Zum Inhalt springen

„arbitrārius“ – Versionsunterschied

aus AufEinWort, der freien Forschung
[ungesichtete Version][ungesichtete Version]
Die Seite wurde neu angelegt: „<p><em class="Latn mention" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbiter#Latin arbiter]</em> +‎ <em class="Latn mention" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/-arius#Latin -ārius]</em>.</p><div class="mw-heading mw-heading3"> === Pronunciation === </div> *<span class="usage-label-accent"><span class="ib-brac">(</span><span class="ib-content">[https://en.wikipedia.org/wiki/Classical_Latin Classical Latin]</span><span class="ib-brac">)</span></s…“
 
Keine Bearbeitungszusammenfassung
Zeile 1: Zeile 1:
<p><em class="Latn mention" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbiter#Latin arbiter]</em> +‎ <em class="Latn mention" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/-arius#Latin -ārius]</em>.</p><div class="mw-heading mw-heading3">
[[arbitrāri]][[-us]] {{lat.}} [[arbitrierend]]; wrtl.-sgm. [[bezeugend]], [[beschauend]], [[beobachtend]]; [[willkürlich]]; ''[[schiedsrichterlich]]''
=== Pronunciation ===
 
</div>
<em class="Latn mention" lang="la">Geb. aus [[arbiter]]</em> +‎ <em class="Latn mention" lang="la">[[-ārius]]. Adj. [[arbitrario]]</em>
*<span class="usage-label-accent"><span class="ib-brac">(</span><span class="ib-content">[https://en.wikipedia.org/wiki/Classical_Latin Classical Latin]</span><span class="ib-brac">)</span></span> [https://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:International_Phonetic_Alphabet IPA]<sup>([https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Latin_pronunciation key])</sup>: <span class="IPA">/ar.biˈtraː.ri.us/</span>, <span class="IPA">[ärbɪˈt̪räːriʊs̠]</span>
 
*<span class="usage-label-accent"><span class="ib-brac">(</span><span class="ib-content">[https://en.wikipedia.org/wiki/Latin_phonology_and_orthography#Ecclesiastical_pronunciation modern Italianate Ecclesiastical]</span><span class="ib-brac">)</span></span> [https://en.wiktionary.org/wiki/Wiktionary:International_Phonetic_Alphabet IPA]<sup>([https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Latin_pronunciation key])</sup>: <span class="IPA">/ar.biˈtra.ri.us/</span>, <span class="IPA">[ärbiˈt̪räːrius]</span>
'''arbitrārius'''<ref>Quelle: Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. Hannover <sup>8</sup>1913 (Nachdruck Darmstadt 1998), Band 1, Sp. 535.
<div class="mw-heading mw-heading3">
 
=== Adjective ===
Permalink: http://www.zeno.org/nid/20002223775
</div><p><span class="headword-line"><strong class="Latn headword" lang="la">arbitrārius</strong> (''feminine'' <strong class="Latn" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāria]</strong>, ''neuter'' <strong class="Latn" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarium#Latin arbitrārium]</strong>)</span>; ''[https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Latin_first_declension first]/[https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Latin_second_declension second-declension] adjective''</p>
 
#[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrating#English arbitrating]
Lizenz: Gemeinfrei
#[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrary#English arbitrary]
 
<div class="mw-heading mw-heading4">
Faksimiles: 535</ref>, a, um (arbiter), I) '''''schiedsrichterlich,''''' formula, ICt.: actio, ICt. – II) ''übtr.,'' '''''auf Willkür beruhend, willkürlich (nach Gutdünken) angenommen''''' ''od.'' '''''vorgenommen, willkürlich,''''' hoc quidem profecto certumst, non est arbitrarium, Plaut. Amph. 372: motus in arteria naturalis, non arb., Gell. 18, 10. § 10: ''u. so auch'' Gell. 10, 4, 3; 14, 1. § 5 ''u.'' 23. Mart. Cap. 1. § 68. Macr. de diff. 19, 6.
==== Declension ====
 
