Werk:Theologumena Arithmeticae/Theologumena Arithmeticae (Abschrift De Falco 1975)

ΘΕΟΛΟΓΟΥΜΕΝΑ

Seite 1


ΤΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΜΕΝΑ ΤΗΣ	p. 3 Ast
ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗΣ		I
⟨περὶ μονάδος.⟩
Μονὰς ἐστιν ἀρχὴ ἀριθμοῦ, θέσιν μὴ ἔχουσα· λέγεται δὲ
μονὰς παρὰ τὸ μένειν· καὶ γὰρ ἡ μονάς, ἐφ’ ὃν γίνεται ἀρι-	5
θμόν, φυλάσσει τὸ αὐτὸ εἶδος, οἷον ἅπαξ τρία τρία, ἅπαξ τέσ-
σαρα τέσσαρα· ἰδοὺ γὰρ ἐπὶ τούτοις προσελθοῦσα ἡ μονὰς τὸ
αὐτὸ εἶδος ἐφύλαξε καὶ οὐκ ἐποίησεν ἕτερον ἀριθμόν. πάντα
γὰρ ἐκ τῆς πάντα δυνάμει περιεχούσης μονάδος διακεκόσμη-
ται· αὕτη γὰρ καὶ εἰ μήπω ἐνεργείᾳ ἀλλ’ οὖν σπερματικῶς	10
πάντας τοὺς ἐν πᾶσιν ἀριθμοῖς καὶ δὴ καὶ τοὺς ἐν δυάδι λό-
γους ἔχει, ἀρτία τε οὖσα καὶ περιττὴ καὶ ἀρτιοπέριττος καὶ
γραμμὴ καὶ ἐπίπεδος καὶ στερεὰ κυβικὴ τε καὶ σφαιρική, καὶ
ἀπὸ τετραγώνου μέχρις ἀπειρογώνου ἐν πυραμίδων εἴδεσι, τε-
λεία τε καὶ ὑπερτελὴς καὶ ἐλλιπὴς καὶ ἀνάλογος καὶ ἁρμονικὴ	15
καὶ πρώτη καὶ ἀσύνθετος καὶ δευτέρα καὶ διαμετρικὴ τε καὶ
πλευρική, καὶ ἐν ἰσότητι καὶ ἐν ἀνισότητι πάσης κατάρχουσα
σχέσεως, ὡς ἐν τῇ Εἰσαγωγῇ ἀποδέδεικται· πρὸς δὲ τοῖς εἰρη-
μένοις σημεῖόν τε καὶ γωνία σὺν ἅπασι τῆς γωνίας εἴδεσιν,
ἀρχή τε καὶ μέσον καὶ τέλος τῶν ὅλων φαίνεται· * ἐπὶ μὲν τὸ	20

5 μονὰς παρὰ τὸ μένειν cf. Lyd. II 6. Theo p. 19, 8. Iambl. p. 11, 24. 73, 9. Stob. ecl. I 1, 8. Del. p. 167, 4. 171 sq.

3 add. Ast

4 δὲ post μονὰς add. E δὲ] δὴ p

5 γίνεται N B F

7 ἰδοὺ Ast

8 ἕτερον E A om. x p Ast

9 δυνα^μ/ E

10 μήπως N

11 δυάδι E N F

14 ἀπειρογόνου N F εἴδεσι] εἶσι P

16 καὶ post δευτέρα om. E

17 ἐν alt. om. P

19 σὺν] καὶ N F τοῖς γωνίοις x p τῆς γωνίας A E τοῖς γωνιῶν mavult Ast

20 μέσῃ c p corr. Ast lacunam statuit Ast, fort., cl. Iambl. p. 13, 13—18, sic explendam: ⟨ἐκ γὰρ τοῦ ἄτομος φύσει ἡ μονὰς εἶναι, πέρας ἐφ’ ἑκάτερον καὶ ὁρισμὸς ἡ αὐτῇ φαίνεται⟩ μὲν om. B

Seite 2

2		IAMBLICHI
		μεῖον αὐτῆς, τὴν ἐπ’ ἄπειρον τοῦ συνεχoῦς ὁρίζουσα τομήν,
		ἐπὶ δὲ τὸ μεῖζον, τὴν ὁμοίαν τοῖς διηρημένοις ἐπαύξησιν, οὐχ
		ἡμῶν τοῦτο θεμένων ἀλλὰ θείας φύσεως. ἀναλόγως γοῦν ἀνθ-
		υπακούει καὶ ἀντιπερίισταται ἑκάτερα ἐν αὐτῇ τὰ μέρη πρὸς
	5	τὰ ὅλα, ὡς ἐν τῷ λαμβδοειδεῖ διαγράμματι ἐσαφηνίσθη κατὰ
		τὴν ἀρχὴν τῆς Ἀριθμητικῆς· διὸ καὶ ὡς τὰ μήκει διπλάσια \|
4		δυνάμει ⟨μὲν⟩ τετραπλάσια, στερεῷ δὲ ὀκταπλάσια, καὶ τὰ
		μήκει τριπλάσια δυνάμει μὲν ἐννεαπλάσια, στερεῷ δὲ ἑπτα-
		καιεικοσαπλάσια, ἐν τῇ τῶν ἀριθμῶν πάντων εὐταξίᾳ, οὕτω
	10	κἂν τῇ τῶν μερῶν τὰ μὲν μήκει ἡμίση δυνάμει ⟨μὲν⟩ τεταρ-
		τημόρια, στερεῷ δὲ ὀγδοημόρια, τὰ δὲ μήκει τρίτα δυνάμει μὲν
		ἔννατα, στερεῷ δὲ ἑπτακαιεικοσιμόρια. καὶ πᾶν δὲ πλήθους
		σύστημα ἢ ὑποτομῆς μόριον κατὰ μονάδα εἰδοποιεῖται· μία
		γὰρ δεκὰς καὶ μία χιλιὰς καὶ ἔμπαλιν δέκατον ἓν καὶ χιλιοστὸν
	15	ἓν καὶ τὰ μόρια ἐπ’ ἄπειρον. καθ’ ἕκαστον δὲ τούτων εἴδει
		μὲν ἡ αὐτὴ μονάς, μεγέθει δὲ ἄλλη καὶ ἄλλη, ἑαυτὴν πρὸς
		τούτοις γεννῶσα ἐξ ἑαυτῆς, καθὰ καὶ ὁ κοσμικὸς λόγος καὶ
		ἡ τῶν ὄντων φύσις, καὶ πάντα διατηροῦσα καὶ μεταπίπτειν
		οὐκ ἐῶσα, ᾧ ἂν προσγένηται, μόνη τῶν ἄλλων ὁμοίως τῷ τοῦ
	20	παντὸς σωτηρίῳ προνοίᾳ ἐμφῆναί τε τὸν περὶ θεοῦ λόγον καὶ
		προσοικειωθῆναι αὐτῷ μάλιστα πάντων ἐπιτηδειοτάτην, ὅσῳ
		προσεχεστάτη. καὶ εἶδος εἰδῶν τυγχάνει, ὡς τέχνη τις τεχνικῷ
		καὶ νόησις νοητικῶ. μετρίως δὲ ἀπεδείχθη τοῦτο ἐν τῇ περὶ

7. sqq. cf. Macr. l 6, 3 (v. et 46)

22 εἶδος εἰδῶν Iambl. p. 11, 16. Syrian. in met. p. 140, 8. 149, 18 Kroll.

1 αὐτῆς] αὐτῶν mavult Ast

2 ἐπ’ αὔξησιν B N F p

3 sq. ἀνϑὑπακούειν L B ἀνϑ'᾽ ὑπακούει E N F

4 ἀντιπερίσταται N F μήρει L

5 λαμδοειδεὶ F λαμβδοειδεῖ P altz. corr. τὸ διάγραμμα exhibet Iambl. p 14, 3 (v. adn. ). 127

6 μήκη B

7 δυνά^μ^/ E μὲν addidi

8 sq. ἑπτὰ καὶ εἰκοσαπλάσια P

10 μὲν addidi

11 δὲ alst om. F

12 ἔνατα M L P

13 ἢ om. P p Ast ὑπὸ τομῆς F

14 καὶ tert, om. E

15 τοῦτον N εἴδη E

17 αὑτῆς p Ast

18 διατηροῦσα ex διατηρροῦσα alt. m. corr. P διατεροῦως p

19 μόνη bis N F

20 προνία N F

21 προσοικιωϑῆναι P προσεικιωϑῆναι p ὅσῳ] οὖσα E

23 καὶ νόησις νοητικῷ om. N F νόημα E

Seite 3

ἑτερομήκων καὶ τετραγώνων ἐναντιώσει τῇ φιλαλλήλῳ. καὶ ὅτι
τὸν θεὸν φησιν ὁ Νικόμαχος τῇ μονάδι ἐφαρμόζειν, σπερμα-
τικῶς ὑπάρχοντα πάντα τὰ ἐν τῇ φύσει ὄντα ὡς αὐτὴν ἐν
ἀριθμῷ, ἐμπεριέχεταί τε δυνάμει τὰ δοκοῦντα ἐναντιώτατα
κατ’ ἐνέργειαν εἶναι πᾶσιν ἁπλῶς ἐναντιότητος τρόποις, καθὼς	5
αὐτὴ ἀρρήτῳ τινὶ φύσει πανείδεος οὖσα ὤφθη παρ’ ὅλην τὴν
᾿Αριθμητικὴν εἰσαγωγήν, ἀρχήν τε καὶ μέσον καὶ τέλος ἀνειλη-
φυῖα τῶν ὅλων, ἐάν τε κατ’ ἀλληλουχίαν ἐάν τε κατὰ παράθε-
σιν ἐπινοῶμεν αὐτὴν συνιστᾶναι, καθάπερ καὶ μονὰς ἀρχή τε
καὶ μέσον καὶ τέλος ποσοῦ τε καὶ πηλίκου καὶ προσέτι πάσης	10
ποιότητος. ὡς δὲ οὐκ ἄνευ αὐτῆς σύστασις ἁπλῶς τινος, οὕτως
οὐδὲ χωρὶς αὐτῆς γνῶρισις οὐτινοσοῦν, ὡς φωτὸς καθαροῦ
κυριωτάτης πάντων ἁπλῶς οὔσης, καὶ ἡλιοειδοῦς καὶ \| ἡγεμο-		5
νικοῦ, ἵν’ ἐοίκῃ καθ’ ἕκαστον τούτων τῷ θεῷ, καὶ μάλιστα
καθὸ φιλιωτικὴ καὶ συστατικὴ καὶ τῶν πολυμιγῶν καὶ πάνυ	15
διαφορωτάτων, ὡς ἐκεῖνος ἐξ οὕτως ἀντικειμένων ἁρμόσας καὶ
ἑνώσας τόδε τὸ πᾶν· ἑαυτὴν γε μὴν γεννᾷ καὶ ἀφ’ ἑαυτῆς
γεννᾶται ὡς αὐτοτελὴς καὶ ἄναρχος καὶ ἀτελεύτητος, καὶ δια-
μονῆς αἰτία φαίνεται, καθὼς ὁ θεὸς ἐν τοῖς φυσικοῖς ἐνερ-
γήμασι τοιοῦτος ἐπινοεῖται, διασωστικὸς καὶ τῶν φύσεων τηρη-	20
τικός. λέγουσιν οὖν ταύτην οὐ μόνον θεόν, ἀλλὰ καὶ νοῦν

2 sq. cf. Theo p. 37, 18. 43, 10. 100, 2

18 ἄναρχος κ. ἀτελ. cf Macr. I 1, 7

18 sq. διαμονῆς αἰτία Ph. (p. 143 b 11) 21 θεόν Ph. Theo p. 100, 5. Macr. I 6, 8 etc.

νοῦν Ph. Theo p. 98, 1. 100, 5. Macr. l. s. Hesych. Arist. met. 985 b 26.

Alex. Aphr. et Philop. ad loc. An. p. 29, 20.

Del. p. 167, 4 etc.

2 ἐφαρμόζει x E p

3 πάντα τὰ om. N B αὐτῇ corr. Ast

4 τε om. pAst ἐναντιώτητα F

5 καθὼς E F

6 πανύδεος p πανειδὴς Ast

7 μέσην M L N F P A E μέσιν B corr. Ast

9 αὐτὴν] αὐτὰ manvult Ast fort. recte συνεστᾶναι p

9 sq. ἀρχῆς τε καὶ μέσον καὶ τέλους ex ἀρχή τε κ. μέσον κ. τέλος alt. m. corr. E

12 οὐδὲ] δὲ P p Ast

13 ἠλιοειδῆ F

14 οἴκη p

15 φιλιωτικὴ y A Ast in adn. Pistelli φιλοτικὴ E P p

15 sq. πολυμιγέων καὶ πανδιαφορωτάτων E

16 ὄντων ex οὕτως alt. m. corr. E

17 ἠνώσας P ἐνώσας. Τὸ δὲ πᾶν corr. Ast ἐφ’ F

18 ὡς A E καὶ x p Ast

19 καθὼς p

19 sq. ἐνεργήμασι p

20 ἐπινοεῖτο L ἐπινοῆται p, διασωστικὸς N F ead. m. corr.

20 sq. διατηρητικὸς F τηρητικός ex διατηρη. ead. m. corr. N

Seite 4

4
		καὶ ἀρσενόθηλυν· νοῦν μέν, ὅτι τὸ ἐν θεῷ ἡγεμονικώτατον
		καὶ ἐν κοσμοποιΐᾳ καὶ ἐν πάσῃ ἁπλῶς τέχνῃ τε καὶ λόγῳ, εἰ
		καὶ μὴ ἐπιφαίνοιτο τοῖς καθ’ ἕκαστον ὅλον, δ’ ἐνεργείας νοῦς
		ἐστι, ταυτότης τις ὢν καὶ ἀμετάτρεπτος δι’ ἐπιστήμης, ὡς αὑτὴ
	5	πάντα περιειληφυῖα ἐν ἑαυτῇ κατ’ ἐπίνοιαν, εἴ καὶ κατ’ ἔκ-
		στασιν ἐν τοῖς τῶν ὄντων εἴδεσιν, ὡς λόγος τις τεχνικὸς
		ἐοικὼς τῷ θεῷ, καὶ οὐ μεθισταμένη τοῦ καθ’ ἑαυτὴν λόγου,
		οὐδὲ μεθίστασθαι ἄλλον τινὰ ἐῶσα, ἀλλὰ ἄτρεπτος ὡς ἀληθῶς
		καὶ μοῖρα Ἄτροπος. διὰ τοῦτο γὰρ καλεῖται δημιουργὸς
	10	καὶ πλάστρια, προόδοις καὶ ἀποχωρήσεσιν ἐπινοουμένη τῶν
		μαθηματικῶν φύσεων, ἀφ’ ὧν σωματότητες καὶ ζωογονίαι καὶ
		συντάξεις κοσμικαί. διὸ καὶ Προμηθέα μυθεύουσιν αὐτήν,
		δημιουργὸν ζωότητος, ἀπὸ τοῦ πόρσω μηδενὶ τρόπῳ θεῖν
		μηδ’ ἐκφοιτᾶν τοῦ ἰδίου λόγου μονώτατα μηδὲ τὰ ἄλλα ἐᾶν,
	15	μεταδιδοῦσαν τῶν ἰδιωμάτων ἑαυτῆς· ὁπόσαις γὰρ ἂν αὐξηθῇ
		ἀποστάσεσιν ἢ ὁπόσας ἂν αὐξήσῃ, θεῖν πρόσω κωλύει καὶ
		μεταπίπτειν τὸν ἐξ ἀρχῆς ἑαυτῆς τε κἀκείνων λόγον. ὡς
		δὲ σπέρμα συλληβδην ἁπάντων ἄρσενά τε καὶ θήλειαν τὴν
		αὐτὴν τίθενται, οὐ μόνον ἐπεὶ τὸ μὲν περισσὸν ἄρσεν δυσδιαί-

1 ἀρσενόθηλυν Ph. Macr. I, 1. Orphica fr. 38 C Abel

7 sqq. cf. Theo p. 19, 8. 100, 2 sq.

9 Ἄτροπος Iambl. p. 13, 11 δημιουργός Plato ap. Anon. ap. Tannery ed. Dioph. II 75. Procl. in remp. II p. 169 Kr. Hippol. adv. haer. VI 2, 28 etc.

18 σπέρμα cf. Theo p. 37, 18. Mart. Cap. VII 731. Favon. 2, 28

1 ἀρσενοθύλην p ἡγεμονικώτατον P ἡγεμονικώτατον p

3 τοῖς^[1] M A ab ead. m. τῆς L N F B P p τῇ E om. Ast κατέχαστον A ὅλη x A p ὕλη E ὅλης Ast ὅλον Heiberg διενεργείας A

5 αὐτῇ E

5 sq. κατέκστασιν F

6 τὴν ante ἐν add. E εἴδεσι P

7 μεθ’ ἱσταμένην N μεθιστάμενος E καθισταμένη P p ἀφισταμένη Bullialdus

9 διὰ] καὶ c, correxi

10 ἀποχωρίσεσιν M ἀποχωρίσσειν P ἀποχωρίσσει p Ast

12 προμηθέα B N F

13 πρῶτο E

14 μηδ’] μηδὲ p Ast τοῦ] ταὐτοῦ P μονώτατα c p -τάτην Ast μὴ δὲ P τὰ om. p Ast

15 μεταδιδούσᾳ N F post μεταδιδούσαν addendum fort. tale quid ⟨ἐπιμόνας⟩

16 ἀποτάσειν E ὁπόσους c p corr. Ast

17 post μεταπίπτειν addendum fort. ⟨καλεῖ⟩ εἰς ante τὸν add. Ast

18 θηλεῖαν p Ast 19 περιττὸν x p Ast περισσὸν A E

Bei ⟨ἐπιμονας⟩ ist die Lesung im Bild nicht ganz angenehm; ich habe sie so übernommen, wie sie sich lesen lässt.

