Werk:Theologumena Arithmeticae/Perí heptádos
Seite 54
| 54 | ||||
| τε ἰδίοις μέρεσι τελείως ἐξεταζομένων, εἰκότως διὰ πάντα ταῦτα | ||||
| τὸ κέρασμα ὁ Πλάτων συνεκεράσατο, πρῶτον μὲν τῆς τοῦ | ||||
| ἀμερίστου οὐσίας, δεύτερον δὲ τῆς μεριστῆς, τρίτον δὲ τοῦ ἐξ | ||||
| ἀμφοῖν, ἵνα δύο ὄντα τρίχα καθ᾽ ἑκάτερον ὑπάρχῃ ἢ τρία | ||||
| 5 | κατὰ ἀντιδιαστολὴν διττά, ἴσον τῷ δὶς τρία ἢ τρὶς δύο, περισ- | |||
| σὸν καὶ ἄρτιον καὶ ἀρτιοπερίσσον, τετράγωνος, ἑτερομήκης. | ||||
| ὅτι δὲ οὐδὲ ἐντὸς ἑξάδος δυνατὸν εὑρεῖν ἕτερον ἀριθμὸν τῶν | ||||
| τῆς ψυχῆς ἁρμονίας λόγων πάντων ἐπιδεικτικόν, καὶ Ἀρισταῖός | ||||
| ὁ Πυθαγορικὸς δείκνυσιν. | ||||
| VII | περὶ ἑπτάδος. Ἀνατολίου. | |||
|---|---|---|---|---|
| 11 | Ὅτι ὁ ἑπτὰ ἀμήτωρ καὶ παρθένος. ἀπὸ μονάδος συντεθεὶς | |||
| τὸν κηʹ ποιεῖ τέλειον. ἡμέραι σελήνης κηʹ καθ᾽ ἑβδομάδας συμ- | ||||
| πληρωθεῖσαι. ἀπὸ μονάδος ἑπτὰ ἀριθμοὶ ἐν διπλασίονι λόγῳ | ||||
| προσαυξηθέντες ποιοῦσι τὸν πρῶτον τετράγωνον ὁμοῦ καὶ κύβον | ||||
| 42 | τὸν ξδʹ, αʹ βʹ δʹ ηʹ ιςʹ λβʹ ξδʹ. ἐν τριπλασίονι δὲ | λόγῳ | |||
| 16 | προσαυξηθέντες ἑπτὰ ἀριθμοὶ ποιοῦσι τὸν δεύτερον τετράγωνον | |||
| Scholium codicis A in vv. 14 sqq. ὁ ξδ’ ἀπὸ μὲν πλευρᾶς τοῦ | ||||
| ⟨η’⟩ γίνεται τετράγωνος, ἀπὸ ⟨δὲ⟩ πλευρᾶς τοῦ δ’ κύβος· ὁ δὲ | ||||
| ψκθ’ ἀπὸ μὲν ⟨πλευρᾶς⟩ τοῦ κζ’ γίνεται τετράγ(ωνος), ἀπὸ δὲ | ||||
| 20 | πλευρᾶς τοῦ θ’ κ⟨ύβος⟩ |
2 Πλάτων Tim. 35 A
11—p. 56, 7 = An. p. 35, 8 sqq.
11 cf. Ph. Clem. Al. strom. VI 16, 140, 1. Philo de op. m. 33. leg. all. I 5 quis rer. div. her. 35. 44 vita Mos. II 209. quaest. in Gen. II 12. III 49. [Soter.] ad Nicom. Ar. p. 3, 22 Hoche. Stob. ecl. I 20. Lyd. II 12, III 9. Hierocl. FPhGr. I 465. Mart. Cap. VII 738. Chalc. p. 102, 11. Favon. p. 9, 20 sq. Macr. I 6, 11. Alex. Aphr. in met. p. 39, 8 Hayd. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Del. p. 168, 15. Ambr. Migne PL 14, 397 D. 519 B. Theo p. 103, 4 sq. etc.
11 sq. cf. Philo de op. m. 34
12 sq. cf. Theo p. 103, 19 sq. Philo leg. all. I 4
1 τελέως A M ἐξεταζόμενον x A p corr. Ast διαπάντα B
2 συνεκεράσατο F τοῦ om. F
3 τοῦ] malim τῆς
4 τρίτον καθ᾽ ἑκάτερον B ἢ τρία y A ἢ τριάς P p Ast
5 ἴσον τῶ y A ἴσον τῶν P ἴσον τῶν p Ast
8 λέγων N F ἀρισταῖος B
9 δείκνυσι p Ast om. N F
11 ἀμήτων B
12 κη’ alt.] κη’ ἑίκοσιοκτώ N F ἑβδομάδα x A p Ast ἑβδομάδας scripsi cll. An. et Theone
13 ἀριθμός N F
15 τριπλασίωνι->τριπλασίονι N F ead. m. corr.
16 δεύτερον om. A
18—20 supplevi
Seite 55
| 55 | ||||
| καὶ κύβον τὸν ψκθʹ, αʹ γʹ θʹ κζʹ παʹ σμγʹ ψκθʹ. ἔτι ἑβδομὰς | ||||
| ἐκ τῶν τριῶν διαστάσεων, μήκους πλάτους βάθους, καὶ τῶν | ||||
| τεσσάρων περάτων, σημείου γραμμῆς ἐπιφανείας πάχους, σῶμα | ||||
| δείκνυσιν. ὁ ζʹ λέγεται τῆς πρώτης συμφωνίας ἀριθμὸς εἶναι | ||||
| τῆς διὰ δʹ δὴ, ἀναλογίας τε γεωμετρικῆς αʹ βʹ δʹ. καλεῖται καὶ | 5 | |||
| τελεσφόρος· γόνιμα γὰρ τὰ ἑπτάμηνα. ἐν νόσοις κρίσιμος ἡ | ||||
| ἑβδομάς. τοῦ πρωτοτύπου ὀρθογωνίου τριγώνου ὁ ζʹ περιέχει | ||||
| τὰς περὶ τὴν ὀρθὴν γωνίαν πλευράς· τῶν γὰρ πλευρῶν ἡ μὲν δʹ, | ||||
| ἡ δὲ γʹ. πλάνητες ζʹ. ἑπτὰ ὁρῶμεν, σῶμα διάστασιν σχῆμα μέ- | ||||
| γεθος χρῶμα κίνησιν στάσιν. κινήσεις ἑπτά, ἄνω κάτω πρόσω | 10 | |||
| ὀπίσω δεξιὰ ἀριστερὰ [μέσον] ἐν κύκλῳ. Πλάτων ἐξ ἑπτὰ | ||||
| ἀριθμῶν συνέστησε τὴν ψυχήν. πάντα φιλέβδομα. φωνήεντα | ||||
| ἑπτά, φωνῆς μεταβολαὶ ἑπτά. ἡλικίαι ζʹ, ὡς φησιν Ἱπποκράτης· | ||||
| ‘ἑπτὰ εἰσὶν ὧραι, ἃς ἡλικίας καλέομεν, παιδίον παῖς | ||||
| μειράκιον νεανίσκος ἀνὴρ πρεσβύτης γέρων καὶ | 15 |
1—8 cf. Philo de op. m. 34. 37. quis rer. div. her. 28
6 τελεσφόρος Philo de op. m. 34 γόνιμα Philo de op. m. 41. leg. all. I 4. Theo p. 104, 4 κρίσιμος cf. Theo p. 104, 9 sq. Galen. XVIII 2, 232 Kühn. Chalc. p. 103, 1
9 πλανῆτες Philo leg. all. I 4. Lyd. II 10. Clem. Al. strom. VI 16, 143, 1. Macr. I 6, 47. Mart. Cap. VII 738. Isid. Migne PL 83, 188. σῶμα κτλ. cf. Lyd. II 12. Philo de op. m. 41
10 sq. κινήσεις κτλ. cf. Philo de op. m. 41. leg. all. I 2. Lyd. II 12. Mart. Cap. VII 736
11 Πλάτων Tim. 35 D cf. Theo p. 103, 17 sq. Lyd. II 12. Macr. I 6, 46
12 πάντα φιλ. cf. Philo de op. m. 38 φωνήεντα Philo de op. m. 42. leg. all. I 5. Lyd. II 12. Chalc. p. 103, 7. Isid. l. l.
13 μεταβολαί Philo de op. m. 41. leg. all. I 5. Lyd. II 12 ἡλικίαι cf. Clem. Al. strom. VI 16, 144, 3. Censor. d. die n. 14, 3. Hermipp. de astr. p. 22 sq. Kroll. Schol. Hes. op. 439 etc. Ἱπποκράτης de sept. 5 (VIII 636 Littré) = Philo de op. m. 36
1 ψκθ’ (pr.) x A (ex βρπζ’ ead. m. corr. A) ψκδ’ p Ast
2 τριῶν . . . καὶ τῶν y A An. om. P p Ast
5 δ’ pr.] τεσσάρων A δγ’ x A δ’ γ’ Ast in adn. δγ (i. e. 4/3) scripsi cl. An. 9 γ’] τρία B ς’ y A An. ἑπτά P p Ast
11 ‘ante δεξιά, ἀριστερά et μέσον excidisse opinor ἐπὶ, nisi malis μέσον in μέσῃ mutari’ Ast; sed locus nulla fort. emend. indiget: cf. et An. μέσον. Ἐν κύκλοις Πλ. x A p Ast μέσον seclusi et ἐν κύκλῳ scripsi cll. An. Lydo et Philone
13 ἐπτά] ς’ utrob. A ς’] M L B A An. ἐπτά N F P p Ast
14 ὧραι B
15 μειράκειον N F
Seite 56
| 56 | ||||
| παιδίον μὲν ἄχρις ἑπτὰ ἐτέων ὀδόντων ἐκβολῆς, παῖς | ||||
| δ’ ἄχρι ⟨γονῆς⟩ ἐκφύσιος, ἐς τὰ δὶς ζʹ, μειράκιον δ’ | ||||
| ἄχρι γενείου λαχνώσιος, ἐς τὰ τρὶς ζʹ, νεανίσκος δ’ | ||||
| ἔστ’ αὐξήσιος ὅλου τοῦ σώματος, ἐς τὰ τετράκις ζʹ, | ||||
| 5 | ἀνὴρ δὲ ἄχρις ἑνὸς δέοντος ⟨ἐτέων πεντήκοντα,⟩ ἐς | |||
| τὰ ἑπτάκις ζʹ, πρεσβύτης δ’ ἄχρις ἐτέων νεʹ, ἐς τὰ | ||||
| ἑπτάκις ηʹ, τὸ δ’ ἐντεῦθεν γέρων.’ | ||||
| ἐκ τοῦ δευτέρου βιβλίου τῆς Ἀριθμητικῆς τοῦ | ||||
|---|---|---|---|---|
| Γερασηνοῦ Νικομάχου. | ||||
| 10 | Ἀγελεία μὲν λέγεται ἀπὸ τοῦ συνειλῆσθαι καὶ συνή- | |||
| χθαι ἐνοειδῶς τὴν σύστασιν αὐτῆς, ἐπείπερ παντοίως ἄλυτος, | ||||
| πλὴν εἰς τὸ ὁμώνυμον, ἢ ἀπὸ τοῦ πάντα ἀγηοχέναι δι’ αὐτῆς | ||||
| τὰ φυσικὰ ἀποτελέσματα εἰς τελείωσιν, ἢ μᾶλλον, ὃ καὶ Πυθα- | ||||
| 43 | γορικώτερον, ἐπειδὴ καὶ Βαβυλωνίων οἱ δοκιμώτατοι | καν | |||
| 15 | Ὀστάνης καὶ Ζωροάστρης ἀγέλας κυρίως καλοῦσι τὰς ἀστερικὰς |
2 γονῆς ἐκφ. cf. Theo p. 104, 6 sq. Philo leg. all. I 4. quaest. in Gen. III 61. Chalc. p. 102, 17 etc.