</div><p>[https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Latin_first_declension First]/[https://en.wiktionary.org/wiki/Appendix:Latin_second_declension second-declension] adjective.</p>
{| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed prettytable inflection-table inflection-table-la"
{| class="prettytable inflection-table inflection-table-la"
|+Adjektive / Pronunciation / Declension
| colspan="8" |arbitrārius (weiblich arbitrāria, sächlich arbitrārium); Adjektiv erster/zweiter Deklination
|-
| colspan="8" |<span class="usage-label-accent"><span class="ib-brac">(</span><span class="ib-content">[[wikipedia:Classical_Latin|Classical Latin]]</span><span class="ib-brac">)</span></span> [[wikt:Wiktionary:International_Phonetic_Alphabet|IPA]]<sup>([[wikt:Appendix:Latin_pronunciation|key]])</sup>: <span class="IPA">/ar.biˈtraː.ri.us/</span>, <span class="IPA">[ärbɪˈt̪räːriʊs̠]</span>
|-
| colspan="8" |<span class="usage-label-accent"><span class="ib-brac">(</span><span class="ib-content">[[wikipedia:Latin_phonology_and_orthography#Ecclesiastical_pronunciation|modern Italianate Ecclesiastical]]</span><span class="ib-brac">)</span></span> [[wikt:Wiktionary:International_Phonetic_Alphabet|IPA]]<sup>([[wikt:Appendix:Latin_pronunciation|key]])</sup>: <span class="IPA">/ar.biˈtra.ri.us/</span>, <span class="IPA">[ärbiˈt̪räːrius]</span>
|-
| colspan="8" |<span class="usage-label-accent"><span class="ib-brac">(</span><span class="ib-content">[[wikipedia:Latin_phonology_and_orthography#Ecclesiastical_pronunciation|modern Italianate Ecclesiastical]]</span><span class="ib-brac">)</span></span> [[wikt:Wiktionary:International_Phonetic_Alphabet|IPA]]<sup>([[wikt:Appendix:Latin_pronunciation|key]])</sup>: <span class="IPA">/ar.biˈtra.ri.us/</span>, <span class="IPA">[ärbiˈt̪räːrius]</span>
|-
| colspan="8" |[[wikt:Appendix:Latin_first_declension|First]]/[[wikt:Appendix:Latin_second_declension|second-declension]] adjective.
|-
|-
! Number
! Number
Zeile 27: Zeile 36:
! Neuter
! Neuter
|-
|-
! [https://en.wiktionary.org/wiki/nominative_case Nominative]
! [[wikt:nominative_case|Nominative]]
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la nom|m|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la"><strong class="selflink">arbitrārius</strong></span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la nom|m|s-form-of origin-arbitrārius"><strong class="selflink">arbitrārius</strong></span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la nom|f|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāria]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la nom|f|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitraria#Latin|arbitrāria]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la nom|n|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarium#Latin arbitrārium]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la nom|n|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarium#Latin|arbitrārium]]</span>
| rowspan="6" |
| rowspan="6" |
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la nom|m|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarii#Latin arbitrāriī]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la nom|m|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarii#Latin|arbitrāriī]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la nom|f|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariae#Latin arbitrāriae]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la nom|f|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariae#Latin|arbitrāriae]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la nom|n|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāria]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la nom|n|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitraria#Latin|arbitrāria]]</span>
|-
|-
! [https://en.wiktionary.org/wiki/genitive_case Genitive]
! [[wikt:genitive_case|Genitive]]
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la gen|m|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarii#Latin arbitrāriī]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la gen|m|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarii#Latin|arbitrāriī]]</span>
| rowspan="2" align="center" | <span class="Latn form-of lang-la gen|f|s|;|dat|f|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariae#Latin arbitrāriae]</span>
| rowspan="2" align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la gen|f|s|;|dat|f|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariae#Latin|arbitrāriae]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la gen|n|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarii#Latin arbitrāriī]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la gen|n|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarii#Latin|arbitrāriī]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la gen|m|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariorum#Latin arbitrāriōrum]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la gen|m|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariorum#Latin|arbitrāriōrum]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la gen|f|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariarum#Latin arbitrāriārum]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la gen|f|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariarum#Latin|arbitrāriārum]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la gen|n|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariorum#Latin arbitrāriōrum]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la gen|n|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariorum#Latin|arbitrāriōrum]]</span>
|-
|-
! [https://en.wiktionary.org/wiki/dative_case Dative]
! [[wikt:dative_case|Dative]]
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la dat|m|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrario#Latin arbitrāriō]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la dat|m|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrario#Latin|arbitrāriō]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la dat|n|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrario#Latin arbitrāriō]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la dat|n|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrario#Latin|arbitrāriō]]</span>
| colspan="3" align="center" | <span class="Latn form-of lang-la dat|m|p|;|dat|f|p|;|dat|n|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariis#Latin arbitrāriīs]</span>
| colspan="3" align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la dat|m|p|;|dat|f|p|;|dat|n|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariis#Latin|arbitrāriīs]]</span>
|-
|-
! [https://en.wiktionary.org/wiki/accusative_case Accusative]
! [[wikt:accusative_case|Accusative]]
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la acc|m|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarium#Latin arbitrārium]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la acc|m|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarium#Latin|arbitrārium]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la acc|f|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariam#Latin arbitrāriam]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la acc|f|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariam#Latin|arbitrāriam]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la acc|n|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarium#Latin arbitrārium]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la acc|n|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarium#Latin|arbitrārium]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la acc|m|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarios#Latin arbitrāriōs]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la acc|m|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarios#Latin|arbitrāriōs]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la acc|f|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarias#Latin arbitrāriās]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la acc|f|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarias#Latin|arbitrāriās]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la acc|n|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāria]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la acc|n|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitraria#Latin|arbitrāria]]</span>
|-
|-
! [https://en.wiktionary.org/wiki/ablative_case Ablative]
! [[wikt:ablative_case|Ablative]]
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la abl|m|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrario#Latin arbitrāriō]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la abl|m|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrario#Latin|arbitrāriō]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la abl|f|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāriā]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la abl|f|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitraria#Latin|arbitrāriā]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la abl|n|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrario#Latin arbitrāriō]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la abl|n|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrario#Latin|arbitrāriō]]</span>
| colspan="3" align="center" | <span class="Latn form-of lang-la abl|m|p|;|abl|f|p|;|abl|n|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariis#Latin arbitrāriīs]</span>
| colspan="3" align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la abl|m|p|;|abl|f|p|;|abl|n|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariis#Latin|arbitrāriīs]]</span>
|-
|-
! [https://en.wiktionary.org/wiki/vocative_case Vocative]
! [[wikt:vocative_case|Vocative]]
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la voc|m|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarie#Latin arbitrārie]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la voc|m|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarie#Latin|arbitrārie]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la voc|f|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāria]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la voc|f|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitraria#Latin|arbitrāria]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la voc|n|s-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarium#Latin arbitrārium]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la voc|n|s-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarium#Latin|arbitrārium]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la voc|m|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrarii#Latin arbitrāriī]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la voc|m|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrarii#Latin|arbitrāriī]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la voc|f|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitrariae#Latin arbitrāriae]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la voc|f|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitrariae#Latin|arbitrāriae]]</span>
| align="center" | <span class="Latn form-of lang-la voc|n|p-form-of origin-arbitrārius" lang="la">[https://en.wiktionary.org/wiki/arbitraria#Latin arbitrāria]</span>
| align="center" | <span lang="la" class="Latn form-of lang-la voc|n|p-form-of origin-arbitrārius">[[wikt:arbitraria#Latin|arbitrāria]]</span>
|}
|}