Seite 5

		5
ρετον ὄν, τὸ δὲ ἄρτιον θῆλυ εὔλυτον ὂν ᾤοντο, ἀρτίαν δὲ
καὶ περισσὴν μόνην αὐτήν, ἀλλὰ καὶ ὅτι πατὴρ καὶ μήτηρ,
ὕλης καὶ εἴδους λόγον ἔχουσα, ἐπενοεῖτο, τε \| χνίτου καὶ τεχνη-		6
τοῦ· καὶ δυάδος γὰρ παρεκτικὴ διαφορηθεῖσα· ῥᾷον γὰρ τεχνίτῃ
ὕλην ἑαυτῷ προσάγεσθαι ἢ τὸ ἔμπαλιν ὕλῃ τεχνίτην. τὸ δὲ	5
σπέρμα καὶ θηλέων καὶ ἀρσένων ὅσον ἐπ’ αὐτῷ παρεκτικόν
ἀποσπαρὲν ἀδιάκριτόν τε τὴν ἀμφοῖν φύσιν παρέχει κἂν τῇ
μέχρι τινὸς κινήσει, βρεφουμένη δὲ ἀρχόμενον ἢ φυτοῦσθαι
διαλλάξει λοιπόν ἐπὶ θάτερον καὶ ἐναλλάξιν ἐπιδέχεται, μετιὸν
ἀπὸ δυνάμεως εἰς ἐνέργειαν. εἰ δὲ δύναμις παντὸς ἀριθμοῦ	10
ἐν μονάδι, νοητὸς ἂν κυρίως ἀριθμὸς εἴη μονάς, οὔπω τι
ἐνεργὸν ἀποφαίνουσα ἀλλὰ πανθ’ ὁμοῦ κατ’ ἐπίνοιαν. κατὰ
δέ τι σημαινόμενον καὶ ὕλην αὐτὴν καλοῦσι καὶ πανδοχέα
γε, ὡς παρεκτικὴν οὖσαν καὶ δυάδος τῆς κυρίως ὕλης καὶ πάν-
των χωρητικὴν λόγων, εἴ γε πᾶσι παρεκτική καὶ μεταδοτικὴ	15
τυγχάνει. ὡσαύτως δὲ χάος αὐτὴν φασὶ τὸ παρ’ Ἡσιόδῳ
πρωτόγονον, ἐξ οὗ τὰ λοιπὰ ὡς ἐκ μονάδος· ἡ αὐτὴ σύγχυ-
σίς τε καὶ σύγκρασις ἀλαμπία τε καὶ σκοτωδία στερήσει
διαρθρώσεως καὶ διακρίσεως τῶν ἑξῆς ἀπάντων ἐπινοεῖται.
Ὅτι Ἀνατόλιος γοῦν τὴν αὐτὴν φησι καλεῖσθαι καὶ ὕλην,	20
ὡς ἄνευ αὐτῆς μὴ ὄντος μηδενὸς ἀριθμοῦ· ὅτι τὸ τῆς μονάδος
σημαντικὸν χάραγμα σύμβολόν ἐστι τῆς τῶν ὅλων ἀρχικωτά-

13 sqq. ὕλην, πανδοχέα, χωρητικήν Ph.

16 χάος Ph. Lyd. IV 2. Orph. fr. 37. 38. 52. Ἡσίοδος Theog. 116

17 sq. σύγχυσις . . . σκοτοδία Ph.

20 Ἀνατόλιος p. 29, 14 cf. Macr. I 6, 7 etc.

1 ἄλυτον x p εὔλυτον A E Pistelli λυτόν Ast

2 περιττὴν M L N F P p Ast περιτήν B περισσήν A E

4 διαφορηθεῖσα M A E Pistelli διαφορηθείσα L N B F P p Ast γὰρ om. B

5 ὕλη] ὕλην F

6 ἀρρένων x p Ast ἀρσένων A E

7 ἀδιάκριτότητες F τὴν A E καὶ x p Ast

8 ἀρχομέμενον F

9 ἐπιδέχεσθαι p μετωιν^[2] N F ead. m. corr.

10 ἢ c p εἰ corr. Ast

11 μονάδει P p

14 κυρίαν p

15 χορητικήν P p

17 ταλοιπὰ P ἐν ᾗ c p ἡ αὐτῇ corr. Ast

18 ἔγκρασις c p σύγκρασις corr. Meurs. Ast cf. Ph.

22 sq. ἀρχῆς ex ἀρχικ. alt. m. corr. E

Die Stelle ἀρχομέμενον ist typographisch etwas unerquicklich; ich habe sie so übernommen, wie sie sich im Bild lesen lässt.

Seite 6

6
		της, καὶ τὴν πρὸς τὸν ἥλιον κοινωνίαν ἐμφαίνει διὰ τῆς
		συγκεφαλαιώσεως τοῦ ὀνόματος αὐτῆς· συναριθμηθὲν γὰρ τὸ
		μονὰς ὄνομα τξα΄ ἀποδίδωσιν, ἅπερ ζωδιακοῦ κύκλου μοῖραί
		εἰσιν. ὅτι τὴν μονάδα ἐκάλουν οἱ Πυθαγόρειοι νοῦν, εἰκάζον-
	5	τες τῷ ἑνί· ἐν ἀρεταῖς γὰρ εἴκαζον αὐτὴν φρονήσει· τὸ γὰρ
		ὀρθὸν ἕν. ἐκάλουν δὲ αὐτὴν οὐσίαν, αἴτιον ἀληθείας,
		ἁπλοῦν, παράδειγμα, τάξιν, συμφωνίαν, ἐν μείζονι
		καὶ ἐλάσσονι τὸ ἴσον, ἐν ἐπιτάσει καὶ ἀνέσει τὸ μέσον,
		ἐν πλήθει τὸ μέτριον, ἐν χρόνῳ τὸν νῦν ἐνεστῶτα·
	10	ἐτὶ δὲ καὶ ναῦν, ἀρμν, φίλον, ζωὴν, εὐδαιμονίαν.
7		πρὸς \| τούτοις φασὶ περὶ τὸ μέσον τῶν τεσσάρων στοιχείων
		κεῖσθαί τινα ἑναδικόν διάπυρον κύβον, οὗ τὴν μεσότητα τῆς
		θέσεως καὶ Ὅμηρον εἰδέναι λέγοντα· “τόσσον ἔνερθ’ Ἀΐδος,
		ὅσον οὐρανός ἐστ’ ἀπὸ γαίης”. εἴκασι δὲ κατὰ γε ταῦτα
	15	κατηκολουθηκέναι τοῖς Πυθαγορείοις οἵ τε περὶ Ἐμπεδοκλέα
		καὶ Παρμενίδην καὶ σχεδὸν οἱ πλεῖστοι τῶν πάλαι σοφῶν,
		φάμενοι τὴν μοναδικὴν φύσιν Ἑστίας τρόπον ἐν μέσῳ ἱδρύσθαι,
		καὶ διὰ τὸ ἰσόρροπον φυλάσσειν τὴν αὐτὴν ἕδραν, καὶ δὴ Εὐρί-
		πιδης, ὡς Ἀναξαγόρου γενόμενος μαθητὴς οὕτω τῆς γῆς μέμνη-
		ται· “Ἑστίαν δέ σ’ οἱ σοφοὶ βροτῶν νομίζουσιν”. ἔτι

4—p. 7, 3 = An. p. 29, 19 sq. 22 sq.—p. 30. 16

7 συμφωνίαν Mart. Cap. VII 731. Isidor. Migne PL 83, 180

8 ἴσον Lyd. II 4

10 φίλον Mart. Cap. Isidor.

13 Hom. Θ 16

17 sq. cf. Philol. A 16. B 7. Plut. v. Numae 11, 1

20 Eurip. fr. 938 N² (Macr. sat. I 23, 8). Anax. A 20ᵇ Diels

1 τὴν ex τῆς alt. m. corr. P

4 μονάδος κάλουσι F πυθαγόριοι x p πυθαγόρειοι A E

5 φρωνήσει F

6 τὴν x A p αὐτὴν^[3] E ead. m. corr. αὐτὴν Ast αἰτίαν, ἀληθές An.

7 συμφω-νίως c p Ast συμφωνίαν scripsi cll. An. et Mart. Cap.

8 ἐνεπιτάσει P καὶ ἀνέσει om. E

9 νῦν τὸν x p τὸ νῦν^[4] τὸν E ead. m. corr. τὸν νῦν Ast

10 καὶ om. A E φίλου L B N F

12 διάπεριον E N F

13 θεὸς x p Meurs. θεὰς ⟨Ἑστίας⟩ Ast in adn. θέσεως A E An. Del. p. 177 ἐπέπεμπα A τόσον N F An.

14 ὅσσον B E ἀπογαίης P

15 πυθαγορίοις B P p

17 τρόπον E ἱδρύσθαι x A p Ast An. ἱδρύεσθαι E ἱδρύσθαι scripsi

18 διὰ τοῦτο Meurs.

19 ὡς γ A Pistelli ὡς E P p An. Ast Diels

20 σε c Nauck γε p Ast Diels σ’ scripsi

Seite 7

		7
φασὶν οἱ Πυθαγόρειοι καὶ τὸ ὀρθογώνιον τρίγωνον ὑπὸ Πυθα-
γόρου τὴν σύστασιν λαβεῖν διὰ μονάδος κατιδόντος τοὺς ἐν αὐτῷ
ἀριθμούς. ἔτι τὴν ὕλην τῇ δυάδι προσαρμόττουσιν οἱ Πυθα-
γορικοί· ἑτερότητος γὰρ ἐκείνη μὲν ἐν φύσει, δυὰς δὲ ἐν
ἀριθμῷ κατάρχει, καὶ ὡς ἐκείνη ἀόριστος καθ’ αὑτὴν καὶ		5
ἀσχημάτιστος, οὕτω μονωτάτη ἁπάντων ἀριθμῶν δυὰς σχή-
ματος οὐκ ἔστιν ἐπιδεκτική· μήτι γὰρ καὶ διὰ τοῦτο δύναται
ἀόριστος ἡ δυὰς κεκλῆσθαι· ὑπὸ γὰρ ἐλαχίστων καὶ πρώτων
τριῶν γωνιῶν ἢ καὶ εὐθειῶν σχῆμα κατ’ ἐνέργειαν περιέχεται,
κατὰ δύναμιν δὲ ἡ μονάς. οὐκ ἀπιθάνως δὲ καὶ Πρωτέα	10
προσηγόρευον αὐτὴν τὸν ἐν Αἰγύπτῳ πάμμορφον ἥρωα τὰ
πάντων ἰδιώματα περιέχοντα, ὡς ἐκείνη τὸ ἑκάστου ἀριθμοῦ
συνέργημα.
περὶ δυάδος. Ἀνατολίου.		II
Ὅτι ἡ δυὰς συντεθεῖσα ἴσα δύναται τῷ ἀπ’ αὐτῆς κινο-
μένῳ· ἡ γὰρ σύνθεσις ταύτης καὶ ὁ πολλαπλασιασμὸς τοῦτο	15
αὐτὸ ποιεῖ [ἤγουν τὸν δ’], καίτοι ἐπὶ τῶν ἄλλων ὁ πολλα-
πλασιασμὸς τῆς συνθέσεως μείζων. εἴκαζον δὲ αὐτὴν ἐν ἀρε-
ταῖς ἀνδρείᾳ· προέβηκε γὰρ ἤδη ἐπὶ πρᾶξιν· διὸ καὶ τόλμαν

1 τρίγωνον cf. Theo p. 37, 16 sq.

18—p. 8, 4 = An. p. 30, 20 sqq. cf. Lyd. II 9

19 τόλμαν Ph. Lyd. II 7. Plut. de Is. 381 F

1 πυθαγόριοι N F P p

2 μονάδα E κατειδόντος L N F B P κατιδόντος ex κατειδόντος ead. m. corr. M

3 διαδί M L

3 sq. πυθαγόρειοι in marg. γρ. πυθαγορικοὶ B

4 ἑτερότητος E μὲν ante γὰρ transp. p Fabricius (ad Sext. pyrrh. hyp. III 153)

5 ἀοριστὸς F αὐτὸ E

6 αἰσχημάτιστος p οὕτως E ἁπασῶν M L N B P p Fabricius ἀπασῶν F ἐκ πασῶν A E ἁπάντων Ast

7 διατοῦτο A E P

8 ἢ om. E

9 ἢ A

10 πρωτέα P p

11 αἰγυπτωμάμμορφον F μάμμορφον N

12 περιέχουσαν c p Ast corr. Del. p. 177 sq. καὶ ante ὡς add. Ast in adn. ἐκεῖνος c p Ast corr. Del.

13 σύνεργμα Ast in adn.

14 om. B περὶ δυάδος om. E ἀνατολίου περὶ δυάδος M L N F P p Ast transp. A

15 ἴσα A E

15 sq. γινομ/^{ωπολυπλασιασμῷ} E alt. m. suprscr.

17 ἤγουν τὸν δʹ glossema arbitror: om. An.

18 εἴκασον p

19 ἀνδρία B E A n προβέβηκεν p διὰ p

Seite 8

8
8		ἐκά \| λουν καὶ ὁρμὴν. καὶ δόξαν δὲ ὠνόμαζον, ὅτι τὸ ἀληθὲς
		καὶ τὸ ψεῦδος ἐν δόξῃ. ὠνόμαζον δὲ αὐτὴν κίνησιν, γένε-
		σιν, μεταβολήν, διαίρεσιν, μῆκος, αὔξησιν, σύνθε-
		σιν, κοινωνίαν, τὸ πρὸς τι, λόγον τὸν ἐν ἀναλογίᾳ·
	5	δύο γὰρ ἀριθμῶν σχέσις πανσχήμων ἐστίν· ἀπολείπεται δὴ
		μόνη σχήματος ἄμοιρος καὶ ἐν τρισὶν ὅροις καὶ ἐν ἀναλογίᾳ
		ὁρισμοῦ τινος ἡ δυὰς ὑπάρχουσα ἀντίξοος τε καὶ ἐναντιωτάτη
		παρὰ πάντας τοὺς ἐν ἀριθμῷ ὅρους τῇ μονάδι, ὡς ὕλη θεῷ
		καὶ σῶμα ἀσωμάτῳ, ἀρχή τε καὶ πυθμήν ὡσανεὶ τῆς τοῦ
	10	ἀριθμοῦ θεωρίας κατ’ εἰκόνα ὕλης, ἀντιδιαστελλομένη παρα-
		πλησίως τῇ τοῦ θεοῦ φύσει κατὰ τὸ αὐτὴν μὲν τῆς μετα-
		σεως καὶ μεταβολῆς ἐμποιητικὴν τοῖς οὖσι νομίζεσθαι, τὸν δὲ
		θεὸν ταυτότητος καὶ ἀμεταπτώτου διαμονῆς. ἐν μὲν οὖν ἕκα-
		στόν τι καὶ ὁ κόσμος κατὰ τὴν ἐν αὐτῷ φυσικὴν καὶ συστη-
	15	ματικὴν μονάδα, διαιρετὸν δὲ πάλιν ἕκαστον, καθ’ ὅσον
		ἀναγκαίως καὶ ὑλικῆς δυάδος μετέσχε· διόπερ ἡ πρώτη σύν-
		οδος αὐτῶν πρῶτον ὡρισμένον πλῆθος ἀπετέλεσε, στοιχεῖον τῶν
		ὄντων, ὃ ἂν εἴη τρίγωνον μεγεθῶν τε καὶ ἀριθμῶν σωματικῶν
		τε καὶ ἀσωμάτων· ὡς γὰρ ὁ ὑπὸς τὸ κεχυμένον γάλα συστρέφει
	20	κατὰ τὸ ποιητικὸν τε καὶ ἐργατικὸν ἰδίωμα, οὕτως ἡ ἑνωτικὴ
		δύναμις τῆς μονάδος προσελθοῦσα τῇ δυάδι, εὐπορίας καὶ

1 sq. ὁρμήν . . . δόξη cf. Lyd. l. l. δόξαν . . . κίνησιν Alex. Aphr. p. 39, 16. Del. p. 167, 5

2 sqq. cf. Theo p. 100, 9 sqq. Mart. Cap. VII 732. Del. l. l.

4 κοινωνίαν Isidor. Migne PL 83, 181

16 sqq. cf. Theo p. 37. 19 sq. Lyd. II 8. Del. p. 168, 1

21 sq. cf. Lyd. IV 64

4 ἐν om. p Ast ἐναλογία M L P

5 σχέσεις L B N F 10 ἀντιδιαστελλομένης mavult Ast

11 τοῦ om. B καθα⟨ν⟩τὴν E littera ν tineis pessumdota

12 οὐσῶν F

14 τι om. F καὶ ὁ κόσμος x A καὶ ὁ κόσμος^{καὶ ἐν μὲν} E (καὶ ἐν μὲν alt. m.

suprscr.) ἐν κόσμῳ p Ast καὶ alt.] κατὰ τὴν E

14 sq. συστατικὴν B

15 καθόσον A M L P

16 ἀναγκαίου p Ast

17 ἀπετέλεσεν x στοιχείων N F

18 τριγώνων perperam mavult Ast: cf. enim Lyd., Philo de vita Mos. III 4 etc.

19 ὁ ὑπὸς] ὁσ᾽ πρὸς F

20 ἐργαστικὸν p Ast

21 προσελθοῦσα y A Pistelli προελθοῦσα P p Ast [E]

Seite 9

		9
χύσεως οὖση πηγῇ, πέρας ἐνεποίησεν, εἶδος δέ, ὅπερ ἐστὶν
ἀριθμός, τῇ τριάδι· ἀρχὴ γὰρ κατ’ ἐνέργειαν ἀριθμοῦ αὕτη,
μονάδων συστήμασιν ὁριζομένου. μονὰς δὲ τρόπον τινὰ καὶ ἡ
δυὰς διὰ τὸ ἀρχοειδές. ὅτι δυὰς λέγεται παρὰ τὸ διϊέναι καὶ
διαπορεύεσθαι· πρώτη γὰρ ἡ δυὰς διεχώρισεν αὐτὴν ἐκ τῆς	5
μονάδος, ὅθεν καὶ τόλμα καλεῖται· τῆς γὰρ μονάδος ἕνωσιν
δηλούσης, ἡ δυὰς ὑπεισελθοῦσα διαχωρισμὸν δηλοῖ. ὅτι καὶ
τῆς πρὸς τι πως σχέσεως αὐτὴ κατάρχει ἢ τῷ πρὸς τὴν μονάδα
λόγῳ, ὡς \| ἐστι διπλάσιος, ἢ τῷ πρὸς τὴν μετ’ αὐτήν, ὡς ἐστιν		9
ἡμιόλιος· ῥζία δ’ οὕτω τῶν ἐφ’ ἑκάτερα σχέσεως προιόντων	10
λόγων, ὥστε καὶ τῇ τῶν πολλαπλασίων τε καὶ ἐπιμορίων ἡ
αὐτή ἐστιν. ὅτι καὶ ἡ δυὰς στοιχεῖον τῆς τῶν ὅλων συστά-
σεως, ἀντίξουν μονάδι καὶ διὰ τοῦτο ἁρμονίᾳ ὑποπεσὸν
πρὸς αὐτήν, ὡς ὕλη τις πρὸς εἶδος· ὅθεν ἐπεὶ τοῦ μὲν εἶναι
καὶ ἀεὶ εἶναι τὸ εἶδος συλληπτικόν, τῶν δὲ ἐναντίων ἡ ὕλη,	15
τῶν μὲν πάντη ὁμοίων καὶ ταυτῶν καὶ μονίμων, ὅ ἐστι τε-
τραγώνων, ἡ μονὰς αἰτία, οὐ μόνον, ἐπειδὴ ὡς γνώμονι αὐτῇ
περιτιθέμενοι οἱ ἑξῆς ἀριθμοὶ περιττοί, εἰδοποιήματα αὐτῆς
ὄντες, τετράγωνους ἀπετέλεον τῇ σωρηδὸν προβάσει ἀεὶ καὶ
μᾶλλον τοὺς ἀπ’ ἀπείρου καὶ ἑξῆς προϊόντας ἀλλ’ ὅτι καὶ	20
ἑκάστη πλευρὰ, ὥσπερ καμπτὴρ ἀπὸ ὑσπλήγγος μονάδος εἴς τε
νύσσαν μονάδα, πάλιν εἶχε τῆς προόδου καὶ ἐπανόδου τὴν
σύνθεσιν ἀφ’ ἑαυτῆς αὐτὸν τὸν τετράγωνον· τῶν δὲ πάντη

1 εἶδος cf. Lyd. II 8 4—7 = Del. p. 172, 9 sqq.