3 γενείου cf. Theo p. 104, 7 sq. Mart. Cap. VII 739. Censor. d. die n. 14, 7. Chalc. p. 102, 19. Favon. p. 9, 29 sq. Isid. Migne PL 83, 188
10 Ἀγελεία Ph.
1 ζ’ A ἐκβολή y A Ast ἐκβολὴν P ἐκβολῆς scripsi cll. An. et Philone
2 δὲ pr. P ἄχρις x A p Ast γονῆς add. Ast in adn.: cf. enim An. et Philo μειράκειον N F δ’ om. B An.
3 λαχνώσεως x A p Ast An. λαχνώσιος scripsi: cf. Philo (v. et adn.) ζ’ om. B
3 sq. δὲ ἐς τ’ F ἔστ’ p
4 malim ἔστ’ ⟨ἐπὶ⟩ αὔξησιν αὐξήσεως x A p Ast An. αὐξήσιος scripsi cl. Philone
5—6 ἀνὴρ δὲ . . . ἑπτάκις ζ’ A An. Philo om. x p Ast
5 ἐτέων πεντήκοντα addidi cll. An. ac Philone
6 δὲ A θ’ ἄχρις om. B ἐτέων x A p Ast An. om. Philo ἐτέων scripsi
7 η’] ὀκτὼ B N F Philo malim τὰ ὀκτάκις ζ’ δὲ A M L P N F p Ast
8 τῶν θεολογουμένων ἀριθμητικῶν vel τῶν θεολογουμένων τῆς ἀρ. legi vult Ast: at cf. Del. p. 178
9 γερασηνοῦ N F P p
10 ἀγγελία Meurs. γὰρ post μὲν add. A
10 sq. συνήθη F
11 ἐνοειδής x p Meurs. ἐνοειδῶς A Ast
12 ὁμώνυμον p ἀγηοχέναι A M B ἀγηογέναι L N F ἀγηογέναι P p Ast (ex ἠγησγέναι alt. m. in marg. corr. P)
13 sq. πυθαγορικώτερον p
14 Βαβυλωνίων p
15 Ὀστάνης p Ast ζωρόαστρος N F Ζωροάστρης p ἀγέρας x A p ἀγέλας Meurs. Ast ἀστερικὰς x A p ἀστεικὰς Meurs. Ast: at cf. supra p. 48, 11
Seite 57
| 57 | ||||
| σφαίρας, ἤτοι παρ’ ὅσον τελείως ἄγονται περὶ ἕν τι κέντρον | ||||
| μόναι παρὰ τὰ σωματικὰ μεγέθη, ἢ ἀπὸ τοῦ σύνδεσμοί πως | ||||
| καὶ συναγωγαὶ χρηματίζειν δογματίζεσθαι παρ’ αὐτῶν τῶν | ||||
| φυσικῶν λογ⟨ί⟩ων, ἃς ἀγέλους κατὰ τὰ αὐτὰ καλοῦσιν ἐν | ||||
| τοῖς ἱεροῖς λόγοις, κατὰ παρέμπτωσιν δὲ τοῦ γάμμα ἐφθαρ- | 5 | |||
| μένως ἀγγέλους· διὸ καὶ τοὺς καθ’ ἑκάστην τούτων τῶν ἀγελῶν | ||||
| ἐξάρχοντας ἀστέρας καὶ δαίμονας ὁμοίως ἀγγέλους καὶ ἀρχαγ- | ||||
| γέλους προσαγορεύεσθαι, οἵπερ εἰσὶν ἑπτὰ τὸν ἀριθμόν, ὥστε | ||||
| ἀγγελία κατὰ τοῦτο ἐτυμώτατα ἡ ἑβδομάς. μήτι δὲ καὶ φυ- | ||||
| λακῖτις ἡ αὐτὴ ἐκ τοῦ αὐτοῦ· οὐ γὰρ μόνον παρὰ τὸν τῶν | 10 | |||
| φυλάκων ἀριθμὸν ἑπτ’ ἔσονται ἡγεμόνες, ἀλλὰ καὶ ὅτι οἱ φυ- | ||||
| λάσσοντες τὸ πᾶν καὶ ἐν συνοχῇ καὶ αἰωνίῳ μονῇ διακρατοῦν- | ||||
| τες τοσοῦτοί εἰσιν ἀστέρες. ὅτι τὴν ἑπτάδα οἱ Πυθαγόρειοι | ||||
| οὐχ ὁμοίαν τοῖς ἄλλοις φασὶν ἀριθμοῖς, ἀλλὰ σεβασμοῦ φασιν | ||||
| ἀξίαν· ἀμέλει σεπτάδα προσηγόρευσαν αὐτήν, καθὰ καὶ Πώῤῥος | 15 | |||
| ὁ Πυθαγορικὸς ἐν τῷ Περὶ τῆς ἑβδομάδος φησί· διὸ καὶ ἐξε- | ||||
| πίτηδες τὸν ἓξ διὰ τῆς ἐκφωνήσεως τοῦ κάππα καὶ σίγμα | ||||
| (ταῦτα γὰρ ἐν τῷ ξι συνεξακούεσθαι) ἐκφέρουσιν, ἵν’ ἐν τῇ | ||||
| συνεχεῖ καθ’ εἱρμὸν ἐπιφορᾷ τὸ σίγμα συνάπτηται τῷ ἑπτά. | ||||
| ὥστε λεληθότως ἐκφωνεῖσθαι σεπτά. τοῦ δὲ σεβάσμιον εἶναι | 20 | |||
| τὸν ἕβδομον ἀριθμὸν αἰτία ἥδε· ἡ τοῦ κοσμοποιοῦ θεοῦ πρό- |
6 sq. cf. Clem. Al. strom. VI, 16, 143, 1
9 sq. φυλακῖτις Ph.
13 sqq. cf. Ph. Philo de op. m. 42. Macr. I 6, 45. Del. p. 174, 44 sq. etc.
15 Πώῤῥος cf. Diels I³ 342, 27
1 ἕν τι y A περιόντι P p Meurs. τὸ (om. ἕν) Ast
4 λογ⟨ί⟩ων corr. Roscher ἃς] οὓς A ἀγέλας x A ἀγέλους p Meurs. Ast καλοῦσι P
5 παρέπτωσιν F
6 ἀγέλους F ἀγελῶν y A ἀγγέλων P p Ast
7 ὁμοίους M L B P N ὁμοίου F ὁμοίως A p Ast
7 sq. καὶ ἀρχαγγέλους om. N F
8 ζ’ A θτυμώτατα A L B N F ἐτυμώτατα M P p Ast (ex ἐτυπώτατα ead. m. corr. M)
9 sq. φυλακήτις A M L B P φυλακή τις N F p φυλακῖτις Ast cl. Ph.
10 τοῦ] τῆς p
12 πᾶς N
13 πυθαγόρειοι y A πυθαγόριοι P p Πυθαγορικοί Ast
14 ὁμοίαν x A ὁμοίως p Ast
16 φησὶν x
16—20 διὸ . . . σεπτά secl. Roscher quippe quae Pythagoricus quidam italicus addiderit
16 sq. ἐξεπιτήδες B
18 συνεξακούεται corr. Ast Roscher ἵνε P p Ast
19 καθειρμὸν B N F
20 λεληθότος p
21 ς’ A ἢ δὲ p
Seite 58
| 58 | ||||
| νοια τὰ ὄντα πάντα ἀπειργάσατο γενέσεως μὲν ἀρχὴν καὶ | ||||
| ῥίζαν ἀπὸ τοῦ πρωτογόνου ἑνὸς ποιησαμένη τοῦ παντὸς εἰς | ||||
| ἀπόμαξιν καὶ ἀφομοίωσιν ἰόντος ἀνωτάτου καλοῦ, συμπληρώ- | ||||
| σεως δὲ τελείωσιν καὶ κατάκλεισιν ἐν αὐτῇ τῇ δεκάδι, ὄργανον | ||||
| 5 | δέ τι καὶ ἄρθρον τὸ κυριώτατον καὶ τῆς ἀπεργασίας τὸ κράτος | |||
| ἀπειληφὸς τὴν ἑβδομάδα νομιστέον τῷ κοσμοποιῷ θεῷ ὑπάρ- | ||||
| ξαι· μεσότης γάρ τις φυσικὴ καὶ οὐχ ἡμῶν θεμένων ἡ ἑβδο- | ||||
| μὰς μονάδος καὶ δεκάδος, αἱ δὲ ἴδιαι μεσότητες κυριώτεραι | | ||||
| 44 | πως τῶν ἄκρων ὑπάρχουσι· πρὸς αὐτοῖς γὰρ ἑκατέρωθεν οἱ | |||
| 10 | λόγοι συννεύουσιν· οὐ μόνον οὖν ὅτι, ἐπειδὴ κατ’ ἀριθμητι- | |||
| κὴν ἴσην σχέσιν μεσιτεύουσι μονάδος καὶ δεκάδος ὁ δʹ καὶ ςʹ, | ||||
| ἴσον τῇ τῶν ἄκρων συνθέσει τὸ ἀμφοτέρων αὐτῶν σύστημα | ||||
| παρέχοντες, ὅσῳ πλεονάζει τοῦ ἑνὸς ὁ δʹ τοσούτῳ τοῦ δέκα ὁ | ||||
| ςʹ λειπόμενος, καὶ ἐναλλάξ, ὅσῳ [δ] τοῦ ιʹ ὁ δʹ λείπεται, | ||||
| 15 | τοσούτῳ τοῦ αʹ ὁ ςʹ πλεονάζων, ἀλλὰ καὶ ὅτι τὰ μὲν ἀπὸ | |||
| μονάδος μέχρι τετράδος δυνάμει δέκα ἐστίν, ἐνεργείᾳ δὲ αὐτὸ | ||||
| τοῦτο ἡ δεκάς, ὁ δὲ ςʹ ἀριθμητικὴ μεσότης τετράδος καὶ δε- | ||||
| κάδος, τρόπον τινὰ δύο δεκάδων, τῆς μὲν δυνάμει, τῆς δὲ | ||||
| ἐνεργείᾳ, ὑποδιπλάσιος ὢν τῆς ἀμφοῖν συνθέσεως. ἔτι δὲ καὶ | ||||
| 20 | ἀκρόπολίς τις ὡσανεὶ καὶ δυσχείρωτον ἔρυμα μονάδι | |||
| ἀσχίστῳ κατὰ τοῦτο ἡ ἑβδομὰς ἐν τῇ δεκάδι φαίνεται· μονα- | ||||
| τάτη γὰρ οὔτε πλάτος ἐπιδέχεται εὐθυμετρικὴ οὖσα καὶ μόνου | ||||
| τοῦ ὁμωνύμου ἐπιδεικτικὴ μέρους, οὔτε μὴν μιγνυμένη τινὶ | ||||
| τῶν ἐντὸς δεκάδος τινὰ τῶν ἐν αὐτῇ γεννᾷ, οὔτε μιγέντων | ||||
| τινῶν τῶν μέχρι δεκάδος γεννᾶται, λόγον δὲ ἴδιον ἔχουσα καὶ |
11 sq. cf. Ph. μεσότης μονάδος καὶ δεκάδος
23—25 cf. An. p. 35, 6 sq. Theo p. 103, 2 sq. 5 sqq. Philo de op. m. 33. leg.