Version vom 29. Juli 2024, 09:09 Uhr

arbitrāri-us Vorlage:lat. arbitrierend; wrtl.-sgm. bezeugend, beschauend, beobachtend; willkürlich; schiedsrichterlich

Geb. aus arbiter +‎ -ārius. Adj. arbitrario

arbitrārius[1], a, um (arbiter), I) schiedsrichterlich, formula, ICt.: actio, ICt. – II) übtr., auf Willkür beruhend, willkürlich (nach Gutdünken) angenommen od. vorgenommen, willkürlich, hoc quidem profecto certumst, non est arbitrarium, Plaut. Amph. 372: motus in arteria naturalis, non arb., Gell. 18, 10. § 10: u. so auch Gell. 10, 4, 3; 14, 1. § 5 u. 23. Mart. Cap. 1. § 68. Macr. de diff. 19, 6.

Adjektive / Pronunciation / Declension
arbitrārius (weiblich arbitrāria, sächlich arbitrārium); Adjektiv erster/zweiter Deklination
(Classical Latin) IPA(key): /ar.biˈtraː.ri.us/, [ärbɪˈt̪räːriʊs̠]
(modern Italianate Ecclesiastical) IPA(key): /ar.biˈtra.ri.us/, [ärbiˈt̪räːrius]
(modern Italianate Ecclesiastical) IPA(key): /ar.biˈtra.ri.us/, [ärbiˈt̪räːrius]
First/second-declension adjective.
Number Singular Plural
Case / Gender Masculine Feminine Neuter Masculine Feminine Neuter
Nominative arbitrārius arbitrāria arbitrārium arbitrāriī arbitrāriae arbitrāria
Genitive arbitrāriī arbitrāriae arbitrāriī arbitrāriōrum arbitrāriārum arbitrāriōrum
Dative arbitrāriō arbitrāriō arbitrāriīs
Accusative arbitrārium arbitrāriam arbitrārium arbitrāriōs arbitrāriās arbitrāria
Ablative arbitrāriō arbitrāriā arbitrāriō arbitrāriīs
Vocative arbitrārie arbitrāria arbitrārium arbitrāriī arbitrāriae arbitrāria
  1. ↑ Quelle: Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. Hannover 81913 (Nachdruck Darmstadt 1998), Band 1, Sp. 535. Permalink: http://www.zeno.org/nid/20002223775 Lizenz: Gemeinfrei Faksimiles: 535