14 εἶδος cf. Iambl. p. 77, 23

16 μονίμων cf. Lyd. II 4. Philo de op. m. 33

1 χύσεως y A E λύσεως P p Ast

2 ἐνεργείας p

3 συστήματι mavult Ast fort. recte: cf. enim infra p. 17, 14 sq.

5 διεχώρησεν B P p αὐτὴν B P F p

9 διπλάσιοι L N F B τὴν] τοῦ Ast

10 δὲ οὗτος p Ast

11 τῇ et

12 αὐτῇ secl. atque ἀρχὴ post αὐτῇ add. Ast in adn.

13 διατοῦτο A E N B ἐπιμονία x p A ἁρμονία E ἐπιμονὴ Ast

14 ἐπὶ] ἐπὶ N F

16 πάντι F καὶ μονίμων y A E Pistelli κομονύμων P χομωνύμων p χομωνύμων Ast

17 μίσων L

20 προσιόντας E

21 πλευρᾷ P ὕσπληγος x E p ὕσπληγος A Ast; cf. Iambl. p. 75, 27. 76, 3 etc. τῆς ante μονάδος add. E ab alt. m. τε] δὲ c, correxi

22 νίσσαν F εἶχες F

Seite 10

			10
		ἀνομοίων, ὅ ἐστιν ἑτερομήκων, ἡ δυὰς πάλιν αἰτία, οὐ μόνον
		ὅτι περιτιθεμένων αὐτῇ ὡς γνώμονι τῶν κατ’ αὐτὴν εἰδῶν
		εἰδοποιηθέντων ἀρτίων καὶ οὗτοι σωρηδὸν ἀποτελοῦνται, ἀλλὰ
		καὶ ὅτι ἐν τῇ αὐτῇ τοῦ καμπτῆρός τε καὶ νύσσης καὶ ὕσπληγ-
	5	γος εἰκόνι τὴν μὲν γένναν ὁμοίως ἡ μονὰς παρέχειν φαίνεται,
		ὡς τοῦ ταὐτοῦ καὶ ἁπλῶς διαμονῆς αἰτία, τὴν δὲ φθορὰν καὶ
		ἐπάνoδον παρηλλαγμένως πρὸς τοὺς προτέρους ἡ δυὰς ἀναδέ-
		χεσθαι, ὡς ὑλικὴ τις ὑπόστασις καὶ φθορᾶς πάσης ἀναδεκτική.
		ὅτε νοουομένoυ πλήθους κατὰ τριάδα τοῦ δ’ ἀντιτιθεμένου τῷ
	10	πλήθει κατὰ τὴν μονάδα μεταίχμιον ἡ δυὰς ἂν εἴη. διὰ τοῦτο
		καὶ τὰ ἀμφoτέρων ἰδιώματα ἅμα ἔχει· τοῦ μὲν γὰρ ἑνὸς ὡσανεὶ
		ἀρχῆς ἰδίωμα τὸ κατὰ σύνθεσιν πλεῖόν τι ποιεῖν τοῦ κατ’
		ἔγκρασιν· ἓν γοῦν καὶ ἓν πλέον τοῦ ἅπαξ ἕν· τοῦ δὲ πλήθους
		ὡσανεὶ ἀποτελέσματος πάλιν ἴδιον τὸ ἐναντίον· ἐκ μὲν γὰρ
	15	κατακράσεως πλεῖον ποιεῖ, ἐκ δὲ παραθέσεως ἔλαττον· οὐκέτι \|
10		γὰρ ἀρχοειδές τοῦτο, ἀλλ’ ἐξ ἀλλήλων λοιπόν ἡ γέννησις αὐ-
		τοῖς καὶ κατὰ κρᾶσιν· τοιγαροῦν τρὶς τρία πλέον τῶν τρία
		καὶ τρία· ἐναντιοπαθοῦντων δὲ ἀμφοῖν, ἡ δυὰς ὡσανεὶ μέση
		οὖσα καὶ τὰ ἀμφότερα ἅμα ἀναδέχεται ἰδιώματα, τὴν ἑκάτερων
	20	μεσότητα λαμβάνουσα. μέσον γὰρ μείζονος καὶ ἐλάσσονος εἶπο-
		μεν εἶναι τὸ ἴσον· τὸ ἴσον γὰρ ἐν μόνῃ ταύτῃ· διὰ τοῦτο
		ἔσται τὸ ἐκ κατακράσεως τῷ ἐκ παραθέσεως ἴσον· δύο γὰρ καὶ

1 ἀνομοίων Ph. Lyd. II 7

4 sqq. cf. Iambl. p. 75, 26 sqq.

6 φθοράν cf. Lyd. IV 64

9 sq. cf. Ph. μεταίχμιον κλήρους καὶ μονάδος

11 sqq. cf. Iambl. p. 81, 15 sqq.

22 sq. = Ph.

2 καθ’ αὐτὴν y A E

3 σοφηδὸν P

4 καπη̃ρος P

4 sq. ὕσπληγγος A Ast

5 παρέχειν ἡ μονὰς x p Ast transp. A E (τῇ μονάδι alt. m. E)

6 τε post τοῦ add. p Ast

8 ἀναδεκτικήν N F

9 fort. κατὰ ⟨τὴν⟩ τριάδα δὲ F δ’ ἀντὶ θεωμένου p τ’ ἀντιθεωμένου Ast

10 μετέχμιον ἡ μονὰς N F διατοῦτο A E

11 καὶ post ἑνὸς add. E

12 ἰδιώματα L B N F

12 sq. κατέγκρασιν M L P

14 ἀπὸ τελείωτος p

15 ἐγκράσεως x A p Ast κατὰ κράσεως E

16 ἀλλὰ ἐξ ἀλλήλων. Λοιπὸν P p Ast γένεσις N F

17 κράσιν x κράσεως E κατακράσεως A

19 οὖσα abesse malim cf. supra vv. 11 sq. 14

20 λαμβάνουσαν p

21 τὸ ἴσον semel F διατοῦτο A E B N

22 κατὰ κράσεως F κακακράσεως p

Seite 11

δύο ἴσα τῷ δὶς δύο· ἔνθεν ἴσην αὐτὴν ἐπεκάλουν. ὅτι δὲ		11
εἰδοποιὸς τοῦ τοιούτου καὶ τοῖς προσήκουσιν αὐτῇ πᾶσι, δῆλον
οὐ μόνον, ἐξ ὧν ἐνεργείᾳ ἰσότητος πρώτη ἔμφασιν παρέσχεν
ἐπιπέδως τε καὶ στερεῶς ἐν τε τῷ δύο μήκους τε καὶ πλάτους
καὶ ἐν τῷ ὀκτὼ πρὸς τούτοις βάθους τε καὶ ὕψους, ἐν αὐτῇ	5
τῇ διαιρέσει εἰς δύο μονάδας οὖσῃ ἀλλήλαις ἴσας, ἀλλὰ καὶ
ἐν τῷ λεγομένῳ ἀπ’ αὐτῆς ἐξελίκτῳ, τουτέστι τῷ ις΄, ὄντι δὶς
δύο δὶς καὶ τοῦτο δὶς, τῆς ἀπ’ αὐτῆς λεγομένης χροιᾶς ἐπι-
πέδου ὑπάρχοντος· τετράκις γὰρ τέσσαρα· καὶ οὕτως μεσότης
τις τρόπῳ τινὰ ὁρᾶται πλείονος καὶ ἐλάττονος κατὰ τὰ αὐτὰ	10
τῇ δυάδι· οἱ μὲν γὰρ πρὸ αὐτοῦ τετράγωνοι πλείονας ἔχουσι
τὰς περιμέτρους τῶν ἐμβαδῶν, οἱ δὲ μετ’ αὐτὸν ἀντικειμένως
ἐλάττονας, οὗτος δὲ μονώτατος ἴσας. διὰ τοῦτο φαίνεται καὶ
Πλάτων ἐν τῷ Θεαιτήτῳ μέχρι αὐτοῦ προελθὼν παύεσθαί
πως ἐν τῇ ἑπτακαιδεκάποδι πρὸς ἔμφασιν τοῦ κατὰ τὸν ἑπτα-	15
καίδεκα ἰδιώματος καὶ ἰσότητός τινος μεθεκτοῦ. τί οὖν ὁρῶν-
τες οἱ παλαιοὶ ἄνισον τὴν δυάδα ἐκάλουν καὶ ἔλλειψιν καὶ
πλεονασμόν; κατὰ τὴν τῆς ὕλης ἔννοιαν, εἰ δηλονότι ἐν
αὐτῇ πρώτη ἀπόστασίς τε καὶ πλευρᾶς ἔννοια ὤφθη, διαφορᾶς
ἤδη καὶ ἀνισότητος ἀρχή· καὶ ἄλλως δὲ ὅτι μέχρι μὲν αὐτῆς	20
ἡ ἀντεξέτασις πλείων τοῦ πρὸ αὐτῆς, μέχρι δὲ τετράδος ἐλατ-

14 Plato Theaet. 147 D

17 sq. cf. Ph. Iambl. p. 78, 7 sq. Lyd. II 7

2 προσήκων B αὐτῷ x p Ast αὐτῇ A E

3—5 ἐξ ὧν . . . ὕψους fort. legenda per parenthesim: cod. par. 1940 Del. p. 176

3 ἐνέργεια p

5 τε om. E p Ast

6 οὐ δι’ ἀλλήλων οὔσας x p Ast οὕση ἀλλήλαις ἴσας A E

7 ἐξελικτῷ P ἐξέλεκτω p ἐκλεκτῷ Ast ιςʹ] δεκάτω ἕκτω B

8 δὶς (ante τῆς) c p διὰ perperam Ast

9 ὑπάρχοντι p Ast οὕτω B οὗτος E

13 οὗτος L οὕτως p Ast δὲ] δὴ Ast μονότατος E ἴσος x p Ast ἴσος A ἴσας E διατοῦτο A E

15 πω p Ast

15 sq. ἑπτὰ καὶ δέκα P p Ast

16 μυθεκτοῦ L N F μυθεκτικοῦ B

18 κατὰ bis F εὔνοιαν B ἢ c p εἰ Ast in adn.

19 αὐτῷ x p Ast αὐτῇ A E πρώτη? εὔνοια B 19 sq. ἤδη^εἶδος διαφορᾶς ἤδη^εἶδος E alt. m. corr.

21 πλεῖον F p

Seite 12

12
		των τῶν πρὸ αὐτῆς· ἀνὰ μέσον δὲ ἀμφοῖν τῆς τριάδος οὔσης,
11		συμβήσεται πάλιν ἑτέρῳ τρόπῳ ὁ τῆς ἰσότητος λόγος ἐν τριάδι
		πρὸς τοὺς πρὸ αὐτῆς· ὁ δύο μὲν γὰρ μείζων τοῦ προκειμένου,
		λέγω δὲ τοῦ ἑνός, [καὶ] κατὰ τὴν πυθμενικωτάτην γε τοῦ μείζο-
	5	νος σχέσιν, ὁ δ’ δὲ ἐλάττων τοῦ γ΄ β΄ α΄ κατὰ τὴν πυθμενι-
		κωτάτην γε τοῦ ἐλάττονος σχέσιν, τρία δὲ ἴσα τῷ δύο ἐν κατὰ
		τὴν ἀύχιστóν γε ἰσότητα, ὥστε ἐν μὲν αὐτῇ ὡς πλευρᾷ τὸ
		πλεῖον, ἐν δὲ τῇ δυνάμει αὐτῆς ὡς ἐπιπέδῳ τὸ ἔλαττον ἐφ-
		αρμόζεσθαι. ἔλλειψις δὲ καὶ πλεονασμὸς λέγεται καὶ ὕλη,
	10	ἥγε καὶ ἀόριστον ἡ δυὰς ὁμωνύμως ταύτῃ καλοῦσι διὰ τὸ μορ-
		φῆς καὶ εἴδους καὶ ὁρισμοῦ τινος ἑστερῆσθαι ὅσον ἐφ’ έαυτῇ,
		οἷόν τε δὲ διορισθῆναί τε καὶ ύρισθῆναι ὑπὸ λόγου καὶ τέχνης.
		ὅτι ἡ δυὰς φαίνεται ἀσχημάτιστος, εἴπερ ἀπὸ μὲν τριγώνου
		καὶ τριάδος τὰ ἐπ’ ἄπειρον πολύγωνα ἐνεργείᾳ προχωρεῖ, ἐκ
	15	δὲ μονάδος πάνθ’ ὁμοῦ κατὰ δύναμιν ὑπάρχει, ὑπὸ δὲ δύο
		οὔτε εὐθειῶν ποτε οὔτε γωνιῶν εὐθύγραμμον συνίσταται σχῆμα·
		κατὰ μόνην ἄρα αὐτὴν τὸ ἀόριστον καὶ ἀσχημάτιστον. ὅτι δὲ
		καὶ τὸ ἄπειρον φαίνεται, εἶχε καὶ τὸ ἕτερον, τοῦτο δὲ ἀπὸ
		τοῦ παρ’ ἓν ἀρξάμενον εἰς ἄπειρον ἐκπίπτει. δύναται δὲ καὶ
	20	ὰπείρον παρεκτίνει λέγεσθαι, ὅτι μήκους πρώτη ἔμφασις ἐν
		δυάδι, ὡς ἀπὸ σημείου τῆς μονάδος, ἐπ’ ἄπειρον δὲ τοῦτο
		καὶ διαιρεῖται καὶ αὔξεται· καὶ μὴν καὶ ἡ τῆς ὰνισότητος
		φύσις ἐπ’ ἄπειρον προϊέναι μέλλουσα ἀπ’ αὐτῆς ἄρχεται, ἐναν-

9 ὕλη Ph. Lyd. I 11. II 7. III 5, 10. Mart. Cap. VII 733. Iambl. p. 77, 25. 86, 27. Theo p. 100, 10. Philo leg. all. I 2 etc.

10 ἀόριστον Ph. Theo p. 22, 15. Iambl. p. 61, 21. 83, 4. Lyd. II 7. IV 64 etc.

13 sqq. cf. Iambl. p. 61, 19 sqq. ἀσχημάτιστος Ph.

18 ἄπειρον Ph. Lyd. II 7

1 τῶν] τῆς L B N F ἀναμέσον M L F P A ἀνὰ μέσον E ἀναμέσου N B p Ast

2 λόγον A λόγου M

3 μείζω x

4 δὴ E καὶ seclusi γε] τε B

5 ἐλαττώνος P

6 τρίτα x τρία A E p Ast ἴσα A E

7 πλευρὰ x p τῷ B

8 ἐπιπεδ' N F ἐπιπέδου B

10 καλοῦσιν A M L B P

12 δὲ om. Meurs. ὑπόλογον P

15 ἀπὸ N F

16 ὄντες εὐθυῶν p ὄντες εὐθειῶν Meurs. οὔτε (ante γωνιῶν)] οὐδὲ p Ast εἴτε Meurs.

17 ὅτι] ἔτι Meurs.

18 καὶ alt. om. E

23 μέλλουσα ex μέλουσα alt. m. corr. P

Seite 13

τιοζύγως τῇ μονάδι, μείζων γὰρ καὶ ἐλάττων ἡ πρώτη διαίρε-		13
σις αὐτῶν. οὐκ ἀριθμὸς δὲ ἡ δυὰς οὐδὲ ἄρτιος ὅτι μὴ ἐνεργ-
γείᾳ· ἀμέλει πᾶς ἄρτιος καὶ εἰς ἴσα καὶ εἰς ἄνισα δύναται ὁ
αὐτὸς μερίζεσθαι, μόνη δὲ ἡ δυὰς εἰς ἄνισα οὐκ ἂν μερι-
σθείη, καὶ εἰς ἴσα δὲ μερισθεῖσα ἄδηλον ὁποτέρου γένους ἄντι-	5
κρυς αὐτὰ ἕξει, ὡς ἀρχοειδὴς τις οὖσα. ὅτι ἡ δυὰς καὶ Ἐρατὼ,
φασί, καλεῖται· τὴν γὰρ τῆς μονάδος ὡς εἴδους πρόοδον δι’
ἔρωτα ἐπισπωμένη, τὰ λοιπὰ ἀποτελέσματα γεννᾷ, ἀρξαμένη
ἀπὸ τριάδος καὶ τετράδος. ὠνο \| μάσθαι δὲ αὐτὴν οἴονται παρ’		12
αὐτὴν τὴν τόλμησιν, ὅτι ἄρα ὑπέμεινε τὸν χωρισμὸν πρωτίστη,	10
ούη τε ⟨καὶ⟩ ὑπομονὴ καὶ τλημοσύνη· ἀπὸ δὲ τῆς εἰς
δύο τομῆς δίκη τε, οἷονεὶ δίχη, καὶ Ἴσις, οὐ μόνον ὅτι ἴσον
ἐν αὐτῇ τὸ ἀπὸ κατακράσεως, ὡς ἔφαμεν, τῷ ἀπὸ συνθέσεως,
ἀλλὰ καὶ ὅτι οὐδὲ τὴν εἰς ἄνισα μοναστὴν διαίρεσιν ἐγκυρεῖ,
καὶ φύσιν δὲ αὐτὴν καλοῦσι· κίνησις γὰρ εἰς τὸ εἶναι ἐστὶν	15
αὕτη καὶ οἷον γένεσίς τις ἀπὸ λόγου σπερματικοῦ ⟨καὶ⟩ ἔκ-
τασις, τετευχυῖα παρὰ τὸ τοιοῦτον τῆς ὀνομασίας, παρ’ ὅσον
ἐστὶ κίνησίς τις ἀφ’ ἑτέρου εἰς ἕτερον κατ’ εἰκόνα τῆς δυάδος.
ὑπὸ μέντοι τῶν ἀριθμητῶν ἤδη καὶ δευτέρων παραλογιζό-
μενοί τινες ἐπινοεῖν διδάσκονται τὴν δυάδα δύο τινῶν μονά-	20
δων σύστημα εἶναι, ὥστε καὶ λυομένην εἰς τὰς αὐτὰς ἀνατρέχειν
μονάδας· ἀλλ’ εἴτε σύστημα μονάδων ἡ δυὰς, προγενέστεραι

2 οὐδὲ ἄρτιος Ph. Iambl. p. 15, 11

6 Ἐρατώ Ph.