2 ποιησαμένης p
2—3 πάντα x A p παντὶ . . . ἰόντι vel πάντων . . . ἰόντων legi vult Asti παντὸς scripsi
3 ἀνωτάτω A
6 ἀπειληφὼς F
8 ἴαι B
9 αὐτοῖς x A αὐτῆς p αὐτὴν Ast
10 συννεύουσιν x p συννεύουσιν A Ast
12 ἴσον A
13 δέκα] ι’ A
14 ὁ y p ab alt. m. del. P om. A secl. Ast ι’] δέκα N F
15 πλεονάζει in marg. ab ead. m. πλεονάζων N F πλεονάζον ex πλεονάζων ead. m. corr. A
16 δέκα] ι’ A ἐστί M P N F p Ast
19 ὦ F
20 ἔρυμα x A ῥεῦμα p Ast
21 τοῦτο] scrib. ταὐτὸ
22 εὐθυμερικὴ B N F
Seite 59
| 59 | ||||
| ἀκοινώνητον καιριώτατα τέτακται. διὸ πολλὰ συντυγχάνει ἐν | ||||
| τοῖς κοσμικοῖς οὐρανίοις τε καὶ περιγείοις, ἄστράσι καὶ ζῴοις | ||||
| καὶ φυτοῖς, κατ’ αὐτὴν ἀποτελεῖσθαι· τοιγαροῦν τύχη τε ὡς | ||||
| πᾶσι παρεπομένη τοῖς ἀποβαίνουσιν ὀνομάζεται καὶ καιρὸς | ||||
| ἐπὶ τούτῳ, διότι καιριωτάτης τέτευχε χώρας καὶ φύσεως. μέγα | 5 | |||
| δὲ τεκμήριον τοῦ λόγου καὶ τὸ ἐν ταῖς σφαίραις, ὀγδόην μὲν | ||||
| [τὴν] ἄνωθεν, τρίτην δὲ κάτωθεν τὴν σεληνιακὴν ὑπάρχουσαν | ||||
| τὴν τῶν περὶ γῆν ἀποτελεσμάτων ἀποτέλεσιν καὶ ἐξουσίαν | ||||
| ἀποφέρεσθαι, μεσαίχμιον νοουμένην τῶν τε ἄνωθεν καὶ τῶν | ||||
| κάτωθεν· καὶ αὐτὴ γὰρ ἑβδομάδι πρὸς ταῦτα ἐπιχρωμένη φαί- | 10 | |||
| νεται συλλαμβανούσης μὲν πως ὡς ὑπασπιστοῦ τῆς τετράδος·— | ||||
| καὶ αὐτὴ γὰρ ἐν δεκάδι μεσότης ὤφθη σὺν αὐτῇ τῇ ἑβδομάδι, | ||||
| ⟨ὥστε⟩ ἀναγκαίως τελειουργία καὶ συμπλήρωσις τοῖς οὖσιν | ||||
| ἀποτελεῖται | δι’ ἀμφοτέρων τῶν ἀριθμῶν, ἐπειδὴ καὶ ὁ κηʹ, | 45 | |||
| τέλειος τοῖς ἑαυτοῦ μέρεσιν ὤν, ἀμφοτέρων ἐγκρατηθέντων ἔργον | 15 | |||
| ἐστὶ (τετράκι γὰρ ⟨ἑπτά⟩ ) —, συλλαμβανούσης δὲ πολύ τι | ||||
| πλέον τῆς ἑβδομάδος· ἡ γὰρ ἀπὸ μονάδος μέχρι αὐτῆς σύνθεσις | ||||
| ἀποτελεῖ αὐτόν. ἑπτάωροι οὖν αἱ τέσσαρες σεληνιακαὶ φάσεις |
all. I 5. quaest. in Gen. II 12. Lyd. II 12. III 9. Hierocl. FPhGr. I 465. Clem. Al. VI 16, 140, 1. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Mart. Cap. I 40. VII 738. Chalc. p. 101 sq. Favon. p. 9, 18 sq.
19 sq. Ambros. Migne PL 14, 397 D. Isid. 83, 186. Del. p. 168, 15.
1 sq. cf. Philo de op. m. 38. Lyd. II 11
3 τύχη Ph. Lyd. IV 7
4 καιρὸς Ph. Lyd. IV 7. Philo de sept. 8. Alex. Aphr. in met. A 5, 985 B 26. Asclep. ibid. Anon. ap. Tannery Dioph. II 74 sq. Hesych. s. v. Del. p. 169, 16
9 μεσαίχμιον cf. Macr. I 21, 33
17 sq. cf. Macr. I 6, 52 etc.
18 sqq. cf. Macr. I 6, 55. An. p. 36, 3 sq. Theo p. 103, 21 sq. Clem. Al. strom. VI 16, 143, 2 sq. Mart. Cap. VII 738. Gell. n. a. III 10, 6. Stob.
1 ἀκινώνητον B κυριώτατα L B N F
2 ἄστροσι A M L B N ἄστερασι F
4 περεπομένη M L περ ἐπομένη B N F ὠνομάζε-ται p
5 κυριοτάτης x p καιριοτάτης A Ast χώρας x A (χώ-ρας F) χωρὶς p χωρίας Ast
6 γε post μὲν perperam add. p Ast
7 τὴν pr. seclusi τὴν alt. y A om. P p Ast
8 περιγῆν P ἀποτέλησιν corr. Ast in adn. sine iusta causa ut vid.
9 μεσαίχμιον N F
11 συλλαμβάνουσα x A συλλαμβανούσης Ast in adn. ὡς ὑπασπιστοῦ x A ὑπ’ ἀσπιστοῦ p ὥσπερ ἀσπιστοῦ Ast in adn.
13 ὥστε addidi
15 ἐγκεκραθέντων p Ast
16 τετράκις Ast ἑπτά add. Ast in adn.
18 δ’ A φύσεις B
Seite 60
| 60 | ||||
| ὑπάρχουσαι συμπληροῦσιν εὐλόγως τὸν τοῦ ἀστέρος τούτου | ||||
| μῆνα, ἡμερῶν ὄντα ἔγγιστα κηʹ. συλλογίσασθαι δὲ δεῖ καὶ | ||||
| τὰς ἑπτὰ σχηματικὰς μορφὰς τῆς σελήνης τετράδι, μηνοειδῆ | ||||
| διχότομον ἀμφίκυρτον πανσέληνον, πάλιν ἄλλην ἀμφίκυρτον, | ||||
| 5 | ἐκ θατέρου μέρους φωτιζομένης αὐτῆς, καὶ πάλιν διχότομον | |||
| κατὰ ταὐτὰ καὶ ἄλλην μηνοειδῆ. διατιθέμενον δὲ καὶ τὸν | ||||
| ὠκεανὸν ὑπ᾽ αὐτῆς κατὰ τοὺς ἑβδομαδικοὺς ἀριθμοὺς | ||||
| ὁρῶμεν· νουμηνία μὲν μέγιστος ἐν τῷ πλημμύρειν ὁρᾶται, | ||||
| δευτέρᾳ δὲ βραχὺ ὑποβεβηκώς, τρίτῃ ἔτι ἐλάσσων, καὶ κατὰ | ||||
| 10 | τὸ ἑξῆς ἡ ἀνοίδησις τῆς πλημμυρίδος ἔτι μᾶλλον μειοῦται | |||
| μέχρι τῆς ἑβδόμης, ἥτις διχότομον τὴν σελήνην ἐπιδείκνυσι, | ||||
| τὸ δ᾽ αὖ ἀπὸ ταύτης ἐν τῇ ὀγδόῃ ἴσως πάλιν γίνεται τῇ | ||||
| ἑβδόμῃ, τουτέστιν ἡ αὐτὴ δυνάμει, ἐν δὲ τῇ θʹ, οἵαπερ ἐπὶ τῆς | ||||
| εʹ, δεκάτῃ δέ, οἵα ἐπὶ τῆς εʹ, καὶ τῇ ιαʹ, οἵα ἐν τῇ δʹ, τῇ δὲ | ||||
| 15 | ιβʹ, οἵα ἐν τῇ γʹ, τῇ δὲ ιγʹ, οἵα ἐν τῇ βʹ, τῇ δὲ ιδʹ, οἵα ἐν | |||
| τῇ αʹ. εἶτα ἀπ᾽ ἄλλης ἀρχῆς ἡ τρίτη ἑβδομάς τὰς αὐτὰς δια- | ||||
| θέσεις ποιεῖ τῇ ὑδατικῇ σφαίρᾳ, ἃς ἡ πρώτη, ἡ δὲ τετάρτη, | ||||
| ἃς ἡ δευτέρα. τί γὰρ δεῖ νῦν ὀστρέων τε καὶ ἐγκεφάλων | ||||
| καὶ μυελῶν μινύθησιν καὶ τῶν πλείστων ζῴων τὴν συμπά- | ||||
| 20 | θειαν ἐπεξιέναι τὴν πρὸς τὸ ἄστρον τοῦτο, ὁπότε ἐξ αὐτῶν |
ecl. I 26. Lyd. III 12. Chalc. p. 103, 9 sqq. Favon. p. 8, 2 sqq. Isid. Migne PL 83, 188
6 sqq. = Macr. I 6, 61 cf. Philo de op. m. 38. Plin. n. h. II 215
2 ἔγγιστα p κθ’ x A p κη’ dubitanter corr. Ast in adn. Roscher
4 ἄλλην y A ἄλλου P p Ast Altmann
5 ἐκ θατ.] ἑκατέρου F
6 κατὰ ταὐτὰ x A
8 post ὁρῶμεν lacunam praebent M L B ἐν add. Ast ‘non opus’ Heiberg πλημμυρεῖν P p Ast Roscher Altmann
9 ὑποβεβηκός p
10 τῆς y A om. P p Ast Roscher Altmann
11 ἑβδόμης ex ἑβδομάδος ead. m. corr. N ἐπιδείκνυσιν M L B P