11 δύη, ὕπομ., τλῆμος. Ph.

12 δίκη Ph. Mart. Cap. VII 732 etc. Ἴσις Ph. Iambl. p. 13, 12. Lyd. IV 30 etc.

15 φύσιν Ph. Lyd. IV 7

1 γὰρ E δὲ x A p Ast

3 utrob. εἷς A E om. x p Ast

3 et 5 ἴσα A E

5 δὲ om. P p Ast

5 sq. ἀντικρυς solus E praebet

7 sq. διέρωτα E

9 οἴσηται P p

10 πρώτη Meurs.

11 δὲ cp τε ⟨καὶ⟩ Ast

12 καὶ om. E ἴσον A E N F

13 κατὰ κράσεως E p

14 ἐγχορεῖ p

16 αὑτὴ P p Ast ἀπολόγου B σπερματικὴ x p σπερματικοῦ A E Ast καὶ add. Ast

16 sq. ἔκσ^ττασις N ead. m. corr.

17 τελευχυία p παροῦσον A E M L B P

18 τις A E om. x p Ast

19 ὕπο F ἀριθμητικῶν Ast δεύτερον P p Ast

20 διδάσκοντες L B N F μονάδα x A in marg. ἴσως τὴν δυάδα p δυάδα E Ast

22 προγ. ex προγενέστερας alt. m. corr. P

Seite 14

14
		αἱ μονάδες, εἴτε ἥμισυ δυάδος ἡ μονάς, προϋπάρχειν δεῖ τὴν
		δυάδα, εἴτε σώζοιντο αὐταῖς αἱ πρὸς ἀλλήλας σχέσεις, συνυ-
		πάρχειν ἀναγκαῖον, καθὸ διπλάσιον ἡμίσους καὶ ἥμισυ δι-
		πλασίου, καὶ οὔτε προτέρα οὔθ’ ὑστέρα διὰ τὸ συνεπιφέρειν
	5	τε καὶ συνεπιφέρεσθαι καὶ συναναιρεῖν καὶ συναναιρεῖσθαι.
		ὅτι καὶ διομήτορα ταύτην ὠνόμαζον ὡς Διὸς μητέρα —
		Δία δ’ ἔλεγον τὴν μονάδα — καὶ Ῥέαν ἀπὸ τῆς ῥύσεως καὶ
		ἀπὸ τῆς τάσεως, ὅπερ οἰκεῖον καὶ δυάδι καὶ φύσει τῇ πάντα
		γινομένη, καὶ τῇ σελήνῃ δὲ φασιν ἐφαρμόζειν τὸ δυὰς ὄνομα,
	10	ὅτι τε καὶ πλείoνας δύσεις ἐκ πάντων τῶν πλανητῶν ὲπιδέχε-
		ται καὶ ὅτι ἐδνάσθη καὶ ἐδιχοτομήθη· ἡμίτομος γὰρ καὶ
		διχότομος λέγεται.
III		περὶ τριάδος.
		Ὅτι ἡ τριὰς ἐξαίρετόν τι παρὰ πάντας τοὺς ἀριθμοὺς κάλ-
	15	λος εἴληχε καὶ εὐπρέπειαν, πρῶτον μὲν τὰς τῆς μονάδος δυ-
		νάμεις ἐνεργοὺς πρωτίστη παρασχοῦσα, περισσότητα, τελειότητα,
		ἀναλογίαν, ἕνωσιν, πέρας· περισσὸς μὲν γὰρ κατ’ ἐνέργειαν
13		πρῶτος \| ὁ γ’, ἀκολούθως ταῖς ὀνομασίαις περίισος ὢν καὶ
		πλέον τι τοῦ ἴσου ἐν ἑτέρῳ μέρει ἔχων, ἐξαίρετον δὲ τὸ ταῖς
	20	δυοῖν ἀρχαῖς συνεχῆ καὶ σύστημα γε ἀμφοῖν ὑπάρχειν. τέ-
		λειός γε μὴν ἰδιαίτερον τῶν ἄλλων ἐστίν, ὅτι οἱ ἀπὸ μονάδος
		ἐφεξῆς ἴσοι εὑρίσκονται μέχρι τετράδος· λέγω δὲ οἷον μονάδος,

5 cf. Iambl. p. 10, 3 sqq. de com. math. sc. p. 14, 25 sq. Festa. Nicom. p. 9, 16 sq. 10, 3

6 διομήτορα Ph.

7 Δία Mart. Cap. VII 731 etc. Ῥέαν Ph.

9 σελήνην cf. Lyd. II 7. IV 10

17 sq. cf. Ph. etc.

20 σύστημα ἀμφοῖν cf. Lyd. IV 64

1 δεῖ A N F A st[E] δὴ M L B P p

2 ἄλληλα E ἀλλήλαις P

3 καὶ’ ὁ Ast

4 προτέρα et ὑστέρα c p πρότερα et ὕστ. Ast

5 καὶ tert. om. F

6 ὀνόμαζον B

7 δὲ F

8 τάξεως in marg. γρ. τάσεως B

9 γεννωμένην Ast φασὶ E

10 τῶν bis N ἁπλανῶν c p πλανητῶν Ast in adn. Del. p. 199

10 sq. δέχεται x A p Ast ἐπιδέχεται E

11 καὶ tert. om. F

13 om. E B

15 εὐπρεπείαν L τάς] τὰ P p

16 τελειότητα c πλειότητα p Ast

18 τρία E

19 ἐξαιρέτως δὲ τῷ x A p Ast ἐξαίρετον δὲ τὸ E

22 ἐφ’ ἑξῆς B ἴσοι A E post μονάδος perperam δυάδος add. pAst

Seite 15

τριάδος, ἑξάδος, δεκάδος· ἡ μὲν γὰρ μονὰς ὡς πυθμὴν μονάδι		15
ἴση, ἡ δὲ τριὰς μονάδι καὶ δυάδι, ⟨ἡ δὲ ἑξὰς μονάδι δυάδι
τριάδι⟩, δεκὰς δὲ μονάδι δυάδι τριάδι τετραδί. πλέον οὖν τι
ἡ τριὰς ἔχειν φαίνεται τῷ συνεπὴς εἶναι τούτοις, οἷς καὶ ἴση
ὑπάρχει· καὶ γὰρ ἐκ τοῦ τοιούτου μεσότητα καὶ ἀναλογίαν	5
αὐτὴν προσηγόρευον, οὐχ ἐπειδὴ πρωτίστη μὲν τῶν ἀριθμῶν
μέσον εἴληχε, μονωτάτη δὲ τὸ αὐτὸ ἴσον τοῖς ἄκροις, ἀλλ’ ὅτι
κατ’ εἰκόνα τῆς γενικῆς ἰσότητος, μέσης τοῦ μείζονος καὶ ἐλάτ-
τονος ἀνισότητος εἰδῶν ὑπαρχούσης, καὶ αὐτὴ τοῦ πλείονος
καὶ ὑπομένον ἀνὰ μέσον θεωρεῖται, σύμμετρον φύσιν ἔχουσα·	10
ὁ μὲν γὰρ πρὸ αὐτῆς ὁ δύο πλείων [τοῦ α΄] τοῖς ὑποπροσθεν
ὑπάρχει, καὶ ῥίζα γε τῆς πυθμενικῆς τοῦ μείζονος σχέσεως·
διπλάσιος γάρ· ὁ δὲ μετ’ αὐτὴν ὁ δ’ ἐλάττων [τοῦ α΄ β΄ γ΄· καὶ
γὰρ ς΄] τῶν ὑποπροσθεν, καὶ πρωτίστου γε τῆς πυθμενικῆς
τοῦ ἐλάσσονος σχέσεως εἶδος· ὑφημιόλιος γάρ· αὕτη δὲ μεταξύ	15
ἀμφοῖν ἴση [τῷ α΄ β΄] τοῖς ὑποπροσθεν [ἤγουν ἐστὶ γ΄]· εἰδο-
ποιὸς ἄρα μεσότητος τοῖς ἄλλοις. ἔνθεν τρεῖς μὲν δι’ αὐτὴν
αἱ ὀρθαὶ λεγόμεναι μεσότητες, ἀριθμητικὴ γεωμετρικὴ ἁρμο-
νική, τρεῖς δὲ αἱ ταύταις ὑπεναντίαι, τρεῖς δὲ οἱ καθ’ ἑκάστην
ὅρον, τρία δὲ ⟨τὰ⟩ διαστήματα, τουτέστιν αἱ ἐν ἑκάστῳ ὅρῳ	20

5 cf. Ph. Mart. Cap. VII 733

17 sq. cf. Theo p. 85, 8 sq. Lyd. II 8

1 ἑξάδος solus E praebet

2 sq. ἢ . . . τριάδι addidi 3 ⟨ἡ⟩ δὲ δεκὰς expectes

4 συνεχείς B συνεχῆς F

7 ἥληχε p ἴσον A E N F

9 αὕτη p Ast

10 ἀναμέσον A B N F συμμετρου x A p Ast σύμμετρον E

11 ὁ alt.] εἰς E πλεῖον E τοῦ αʹ] om. E τοῦ πρώτου p Ast glossema arbitror

13 ἢ δ’ E

13 sq. τοῦ . . . ςʹ] om. E adi. ab alt. m. A: glossema arbitror

14 τοῦ x A p Ast τῶν E πρωτίστω A M L B P N πρωτίστω F πρῶτιστον E p Ast

15 εἴδει x A εἴδει^ους ead. m. corr. E εἶδος p Ast

τῶ αʹ βʹ ἤγουν τί ἐστι τῶ αʹ βʹ

ὑφ’ ἡμιόλιος E N F

16 ἴσει P τοῖς ὑπόπροσθεν x τοῖς ὑπόἤγουν ἔστι γʹ

προσθεν A suprscr. ead. m. τοῖς ὑπόπροσθεν E τῆς ὑποπ. p Ast τῶ αʹ βʹ et ἤγουν ἔστι γʹ om. E p Ast: seclusi quod glossemata esse aperte patet

17 μεσότης x A p Ast μεσότητος E

18 αἱ om. F

19 καθ᾽ ἑκάστην E

20 τὰ addidi

Seite 16

16
		διαφοραι μικροῦ πρὸς μέσον καὶ μέσου πρὸς μέγα καὶ μικροῦ
		πρὸς μέγα, σχέσεις τε ἰσάριθμοι αἱ κατὰ τὰ λεχθέντα ἐν προ-
		λόγων τάξει, ἄλλαι δὲ τρεῖς ἀναστροφαὶ ἐξεταζόμεναι μεγάλου
		πρὸς μικρόν, μεγάλου πρὸς μέσον, μέσου πρὸς μικρόν. ὅτι ἡ
	5	μὲν μονὰς τοῦ παντὸς ἀριθμοῦ λόγον ἀδιατύπωτον ἔτι καὶ
		ἀδιάρθρωτον ὡς ἐν σπέρματι ἑαυτῇ ἔχει, ἡ δυὰς δὲ βρα-
14		χεία τις \| ἐπ’ ἀριθμὸν προχώρησις, οὐκ ἀντικρυς δὲ τοιαύτη
		διὰ τὸ ἀρχοειδές, ἡ τριὰς δὲ τὴν τῆς μονάδος δύναμιν εἰς
		ἐνέργειαν καὶ ἐπέκτασιν προχωρεῖν ποιεῖ. καὶ μονάδος μὲν τὸ
	10	τόδε, δυάδος δὲ τὸ ἕκάτερον, τριάδος δὲ τὸ ἕκαστον καὶ
		τὸ ⟨πᾶν⟩· διὸ καὶ εἰς πλήθους ἔμφασιν τὴν τριάδα τιμώμεθα,
		‘τρισμύριοι’ λέγοντες ἀντὶ τοῦ ‘πολλακὶς πολλοί’ καὶ ‘τρισ-
		όλβιοι’· διὸ καὶ τὰς τῶν νεκρῶν ἀνακλήσεις τρὶς εἰθίσθη-
		μεν ποιεῖν. ἔτι δὲ καὶ πᾶσα οὐσία διέξοδον ἔχουσα φυσικὴν
	15	ὅρους ἔχει τρεῖς, ἀρχὴν ἀκμήν τελευτήν, οἷον πέρατα καὶ
		μέσον, διαστήματα δὲ ⟨δύο⟩, οἷον αὔξησιν καὶ φθίσιν,
		ὥστε τὴν μὲν δυάδος φύσιν καὶ τὸ ἑκάτερον ἐμφαίνεσθαι τῇ
		τριάδι διὰ τῶν περάτων. ὅτι ἡ τριὰς εὐβουλία καλεῖται καὶ
		φρόνιμος, οἷον τῶν ἀνθρώπων τά τε παρόντα διορθούντων
	20	τά τε μέλλοντα προορῶντων καὶ ἐξ τῶν ἤδη γεγονότων λαμ-
		βανόντων πεῖραν· τῶν ἄρα τριῶν τού χρόνου περῶν ἐποπτική
		πως ἡ φρόνησις, ὥστε καὶ ἡ γνῶσις κατὰ τὴν τριάδα. ὅτι

8 sq. ἡ τριὰς . . . ποιεῖ,

18 εὐβουλία,

22 γνῶσις Ph.

1 sq. καὶ μικροῦ πρὸς μέγα A E om. x p Ast

4 μεγάλου . . . μικροῦ om. E

5 τοῦ] τὸν E

6 ἐν ante ἑαυτῇ add. Ast ἑαυτῆς F

7 προχώρησιν p

8 εἰς om. B

9 ἐπ’ ἔκτασιν p

10 sq. verba καὶ τὸ et lacunam quattuor fere litterarum solus E praebet: πᾶν supplevi cll. Theone p. 100, 15 et Chalc. p. 104, 3 sq. certe tria primitus dicta sunt omnia, quod de duobus dici non potest. utrumque (cf. v. 10 δυάδος δὲ τὸ ἑκάτερον) enim dicitur de duobus

12 τρὶς μύριοι P p Ast τριμύριοι B

13 sq. εἰώσθημεν y A E εἰθίσαι μὲν P εἰθίσαμεν p Ast

14 ποιεῖσθαι x A p Ast ποιεῖν E

15 τρεῖς] γ’ E

16 δύο add. Heiberg οἷον x p Ast om. A E secluserim

17 τὴν δυάδος rep. B

18 διὰ A E om. x p Ast post περάτων aliquid excidisse videtur

19 οἷα A E M P p Ast

20 προορωμένων p γεννάτων p

22 sq. ὅτι τὴν τριάδα om. N F

Seite 17

Ἀνατολίου.
		17
τὴν τριάδα εὐσέβειαν καλοῦσι· διὸ καὶ τριὰς ὠνομάσθη
παρὰ τὸ τρεῖν, τὸ δεδοικέναι καὶ εὐλαβεῖσθαι.
ὅτι ὁ τρία πρῶτος περισσὸς καλεῖται ὑπ’ ἐνίων τέλειος, ὅτι
πρῶτος τὰ πάντα σημαίνει, ἀρχὴν καὶ μέσον καὶ τέλος. τὰ ἐξ-	5
αίσια ἀπὸ ταύτης σεμνύνοντες καλοῦσι τρισολβίους, τρισμάκα-
ρας. εὐχαὶ καὶ σπονδαὶ τρὶς γίνονται. εἰκὼν ἐστὶν ἐπιπέδου
καὶ πρώτη ὑπόστασις ἐν τριγώνοις· τρία γὰρ αὐτῶν γένη,
ἰσόπλευρον ἰσοσκελὲς σκαληνόν. ἔτι γωνίαι εὐθύγραμμοι τρεῖς,
ὀξεῖα ἀμβλεῖα ὀρθή. χρόνου μέρη τρία. εἴκαζον δὲ αὐτὴν ἐν	10
ἀρεταῖς σωφροσύνῃ· συμμετρία γὰρ αὕτη μεταξύ ὑπεροχῆς καὶ
ἐλλείψεως. ἔτι ἡ τριὰς ἐκ μονάδος καὶ δυάδος καὶ ἑαυτῆς τὸν
ἓξ ποιεῖ κατὰ σύνθεσιν, ὅς ἐστι πρῶτος τέλειος ἀριθμός. \|
Νικομάχου Θεολογούμενα.		15
ὅτι ἀρχὴ κατ’ ἐνέργειαν ἀριθμοῦ ἡ τριὰς μονάδων συστήματι	15
ὁριζομένου· μονὰς μὲν γὰρ τρόπον τινὰ ἡ δυὰς διὰ τὸ ἀρχο-
ειδές, σύστημα δὲ μονάδος καὶ δυάδος ἡ τριὰς πρώτη· ἀλλὰ
καὶ τέλους καὶ μέσου καὶ ἀρχῆς πρωτίστη ἐπιδεικτική, δι’ ὧν
τελειότης περαίνεται πᾶσα. εἶδος τῆς τῶν ὅλων τελειουργίας

4—13 = An. p. 31, 7—20. cf. Lyd. II 8. IV 64. Theo p. 46, 15. 100, 14. 21 sqq. 101, 1. Plut. qu. conv. IX 3, 2

8 sqq. Mart. Cap. II 105. VII 717. 733. Chalc. p. 91, 2. 103, 22 sq. Favon. p. 4, 16. 22. 28. Isidor. Migne PL 83, 181. Ph. etc.

15 ἀρχή cf. Lyd. II. 11. IV 26 etc. μονάδων συστήματι Ph.

1 ὠνομάσθη B

2 δεδοικέναι B

3 ἀνατολίου in marg. add. N om. B

4 ὁ γʹ αʹ E ἐναντίων E

5 τὰ pr. om. F σημαίνεται c p Ast σημαίνει scripsi cll. An. et Lydo fort. legend. σημαίνει ⟨καὶ πρῶτος ἔδειξεν⟩ ἀρχήν· cf. enim Lyd. μέσην cp corr. Ast

6 σεμνήγοντες B

7 τρεῖς E An. γίγνονται B

8 πρώτου cp ⟨οὗ⟩ καὶ πρῶτον mavult Ast πρώτη scripsi cll. An. Lydo et Theone

9 et 10 γʹ E

10 εἴκασον p εἴκασαν Meurs.

11 σωφροσύνην E

13 κατονοήνσεσιν B

14 om. B

17 διάδος

τριἀς

L μονὰς ead. m. corr. E

18 μέσου κ. τέλους κ. ἀρχῆς E

Seite 18

18
		καὶ ὡς ἀληθῶς ἀριθμὸς ἡ τριὰς, ἰσότητα καὶ στέρησίν τινα
		τοῦ πλείονος καὶ ἐλάττονος τοῖς ὅλοις παρέσχεν, ὁρίσασα τὴν
		ὕλην καὶ μορφώσασα ποιοτήτων πασῶν δυνάμεσιν. ἴδιον γοῦν
		καὶ ἐξαίρετον ἔχει παρὰ τοὺς ἄλλους ἀριθμοὺς ὁ τρία τὸ τοῖς
	5	πρὸ αὐτοῦ ἴσος εἶναι. τρις δὲ καὶ σπένδουσι καὶ τρὶς ἐπι-
		θύουσιν οἱ τελειωθῆναι τὰς ἑαυτῶν εὐχὰς αἰτοῦντες παρὰ
		θεοῦ· τρισμακαρίους τε καὶ τρισευδαίμονας καὶ τρισολβίους
		τρίς τε τὰ ἐναντία φαμέν, ὅσοις τελείως ἕκαστον τούτων ὠσα-
		νεὶ πάρεστιν. ὅτι μοναδόν τι καὶ ταύτην τριάδα φασὶ παρὰ
	10	τὸ ἀτελές τι εἶναι καὶ ἀκαταπόντητον· οὕτω δὲ λέγεται διὰ
		τὸ μὴ δύνασθαι αὐτὴν εἰς δύο ἴσα διαιρεῖσθαι. ὅτι πρῶτον
		πλῆθος ἡ τριάς· ἑνικὰ γὰρ καὶ δυϊκὰ λέγομεν, εἶτ’ οὐκέτι τρια-
		δικὰ ἀλλὰ πληθυντικὰ ἰδίως. ὅτι καὶ ἐν τῇ τοῦ ἀριθμοῦ φύ-
		σει ἡ τριὰς διατείνει· περιττοῦ μὲν γὰρ εἴδη τρία, τὸ μὲν
		πρῶτον καὶ ἀσύνθετον, τὸ δὲ δεύτερον καὶ σύνθετον, τὸ δὲ
		μικτόν, τὸ πρὸς αὑτὸ μὲν δεύτερον, πρὸς ἄλλο δὲ πρῶτον·
		πάλιν δὲ τὸ μὲν ὑπερτελές, τὸ δὲ ἀτελές, τὸ δὲ τέλειον· συλ-
		λήβδην δὲ τοῦ πρὸς τι ποσοῦ τὸ μὲν μεῖζον, τὸ δὲ ἔλαττον,
		τὸ δὲ ἴσον. τῇ δὲ γεωμετρίᾳ προσφυέστατόν ἐστιν ἡ τριάς· τὸ
	20	γὰρ ἐν ἐπιπέδοις στοιχειωδέστατόν ἐστι τρίγωνον καὶ τούτου
		εἴδη τρία, ὀξυγώνιον ἀμβλυγώνιον σκαληνόν. τρεῖς τε τῆς
		σελήνης οἱ σχηματισμοί, αὔξησις πανσέληνος καὶ μινύθησις·

5 sqq. cf. Theo p. 100, 17 sqq.

9 sq. cf. Del. p. 172, 12 17 ὑπερτελές . . . τέλειον cf. Theo p. 45, 9 sq. Mart. Cap. VII 753

19 γεωμετρία cf. Ph.

1 τινα post ἰσότητα x A p Ast post στέρησιν E

2 ταῖς ὅλαις y A E τοῖς ὅλους P p Ast

3 πᾶσι p A st

4 ἐξαίρετον P τρία] γʹ E τοῦ x p Ast τοῖς A E

5 ἴσος A E B N F σπένδουσιν M L P

6 αὐτῶν N F

7 τρὶς μακαρίους F τρὶς εὐδαίμονας B F

8 τελείως x A τελείοις E τέλειον p Ast

9 φασίν x

11 ἴσα A E B

13 sq. τριειδικά x τριαδικὰ A E τρισδικὰ p τρισσικὰ Ast

14 ἤδη B ἤδη P

15 τὸ δὲ δεύτερον καὶ σύνθετον om. N F

16 μικτρὸν B αὐτὸ c αὐτὸν p αὐτὸ Ast πρὸς δὲ ἄλλο p Ast

17—18 τὸ δὲ τέλειον . . . ἔλαττον A E om. x p Ast

19 τε E om. x A p Ast ἐστὶν om. F

20 στοιχειοδέστατον F

21 τρία] γʹ E τε] δὲ B N F

Seite 19

		19
τρεῖς δὲ καὶ οἱ τῆς ἀνωμαλίας τρόποι, προποδισμὸς ἀναποδι-
σμὸς καὶ ὁ μεταξύ αὐτῶν στηριγμός. καὶ τρεῖς οἱ τὸ ζωδια-
κὸν \| πλάτος ὁρίζοντες κύκλοι, θερινός τε καὶ χειμερινὸς καὶ		16
ὁ ἀνὰ μέσον τούτων ὁ λεγόμενος ἐκλειπτικός. καὶ τρία μὲν
εἴδη ζῴων, πεζὸν πτηνὸν ἔνυδρον. τρεῖς δὲ καὶ αἱ Μοῖραι	5
θεολογοῦνται, ὅτι καὶ ἡ σύμπασα διεξαγωγὴ θείων τε καὶ
θνητῶν ἐκ τε προέσεως καὶ ὑποδοχῆς καὶ τρίτον ἀνταποδό-
σεως κρατύνεται, σπερμαινόντων μὲν τρόπον τινὰ τῶν αἰθε-
ρίων, ὑποδεχομένων δὲ ὡσανεὶ τῶν περιγείων, ἀνταποδόσεων
δὲ διὰ τῶν ἀνὰ μέσον τελουμένων, ὥσπερ ἐγγόνου τινὸς με-	10
ταξὺ ἄρρενος καὶ θήλεος. καὶ τὸ παρ’ Ὁμήρῳ δὲ ἀξιοῦσι τις
ἂν τούτοις ‘τριχθὰ γὰρ πάντα δέδασται’, ὅπου καὶ τὰς
ἀρετὰς εὑρίσκομεν δύο κακιῶν ἀλλήλαις τε καὶ ἀρετῇ ἀντι-
κειμένων μέσας, καὶ συνᾴδει ὁ λόγος, κατὰ μὲν μονάδα ὡρισ-
μένον τι καὶ γνωστὸν καὶ φρόνιμον τὰς ἀρετὰς εἶναι — τὸ	15
γὰρ μέσον ἕν —, κατὰ δὲ δυάδα ἀόριστον καὶ ἄγνωστον καὶ
ἄφρον τὰς κακίας. ἔτι γε μὴν καὶ φιλίαν καὶ εἰρήνην καὶ
προσέτι ἁρμονίαν τε καὶ ὁμόνοιαν προσαγορεύουσιν· ἐναν-
τίων γὰρ καὶ οὐχ ὁμοίων συνακτικὰ καὶ ἑνωτικὰ ταῦτα· διὸ
καὶ γάμον ταύτην καλοῦσι. τρεῖς δὲ καὶ αἱ ἡλικίαι.	20

2 sq. cf. Lyd. II 8

4 ὁ ἀνὰ . . . ἐκλειπτικός cf. Macr. I 6, 53

5 Μοῖραι cf. Mart. Cap. VII 733. Favon. p. 4, 24 sq. 11 Ὁμήρω Il. O 189 cf. Lyd. II 8. [Plut.] vita Hom. 145. Philo quaest. et sol in Gen. IV 8 etc.

18 ἁρμονίαν

20 γάμον Ph.

1 οἱ] ἡ B ἀνωμαλίας y A E ἀνομαλίας P pAst

4 ἀναμέσον y A ἀνὰ μέσον E P p Ast γʹ E

6 καὶ om. E equidem abesse malim ἢ om. F

8 sq. αἰθερίων P

9 πτεριγείων p ἀνταποδόσεως c p Ast correxi

10 ἀναμέσον A M L B P N ἀνὰ μέσον E ἀναμέσων F p Ast τελουμένων c p τελουμένης Bullialdus (ad Theon. p. 282) Ast in adn. 11 θήλεω^ος N θύλεω^ος F θηλείου p ἁρμόσ^οιει B corr. ab ead. m. 12 τριχὰ xp γὰρ] δὲ vulg. (potior) δεδέσθαι p ὅπου y A E ὁ πᾶνυ P p πᾶνυ Ast

13 ἀλλή^λῃ^/ E

14 συνάγει δὲ (om. καὶ) N F

20 γάμονα p αὐτὴν xpAst ταύτην A E καλοῦσιν M L B P N

Seite 20

20
IV		περὶ τετράδος
		Ὅτι ἐν τῇ μέχρι τῆς τετράδος φυσικῇ ἐπαυξήσει πάντα συν-
		τελούμενα φαίνεται τὰ ἐν τῷ κόσμῳ, καθόλου καὶ κατὰ μέ-
		ρος, καὶ τὰ ἐν ἀριθμῷ, ἐν πάσαις ἁπλῶς φύσεσιν· ἐξαίρετον
	5	δὲ καὶ πρὸς τὴν ἐφάρμοσιν τοῦ ἀποτελέσματος μάλιστα συν-
		τεῖνον τὸ τὴν δεκάδα ὑπ’ αὐτῆς ἅμα τοῖς ὑπόπροσθεν συγ-
		κορυφοῦσθαι γνώμονα καὶ συνοχὴν ὑπάρχουσαν, ἀλλὰ καὶ τὸ
		τὴν σωμάτωσιν καὶ τὴν ἐπὶ τρία διάστασιν μέχρις αὐτῆς πέ-
		ρας ἴσχειν· τὸ γὰρ ἐλάχιστον καὶ πρωτοφανέστατον σῶμα πυ-
	10	ραμὶς ἐν τετραδί ὁρᾶται εἴτε γωνιῶν εἴτε ἐπιπέδων, ὥσπερ
		καὶ τὸ ἐξ ὕλης καὶ εἴδους αἰσθητόν, ὃ ἐστιν ἀποτέλεσμα τριχῇ \|
17		διαστατόν, ἐν τέσσαρσιν ὅροις ἐστί. καὶ μὴν καὶ τῆς ἐν τοῖς
		οὖσιν ἀληθείας τὴν κατάληψιν τήν τε βεβαίαν καὶ τὴν ἐπι-
		στημονικὴν ἐπινόησιν ποιεῖσθαι διὰ τῶν τεσσάρων μαθημά-
	15	των βέλτιον καὶ ἀπαρτιώτερον· τῶν γὰρ ὄντων ἁπλῶς ἁπάν-
		των ἐν μὲν παραθέσει καὶ σωρείᾳ τῷ ποσῷ ὑπαγομένων, ἐν
		δὲ ἑνώσει καὶ ἀλληλουχίᾳ τῷ πηλίκῳ, καὶ τῶν μὲν ἐν ποσό-
		τητι ἤτοι καθ’ ἑαυτὰ νοουμένων ἢ [ἐν] πρὸς τι, τῶν δὲ ἐν
		πηλικότητι ἢ ἐν μονῇ ἢ ἐν κινήσει, τέτταρες ἀνάλογον μαθη-
	20	ματικαὶ μέθοδοι καὶ ἐπιστῆμαι τὴν κατάληψιν ἑκάστη ἑκάστῃ
		κατ’ οἰκειότητα ποιήσονται, ποσοῦ μὲν κοινῇ ἀριθμητική,
		ἰδιαιτέρου δὲ [περὶ] τοῦ καθ’ αὑτό, τοῦ δὲ πρὸς ἕτερον ἤδη
		καὶ μουσική, πηλικοῦ δὲ κοινῶς μὲν γεωμετρία, ἰδιαιτέρου δὲ

1 om. E (qui inscriptionem νικομάχου θεολογούμενα praebet) B

2 ἐπ’ αὐξήσει B

4 ἁπλῶς y A E ἁπλαῖς P p Ast

5 sq. συντείνων p – 6 τὴν om. E

6 sq. συγκορυφοῦσθαι p

7 συνεχήν N F

8 ἐπιτρία P αὐτῆς] ’ἂν E

9 σῶμα y A E ἅμα P p Ast

10 εὐθειῶν ex ἐπιπέδων ead. m. corr. E

12 τέσσαρες p Ast ἐστιν M L P N F p Ast om. Fabricius

16 σωρία xp σωρεία A E Ast ποσῷ] σω B ὑπαγαγομένων p Ast

17 μὲν om. P p Ast

18 ἑαυτῇ E ἐν secl. Ast

19 τέσσαρες A ἀνάλογον] ἀνὰ’ E

21 κατοικειότητα E p κοινῇ A E M L N F κοινὴ B κεινὴ in marg. κειμένη ab alt. m. P κειμένη p ⟨ἁπλῶς⟩ κειμένου Ast in adn. ἢ post κοινῇ perperam add. p Ast

22 περὶ del. Ast in adn. ἤδη^{εἴδους} καὶ ἢ E alt. m. corr.

23 καὶ deleverim μουσικὴν x p

Seite 21

		21
τοῦ ἑστῶτος, τοῦ δ’ ἐν κινήσει ἤδη καὶ εὐτάκτῳ μεταβάσει
σφαιρική. εἰ δὲ τῶν ὄντων εἶδος ὁ ἀριθμός, ἀριθμοῦ δὲ τὰ
ῥιζώματα καὶ οἰονεὶ στοιχεῖα οἱ μέχρι τετράδος ὅροι, εἴη ἂν
ἐν τούτοις τὰ προλεχθέντα ἰδιώματα καὶ αἱ τῶν τεσσάρων
ἐπιστημῶν ἐμφάσεις, ἀριθμητικῆς μὲν ἐν μονάδι, μουσικῆς	5
δὲ ἐν δυάδι, γεωμετρίας δὲ ἐν τριάδι, σφαιρικῆς δὲ ἐν τε-
τραδί, καθὼς ἐν τῷ δηλουμένῳ Περὶ θεῶν συγγράμματι ὁ
Πυθαγόρας οὕτω διορίζεται· ‘τέτταρες μὲν καὶ ταὶ σο-
φίαι ἐπιβάθραι, ἀριθμητικὰ μουσικὰ γεωμετρία σφαι-
ρικά, α΄ β΄ γ΄ δ΄ τεταγμένα. καὶ Κλεινίας δὲ ὁ Ταρεντῖ-	10
νος· ‘ταῦτα γὰρ ὡς μὲν οντα μὲν’, φησίν, ‘ἀριθμητι-
κὰν καὶ γεωμετρίαν ἐγέννασεν, ἐκκινηθέντα δὲ ἁρ-
μονίαν καὶ ἀστρονομίαν.’ κατὰ μὲν οὖν τὴν μονάδα ἡ
ἀριθμητικὴ εἰκότως θεωρεῖται πρῶτον· συναναιρεῖ γὰρ τὰς
ἄλλας ἑαυτῇ καὶ συνεπιφέρεται δὲ ἐκείναις, οὐκ ἔμπαλιν δέ,	15
ὥστε ἀρχεγονοτέρα καὶ μήτηρ αὐτῶν, καθὰ καὶ ἡ μονὰς πρὸς
τοὺς μετ’ αὐτὴν ἀριθμοὺς ἔχουσα φαίνεται. ἀλλὰ καὶ ἀριθμοῦ
πᾶν εἶδος καὶ πᾶν ἰδίωμα καὶ παρακολούθημα ἐν τῇ μονάδι
πρώτιστα \| ὡς ἐν σπέρματι ὁρᾶται· ἔστι γὰρ ποσόν τι ἡ μο-		18
νὰς καὶ καθ’ ἑαυτὸ γε θεωρούμενον καὶ μονώτατον περαῖνoν	20
καὶ ἀληθῶς ὁρίζον· σὺν γὰρ ἑτέρῳ μόνον οὐκ ἂν ποτέ εἴη τι,
κατὰ δὲ τὴν δυάδα· ἑτερότητος γὰρ πρωτίστη ἔννοια ἐν δυάδι·

7 Περὶ θεῶν cf. Iamb. v. Pyth. § 146

10 Κλεινίας cf. Diels I³ 342, 29

1 δὲ FPpAst κινήσει P ἤδη^{εἴδους} E alt. m. corr.

2 τὰ om. E

3 μέχρις M L P p Ast

4 αἱ om. N F

7 συγγράμματι P

8 οὕτως A E M L B P p Ast

8—10 haec verba Pythagorae nomini addidi

8 τέσσαρες x A p Ast τέτταρες E καὶ AE om. x p Ast

9 μουσικὰ P p om. N F ἀριθμητική, μουσική et σφαιρική Ast

10 αʹ] ἐπτὰ ἐν E (ἑπτὰ ead. m. del.)

11 ἄρα^δʹ E (δʹ alt. m. add.)

11 sq. ἀριθμητικὴν F

12 ἐκκιθέντα F δὲ om. E

13 ἢ E καὶ x A p Ast 16 ἀρχαιογονωτέρα A E M L B P ἀρχαιογω^ονωτέρα N F ead. m.

corr. ἀρχεογονωτέρα p ἀρχεγονωτέρα Ast

20 γε A E δὲ M L B P N p Ast om. F

21 ὁρίζω^ον B ead. m. corr. εἴη] ἥ E

22 προτίστη p

Seite 22

22
		πρὸς ἕτερον δέ πως ἡ μουσικὴ φαίνεται, σχέσις πως οὖσα καὶ
		ἁρμονία τῶν ἀνομοίων πάντη καὶ ἐν ἑτερότητι· κατὰ δὲ τὴν
		τριάδα γεωμετρική, οὐ μόνον ὅτι περὶ τὸ τριχῇ διαστατὸν καὶ
		τὰ τούτου κατασχολεῖται μέρη καὶ εἴδη, ἀλλ’ ὅτι καὶ ἴδιον
	5	τοῦ διδασκάλου τούτου, τὰς ἐπιφανείας, ἃς δὴ χροιὰς ἔφασκον,
		γεωμετρίαν περαίνουσας ὀνομάζειν ἀεί, ὡς δὴ τῆς γεωμετρίας
		περὶ τὸ ἐπίπεδον πρώτιστα διαγιγνομένης, ἐπίπεδον δὲ τὸ στοι-
		χειωδέστατον ἐν τριάδι, ἤτοι γωνιῶν ἢ πλευρῶν, ἀφ’ οὗ ὡς
		ἀπὸ τινος βάσεως ὡς ἐπὶ ἓν τι σημεῖον βάθους προσγενομένου
	10	πάλιν σωματὸν τὸ στοιχειωδέστατον πυραμὶς συνίσταται ὑπὸ
		τεσσάρων τῶν ἐλαχίστων ἤτοι γωνιῶν ἢ γραμμῶν καὶ αὐτὴ
		περιεχομένη, τρισὶν ἴσοις διαστήμασι καθαρμοσθεῖσα, μεθ’
		ἃ οὐκέτι ἄλλο ⟨τι⟩ ἐν τῷ σώματι ὑπόκειται φύσει. καὶ
		ἡ σφαιρικὴ τῇ τετράδι ἐφαρμόζεται· σωμάτων γὰρ πάντων
	15	τελειότατόν τε καὶ τῶν ἄλλων μάλιστα περιεκτικώτατον φύσει
		καὶ μυρίοις ἑτέροις ὑπερφέροv τί ἐστιν ἡ σφαῖρα, τεσσάρων
		περιοχὴ τις οὖσα, κέντρου διαμέτρου περιφερείας ἐμβαδοῦ, ὅ
		ἐστιν ἀντιτυπίας. τοιαύτης δὲ οὔσης ἐπώνυμον δι’ αὐτῆς τὸν
		Πυθαγόραν οἱ ἄνδρες, θαυμάζοντες δημιοῦνται ἀνευφημοῦν-
	20	τες ἐπὶ τῇ φύσει, καθά που καὶ Ἐμπεδοκλῆς·
		‘οὖ, μὰ τὸν ἁμέτερα γενεᾶ παραδόντα τετρακτύν,
		παγὰν ἀενάου φύσεως ῥιζώματ’ ἔχουσαν.’