12 γίγνεται B N F τῆς F
13 τουτέστι M P
14 ς’] ἕκτης N F καὶ bis B
15 δὲ pr. P om. y A ιγ’] γ’ P ἐν tert. om. L N F
16 α’] πρώτη A N F P p Ast ἀπὸ x A
17 δ’ M L B P p Ast τετρὰς N F τετάρτη A
18 β’ M L B P p Ast βα’ N F δευτέρα A τί x A τῇ p οὖν vel τί Ast οὐ Roscher ὀστρέων ἢ ὀστέων mavult Ast ἐγκεφάλων p ἐχίνων ἐνάλων dubitanter corr. Roscher fort. recte
19 μυελῶν] μυῶν Roscher fort. recte μινύθησιν x A Roscher μινώθησιν p μανώθησιν Ast
Seite 61
| 61 | ||||
| τῶν τοῖς ἀνθρώποις συμβαινόντων αὐτάρχως δυνάμεθα πει- | ||||
| ραθῆναι περὶ τῶν λεγομένων· πρῶτον μὲν αἱ καθάρσεις ταῖς | ||||
| γυναιξὶ διὰ τῶν προλεχθεισῶν ἑβδομαδικῶν περιόδων γίνονται, | ||||
| παρ’ αὐτὸ τοῦτο πρὸς τινων ἔμμηνα καὶ καταμήνια καλούμενα. | ||||
| εἶτα ἑπτάκις ὁ γόνος ὡς ἐπίπαν τῷ ἄρρενι θόρυνυται εἰς τὴν | 5 | |||
| γυναικείαν μήτραν, ἑπτὰ δὲ ὥραις ταῖς πλείσταις ἤτοι προσ- | 46 | |||
| πλάσσεται εἰς ζωογόνησιν τὸ νοστιμώτερον αὐτοῦ ἢ ἀπολισθαί- | ||||
| νει, καθάπερ ἀμέλει καὶ ἀντιστρόφως ἀπὸ τῆς φυσικῆς τοῦ | ||||
| ἐμβρύου ὀμφαλοτομίας εἰς τὴν τῆς ἐξόδου ἐπιδείξιν ἑπτὰ | ||||
| ὡρῶν οὐκ ἐντὸς διάστημα ἀναλύεται, ἐν αἷς συμμέτρως ἱκανὸν | 10 | |||
| ἀντέχειν τὸ κύημα, οὔτε τῇ ἀπὸ τοῦ ὀμφαλοῦ τροφῇ διακρα- | ||||
| τεῖσθαι ἔχον ἔτι ὡς φυτὸν ἢ μέρος, οὔτε πω τῇ θύραθεν εἰσπνοῇ | ||||
| ὡς ζῷον ἤδη ἀπροσάρτητον καὶ αὐτοτελές, ἡμέραις δὲ ἑπτὰ | ||||
| φύσει τινὶ ὑμενώδει ὑδροδόχῳ ὁμοιοῦται, καθάπερ καὶ ὁ ἰατρὸς | ||||
| Ἱπποκράτης συναιρεῖ λέγων ἐν τῷ Περὶ παιδίου φύσεως· ‘γυ- | 15 | |||
| ναικὸς οἰκείης ἡμῖν μουσουργὸς ἀγαθὴ κάρτα καὶ | ||||
| πολύτιμος ἦν πρὸς ἄνδρα φοιτεύουσα, οὐκ ἤθελε δὲ | ||||
| λαβεῖν ἐν γαστρί, ἵνα μὴ ἀτιμοτέρη τοῖς ἐρασταῖς εἴη. | ||||
| ἠκηκόει δὲ ἡ μουσουργός, οἷάπερ αἱ γυναῖκες πρὸς | ||||
| ἀλλήλας λέγουσιν, ὅτι, ἐπειδὰν μέλλῃ ἡ γυνὴ συλλη- | 20 | |||
| ψεσθαι ἐν γαστρί, οὐκ ἐξέρχεται ἡ γονή, ἀλλ’ ἐμμέ- | ||||
| νει· ταῦτα ἀκούσασα συνῆκε, καί που ᾔσθετο οὐκ |
2 sqq. cf. Macr. I 6, 62. Philo de op. m. 41. leg. all. I 4
6 sqq. cf. Macr. I 6, 62 (p. 509, 6 sqq. Eys.²)
7 cf. Orph. fr. 37
12 φυτόν cf. Chrys. ap. Plut. de stoic. rep. 41, 1
13 sq. cf. Macr. I 6, 63. Gell. n. a. III 10, 7
15 sqq. Hipp. I 385 sq. Kühn. VII 490 Littré. cf. Macr. I 6, 64. Hipp. π. σαρκῶν I 441 Kühn
1 τῶν y A om. P p Ast Roscher
3 γίγνονται B N F
4 τινῶν P p Ast Roscher
6 γυναικείαν B N F γυναικίαν p ἤ τοι p
7 νοστιμώτερον y A νοσιμώτερον P p ἀνυσιμώτερον Ast in adn. Altmann ζωσιμώτερον Roscher
9 ἐμβρίου L B N F ἐξοδίου x A p corr. Ast ἐπιδείξιν] ἐπίτευξιν corr. Roscher
10 οὐκ ἐντὸς . . . ἀναλύεται corrupta diiudico ἐκτὸς Bullialdus ἀναλίσκεται Bull.
11 τῆς F
12 πως mavult Ast εἰς πνοὰ F
13 ζώων p ἡμέρες B
14 ὑδροδόκῳ corr. Ast sine iusta causa, ut vid.
18 ἀτιμοτέρη B
19 οἷάπερ P
20 ἐπειδ’ ἂν x ἐπὶ δ’ ἂν p μέλλῃ M L B P F μέλλει p
21 sq. ἐμμένει P p
Seite 62
| 62 | ||||
| ἐξελθοῦσαν τὴν γονὴν ἅπασαν ἀφ᾽ ἑαυτῆς καὶ ἔφρασε | ||||
| τῇ δεσποίνῃ, καὶ ὁ λόγος ἦλθεν εἰς ἐμέ· κἀγὼ ἀκού- | ||||
| σας ἑβδομαίαν οὖσαν ἐπέτρεψα πρὸς γῆν ὑψηλὰ πη- | ||||
| δᾶν· ἑπτὰ δὲ οἱ πεπήδητο, καὶ ἐξῆλθεν αὐτῇ ἡ γονή, | ||||
| 5 | καὶ ψόφος ἐγένετο· οἷον δὲ ἦν τὸ ἐκθορὸν, ἐγὼ ἐρέω· | |||
| οἷον εἴ τις ᾠοῦ τὸ ἔξωθεν λεπύριον περιέλοι, ἐν δὲ | ||||
| τῷ ἐσωτάτῳ ὑμένι τὸ ὑγρὸν διαφαίνοιτο. καὶ τάδε μὲν | ||||
| Ἱπποκράτης· Στράτων δὲ ὁ Περιπατητικὸς καὶ Διοκλῆς ὁ Κα- | ||||
| ρύστιος καὶ πολλοὶ ἕτεροι τῶν ἰατρῶν ἐν μὲν τῇ δευτέρᾳ ἑβδο- | ||||
| 10 | μάδι ῥανίδας αἵματος ἐπιφαίνεσθαι τῷ λεχθέντι ὑμένι φασὶν | |||
| ἐκ τῆς ἐξωτέρας ἐπιπολῆς, ἐν δὲ τῇ τρίτῃ διϊκνεῖσθαι αὐτὰς | ||||
| ἐκ τῆς ἐξωτέρας ἐπιπολῆς, ἐν δὲ τῇ τρίτῃ διϊκνεῖσθαι αὐτὰς | ||||
| καὶ μέσον ὡς σαρκός τι καὶ αἵματος σύστρεμμα ἴσχειν, δηλον- | | ||||
| 47 | ὅτι τελειουργίας τυχὸν διὰ τὴν τοῦ κηʹ τελείαν φύσιν ἢ διὰ | |||
| 15 | τὴν ἐν αὐτῷ τῶν δύο περιττῶν κύβων περαινούσης οὐσίας | |||
| ὑπαρχόντων σύνθεσιν, ἐν δὲ τῇ εʹ κατὰ τὴν λʹ μάλιστα καὶ | ||||
| πέμπτην ἡμέραν διαπλάττεσθαι ἐν μέσῳ αὐτοῦ μελίττης μὲν | ||||
| μεγέθει ἐοικὸς τὸ βρέφος, διατετρανωμένον δὲ ὅμως, ὥστε κε- | ||||
| φαλὴν καὶ αὐχένα καὶ θώρακα καὶ κῶλα ὁλοσχερέστερον φαντά- | ||||
| 20 | ζεσθαι ἐν αὐτῷ· καὶ τοῦτό φασι ζʹ μηνὶ γόνιμον εἶναι, εἰ δ᾽ | |||
| ἐννέα μέλλει γενήσεσθαι, τῇ ἕκτῃ πάσχει τοῦτο ἑβδομάδι, ἂν |
8 sqq. = Macr. I 6, 65 sq.
10 cf. Favon. p. 9, 25
1 ἐξελθοῦσαν F ἅπασαν M P p Ast om. L B N F Kühn Littré secluserim
2 δεσπείνη p ὁ om. F
3 ἑβδομαίαναν B
4 πεπήδητο M L P p ἑπταδὲ οἱπεπήδητο F ἑπταδέοι πεπήδητο N ἑπτὰ δέοι πεπήδητο B ἐπεπήδητο corr. Ast αὐτῇ x p Ast αὐτῇ scripsi
5 ἐκθορεῖν x p Ast, correxi
6 εἴ τις F εἴ τι p τὸ om. N F λεπύριον x Kühn Littré λέπυρον corr. Ast sine iusta causa, ut vid.
11 ἐπιπολῆς y ἐπιπολιῆς p Ast Roscher ἐπιχλοπῆς perperam Altmann: in superficie Macr. M
11–12 αὐτὰς...θρομβοῦσθαι y om. P p Ast Roscher Altmann
12 ἐν δὲ τῇ δʹ iam coni. Ast Roscher φασιν M L B
13–16 δηλονότι...σύνθεσιν om. Macr.