21 sq. cf. Del. pp. 250 sqq.

2 ἑτερότητι ex ἐτερότητι alt. m. corr. P

4 τὰ] διὰ E

6 γεωμετρία cp corr. Ast fort. scribend. περαινοῦσαν cum Astio ἀεί y A E εἶναι P p Ast 7 προτίστου om. διαγενομένης E διαγιγνομένης B ἐπιπέδων x A p Ast ἐπίπεδον E

7 sq. τοῦ στοιχειωδεστάτου corr. Ast

11 ἐπιπέδων x A p Ast ἐπιπέδω^{νγραμμῶν} E alt. m. corr. αὐτῇ A M L B P F

13 οὐκ ἔτι B τι addidi τῷ om. L B N F

16 ἑτέροις B om. P p Ast

17 περιφερείας P ὅς F

18 ἐπώνυμον xp ἐπώνυμον A E Meurs. Ast αὐτοῦ Holstenius

18 sq. τὰ Πυθαγόρου cp Meurs. corr. Ast

19 θαυμάζονται F

20 εὑρήσει p

21 οὐ μᾶ M L N F οὐ μὰ P p Ast ἡμετέρη γενεή E τετρακτὴν P p

22 παγὰν A ἀεινάου E φύσιος ῥίζωμά τ’ Ast

Seite 23

		23
ἀέναον γὰρ φύσιν τὴν δεκάδα ἠνίττοντο τὴν οἰονεὶ αἴδιον
καὶ αἰώνιον τῶν ὅλων φύσιν καὶ εἰδῶν ὑπάρ \| ουσαν, καθ’		19
ἣν συνεπληρώθη καὶ πέρας τὸ ἁρμόζον καὶ περικαλλέστατον
ἔσχε τὰ ἐν κόσμῳ. ῥιζώματα δ’ αὐτῆς τὰ μέχρι τετράδος,
α’ β’ γ’ δ’. πέρατα γὰρ ταῦτα καὶ οἰονεὶ ἀρχαί τινες τῶν	5
ἀριθμοῦ ἰδιωμάτων, μονὰς μὲν ταὐτοῦ καθ’ αὐτὸ νοουμένου,
δυὰς δὲ θατέρου καὶ τοῦ ἤδη πρὸς ἄλλο, τριὰς δὲ ἑκάστου
τε καὶ περισσοῦ τοῦ κατ’ ἐνέργειαν, τετρὰς δὲ τοῦ ἐνεργείᾳ
ἀρτίου· περισσοειδὴς γὰρ πολλακίς ἡμῖν ὤφθη, ἡ δυὰς διὰ τὸ
ἀρχοειδὲς οὔσα τῶν ἀρτίου καθαροῦ ἰδιωμάτων ἐπιδεκτικὴ	10
οὖσα οὐδὲ τῶν ὑποδιαιρέσεων. ὅτι ἐν πρώτη τετρὰδι σωμά-
τωσις ἐλαχίστη καὶ σπερματικωτάτη, εἴπερ καὶ στοιχειωδέστα-
τον τῶν σωμάτων καὶ μικρομερέστερόν ἐστι τὸ πῦρ, αὐτοῦ δὲ
τούτου σχῆμα ὡς σώματος πυραμὶς φερόνυμος διὰ τοῦτο
ὑπὸ τεσσάρων τε βάσεων καὶ ὑπὸ τεσσάρων γωνιῶν μόνη	15
περικλειομένη ἐστί· κἀκεῖθεν, πεισθείημεν ἄν, τέσσαρες ἀρχαὶ
τοῦ κόσμου, εἴτε ὡς αἰτίου συνοχῆς εἴτε ὡς γεννητῆς συστάσεως,
⟨ὡς⟩ προελέχθη, ὑφ’ οὗ, ἐξ οὗ, δι’ οὗ, πρὸς ὅ· θεὸς ἄρα καὶ
ὕλη καὶ εἶδος καὶ ἀποτέλεσμα. ὅτι γὰρ καὶ τὰ τέσσαρα στοι-
χεῖα, πῦρ ἀὴρ ὕδωρ γῆ, καὶ αἱ τούτων δυνάμεις, θερμόν
ψυχρόν ὑγρόν ξηρόν, κατὰ τὴν τετράδος φύσιν ἐν τοῖς οὖσι	20
διατέτακται, δῆλον. καὶ τὰ οὐράνια δὲ κατὰ ταύτην διακε-
κόσμηται· τέτρασι γὰρ κέντροις, τῷ ὑπὲρ κορυφήν, τῷ κατὰ

14 φερώνυμος cf. Theo p. 97, 14

19 sq. cf. Nicom. p. 73, 12 sq. Philo de plant. Noe 28. quis rer. div. her. 41. 57. de op. m. 16. 51. Del. p. 172, 19. 187, 3 etc.

20 sq. cf. Philo quis rer. div. her. 30

23 sq. cf. Macr. II 5, 18 sq.

1 ἀέναον A E M L B P αἰώνιον p

3 περικαλέστατον M L P N E p περὶ καλέστατον F

6 τ’ αὐτοῦ N F καθαυτὸ L 7 καθ’ ἑτέρου B

8 ἐνέργειαν τετρὰς δὲ τοῦ om. B ἐνεργείας p

11 οὖσα; N F ὑπὸ δυνάμεων] ἐν alt. m. del. E πρωτ’ P πρῶτον p τετρὰς ex τετράδι alt. m. corr. E

11 sq. σωμάτων x E corr. Ast

17 γενητῆς x E corr. Ast

18 ὡς add. Heiberg πρὸς ὅ, δι’ ὃ E καὶ ante δι’ ὃ perperam add. p ante πρὸς ὃ Ast

19 καὶ τὰ] κατὰ F δ’ E

20 ὕδωρ ἀήρ E

21 ξηρὸν ὑγρὸν E φύσιν om. N F

23 ὑπερχορυφῆς N F κορυφῆς M L B P p Ast κορυφήν E

Seite 24

24
		ἀνατολήν, τῷ πρὸς ὀρθὰς ὑπὸ γῆν, τῷ πρὸς δύσιν· ἃ δὴ
		καὶ ^†ζωδιακὸς ἀπ’ ἀλλήλων τέτταρα φαίνεται, καὶ ἑτέρως τοῖς
		τέσσαρσι πέρασιν, ἀρκτικῷ, ἀνταρκτικῷ, ἕῴῳ καὶ ἑσπερίῳ, εἴς
		τε τὸν τῆς σφαιρώσεως αὐτῆς λόγον, κέντρῳ, ἄξονι, περιφε-
	5	ρείᾳ, ἐμβαδῷ. ἀλλὰ καὶ τὰ λεγόμενα ἐννενηκονταμόρια τοῦ
		ζωδιακοῦ τμήματα, καθ’ ἃ διὰ τοῦ ἐκλειπτικοῦ ψαύει τροπι-
		κῶν τεσσάρων, θερινοῦ, χειμερινοῦ, ἰσημερινοῦ δὶς κεχιασμέ-
		νως κατὰ διάμετρον, τοσαῦθ’ ὑπάρχει· αἵ τε ἐν ἀλλήλαις καὶ
20		δι’ ἀλλήλων ἐξαιρέτως μόνῳ συμπεβηκυῖαι οὐρανοῦ κι \| νήσεις
	10	τέσσαρες αἱ γενικαί, πρόσω μὲν διὰ τοῦ καθ’ ἕκαστον κλίμα
		μεσουρανήματος, *** ἄνω δὲ διὰ τοῦ ἀναφερομένου ὑπὲρ
		τὸν ὁρίζοντα, κάτω δὲ διὰ τοῦ δυομένου. τέσσαρες δὲ καὶ αἱ
		λεγόμεναι ὧραι τοῦ ἔτους, ἔαρ θέρος μετόπωρον χειμών. τέσ-
		σαρα δὲ καὶ τὰ τῆς καθολικῆς κινήσεως σχεδὸν μέτρα, ὧν τὸ
	15	μέγιστον καὶ διηνεκὲς αἰὼν ἐκλήθη, τὸ δὲ καθ’ αὑτὸ καὶ κατ’
		ἐπίνοιαν εἴληπτον χρόνος, τὸ δ’ ἔτι ὑποβεβηκὸς καὶ τρόπον
		τινὰ ἐν καταλήψει αἰσθητῇ ἡμῖν πεφυκὸς καιρός, τὸ δὲ βραχυ-
		τάτης διαστάσεως καὶ παρεκτάσεως μετέχον ὥρα· καὶ ἑτέρως
		ἔτος, μήν, νύξ, ἡμέρα. τούτοις δ’ ἀνάλογα καὶ κατὰ τὴν κοσ-
	20	μικὴν συμπλήρωσιν, ἄγγελοι δαίμονες ζῷα φυτά, συμπληροῖ

12 sq. cf. Theo p. 98, 11 sq. Philo de op. m. 16. de plant. Noe 28. Del. p. 187, 2

14 sqq. cf. Lyd. III 15.

19 ἔτος . . . ἡμέρα cf. Chalc. p. 91, 1

1 sq. ἃ . . . φαίνεται secl. Ast in adn. simulque correxit τὰ δὲ ζωδιακοῦ κτλ.

2 ἀπαλλήλων N F φαίνηται P p

3 πέρασι E

5 ἐνενήκοντα μόρια p Ast

6 τμήματα M L B P p τμήματος E N F

διὰ κ’

⟨ἃ⟩ τμήματα Ast κατὰ δύο x p Ast καθὰ διὰ E (διὰ κ’ add. ab alt. m.) καθ’ ἃ scripsi ἐλλειπτικοῦ x E p corr. Ast καὶ δύο τῶν τροπικῶν ψαύει x p Ast ψαύει τροπικῶν τεσσάρων E

10 δ’ E

11 μεσουρανίματος B lacunam signavi quae initio supplenda

ο'

⟨ὀπίσω δὲ . . .⟩

12 διομένου B

13 ὧραι B μετώωρον N F

13 sq. τέσσαρες F

16 δὲ ἔτι P p Ast δέ τι B

17 καιρὸς x p Ast

ἡμέρα

χρόνος E ead. m. corr.: at cf. infra v. 19 et p. 28, 20 sq.

18 μετέχων p

19 δ’ x E p Ast δ’ scripsi τὴν om. F

20 ⟨ἃ⟩ συμπληροῖ mavult Ast

Seite 25

		25
τὸ πᾶν. τέσσαρσι δὲ τρόποις καὶ αὐτὰς τὰς κινήσεις διακρί-
νουσι, προποδισμῷ, ἀναποδισμῷ, στηριγμοῖς δυσί, προτέρῳ
καὶ δευτέρῳ. καὶ ἐν τοῖς ζῴοις δὲ αἰσθήσεις τέσσαρες ὡρι-
σμέναι καταλαμβάνονται, τῆς ἁφῆς κοινῆς ὑποβεβλημένης ἁπα-
σῶν καὶ διὰ τοῦτο τόπον ἢ ὄργανον μόνης εὔτακτον οὐκ	5
ἐχούσης. καὶ φυτῶν δὲ τὰ μὲν δένδρα, τὰ δὲ θάμνοι, τὰ δὲ
λάχανα, τὰ δὲ πόα. καὶ γένη δὲ ἀρετῶν τέσσαρα, φρόνησις
μὲν πρώτη τῆς ψυχῆς, κατ’ αὐτὴν δὲ εὐαισθησία σώματος
καὶ εὐτονία ἐν τοῖς ἐκτός, δευτέρα σωφροσύνη περὶ ψυχήν,
ὑγίεια δὲ περὶ σῶμα, εὐδοξία δὲ ἐν τοῖς ἐκτός, τρίτη δὲ κατὰ	10
τὴν αὐτὴν τάξιν ἀνδρεία, ἰσχύς, δυναστεία, καὶ τετάρτη δι-
καιοσύνη, κάλλος, φιλία. καὶ μὴν καὶ ὧραι, ὥσπερ ἔτους,
οὕτω δὴ καὶ ἀνθρώπου τέσσαρες, παῖς νεανίας ἀνὴρ γέρων.
ἀλλὰ καὶ τὰ ἐν ἀριθμῷ στοιχειωδέστατα ἰδιώματα τέσσαρα,
ταὐτὸν ἐν μονάδι, ἕτερον ἐν δυάδι, χροιὰ ἐν τριάδι, σῶμα ἐν	15
τετράδι. ὅτι καὶ ὁ ἄνθρωπος εἰς τέσσαρα διαιρεῖται, κεφαλὴν
θώρακα πόδας καὶ χεῖρας. καὶ τέσσαρες ἀρχαὶ τοῦ λογικοῦ
ζῴου, ὥσπερ καὶ Φιλόλαος ἐν τῷ Περὶ φύσεως λέγει, ἐγκέ-
φαλος καρδία ὀμφαλὸς αἰδοῖον· ‘ἐγκέφαλος \| μὲν νόον,		21
καρδία δὲ ψυχὰς καὶ αἰσθήσιος, ὀμφαλὸς δὲ ῥίζω-	20
σιος καὶ ἀναφύσιος τοῦ πρῶτου, αἰδοῖον δὲ σπέϱμα-
τος [καὶ] καταβολὰς τε καὶ γεννήσιος. ἐγκέφαλος δὲ
⟨σαμαίνει⟩ τὰν ἀνθρώπω ἀρχάν, καρδία δὲ τὰν

8 sqq. cf. Theo p. 98, 5 sqq.

7 ἀρετῶν cf. Favon. p. 2, 23. Isidor. Migne PL 83, 183

12 sq. cf. Theo p. 98, 13. 99, 7. Mart. Cap. VII 734 etc.

18 Φιλόλαος Boeckh p. 159 Diels³ 32 B 13

1 sq. διακρίνουσιν M L B p

2 δυοῖν M L διοὶ B

4 κοινῆς om. P p Ast

4 sq. ἀπάξιος Ast

5 διατοῦτο E

6 malim φντῶν δὲ ⟨τέσσαρα εἴδη, τὰ μὲν etc.⟩ δὲ pr. om. E

7 δ’ E

9 ψυχῆς L F

10 ὑγία P

11 ἀνδρία E B ἰσχὺν L P p

11 sq. δικαιοσύνη L N F

12 ὤραι B N F p

14 δ’ E

17 sq. τοῦ ζώου τοῦ λογικοῦ x p Ast Boeckh Diels τοῦ λογικοῦ ζώου E

19 κεφαλά x E Boeckh κεφαλὴ p Ast ἐγκέφαλος Diels νόω Boeckh

20 ψυχῆς p Ast Diels

21 τῶ πρώτο Boeckh

22 καὶ secl. Boeckh Diels καταβολῆς E

23 σαμαίνει add. Diels ἀνθρώπων x E p Ast ἄνθρωπω Boeckh Diels ἀνθρώπου Ast in adn. καρδίαν N F

Seite 26

26
		ζῴου, ὀμφαλὸς δὲ τὰν φυτοῦ, αἰδοῖον δὲ τὰν ξυνα-
		πάντων· πάντα γὰρ ἀπὸ σπέρματος καὶ θάλλοντι καὶ
		βλαστάνοντι. ὅτι εἰ καὶ πλῆθος ἐν τριάδι πρῶτον ὤφθη,
		ἀλλ’ οὖν οὔτε σωρεία ἐπινοηθῆναι ἄνευ τετράδος δύναται,
	5	καθ’ ἣν καὶ ἡ πυραμὶς φύσει ἐν ἀλληλουχουμένοις λαμβάνει
		τὸ δυσδιάλυτον σχῆμα δυσδιαλύτου σώματος, πλήθους δὲ ἐπί-
		τασις ὁ σωρὸς πως καὶ βιαιότερος ἢ κατὰ τὴν τριάδα. ἀμέλει
		κατὰ τὸ Σόλωνος ἀπόφθεγμα τὸ ‘τέλος ὁρᾶν μακροῦ βίου’
		δυνατὸν ἐκδέξασθαι παρὰ τῷ ποιητῇ τοὺς μὲν ἔτι ζῶντας
	10	τρεῖς μόνον ἐπ’ εὐδαιμονίᾳ μακαριζομένους, ἀδήλου τοῦ τῆς
		μεταπτώσεως καὶ μεταβολῆς ἔτι ὑπάρχοντος, τοὺς δὲ τεθνεῶ-
		τας βεβαίως ἔχοντας τὸ εὔδαιμον καὶ μεταβολῆς ἐκτὸς τελειό-
		τερον τετράκις· λέγει γὰρ ἐπὶ μὲν τοῦ ζῶντος· ‘τρισμάκαρ
		Ἀτρείδῃ’ μόνον, ἐπὶ δὲ τῶν ἄριστα μεταλλαξάντων ‘τρισμά-
	15	καρες Δαναοὶ καὶ τετράκις, οἵ τότ’ ὄλοντο’. τὸ γὰρ
		κατὰ φύσιν πλῆθος καὶ σωρείαν παρασχεῖν δυνάμενον τοῦθ’
		ὑπάρχει, εἴπερ καὶ τελειότητος εἴδη τέσσαρα ἀνάλογα καὶ ὁμο-
		ταγῆ τοῖς τέτρασι τελείοις ἀριθμοῖς, οἱ συνίστανται ἐντὸς δε-
		κάδος ἴσοι κατὰ πρόβασιν τοῖς ἀπὸ μονάδος συνεχέσι, μέχρις
	20	ἂν εἰς τετράδα ἡ προκοπὴ ἔλθῃ. πρῶτον μὲν γὰρ ἀσύνθετον
		αὐτὴ ἡ μονὰς τελειότητος τρόπον τινὰ ἔχουσα ἐν τῷ πάντ’

6 δυσδ. σχῆμα cf. Del. p. 172, 17 sq. cf. Herod. I 32

14 sq. Hom. ε 306 cf. Verg. Aen. I 94. Macr. I 6, 44

1 ζώῳ et φυτῷ Boeckh

2 ἀπὸ σπέρματος E om. x edd.