14 τοῦ om. B ἦν M L B P ἢ N F ἦν p ἢ corr. Ast
16 κύβων om. B τῷ x p Ast Altmann τῇ corr. Roscher κατὰ...ἡμέραν om. Macr. λʹ] τριακοστήν N F fort. rectius
17 αὐτοῦ y αὐτῷ P p Ast Roscher Altmann
20 φασιν y ἑπτὰ N F μηνὶν M L P
21 ἐννέα P γεννήσεσθαι N ςʹ x p Ast Altmann ἕκτῃ Roscher
Seite 63
| 63 | ||||
| θῆλυ ᾖ, ἂν δὲ ἄρσεν, τῇ ἑβδόμῃ. τῆς δὲ γονιμότητος αἰτίαν | ||||
| μάλιστα τὴν ἑβδομάδα ὑπάρχειν, δηλοῖ τὸ καὶ τὰ ἑπταμηνιαῖα | ||||
| δι’ αὐτὴν ζώσιμα οὐκ ἔλαττον τῶν ἐννεαμηνιαίων γίνεσθαι, | ||||
| διαφθείρεσθαι δὲ ὑπὸ τῆς φυσικῆς ἀνάγκης τὰ ἀμφοῖν μέσα | ||||
| τεταγμένα ὀκταμηνιαῖα, ὃ διὰ τοιούτου τινὸς ἐπιλογισμοῦ συνε- | 5 | |||
| βίβαζον οἱ Πυθαγορικοί, δι’ ἀριθμητικῶν λόγων καὶ διαγραμ- | ||||
| μάτων τὴν ἔφοδον ποιούμενοι· τοὺς ἀπὸ τῶν δύο ἐλαχίστων | ||||
| ἀριθμῶν πυθμένας κύβους τοῦ τε βʹ καὶ τοῦ γʹ τὸν ηʹ καὶ | ||||
| τὸν κζʹ συντιθέντες ποιοῦσι τὸν λεʹ, ἐν ᾧ μάλιστα συμβέβηκε | ||||
| τοὺς τῶν συμφωνιῶν ὁρᾶσθαι λόγους, δι’ ὧν ἡ ἁρμονία τελει- | 10 | |||
| οῦται· γένεσις μὲν γὰρ πᾶσα ἐξ ἐναντίων, ὑγροῦ ξηροῦ, ψυχροῦ | ||||
| θερμοῦ, ἐναντία δὲ οὐχ ὁμονοεῖ οὐδ’ εἰς σύστασίν τινος συν- | ||||
| τρέχει δίχα ἁρμονίας· ἁρμονιῶν δὲ ἀρίστη, πάντων ἐπιδεικτικὴ | ||||
| τῶν συμφώνων λόγων, ἡ κατὰ τὸν λεʹ ἀριθμόν, ὃς οὐ μόνον | ||||
| εἰς στερέωσιν καὶ τελειότητα τοῖς προλεχθεῖσι δυοῖ κύβοις τριχῇ | 15 | |||
| διαστατοῖς ἰσάκις ἴσοις ἰσάκις συμπληροῦται, ἀλλὰ καὶ τῶν | ||||
| πρώτων τριῶν τελείων τῶν τοῖς ἰδίοις μέρεσιν ἴσων, δυνάμει | ||||
| μὲν τοῦ αʹ, ἐνεργείᾳ δὲ τοῦ ςʹ καὶ τοῦ κηʹ, σύστημά ἐστι. | ||||
| πρὸς δὲ τούτοις καὶ τῶν τὴν ἁρμονικὴν ἐπιδειξαμένων πυ- | ||||
| θμενικῶς θεωρίαν τῶν τῶν συμφωνιῶν σχέσεων ἁπασῶν, τοῦ ςʹ | 20 | |||
| καὶ ηʹ καὶ θʹ καὶ ιβʹ, συγκεφαλαίωμά ἐστι, τοῦτον δὲ τὸν λεʹ | ||||
| ἐναρμόνιον ὄντα καὶ τελεστικώτατον ὑπὸ πλευρῶν δύο περισ- | ||||
| σῶν περιεχό | μενον παραλληλόγραμμον, τῆς εʹ καὶ ςʹ, ψυχογο- | 48 | |||
| νικὸν γενέσθαι, εἰ τὴν τρίτην διάστασιν τῷ ςʹ μηκυνθεὶς αὐξή- | ||||
| θειη (ψυχῇ γὰρ οἰκειότατος ὁ ςʹ), προαπεδείχθη. ὅτι ποιότης | 25 |
1 ἄρσεν, τῇ ἑβδ. cf. Gell. n. a. III 10, 7
2 sqq. cf. Philo de op. m. 41. Lyd. II 12. Hipp. π. σαρκῶν I 442 Kühn. [Plut.] de plac. phil. 907 F—908 C. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Censor. d. die n. 7, 2. 5. 6. Isid. Migne PL 83, 188. Theo p. 104, 4. Favon. p. 9, 26 etc.
5 sqq. cf. Macr. I 6, 14
15 sq. cf. Nicom. p. 119, 6 sq.
1 ζ’ x p Ast Altmann ἑβδόμη Roscher
3 δι’] δ’ P γί-
γνεσθαι B
12 τινός y τινά P p Ast
14 λε’] τριάκοντα πέντε B
15 προσλεχθεῖσιν p
16 ἴσοις y ἴσα P p Ast
17 ἐν ante τοῖς add. F εἰδίοις P ἴσον F
18 τοῦ tert. x om. p Ast
20 τῶν alt. x om. p Ast
23 παραλληλογράμμων corr. Ast in adn. ζ’] ἑπτά B
24 εἰ] εἰς L B
25 ψυχῇ p
Seite 64
| 64 | ||||
| μὲν καὶ χροιὰ καὶ φῶς μετὰ τὰ σωματικὰ μεγέθη τριχῇ δια- | ||||
| στάντα ὤφθη κατὰ τὴν πεντάδα, ψύχωσις δὲ καὶ ἕξις ζωτικὴ | ||||
| κατὰ τὴν ἑξάδα διὰ τοῦτο ὠνομασμένην, τελείωσις δὲ καὶ | ||||
| διανόησις κατὰ τὴν ἑβδομάδα. ὅπερ οὖν πεντάκις ἓξ ἑπτάκις | ||||
| 5 | ⟨ηʹ⟩ ἑπτάκις ἓξ πεντάκις ἀποτελεῖται, τοῦτο δηλονότι καὶ | |||
| ἐκ τοῦ πεντάκις ἑπτὰ ἑξάκις ἀποβαίη ἄν· σύμπαντα δὲ σιʹ, | ||||
| ἐν ὅσαις ἡμέραις οἱ ἑπταμήνιοι ζωογονοῦνται παρὲξ τῶν ἓξ | ||||
| ἡμερῶν, δι’ ὅσων ἡ τοῦ ὑγροφόρου ὑμένος σύστασις ἐδείχθη | ||||
| πρώτιστα φαίνεσθαι, σὺν δ’ ἐκείναις κύβος ἂν εἴη ἀποκα- | ||||
| 10 | ταστατικὸς καὶ σφαιρικός, ὃς ἀποτελειοῦται τοῖς οἰκείοις μέρε- | |||
| σιν ἴσος, τοῦ ἓξ ψυχικοῦ ἀριθμοῦ. καὶ Διοκλῆς δὲ ἑξαπλασια- | ||||
| σθέντων τῶν λεʹ γίνεσθαί φησι στερεὸν τὸν σιʹ, ὅσαιπέρ εἰσιν | ||||
| εἰς τοὺς ἑπτὰ μῆνας ἡμέραι τοὺς τριακονθημέρους. Ἱπποκράτης | ||||
| δέ· ‘τὰ ἐν οʹ ἡμέραις κινούμενα, φησίν, ἐν τριπλασίῃσι | ||||
| 15 | τελειοῦται’· καὶ κατὰ τοῦτον γὰρ αἱ μὲν οʹ τριπλασιασθεῖσαι | |||
| τοῦ σιʹ ποιητικαί εἰσιν, αἱ δὲ λʹ, τοῦ ϟοʹ, ἑπταμήνου καὶ ἐννεα- | ||||
| μήνου. ὅτι καὶ τὰ σπέρματα πάντα ὑπὲρ γῆν ἀναφαίνεται δι’ | ||||
| ἑβδόμης μάλιστα ἡμέρας ἐκφυόμενα, καὶ ἑπτάκαυλα ὡς ἐπίπαν | ||||
| τὰ πλεῖστα γίνεται, τά τε βρέφη, ὥσπερ ἐσπάρη τε καὶ κατὰ | ||||
| 20 | γαστρὸς ἑβδομάδι διωκήσῃ, οὕτω καὶ μετὰ τὴν γένεσιν ἑπτὰ | |||
| μὲν ὥραις τὴν κρίσιν ἴσχει τοῦ ζῆν ἢ μή· ἐμπνέοντα γὰρ πάντα | ||||
| τῆς μήτρας ἐξέρχεται τὰ τελεσφόρα καὶ οὐ νεκρὰ ἀποκυηθέντα, |
4 sqq. cf. Hipp. π. σαρκῶν I 443 Kühn
5 sqq. cf. Macr. I 6, 16
11 sqq. cf. Hipp. π. σαρκ. c. 19. Vindician. c. 15 (Wellmann Fr. d. gr. Aerzte p. 44)
13 sq. Ἱπποκρ. Epid. III 453 Kühn. V 116 Littré cf. Macr. I 6, 17
17 sqq. cf. Plin. n. h. 18, 51 (v. et 16, 101. 104. 22, 95)
20 sqq. = Macr. I 6, 67
4 τὰ post κατὰ add. N F ἐκ τοῦ post οὖν add. Ast
5 ἢ add. Ast in adn. πεντάκις om. B
7 ζωογονοῦντες B ζωογονοῦται F πάρεξ x p Ast παρὲξ Roscher
8 ἐδείξθαι L B N ἐδείχθαι F
9 sq. ἀποκαταστατικός y
11 ἴσου y ἴσον P p Ast Roscher corr. Heiberg δικιλῆς p
12 λεʹ . . σιʹ] λςʹ . . σιςʹ legi vult Roscher, quod σιʹ numerus non sit στερεός: at cf. vv. sqq. ὅσαίπερ . . . τριακονθ. γίγνεσθαι N F στερεὸν intellegendum = τὸν τριχῇ διαστατόν (cf. Nicom. p. 99, 14 sq. Iambl. p. 93, 8 sqq.)
13 τριακονθ’ ἡμέρους F
14 φησι p Ast τριπλασίοιςι B
15 τελειοῦσθαι corr. Ast τριπλασιασθεῖσθαι N F
19 γίγνεται B N F τε pr. x δὲ p Ast Roscher
22 τελέσφορα mavult Ast ἀποκυηθένται F
Seite 65
| 65 | ||||
| πρὸς δὲ τὴν τοῦ ἀναπνεομένου ἀέρος παραδοχήν, ὑφ’ οὗ το- | ||||
| νοῦται τὸ τῆς ψυχῆς εἶδος, κρισιμωτάτη βεβαιοῦται τῇ ςʹ ὥρᾳ | ||||
| ἐπὶ θάτερον, ἢ ζωὴν ἢ θάνατον. ἑπτὰ δὲ μησὶν ὀδοντοφυεῖ, | ||||
| δὶς δὲ ἑπτὰ ἀνακαθίζει καὶ ἕδρας ἀκλινοῦς τυγχάνει, τρὶς δὲ | ||||
| ἑπτὰ διαρθροῦν ἄρχεται τὸ φθέγμα καὶ λαλεῖν τὰς πρώτας | 5 | |||
| ὁρμὰς | ἐπιβάλλεται. τετράκις δὲ ἑπτὰ ἵσταται μὴ σφαλλόμενα | 49 | |||
| καὶ διαβαίνειν ἐπιχειρεῖ, πεντάκις δὲ ἑπτὰ παύεται τῆς τοῦ | ||||
| γάλακτος τροφῆς φυσικῶς ἀποδιατιθέμενα. ἑπτὰ δὲ ἔτεσιν | ||||
| ἀποβάλλει τοὺς φυσικοὺς ὀδόντας καὶ ἀναφύει τοὺς πρὸς τὴν | ||||
| σκληρὰν τροφὴν ἐπιτηδείους, δὶς δὲ ἑπτὰ ἡβάσκει καὶ ὥσπερ | 10 | |||
| διηρθρωμένως ἔτυχε τοῦ παντὸς προφορικοῦ λόγου ἐν τῇ προ- | ||||
| τέρᾳ τῶν ἐτῶν ἑβδομάδι, τοσούτων φύσει ὑπαρχόντων καὶ τῶν | ||||
| εἰς τὸ τοιοῦτον ἐπιτηδείων ἁπλῶν φθεγμάτων, οὕτως ἄρχεται | ||||
| ταῖς τοῦ ἐνδιαθέτου ἐπιβάλλειν διαρθρώσεσιν, καθὸ λογικὸν | ||||
| ἤδη ὑπάρχει ζῷον, ἑπτὰ κατὰ πολλοὺς τῶν φιλοσόφων ὑπαρ- | 15 | |||
| χουσῶν τῶν τὸ λογικὸν συνασκουσῶν αἰσθήσεων καὶ τότε | ||||
| μάλιστα συμπληρουμένων· πρὸς γὰρ ταῖς τεθρυλλημέναις πέντε | ||||
| ἔτι καὶ τὴν φωνητικὴν καὶ σπερματικὴν καταριθμοῦσίν ἔνιοι, | ||||
| αὕτη δὲ τότε συμπληροῦται αὐτοῖς. ὅτε τὸ σπερματικὸν φυσι- |
3 sqq. = Macr. I 6, 69 sq.
3 et 8 sq. cf. Hipp. π. σαρκ. 12. 19. π. ἑπταμ. 9 (VIII 598. 614. VII 448 Littré). Theo p. 104, 5 sq. Alex. Aphr. p. 38, 19. Syrian. in met. p. 191, 16. Varro ap. Gell. n. a. III 10, 12. Censor. d. die n. 7, 2. Mart. Cap. VII 739. Favon. p. 9, 27 sqq. Chalc. p. 102, 16 sq. Isid. Migne PL 83, 188
8 sq. cf. Hipp. I 444 Kühn. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Censor. d. die n. 7, 4. 14, 7. Del. p. 169, 18 etc.
9 cf. Philo de op. m. 35
10 ἡβάσκει cf. Theo p. 104, 7. Philo leg. all. I 4.
10 sqq. cf. [Plut.] de plac. phil. 4, 11. 5, 23. Alex. Aphr. l. l. Schol. Plat. Alc. I 121 E. Mart. Cap. l. l. Chalc. l. l. Censor. d. die n. 7, 2. 4. 14, 7. Isid. l. l.
11, 14 προφορικοῦ . . . ἐνδιαθέτου cf. Theo p. 72, 25 sqq.
14 λογικὸν cf. Philo leg. all. I 4
19 sq. cf. Macr. I 6, 71
2 ζ’ om. F
4 δ’ pr. B ἀνακαθίζει F
5 διαρθροῦν M L λαλεῖν y καλεῖν P p Ast
6 σφαλλόμενα P p
8 ἔτεσιν N F
10 ἢ ante ἑπτὰ add. P p
11 διηρθρωμένου Altmann
14 ἐν διαθέτου F καθ’ ὃ B
17 ε’ x p Ast πέντε Roscher
18 κατ’ ἀριθμοῦσιν B
19 αὐτὴ x p αὐτῇ Ast
Seite 66
| 66 | ||||
| κῶς ἅπασι κινεῖται, ἄρρεσι μὲν διὰ γονῆς, θηλείαις δὲ δι’ | ||||
| ἐμμηνίου καθάρσεως· διόπερ ζωογονητικῆς ἐπιτηδειότητος τότε | ||||
| μόνον κατάρχονται, καὶ Βαβυλωνίοις οὐδὲ θρησκεύονται οὐδὲ | ||||
| τῆς αὐτῶν ἱερατικῆς σοφίας μετέχουσιν, ἀλλ’ ἀποκλείονται τῶν | ||||
| 5 | ἐνταῦθα μυημάτων ἐντὸς τούτου τοῦ χρόνου. ἐπεὶ δὲ καὶ | |||
| τίκτειν τῷ ἑξῆς ἔνεστι χρόνῳ καὶ ἀνθ’ αὐτῶν ἀμείβειν εἰς τὴν | ||||
| κοσμικὴν συμπλήρωσιν ἄνθρωπον, εἰκότως γενεὰν τὴν συμ- | ||||
| μετρότητα οἱ ποιηταὶ τὴν τριακονταετῆ τίθενται, ἐν ᾗ τέκνον | ||||
| ἔστιν ἰδεῖν· καὶ κατὰ τὴν ἐν τριάδι τελείωσιν διὰ τριῶν ἡ δια- | ||||
| 10 | δοχὴ συγκλείεται διὰ πατρός, υἱοῦ, ἐγγόνου. τῇ δὲ τρίτῃ | |||
| ἑβδομάδι συλλήβδην καὶ τὴν ἐπὶ μῆκος αὔξησιν ἀπολαμβάνει, | ||||
| τῇ δὲ τετάρτῃ τὴν ἐπὶ πλάτος τελειοῦται, καὶ οὐδεμία ἄλλη | ||||
| αὐτοῖς ἀπολείπεται σώματος ἐπίδοσις· τέλειος γὰρ ὁ κηʹ. τῇ | ||||
| δὲ εʹ κατὰ τὸν ἁρμονικὸν ἀποδειχθέντα τὸν λεʹ καὶ ἡ κατὰ | ||||
| 15 | ἰσχὺν πᾶσα ἐπίδοσις ἀποσφραγίζεται καὶ οὐκέτι οἷόν τε ἑαυ- | |||
| 50 | τοῦ ἰσχυρότερον μετὰ ταῦτα τὰ ἔτη γενέσθαι. διὰ | τοῦτο οἱ | |||
| ἀθληταὶ τοσούτων γενόμενοι οἱ μὲν ἤδη νενικηκότες πλέον τι | ||||
| πρᾶξαι οὐ προσδοκῶσιν, οἱ δὲ μήπω καταλύουσι. καὶ αἱ τῶν | ||||
| βελτίστων πολιτειῶν νομοθεσίαι μέχρι μὲν ταύτης στρατεύεσθαι | ||||
| 20 | ἀναγκάζουσιν, εἰσὶ δὲ καὶ αἱ μέχρι τῆς μετ’ αὐτήν, τὸ δὲ μετὰ | |||
| τοῦτο στρατηγεῖν μὲν, οὐκέτι δὲ στρατεύεσθαι συγχωροῦσιν. | ||||
| τὸ δὲ κεφάλαιον, ὅταν ὁ τῆς δεκάδος λόγος τῷ τῆς ἑβδομάδος | ||||
| κερασθῇ καὶ δεκάκις ἑπτὰ γένηται, τότε πάντων ἔργων ἀφετέον |
10 sqq. = Macr. I 6, 72 sq. cf. Favon. p. 9, 30 sq. Theo p. 104, 7 sq. Philo leg. all. I 4. Chalc. p. 102, 19 sq. Isid. Migne PL 83, 188
19 sq. cf. Macr. I 6, 74
22 sqq. cf. Macr. I 6, 76
1 ἄρσι B ἄρεσι F διαμονῆς L
5 ἐνταῦθ’ ἀμυημάτων F μνημάτων p
7 sq. συμμετρότητα x p συμμετρωτάτην Ast
9 ἐστὶν P p Ast
10 συγκλείεται B N F γίνεται in marg. γρ. συγκλ. M L γίνεται P p Ast
13 τῆς y τῇ P p Ast
14 ε’] πέμπτη Roscher λε’] τριάκοντα πέντε B
15 ἰσχὺν F οὐκ ἔτι L N F
16 διατοῦτο B
17 τοσούτων x [sc. ἐτῶν] τοσοῦτον p τοσούτοι vel potius τηλικοῦτοι Ast
18 οἶδε B καταλύουσιν B
21 τὸ post δὲ add. p Ast συγχωροῦσι P p Ast
Seite 67
| 67 | ||||
| τῷ ἀνθρώπῳ, καθοσιωτέον δὲ τῇ τῆς λεγομένης εὐδαιμονίας | ||||
| ἀπολαύσει. ὅτι εἰς τέσσαρα τὰ πάντα στοιχεῖα, τρεῖς δὲ αὐτῶν | ||||
| ἀναγκαίως αἱ μεταξύτητες, ἑβδομὰς ἂν κἀνταῦθα ἐπικρατοίη | ||||
| τῶν ὅλων. διὸ καὶ Λῖνος ὁ θεολόγος ἐν τῷ Πρὸς Ἱμέναιον | ||||
| δευτέρῳ θεολογικῷ φαίνεται λέγων· ‘τέσσαρες ἀρχαὶ ἅπασι | 5 | |||
| τρισσοῖς δεσμοῖς κρατοῦνται· πῦρ μὲν γὰρ καὶ γῆ συν- | ||||
| ηρμόσθησαν ἀλλήλοις κατὰ τὴν γεωμετρικὴν ἀναλογίαν· ὁ | ||||
| πρὸς ἀέρα γῆ, τοῦθ’ ὕδωρ πρὸς πῦρ, καὶ ἀνάπαλιν ὁ πρὸς | ||||
| ἀέρα πῦρ, τοῦθ’ ὕδωρ πρὸς γῆν, καὶ τὸ ἐναντίον τῶν δὲ τοι- | ||||
| ούτων ἑνωτικαί πως αἱ ἁρμονίαι, μεταξὺ δὲ ἀέρος καὶ πυρὸς | 10 | |||
| πειθώ· κατ’ ἔφεσιν γὰρ καὶ ἀπόμαξιν ἀφομοιοῦται τὰ ἀπὸ | ||||
| ἀέρος μέχρι γῆς τοῖς οὐρανίοις καὶ ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ ὡσαύτως | ||||
| ἔχουσι, πειθόμενα πως καὶ ποθηόμενα τῇ τοῦ ἀρχεγόνου καὶ | ||||
| πάντως ἕλκοντος ἐφ’ ἑαυτὸ κάλλους φύσει. ὅτι πρὸς τοῖς ἄλλοις | ||||
| τῇ ἑβδομάδι ὑπάρχει τὸ κρισιμωτάτην εἶναι αὐτήν, ὥσπερ ἐν | 15 | |||
| τῇ κυοφορήσει καὶ ἐν ταῖς τῆς ἀνατροφῆς ἡλικίαις, οὕτω δὲ | ||||
| καὶ ἐν ταῖς νόσοις καὶ ταῖς ὑγείαις διὰ τὸ συγγενεστάτην αὐτὴν | ||||
| καὶ ὁμόφυτον εἶναι τῇ τοῦ ἀνθρώπου κατασκευῇ· σπλάγχνα | ||||
| τε γὰρ τὰ λεγόμενα μέλανα ἑπτὰ κατ’ αὐτὴν ἐμπέφυκεν ἡμῖν, | ||||
| γλῶττα, καρδία, ἧπαρ, πνεύμων, σπλήν, νεφροὶ δύο, καὶ τὰ | 20 |
2 sqq. cf. Macr. I 6, 36. Mart. Cap. VII 738
8 sqq. cf. Plato Tim. 32 B. Theo p. 97, 10 sq. Isid. Migne PL 83, 188
17 ἐν ταῖς νόσοις cf. An. p. 35, 27. Philo de op. m. 41. leg. all. I 4. Clem. Al. strom. VI 16, 145, 1. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Gell. n. a. III 10, 14. Macr. I 6, 81. Censor. d. die n. 11, 6. 14, 9. Chalc. p. 103, 1. Isid. Migne PL 83, 188
18 sqq. cf. An. p. 36, 11 sq. Theo p. 104, 15 sq. Philo de op. m. 40. leg. all. I 4. Macr. I 6, 77. Mart. Cap. VII 739. Chalc. p. 103, 6 sq. Isid. l. l.
1 καθοσιτωτέον N F
3 μεταξότητες F ἐπικρατείῃ x p corr. Ast
4 λίνος x Λίνος p Roscher Λῖνος Ast
5 ἅπασιν p Ast Roscher
6 τρισοῖς B
11 τὴν x p τὰ Ast Roscher
13 ἔχουσιν M L B P
14 ἑαυτῷ p
16 ἡλικίας F οὕτως M L B P p Ast
17 συγγενεστάτων P
19 μέλη x p μέλαινα Ast in adn. Roscher ⟨μέλαινα⟩ μέλη Altmann: cf. Macr.