2 sq. θάλλουσι καὶ βλαστάνουσι x edd. θάλλοντι καὶ βλαστάνοντι E

4 σωρία F τριάδος B

5 ἐναλληλουχουμένοις N F p

7 βιαιότερον x E p corr. Ast in adn.

9 ἐκδέξασθαι x E p Meurs. ἐνδέξασθαι Ast Del. p. 122

10 εἰδεημονίαν p

13 γὰρ λέγει x E p Meurs. transp. Ast μὲν x E om. p Ast τρεὶς μάκαρ F Ast

τρτρασ

14 μετηλαχότων E P p

14 sq. τρεῖς μάκαρες F p Ast Del. τρισμάκαρες E ead. m. corr.

15 οἵ x p Meurs. οἱ τότ’ E Ast

17 δ’ E

18 τοῖς y E om. P p Ast

19 ἴσην x p Ast ἴσοι E καταπρόβασιν B p ἀπὸ] ὑπὸ E ἀπομονάδος P συνεχέδειν p Ast

20 sq. ἐνσυνθέτω μονάδι ἡ αὐτὴ μονὰς y

α’

ἔνσυνθέτω E ead. m. corr. ἄνευ συνθέτω μονάδι ἡ α. μ. P p ἄνευ συνθέτῳ αὐτῇ ἡ μ. Ast qui in adn. coni. ἀσύνθετον

21 πάντ’ x E πᾶν τ’ p Ast

Seite 27

		27
ἔχειν δυνάμει ἐν ἑαυτῇ καὶ μηδενὸς προσδεῖσθαι, παρεκτικὴ
δὲ ἄλλως καὶ εἰδοποιὸς ὑπάρχει τοῖς ἄλλοις ἅπασι κατὰ πάσας
διαφορῶν παραλλαγάς· εἰ γὰρ καὶ ἔστι τι τέλειον εἶδος τὸ τοῖς
ἑαυτοῦ μέρεσιν ἴσον, μέρος δὲ ἡ μονὰς οὐκ ἔχει, ὅλη δὲ ἐστιν
ἑαυτῇ ἴση, τελεία ἂν καὶ αὐτὴ εἴη. \| δεύτερον δὲ μονάδι καὶ		22
δυάδι ἴση καὶ συνεχὴς γε ἐξαιρέτως ἡ τριάς, ἄλλως οὖσα καὶ	6
αὐτὴ τελεία, ὅτι ἀρχὴν καὶ μέσον καὶ τέλος μονωτάτη ἔχει.
τρίτον δὲ τὸ ἓν καὶ δύο καὶ τρία οὐκέτι συνεχὴς ἡ ἑξὰς ἴση
ὑπάρχει τρόπῳ τινὶ τελεία, τοῖς γὰρ ἑαυτῆς μέρεσιν ἴση πρώτη
ὑπάρχει, ἡμίσει τριτῷ ἕκτῳ. τέταρτον δὲ τὸ α΄ β΄ γ΄ δ΄ ἡ	10
δεκὰς, πολὺ μᾶλλον οὐ συνεχής, τὴν τελειότητα ἑτέρῳ τινί παρὰ
τούτους τοὺς τρόπους κεκτημένη· μέτρον γὰρ καὶ τέλειος ὅρος
παντὸς αὕτη ἀριθμοῦ, καὶ οὐκέτι μετ’ αὐτὴν οὐδὲ εἷς φυσι-
κός, ἀλλὰ πάντες δευτεροδοούμενοι καὶ ἐπ’ ἄπειρον παλινω-
δούμενοι κατὰ μετοχὴν αὐτῆς. τετρακτὺς ἄρα τις καὶ ἡ τῶν	15
ἐντὸς δεκάδος τελείων αὕτη διαφορά. μή τι καὶ τούτου χάριν
μέγισται μὲν καὶ ὡσανεὶ τελειότεραι περίοδοι τριεταί τε καὶ
τετραεταί καὶ εὐσημόταται τυγχάνουσι, μείζων δὲ καὶ βεβαιο-
τέρα καὶ διὰ τοῦτο καὶ δυσαπονιπποτέρα ἡ τετραετία διὰ τὴν	20
τοῦ τέσσαρα ἀριθμοῦ ἑδραιότητα πάντα πυραμι⟨δι⟩κῶς κατα-

3 εἴδους E

4 ἴσον E F

5 ἴση τελεία P p τέλεια F αὕτη E

6 συνεχή N συνεχή F

7 καὶ (post ὅτι) add. B μέσην x E p corr. Ast

8 τῷ ἐνὶ ex τὸ ἓν alt. m. corr. E καὶ (post ἐν) x E om. p Ast οὐκ ἔτι B

9 ὑπάρ^χ' E ὑπάρχουσα alt. m. correxit, quod in textum recipiendum pro ὑπάρχει fort. videtur ἑαυτῆς M E P Ast ex ἑαυτοῖς ead. m. corr. L B ἑαυτοῖς N F p

10 τὸ α’] τῷ ἐνὶ ex τὸ ἓν alt. m. corr. E

12 μέτρον ex μέτρος ead. m. corr. M μέτρος P p

13 αὑτῇ E οὐδεείς M L P p οὐδὲ εἷς N οὐδὲ εἷς B οὐδὲ εἷς E F οὐδεὶς Ast

13 sq. φυσικῶς M L P N F p Ast φυσικῶς/φυσικὸς B φυσικῶς E ead. m. corr.

14 δευτερωδούμενοι . . . παλινωδούμενοι x E p (δευτέρῳ δούμενοι N P; nonnulli autem iota subscribunt) δευτεροδ....παλινοδ. Ast: at cf. Iambl. p. 88, 24 sqq. 89, 11. 23. 103, 18 sqq. Nicom. p. 54, 10 (v. et adn.)

15 αὐτοῖς N F τετρακτὶς N F

17 τε om. F

19 διατοῦτο E

20 δ’ E ἠδραιότητα L B πυραμι⟨δι⟩κῶς coni. Steph.: cf. etiam Iambl. p. 72, 16. 94, 17. 27

20 sq. καταλαμβανομένη F

Seite 28

28
		λαμβανομένην εἰς εὐσταθεῖς βάσεις. διὸ καὶ τὸν Ἡρακλέα
		τοιοῦτον ἀκλινῆ γεγονότα τετράδι γεγεννῆσθαι φασι. τετρά-
		γωνοι δὲ καὶ οἷον οὐκ εὔσειστοι ἐν τῷ καταφρονεῖν κατὰ τὰ
		αὐτὰ τῷ τοιούτῳ ἀναπλασσομένῳ Ἑρμῇ. ἐπεὶ δὲ μονάδος ἀνὰ
	5	μέσον καὶ ἑβδομάδος κυβικῶν χωρίων κυβικὸς ὁ δ΄, εἰκότως,
		κρισίμου μάλιστα τῆς ἑβδομάδος ἐν τοῖς ἀρρωστήμασιν οὔσης,
		ἐπιδηλότερον οἱ ἰατροί, καθάπερ Ἱπποκράτης, τὴν τετράδα λέ-
		γουσι κοινωνοῦσαν ὁλοσχερέστερόν πως τῇ ἑβδομάδι ἐν τῇ διά
		πάντων ἐνεργείᾳ, εἴτε καὶ ἄλλως συναπτομένη τῇ ἑβδομάδι
	10	δεκάδα ἀποτελεῖ τετάρτην κυβικῆς τετάρτης χώρας παρεκτικήν.
		ὅτι Αἰόλου φύσιν ἐπωνόμαζον τὴν τετράδα τὸ ποικίλον ἐμ-
		φαίνοντες τῆς οἰκειότητος. καὶ ὅτι οὐκ ἄνευ ταύτης ἡ καθο-
		λικὴ διακόσμησις, διὸ καὶ κλειδοῦχόν τινα τῆς φύσεως
		αὐτὴν πανταχοῦ ἐπωνόμαζον. τὸν Αἴολον δέ φησιν ἡ ποίησις
23		φορι \| κοὺς ἐκπορίζειν ἀνέμους, ὃς καὶ Ἱπποτάδης προσηγο-
	16	ρεύθη ἀπὸ τῆς ταχυτήτος τῶν ἐπιτελούντων αὐτὸν ἄστρων
		καὶ διὰ τοῦ ἀδιαλείπτου δρόμου· ἔστι γὰρ Αἴολος ὁ ἐνιαυτός
		διὰ τὴν τῶν κατ’ αὐτὸν φυομένων ποικιλίαν. πάλιν δὲ
		Ἡρακλέα παρὰ τὴν αὐτὴν τοῦ ἔτους ἔννοιαν τὴν τετράδα
	20	καλοῦσι, χρονιότητος οὖσαν παρεκτικήν, εἴπερ ⟨δ΄⟩ αἰὼν χρό-
		νος καιρὸς ὥρα, ἔτι ⟨ἔτος⟩ μὴν [ὥρα] νὺξ ⟨ἡμέρα, καὶ⟩ ὅρ-

1 cf. Zenob. VI 7

5 cf. Hierocl. F. Ph. Gr. I 465

7 Hipp. Aphor. III 774 Kühn

11 Αἰόλου φύσιν Ph.

13 κλειδ. τῆς φύσεως Ph.

14 ἡ ποίησις cf. Hom. χ 21 sq.

17 sq. cf. Heracl. all. hom. 71

19 Ἡρακλέα Ph. Lyd. IV 67 cf. Lobeck Aglaoph. 431 sq.

2 τοιούτον ‘ita, tam’: cf. Synes. ep. 69 (Migne 66, 1433 B) γεγενήσθαι M L B E γεγεννήσθαι N F γεννήσθαι P p Ast φασιν M L P p Ast

2 sq. τετράγωνι N F

3 οὔον N

4 ἑρμεῖ N F ἑρμῇ ex ἑρμεῖ ead. m. corr. B

4 sq. ἀναμέσον N F

5 κυβικὸν χωρίον N F ὁ δʹ] ἡ τετρὰς Meurs.

6 ἀρωστήμασιν B N F

7 ἐπὶ δηλότερον E F τὴν] τε B τετράδα] τετάρτην E

11 κατωνόμαζον M L P p Ast κατ’ ὠνόμαζον N F κατ’ ὀνόμαζον B ἐπωνόμαζον E τὴν om. F

13 κλειδοῦχον F

14 ἐπωνόμαζον N F αἴολον B

15 σφαιρικούς x p Ast φορικούς E ὃς M L N F E ex ὡς ead. m. corr. B ὡς P p Ast

16 ταχυτήτος F ταχύτητος p Ast

17 ὁ (post γάρ) add. et postea del. ead. m. N F

18 αὐτὴν P

20 οὖσα P δ’ add. Heiberg

21 ἔτος μὴν ἡμέρα νύξ coni. Del. p. 1?9: cetera seclusi vel addidi: cf. supra p. 24, 15 sqq.

Seite 29

		29
θέρος μεσημβρία ἑσπέρα νύξ. ὅτι τετράδα κατ’ ἐναλλαγὴν τοῦ
$\vec{λ}$ πρὸς τὸ $\vec{ρ}$ τετιλάδα νομίζουσιν εἰρῆσθαι τὴν ὑπομείνασαν,
καθάπερ ἡ αὐτῆς πλευρὰ τὴν πρώτην ἀπὸ μονάδος ἀπόστα-
σιν· τὰς γὰρ πάσας ἀποστάσεις ἤτοι τὰς τρεῖς ὑπέστη, ὧν πε-
ραιτέρω οὐκέτι εἰσίν. ἐτίμων δὲ αὐτὴν οἱ Πυθαγόρειοι ὡς δε-
κάδος γεννητικήν. καλεῖται δὲ αὐτή, ὡς φησιν ὁ Ἀνατόλιος,
δικαιοσύνη, ἐπεὶ τὸ τετράγωνον τὸ ἀπ’ αὐτῆς, τουτέστι τὸ
ἐμβαδόν, τῇ περιμέτρῳ ἴσον· τῶν μὲν γὰρ πρὸ αὐτῆς ἡ περί-
μετρος τοῦ ἐμβαδοῦ τοῦ τετραγώνου μείζων, τῶν δὲ μετ’ αὐτὴν
ἡ περίμετρος τοῦ ἐμβαδοῦ ἐλάττων, ἐπ’ αὐτῆς δὲ ἴση. πρώτη	10
ἡ τετρὰς ἔδειξε τὴν τοῦ στερεοῦ φύσιν· σημεῖον γὰρ, εἶτα
γραμμή, εἶτα ἐπιφάνεια, εἶτα στερεόν, ὅ τι σῶμα. πρῶτος ἀρ-
τιάκις ἄρτιος, πρῶτος ἐπίτριτος τῆς πρώτης ἁρμονίας τῆς διὰ
τεσσάρων, ἴσα πάντα ἐπ’ αὐτοῦ, ἐμβαδὸν γωνίαι πλευραί.
κλίματα τέσσαρα, σημεῖα τέσσαρα, ἀνατολικὸν δυτικὸν με-	15
σουράνημα ὑπὸ γῆν καὶ ὑπὲρ γῆν· ἄνεμοι οἱ πρῶτοι δ΄.

7—p. 30, 15 = An. p. 31, 22—32, 28

7 δικαιοσύνη cf. Arist. met. A 5 p. 985 b 25 sqq. Alex. Aphr. ad loc. Philo de op. m. 16 de plant. Noe 28. Del. p. 168, 2 etc.

11 sq. cf. Lyd. IV 64. Philo de op. m. 16. 32. de vita Mos. III 11. quaest. in Exod. II 93. Pythag. ap. Procl. in Tim. 223 E. 340 A. Anon. ap. Tannery ed. Dioph. II 74. Sext. Emp. pyrrh. hyp. III 154 adv. math. III 19. IV 4 sq. X 278 sq. 282. Theo p. 96, 3 sq. 97, 2. 18 sq. 99, 1 sq. Hippol. adv. haer. VI 2, 23. Plut. de ei ap. Delph. 13, 390 D. Ambros. Migne PL 17, 12 A. Hierocl. FPhG. I 465. Del. p. 168, 8 etc.

1 κατ’] τ’ L B N F

2 λαμβδα N F πρὸς τοῦ x p πρὸς τὸ E καὶ τοῦ Ast

3 αὐτῆς] ἑαυτῆς N F

4 γ’ E ἀπέστη x p Ast ὑπέστη ex ἀπέστη alt. m. corr. E

5 πυθαγόριοι N F

5 sq. δεγάδος N

6 αὕτη x E p corr. Ast

8 ἶσον N F

8 sq. περίμετρος y E An. παράμετρος P p Ast

9 τοῦ alt. om. E μεῖζον An.

10 ἴσα x ἴσα/ἴσην E corr. ab ead. m. ἴσα p corr. Ast

14 ἴσα E ἔμβαδὸν x E An. ἐμβαδῶν p Ast

15 δ’ utrob. E fort. leg. ⟨ἀνατολὴ δύσις ἄρκτος μεσημβρία⟩, σημεῖα ut praebet An. δύνον M L B P p Ast δῦνον E δυτικόν N F An.

15 sq. μεσουράνη N F

16 ὑπογῆν et ὑπεργῆν P καὶ ὑπὲρ γῆν om. E ὑπὸ γῆν κ. ὑ. γ. om. An. οἱ πρῶτοι E om. x p Ast πρῶτοι An. δ’ E An. τέσσαρες x p Ast

Seite 30

30
		ἄλλοι τὰ ὅλα διακοσμηθῆναι φασιν ἐκ τεσσάρων, οὐσίας
		σχήματος εἴδους λόγου. οὐ μόνον δὲ τὸν τοῦ σώματος ἐπέχει
		λόγον τετρὰς, ἀλλὰ καὶ τὸν τῆς ψυχῆς· ὡς γὰρ τὸν ὅλον κόσ-
		μον φασὶ κατὰ ἁρμονίαν διοικεῖσθαι, οὕτω καὶ τὸ ζῶον ψυ-
	5	χοῦσθαι. δοκεῖ δὲ καὶ τελεία ἁρμονία ἐν τρισὶ συμφωνίαις
		ὑφεστάναι, τῇ διὰ τεσσάρων, ἥτις ἐν ἐπιτρίτῳ κεῖται λόγῳ,
		τῇ διὰ πέντε ἐν ἡμιολίῳ, τῇ διὰ πασῶν ἐν διπλασίῳ. ὄντων
24		δὲ \| ἀριθμῶν τεσσάρων τῶν πρώτων α΄ β΄ γ΄ δ΄, ἐν τούτοις
		καὶ ἡ τῆς ψυχῆς ἰδέα περιέχεται κατὰ τὸν ἐναρμόνιον λόγον·
	10	ὁ μὲν γὰρ [τοῦ] δ΄ τοῦ β΄ καὶ ὁ β΄ τοῦ α΄ διπλάσιος, ἐν ᾧ
		κεῖται ἡ διὰ πασῶν συμφωνία, ὁ δὲ γ΄ τοῦ β΄ ἡμιόλιος περι-
		έχων αὐτὸν καὶ τὸ ἥμισυ, ἐν ᾧ ἡ διὰ πέντε συμφωνία, ὁ δὲ
		δ΄ τοῦ γ΄ ἐπίτριτος, ἐν ᾧ ἡ διὰ τεσσάρων συμφωνία. εἰ δὲ
		ἐν τῷ δ΄ ἀριθμῷ τὸ πᾶν κεῖται ἐκ ψυχῆς καὶ σώματος, ἀλη-
		θὲς ἄρα καί, ὅτι αἱ συμφωνίαι πᾶσαι κατ’ αὐτὸν τελοῦνται.
	V	περὶ πεντάδος. Ἀνατολίου.
		Ὅτι ἡ πεντὰς πρώτη περιέλαβε τὸ τοῦ παντὸς ἀριθμοῦ
		εἶδος, ἤτοι τὸν β΄ τὸν πρῶτον ἄρτιον καὶ τὸν γ΄ τὸν πρῶτον
		περιττόν· διὸ καὶ γάμος καλεῖται ὡς ἐξ ἄρσενος καὶ θήλεος.

3 sq. cf. Lyd. IV 41. Theo p. 139, 11 sq.