20 νεφροί y An. Theo Philo νεφροὶ P p Ast
Seite 68
| 68 | ||||
| καθολικὰ μέρη τοσαῦτα, ἅπερ ἐστὶ κεφαλή, θώραξ, χεῖρες δύο, | ||||
| πόδες δύο καὶ αἰδοῖον· κατὰ μέρος δὲ διατρήσεις ἐν μὲν τῷ | ||||
| 51 | προσώπῳ ζʹ, ὀφθαλμῶν βʹ, ὤτων βʹ, ῥινῶν βʹ, στόματος αʹ, | |||
| τά τε πνοὴν καὶ τροφὴν διαφέροντα ζʹ, φάρυγξ, στόμαχος, | ||||
| 5 | γαστήρ, ἔντερον, μεσεντέριον, κύστις καὶ τὸ πρὸς τῇ ἕδρᾳ, ὅ | |||
| τινες ἀρχὸν καλοῦσιν. ὅτι μηδενὸς τρέφοντος ἐντεθέντος ζʹ | ||||
| ἡμέρας οἷόν τε ζῆν. καὶ ἐν γεωμετρικαῖς σκέψεσιν ἑπτὰ εἴδη | ||||
| τῶν παρ’ αὐτοῖς ἀρχῶν, σημεῖον γραμμή ἐπιφάνεια γωνία | ||||
| σχῆμα στερεὸν ἐπίπεδον, καὶ ἑπτὰ ⟨τὰ⟩ τῶν στοιχειωτῶν ἐξετάσεις | ||||
| 10 | ἐπιδεχομένων πληροῦνται· τριγώνου γὰρ γωνίαι τρεῖς καὶ πλευ- | |||
| ραὶ ἴσαι καὶ αὐτὸ τὸ ἔμβαδον ἕν. πολὺ δὲ πλέον καὶ ὅτι τὰ | ||||
| σημειωτικὰ δι’ ἑβδομάδος κρατύνεται ἢ ἐπὶ τὸ νοσερὸν ἢ ἐπὶ | ||||
| τὸ ὑγιεινὸν ῥέποντα· εἰς γὰρ τὴν ἑβδόμην ἡμέραν μόνην τῶν | ||||
| ἐντὸς αὐτῆς οἱ πυρεκτικοὶ πάντες τύποι συναντῶσι· διὸ καὶ | ||||
| 15 | κρίσεως ἐνταῦθα τυγχάνουσιν. ὁ δὲ τῆς ἀποδείξεως τρόπος | |||
| ἁπλοῦς εἰκὼς τῷ ⟨τῶν⟩ προβραχέος· ἀπὸ μονάδος παντοίων | ||||
| ἀναλόγων ἐκθέσεων ἰδιώματι, ἐν ᾧ κύβων μὲν ἅμα καὶ τετραγώ- | ||||
| νων ἡ αʹ καὶ ςʹ χώρα μόνη ἐπιδεκτικὴ ἡμῖν ἐφάνη, τετραγώνων | ||||
| δὲ μόνων εʹ καὶ γʹ, βʹ καὶ ςʹ οὐδετέρων, ὡς οὐδὲ τριταίου | ||||
| 20 | οὐδὲ τεταρταίου ἐν τοῖς πυρεκτικοῖς τύποις. ἰδοὺ γὰρ τοῦ μὲν | |||
| λεγομένου τριταίου τετραγώνῳ μάλιστα ὁμοιουμένου διὰ τὸ |
1 sq. cf. An. p. 36, 10 sq. Macr. I 6, 80. Philo. Mart. Cap. Isid. ll. ll.
2 sq. cf. An. p. 36, 14 sq. Theo p. 104, 14 sq. Philo, ll. Clem. Al. strom. VI 16, 144, 2. Macr. I 6, 81. Chalc. p. 103, 5 sq. Mart. Cap. Isid.
4 sq. cf. Macr. I 6, 77
6 sq. cf. Hipp. I 442 Kühn VIII 610 Littré. Macr. I 6, 78. Gell. n. a. III 10, 15
1 ἄπε F
3 ὤτων P β’...β’...β’...α’ M L B ἑνός N F δύο...δύο...δύο...α’ P p Ast
5 κύσις F τῆς F
6 ἐνεθέντος x p ἐντεθέντος Ast
7 γεωμετρικῶν Ast Roscher σκέψεσι P
8 sq. μῆκος, πλάτος, βάθος pro γωνία, σχῆμα . . . ἐπίπεδον legi vult Roscher cll. Macr. I 6, 35 sq. et An. p. 35, 24
9 τὰ addidi καὶ ἑπτὰ τὰς στοιχειώδεις ἐκτάσεις ἐπιδεχόμενα (sc. εἴδη) πληροῦνται Ast in adn.
11 ἴσαι B ἐν] ὅν P καὶ alt. y om. P p Ast
12 νοεροῦ P p νωθεροῦ F
16 ἁπλῶς Ast in adn. εἰκότως x p corr. Ast in adn. τῶν addidi πρὸ βραχέος M L P N F p Ast προβραχέως->προβραχέος B ead. m. corr.
17 ἀνάλογον? cf. p. 69, 5. 10
19 πέμπτη καὶ τρίτη x p Ast ε’ καὶ γ’ scripsi
20 sqq. corrupta videntur
20 ἰδοῦ M L
21 τετραγώνου N F
Seite 69
| ἐπιπέδων τριγώνων κατάρχειν, ὧν τὸ συμμετρότατον τετράγω- | 69 | |||
| νον ἰσότητα ὀρθογωνίου καὶ πλευρῶν ἔχει, καὶ πρὸς αὐτὸ | ||||
| εὐθύνεται, ἀλλὰ παρὰ μίαν πάντως ἐπισημαινομένης, αʹ τε καὶ | ||||
| γʹ καὶ εʹ καὶ ςʹ μετέχουσιν ἀπ’ ἀλλήλων οὖσαι τρίται καθὰ | ||||
| καὶ τετραγωνισμοῦ ἐν πάσαις ταῖς ἀνάλογον ἐκθέσεσιν ἰσοτα- | 5 | |||
| γεῖς χώρας· τεταρταίου δὲ καὶ τῷ κύβῳ παραπεμφθέντος διὰ | ||||
| τὴν πανταχόθεν ἑδραιότητα κἀκ τῶν ἓξ βάσεων τετραγώνων | ||||
| εὐσταθὲς αʹ καὶ δʹ καὶ ζʹ κοινωνοῦσι· παρὰ γὰρ δύο ἐπιση- | ||||
| μαίνει ὁ λόγος, ὥστε διὰ τετάρτης ἁπαντᾶν ἡμέρας, ὡς ἐν ταῖς | ||||
| αὐτῶν ἀνάλογον ἐκθέσεσιν εἰς τὰς τετάρτας πάντως οἱ κύβοι | 10 | |||
| ἀποτελοῦνται χώρας· τοῦ δὲ λεγο | μένου ἡμιτριταίου φύσιν μὲν | 52 | |||
| ἰδίαν οὐκ ἔχοντος, παρὰ δὲ τὸν τριταῖον μορφουμένου, ἁπαν- | ||||
| τῶντος δὲ αὐτοῦ ἐν δυοῖ νυχθημέροις, τουτέστιν ὥραις μηʹ, | ||||
| ἀεὶ μέντοι τρεῖς ὥρας ὁρίζοντος εἰς ὁποτερονοῦν, ἤτοι λῆψιν | ||||
| ἢ ἄνεσιν, τὸ δὲ λοιπὸν ἐν δωδεκάωρον εἰς τοὐναντίον, παρὰ | 15 | |||
| μέντοι τὸ θᾶττον ἢ βράδιον αὐτὰ ταῦτα ἀποδιδόναι ἤτοι με- | ||||
| γάλου ἡμιτριταίου λεγομένου ἢ μικροῦ ἢ μέσου πρὸς τὰς | ||||
| παρ’ ἑκάτερον παρολκὰς ἢ παρεκτάσεις, μεθέξει μὲν ἡ τῆς | ||||
| δευτέρας ἡμέρας δευτέρα δωδεκάωρος ἐπισημανθεῖσα τῆς δὲ | ||||
| τετάρτης ἡ προτέρα δωδεκάωρος καὶ τῆς ἕκτης ἡ ἀρχή, ὥστε | 20 | |||
| πάλιν ἀπάντησιν εἰς τὴν τῆς ἑβδόμης ὑστέραν γενέσθαι καὶ | ||||
| τρόπον τινὰ τὴν ἑβδόμην ἐοικυῖαν εἶναι τῇ πρωτίστῃ κατὰ | ||||
| πάντα· πάντων γὰρ ἁπλῶς τῶν ἐντὸς διαστήματος τεταρταϊκοῦ | ||||
| τύπων ἀμφότεραι μόναι μετέχουσαι, ἡ μὲν γεννητικὴ, ὡς εἰπεῖν, |
1 sqq. vix intellegenda
1 συμμετρώτατον p Ast
3 μίαν y (παραμίαν B) Ast in adn. μιᾶς P p πάντων N B F μονάδα x p μονάς Ast in adn α’ scripsi
6 τὧ y τοῦ P p Ast
8 ἓν x p Ast α’ scripsi
9 ὧν x p ὡς Ast in adn.
10 πάντων N F
13 δυσὶν F P τουτέστι P p Ast
14 ὥραις P p
15 ἄνεσιν y
15 sq. παραμέντοι B
15 sq. hanc figuram addunt codd. M L B N F
17 ἡμιτριταίου L
19 ἡμέρα x p ἡμέρας Ast in adn.
20 ς’ M L B P p Ast ἕκτης N F
21 τῆς om. N F ς’ x p Ast ἑβδόμης scripsi ὑστέρας P p Ast
22 τόπον N F ζ’ M L B P p Ast ἑπτὰ N F ἑβδόμην scripsi
23 τεταρτικοῦ F
24 τόπων M L N B P p τρόπων F τύπων Ast in adn.
| γ’ | δ’ | ||
| β’ | β’ | ||
| γ’ | θ’ | ιβ’ | γ’ |
| γ’ | δ’ |
Was es darstellt, ergibt sich aus dem unmittelbaren Zusammenhang auf Seite 69:
Der Text handelt dort von
- dem τεταρταῖος (Viertagefieber / Quartanfieber),
- und dem ἡμιτριταῖος (Halbdreitagefieber / semitertian).
Der Gedankengang ist:
- das Quartanfieber wird mit einer Viererordnung verbunden,
- das Halbdreitagefieber wird als aus dem τριταῖος abgeleitet beschrieben,
- und dann werden Stunden- bzw. Tagesabstände gegeneinander aufgerechnet.
Darum ist das geviertelte Quadrat am ehesten:
ein Zeit-Schema,
also eine graphische Anordnung von Intervallen / Wiederkehrpunkten,
nicht einfach ein geometrisches Objekt um seiner selbst willen.
Die Zeichen am Rand und innen sind offenbar Zahlzeichen:
- βʹ = 2
- γʹ = 3
- δʹ = 4
- θʹ = 9
- ιβʹ = 12
Daher sagt das Quadrat wohl ungefähr dies:
- außen: die Stellen einer vierteiligen Ordnung oder die Abstände / Tage
- innen: bestimmte Zeitmaße, besonders 9 und 12, wohl Stundenabschnitte oder kritische Intervalle innerhalb des Zyklus
Es soll dem Leser offenbar sichtbar machen, wie die Wiederkehr des Fiebers über
- Viererordnung,
- Teilung des Intervalls,
- und 9-/12-Stunden-Stellen gedacht wird.
Also nicht:
„dieses Quadrat beweist etwas geometrisch“
sondern eher:
„dieses Schema zeigt, wie die periodischen Einschnitte im Zyklus verteilt werden“.
Das Quadrat ist offenbar ein handschriftlich beigefügtes Schema zur Veranschaulichung der Fieberperiodik, besonders der Beziehung von τεταρταῖος und ἡμιτριταῖος innerhalb einer vierteiligen Zeitordnung. Die Randzahlen markieren wahrscheinlich die Positionen des Zyklus, die inneren Zahlen 9 und 12 bestimmte Stunden- oder Intervallmaße.
Mehr als das würde ich ohne weiteren Vergleich mit Anatolios oder Macrobius hier nicht mit Sicherheit behaupten.
Gerade diese Passage ist textlich unerquicklich, und die Figur ist eben nicht sicher autoritativ, sondern kodikal hinzugefügt.
Wenn du willst, kann ich dir im nächsten Schritt genau Satz für Satz die Stelle auf Seite 69 zerlegen, damit wir das Quadrat noch enger an den griechischen Text anbinden.
Seite 70
| 70 | ||||
| αὐτῶν ἔσται, ἡ δὲ κριτικὴ καὶ οἷον δοκιμαστική, τῶν δ’ ἀνὰ | ||||
| μέσον πασῶν οὐδεμία πάντων μετέχει πλὴν ἀφημερινοῦ, οὕπερ | ||||
| ἀναγκαίως καὶ ζʹ καὶ αʹ· κοινὴ γὰρ αὕτη ἐπισημασία μόνη, | ||||
| ὥσπερ καὶ τῶν ἐκκειμένων διαγραμμάτων. αὕτη ἡ πολλαπλα- | ||||
| 5 | σιότης κοινὸν πάντων στίχων παρακολούθημα, ἀλλὰ διαφεύγει | |||
| δευτέρα μὲν τριταῖον καὶ τεταρταῖον, μετέχει δὲ ἀφημερινοῦ | ||||
| καὶ ἡμιτριταίου· τρίτη δὲ διαφεύγει μὲν ἡμιτριταῖον καὶ τεταρ- | ||||
| ταῖον, μετέχει δὲ ἀφημερινοῦ καὶ τριταίου· τετάρτη δὲ διαφεύ- | ||||
| γει μὲν τριταῖον, τῶν δὲ λοιπῶν μετέχει τριῶν· πέμπτη δὲ δια- | ||||
| 10 | φεύγει μὲν τεταρταῖον, μετέχει δὲ καὶ τριταίου καὶ ἀφημερινοῦ | |||
| καὶ τῆς τοῦ λοιποῦ ἀνωμαλίας· ἕκτη δὲ μόνη ἀφημερινοῦ με- | ||||
| τέχει ἀντιπεπονθότως τῇ τετάρτῃ, ἕνα μόνον διαφεύγούσῃ· | ||||
| ἑβδόμη δὲ πάντων μετέχει, ὡς ἡ πρώτη. κἀπειδὴ τὰ τῶν ἄλ- | ||||
| λων τύπων συμφανέστερα ἢ ἁπλούστερα, τεταραγμένου δὲ τοῦ | ||||
| 15 | ἡμιτριταίου, σαφέστερον οὕτω ὁρισθήσεται· πρώτης ἀρχῆς ση- | |||
| μασίας ἐνδοτέρω οὐκ ἂν ἐπισημήνειε εʹ ἑξάωρων, ὥστε κατὰ τὴν | ||||
| 53 | τῆς γʹ ἑσπέραν τῆς πρότε | ρον γενομένης κατὰ τὴν μεσημβρίαν | |||
| τῆς δευτέρας ἢ ἐπὶ ταύτῃ ὅρον ἕξει, οὐ ἐνδοτέρω ἀμήχανον, | ||||
| πάλιν τὸ τῆς τετάρτης μεσονύκτιον εἰς τὴν τῆς ἕκτης εὐθὺς | ||||
| 20 | πρωΐαν, ὥστε τὴν τῆς ἑβδόμης μεσημβρίαν ἀποκρίνεσθαι. ἀπὸ | |||
| δὲ ταύτης τῆς διαιρέσεως, ἥτις ἐστὶ τοῦ σμικροτάτου, καὶ τὰς | ||||
| ἀνωμαλίας λογιστέον. διὰ τὸ οὖν τυχαίως καὶ ἐπικαίρόν τινα | ||||
| τρόπον ἀπαντᾶν καὶ ἀποκρίνεσθαι ἕκαστα ⟨κατὰ⟩ τὴν τῆς | ||||
| ἑβδομάδος χώραν καιρὸν αὐτὴν καὶ τύχην ἐπωνόμαζον, καὶ |
1 sq. ἀναμέσον M L N B P ἀναμέσων F p Ast ἀνὰ μέσον scripsi
2 οὐδὲ μίαν p
2. 6. 8. 10. 11 ἀφημερινοῦ corrigendum ?
3 ἀναρχαῖον F ἐπισημασία L B ἐπὶ σημασίᾳ μόνη p
8 ἀφ’ ἡμερινοῦ x
11 ἀνωμαλίας cf. supra p. 19, 1 et infra v. 22 ἀφ’ ἡμερινοῦ M L P p
13 ς’ x p Ast ἑβδόμη scripsi
14 ἁπλούστερα y ἀπλοείστερα P p ἁπλοειδέστερα Ast τεταραγμένου y
15 sq. σημασίας? σημασία et 16 ἐπισημῆναι vel ἐπισημήνειε (ἐπισημήνη x) mavult Ast fort. recte
18 ἢ γ’ ἢ P p Ast
19 δ’ M L τὴν om. N F ς’ x p Ast ἕκτης scripsi
22 τυχαίως in marg.: ἴσως ταχέως p ἐπὶ καιρὸν M L B P N p ἐπίκαιρον F καιρίῳ Meurs. Ast in adn. καιρόν τινα τροπὴν dubitanter Roscher ἐπίκαιρον scripsi
23 κατὰ add. Ast
24 ἑβδόμης M L B P p ἑβδομάδος N F Ast in adn.
Seite 71
| 71 | ||||
| ἡ συνήθεια καιρὸς καὶ τύχη εἰώθισι λέγειν. τί γὰρ δεῖ νῦν καὶ | ||||
| περὶ τῶν κλιμακτήρων λεπτολογεῖν ἑβδομαδικῶν μάλιστα παρὰ | ||||
| τοῖς ἀποτελεσματολόγοις δογματιζομένοις; ὅτι ’Αθηνᾶν καὶ | ||||
| καιρὸν καὶ τύχην τὴν ἑπτάδα ἐπωνόμαζον· ’Αθηνᾶν μέν, ὅτι | ||||
| παραπλησίως τῇ μυθευομένῃ παρθένος τις καὶ ἄζυξ ὑπάρχει, | 5 | |||
| οὔτε ἐκ μητρὸς γεννηθεῖσα, ὅ ἐστιν ἀρτίου ἀριθμοῦ, οὔτε ἐκ | ||||
| πατρός, ὅ ἐστι περιττοῦ, πλὴν ἀπὸ κορυφῆς τοῦ πάντων πα- | ||||
| τρός, ὅπερ ἂν εἴη ἀπὸ τῆς τοῦ ἀριθμοῦ κεφαλῆς μονάδος, καὶ | ||||
| ἔστιν οἷον Ἀθηνᾶ ἀθήλυντός τις, θῆλυ δὲ ὁ εὐδιαίρετος ἀρι- | ||||
| θμός· καιρὸν δέ, ὅτι οὐ χρόνῳ μακρῷ τὰς ἐνεργείας ἀνυομένας | 10 | |||
| ἐν ταῖς κρίσεσιν ἔχει ⟨εἰς⟩ ὑγείαν ἢ νόσον ἢ εἰς γένεσιν καὶ | ||||
| φθοράν· τύχην δέ, ὅτι παραπλησίως τῇ μυθευομένῃ Τύχῃ τὰ | ||||
| θνητὰ διέπεται. ὅτι οὐ μόνον τῆς ἀνθρωπίνης φωνῆς ἀλλὰ καὶ | ||||
| ὀργανικῆς καὶ κοσμικῆς καὶ ἁπλῶς ἐναρμονίου φωνῆς ζʹ ὑπάρ- | ||||
| χει τὰ στοιχειώδη φθέγματα, οὐ μόνον παρὰ τὸ ὑπὸ τῶν ςʹ | 15 | |||
| ἀστέρων ἀφίεσθαι μόνα καὶ πρωτίστα, ὡς ἐμάθομεν, ἀλλ’ ὅτι | ||||
| καὶ τὸ πρῶτον διάγραμμα παρὰ τοῖς μουσικοῖς ἑπτάχορδον | ||||
| ὑπέπεσεν. ὅτι τριῶν ὄντων τῶν τῆς ψυχῆς εἰδῶν ἢ μερῶν, | ||||
| φρονητικοῦ θυμικοῦ ἐπιθυμητικοῦ, τέσσαρες ἀρεταὶ αἱ τε- | ||||
| λειόταται γίνονται, καθάπερ τριῶν διαστημάτων τέσσαρες ὅροι | 20 | |||
| ἐπὶ σωματικῆς συναυξήσεως. |
1 sq. cf. Gell. n. a. III 10, 9
3 Ἀθηνᾶν Ph. Theo p. 103, 3. Lyd. III 9. Mart. Cap. VII 738. Chalc. p. 102, 10. Favon. p. 8, 27. 9, 1. 20. Macr. I 6, 11 Procl. in Tim. 168 C. Plut. de Is. et Os. 354 F etc.
6 sq. cf. Theo ll. Philo quaest. in Gen. II 12. Del. p. 168, 15 (v. adn.) et supra ad p. 54, 11
17 cf. Philo leg. all. I 5
18 sq. cf. Macr. I 6, 42
1 λέγει B
2 κλιμακτήρων M L B P p κλιμακτήρων N F κλιμακτηρῶν Meurs. Ast: climacteras Gell. ἑβδοματικῶν x Ast -τικὸν p, correxi
3 δογματιζόμενον p
4 καὶ φωνὴν καὶ Τριτογένειαν post τύχην add. Meurs. cl. Ph. fort. recte
6 γενηθεῖσα N F
7 περισσοῦ Ast ἀποκορυφῆς F P
9 ἔτι P ἄηλη E
10 ἀννοουμένως P p
11 εἰς add. Ast
13 φωνὴν δὲ post διέπει add. Meurs. οὔτι οὐ N οὔτιον F φωνῆς ex βοῆς ead. m. corr. B
14 ἐπτὰ Meurs. Roscher
15 ς’ y ἐπτά P p Ast
17 τοῖς μουσικοῖς ex τῆς μουσικῆς ead. m. corr. B
18 ὑπόπεσεν N F ὑπέπεσε Ast Τριτογένειαν δὲ post ὑπέπεσεν add. Meurs.
19 αἱ scripsi: καὶ x p Ast
20 γίγνονται B N F δ’ x p Ast τέσσαρες Meurs. Roscher
21 διανξήσεως p Ast
- ↑ diese Figur fügen die Codices M, L, B, N, F hinzu