17—p. 31, 16 = An. p. 33, 2—34, 4

17 sq. = Theo p. 102, 1 sq.

18 sq. cf. Lyd. IV 76. Mart. Cap. VII 735

19 γάμος cf. Arist. met. 985 b 26. Alex. Aphr. et Asclep. ad loc. Plut. qu. rom. 264 A de ei ap. D. 8, 388 A. Anon. ap. Tannery ed. Dioph. II 75. Del. p. 168, 11

1 φασὶ διακ. F ead. m. transp. N φασὶ E διὰ δ’ An. οὐσίαν p

2 τὸν om. B

4 ἁρμονίας L B N F An. (v. adn.)

6 διατεσσάρων P ἐνεπιτρίτῳ B ἐν ἐπὶ τρίτῳ p

9 τῶν p ἁρμόνιου B

10 τοῦ x p om. E An. Ast α’ x E An. πρῶτου p Ast διπλασίων x p Ast διπλάσιος E An.

11 ἡμιο ->ἡμιλ E

12 ἐν ᾧ ἢ διὰ πέντε συμφωνία om. E

13 τρίτον x p Ast γ’ E An.

15 τελειοῦνται x p Ast τελοῦνται E An.

16 περὶ πεντάδος bis F om. E ἀνατολίου solus E praebet om. x p Ast

18 τῶν βʹ p δύο Meurs. γ’] τρία B E Meurs.

19 ἄρενος F θήλεως -> θήλεος N F ead. m. corr.

Seite 31

		31
κέντρον ἐστὶ τῆς δεκάδος. τετραγωνιζομένη ἀεὶ περιέχει
ἑαυτήν, πεντάκις γὰρ πέντε κε΄· μηκυνομένη δὲ αὕτη καὶ τὸν
τετράγωνον ὅλον περιέχει καὶ λήγει εἰς ἑαυτήν, πεντάκις γὰρ
κε΄ ρκε΄. σχήματα στερεὰ ἰσόπλευρα καὶ ἰσογώνια πέντε, τε-
τράεδρον, ὅ ἐστι πυραμίς, ὀκτάεδρον, εἰκοσάεδρον, κύβος, δω-	5
δεκάεδρον· τὸ μὲν πυρὸς σχῆμά φησιν ὁ Πλάτων, τὸ δὲ ἀέρος,
τὸ δὲ ὕδατος, τὸ δὲ γῆς, τὸ δὲ παντός. ὅτι οἱ πλανώμενοι
πέντε ἐκτὸς ἡλίου καὶ σελήνης. τὸ ἀπὸ τοῦ ε΄ πρώτου τε-
τραγώνου ἴσον δυοῖ τετραγώνοις τῷ τε ἀπὸ τῶν τριῶν καὶ
τῷ ἀπὸ τῶν δ΄. λέγεται τετράχορδος ἐκ πρώτου ἀρτίου εἶναι	10
καὶ πρώτου περισσοῦ, κατὰ τὸν ἐν νοήσει συμφωνίαν γεωμετρικήν,
ἔτι, ἂν καθ’ ὁποιανοῦν σύνθεσιν τὸν δέκα συνῇς, μέσος
εὑρεθήσεται ὁ ε΄ κατὰ τὴν ἀριθμητικὴν ἀναλογίαν, οἷον θ΄
καὶ α΄, η΄ καὶ β΄, ζ΄ καὶ γ΄, ς΄ καὶ δ΄. ἐξ ἑκάστης γὰρ συν-
θέσεως ὁ ι΄ ἀποτελεῖται καὶ μέσος εὑρίσκεται ὁ ε΄ κατὰ τὴν	15
ἀριθμητικὴν ἀναλογίαν, ὡς δηλοῖ τὸ διάγραμμα. ὅτι ἡ πεντὰς
πρώτη μεσότητος τῆς ἀρίστης καὶ φυσικωτάτης ἐμφανικὴ
κατὰ διάζευξιν \| ἀμφοτέροις πέρασι τοῦ φυσικοῦ ἀριθμοῦ, μο-		25
νάδι μὲν ὡς ἀρχῇ, δεκάδι δὲ ὡς τέλει, συνεζευγμένη τῇ δυάδι,

1 κέντρον cf. Theo p. 101, 14 Lyd. II 10

6 πυρὸς σχῆμα cf. Chalc. p. 85, 22 Πλάτων Tim. 55 sq. cf. [Tim. Locr.] 98 B. Plut. de or. def. 427 A 428 CE. plat. qu. 1003 BC. Theo p. 97, 14 sq. 99, 3. Phil. 32 A 15 Diels³ etc.

7 sq. cf. Lyd. II 10

12—16 = Theo p. 101, 14 sqq. cf. Iambl. p. 17, 4 sqq.

16—19 = Ph.

2 αὕτη x E αὐτὴ p Ast

3 ἑαυτὴν] ἑ N ε^[5] F

4 κε’] εἰκοπέντε B ἰσόγωνα x E p Ast ἰσογώνια scripsi: cf. An. ε’ E

5 sq. δωδεκάεδρον om. x p Ast (at cf. adn.) δωδεκάεδρον· κύβος E transposui

7 δὲ pr. P p An. Ast δ’ y E ὅτι] fort. ἔτι cf. An.

8 πέντε om. F ε’ E

9 ἴσον E γ’ x p Ast τριῶν E An.

10 δ’] δύο E

10—11 (λέγεται . . . περισσοῦ) non intellego

11 μετά x p Ast κατὰ E An. νοῆται p

12 ἂν solus E praebet om. x p Ast ἐὰν An. Theo σύνεσιν B συνθέσεις x p συνθεὶς E συντήσεις Ast συντῆς scripsi cll. An. et Theo

13 ἐννέα B

14 η’] ἡ B

15 εὑρίσκεται solus E praebet om. x (sp. relicto) p Ast εὑρεθήσεται An. Theo

16 διάγραμμα exhibent An. Theo

17 φυσικότητος x p [E] corr. Ast cl. Ph.

17 ἐμφατικὴ Ph.

18 πέρας x p [E] corr. Ast cl. Ph.

Seite 32

32
		ὥσπερ γὰρ ἓν πρὸς β΄, οὕτω ε΄ πρὸς ι΄, καὶ ἀνάπαλιν ὡς ι΄
		πρὸς ε΄, οὕτω β΄ πρὸς α΄, παραλλὰξ τε, ὡς ι΄ πρὸς β΄, ε΄ πρὸς
		α΄ καὶ ὡς β΄ πρὸς ι΄, α΄ πρὸς ε΄· τό τε ὑπὸ τῶν ἄκρων ἴσον
		τῷ ὑπὸ τῶν μέσων ἀκολούθως τῇ γεωμετρικῇ ἀναλογίᾳ· τὸ γὰρ
	5	δὶς ε΄ ἴσον τῷ ἅπαξ ι΄. [ὅτι δὲ ἄρχεται μὲν ἀπὸ μονάδος,
		τελειοῦται δὲ ὁ ἀριθμὸς εἰς δέκα, λεχθήσεται προϊοῦσιν.]
		ἀντιπεπονθότως ἄρα τὸν τοῦ ἡμίσους λόγον ἐν πρωτίστῃ τῇ
		πεντάδι πρὸς τὸ μεῖζον ἄκρον ἔχομεν ἰδεῖν, καθάπερ ἐν τῇ
		δυάδι πρὸς τὸ ἔλαττον· διπλάσια μὲν γὰρ τοῦ α΄ τὰ β΄, ἡμίσεα
	10	δὲ τοῦ ι΄ τὰ ε΄. διόπερ μάλιστα συλληπτικὴ τῶν ἐν κοσμικῇ
		φύσει φαινομένων. ὅτι ἄρα κατὰ μὲν τὴν δεκάδα ὁ πᾶς κόσμος
		ἠνύσθαι καὶ κατακεκλεῖσθαι ἐφάνη, πολλάκις ἡμῖν λόγος,
		κατὰ δὲ τὴν μονάδα ἐρριζῶσθαι, καὶ κίνησιν μὲν κατὰ δυάδα
		ἐσχηκέναι, φύσιν δὲ ζωότητος κατὰ πεντάδα, οὖσαν ἄλλως καὶ
		προσεχεστάτως καὶ μόνον μέρος τῆς δεκάδος, εἴπερ αὐτῇ μὲν
		τὸ ἀντίζυγον ἀναγκαίως ἀκολουθεῖ, τὸ δὲ ὁμώνυμον τῇ δυάδι.
		πέντε οὖν καὶ τὰ καθόλου στοιχεῖα τοῦ παντός, γῆ ὕδωρ ἀὴρ
		πῦρ αἰθήρ. πέντε δὲ καὶ τὰ τούτων σχήματα, τετράεδρον ἑξά-
		εδρον ὀκτάεδρον δωδεκάεδρον εἰκοσάεδρον, ὧν ἡ συγκορύφωσις
	20	πάλιν τῶν βάσεων εἰς τὸν πεντάδος διπλασιάζεται λόγον. πέντε
		δὲ καὶ οἱ παράλληλοι κατὰ τὸν οὐρανὸν κύκλοι, ἰσημερινὸς
		καὶ οἱ παρ’ ἑκάτερα τούτου τροπικοί, θερινὸς καὶ χειμερινός,

10—13, 14 sq., 18 sq. = Ph.

21 cf. An. p. 33, 16 sq. Theo p. 131. Lyd. II 10. Philo de op. m. 38. quis rer. div. heres 29. Favon. p. 5, 25 sq. Censor. nat. inst. 2, 1 sq. (p. 56 H.) etc.

1 γὰρ solus E praebet om. x (sp. relicto) p Ast δύο x p Ast β’ E πέντε B F E δέκα M L B P p Ast ι’ N F E

2 β’ pr.] δύο B ἐν B E ἐναλλὰξ x p Ast παραλλὰξ E πέντε B N

3 ἐν E B N F τῶ τε ex τό τε ead. m. corr. E τότε p

3 sq. ἴσω τὸ ex ἴσον τῶ ead. m. corr. E

5 πέντε N F B ἴσον E

5—6 seclusi quippe quod redundans et glossema

6 ι’ x p Ast δέκα E

7 ἢ x om. E ἢ p τὸν corr. Ast λόγου x E p corr. Ast

8 ἔσχομεν x ἔχομεν E p Ast

9 γὰρ om. E ἢ β’ E τὰ δύο B ἡμίσεια E

10 ἢ ε’ E

11 φαινομαινων F κοσμικὸς x E p

12 ἠνίσθαι E ὁ πᾶς κόσμος ἤνουσται καὶ κατακεκλεισται corr. Ast

13 ἐξισῶσθαι E

14 ἄλλων Ast

15 αὑτῇ p

16 ἀκολουθῇ p διάδι B

18 ε’ E

19 εἰκοσάεδρον om. N

20 ε’ E

Seite 33

		33
ἀλλήλοις μὲν ἴσοι, δεύτεροι δὲ τῇ τοῦ μεγέθους συμμετρίᾳ,
καὶ οἱ τούτων ἐφ’ ἑκατέρωθεν τὸ ἔξαρμα καὶ τὸ ἀντέξαρμα
ὁρίζοντες, ἀρκτικός τε καὶ ἀνταρκτικός, μικρότατοι μὲν τῷ
μεγέθει, ἀλλήλοις μέντοι καὶ αὐτοὶ ἴσοι. ὧν ἀναλόγως τῇ
θέσει πέντε καὶ ἐπὶ γῆς ζῶναι ἐπινοοῦνται, κεκαυμένη μὲν	5
ἰσημερινῷ, εὔκρατοι δὲ δύο τροπικοῖς δυσίν, ἴσαι δὲ αἱ ⟨δύο⟩
ἀοίκητοι \| ὑπὸ κρύους τῶν παρ’ ἑκάτερα πόλων. πέντε δὲ		26
μόνοι ἐκτὸς ἡλίου καὶ σελήνης οἱ πλάνητες ἀστέρες ὑπάρχουσι.
καὶ σελήνης φάσεις ὡς ἐπίπαν τοσαῦται, διχότομοι δύο, ἀμ-
φίκυρτοι δύο, πλησία μία. τινὲς δὲ ἀκριβέστερον ἀντὶ τῶν	10
δύο διχοτόμους μηνιοειδεῖς δύο τετάσσουσι τῷ ἀριθμῷ τῶν φάσεων·
τὸ γὰρ διχότομον οὐχ ὡς ἀληθῶς συμβαίνει τῇ σελήνῃ τότε,
ὅτε νομίζεται, ἀλλὰ μόνον φαίνεσθαι, κατὰ γραμμικὴν δὲ
ἀπόδειξιν πλεῖον δεῖ πάντως εἶναι τοῦ φαινομένου τὸ πεφω-
τισμένον, ἔλαττον δὲ τὸ ἀφώτιστον, εἴπερ τῆς ἡλιακῆς σφαίρας	15
μικροτέρα ἡ σεληνιακή, τῆς δὲ τοιαύτης πλέον ἀεὶ τοῦ ἡμίσεος
λάμπεται, ἵνα καὶ τὸ ἀπορρέον αὐτῆς σκίασμα κωνοειδὲς
ἀποτελῆται, τὸ δὲ ἐπὶ θάτερα ἀντεκβαλλόμενον ἐπ’ εὐθὺ τῶν
τοῡ κώνου ἐψευδῶν καλαθοειδὲς σχῆμα ἢ κοινὴν δὲ ἀμφοῖν
βάσιν ἢ τὸ τερματιζόμενον καὶ ἀφώτιστον διορίζουσα κυκλικὴ	20
γραμμή περιγράφει. πέντε δὲ καὶ τῶν τὰ κοσμικὰ κέντρα
ἀποτελουσῶν εὐθειῶν ψαύσεις· δῆλον γάρ, ὅτι διάμετροί εἰσιν
αὗται δύο, αἵπερ καὶ μέγισται, πρὸς ὀρθὰς ἀλλήλας τέμνουσαι·

5 sq. cf. An. p. 33, 17 sq. Lyd. II 10. Mart. Cap. VI 602. VII 735. Isidor. Migne PL 83, 184. Censor. l. l. etc.

1 ἴσοι E τοῦ] τούτου F

2 οἱ y E om. P p Ast ἐφεκατέρωθεν E

3 συμμερίττει x p Ast μικρότατοι E

4 ἴσοι E

5 ἐπινοῦνται E καυμένη B ἡ post μὲν add. N

6 ἰσημερινῇ M L B P -νῇ N F E Ast -νῷ scripsi, sc. ἀναλόγως ἴσαι γὰρ (om. δὲ) E αἱ om. N F δύο addidi

7 ἀόικτοι F

7—8 πέντε...ὑπάρχουσι solus E praebet: cf. supra p. 31, 7 sq.

7 ε’ E πέντε scripsi

8 καὶ post σελήνης E, transposui

9—10 utrob. β’ E πλησιφανής legi vult Ast, sine iusta causa ut videtur

11 δύο alt] β’ E

12 διχόμον B τό τε M L N F

13 καταγραμμαμικὴν N F

14 δεῖ x E δή p Ast

15 ἡλιακῆς B

16 σμικροτέρα E

18 ἀποτελεῖται F ἀποτελήγται (ex ἀποτελεῖται ead. m. corr.) M E ἐπιθάτερα L

20 ἢ M L N B P ἢ F ἢ E p Ast

22 ψάσεις B

23 β’ E οἷπερ y

Seite 34

34
		ἑαυτῶν οὖν καὶ τῆς οὐρανίας σφαίρας πενταχῇ ψαύουσι, καὶ
		ἑαυτῶν μὲν κατὰ κοσμικὸν κέντρον, τῆς δὲ σφαίρας κατὰ ταῦτα
		τὰ ὀνομασθέντα κέντρα. αἰσθητήρια τὰ τῶν τελειοτέρων ἤδη
		ζῴων τοσαῦτα, κατὰ συγγένειαν καὶ ὁμοίαν τάξιν καὶ ὑπόβασιν
	5	τοῖς στοιχείοις. ἡ δὲ φύσις διὰ τοῦτο πενταχῇ τῶν ἡμετέρων
		μερῶν ἕκαστα κατὰ τὰ ἄκρα διέκρινεν, ποδῶν λέγω καὶ χειρῶν,
		εἰς δακτύλους. πέντε δὲ καὶ σπλάγχνων εἴδη, νεφροὶ πνεύμων
		ἧπαρ σπλήν καρδία. πέντε δὲ καὶ τῶν κατ’ ἐπιφάνειαν
		ὁλοσχερῶς δρωμένων μορίων εἴδη, κεφαλὴ χεῖρες θώραξ αἰδοῖα
	10	πόδες. πέντε δὲ καὶ ζῴων γένη, ἐμπύρων ἐναερίων ἐγγείων
		ἐνύδρων ἀμφιβίων. ὅτι καὶ ἀνεικίαν προσηγόρευον τὴν
		πεντάδα, οὐ μόνον ἐπειδὴ τὸ πέμπτον καὶ κατ’ αὐτὸ τεταγμένον
		στοιχεῖον ὁ αἰθήρ κατὰ ταῦτα καὶ ὡσαύτως ἔχον διατελεῖ,
27		νείκους καὶ μεταβολῆς ἐν τοῖς ὑπ’ αὐτὸν \| ὑπαρχόντων ἀπὸ
	15	σελήνης μέχρι γῆς, ἀλλ’ ὅτι τὰ πρωτίστα διαφέροντα καὶ οὐχ
		ὅμοια τοῦ ἀριθμοῦ δύο εἴδη, ἄρτιον καὶ περιττόν, αὐτὸς ὡσ-
		ανεὶ ἐφίλωσε καὶ συνήρτησε σύστημα τῆς αὐτῶν γενόμενος
		συνόδου, καθάπερ καὶ ὁ αἰθὴρ ἑαυτοῦ τε φίλος διατελεῖ
		σχήματι καὶ οὐσίᾳ καὶ τοῖς ὁμοίοις τοῖς τε ἄλλοις ἅπασι
	20	τοῦ τοιούτου παρεκτικὸς εὑρίσκεται, παντοίαν περὶ τὰς δύο
		ἀρχὰς ἐπιδεδειγμένοις ἐναντιότητα. διὰ τοῦτο καὶ Μέγιλ-
		λος ἐν τῷ Περὶ ἀριθμῶν οὕτως αὐτὴν σεμνύνων φησίν·

3 αἰσθητήρια cf. Clem. Al. strom. VI 16, 134, 2

11 ἀνεικίαν Ph. Asclep. in met. p. 65, 18. Alex. Aphr. p. 75, 27 Hayd.

1 πολλαχῇ x E p Ast πενταχῇ Heiberg ψαύουσιν M L N F

3 ὠνομασθέντα F

6 κατὰ] τὰ B τὰ om. N F [E] διέκρινεν F

11 ἐνύρων F ἀνοικείαν M L B N διηνεκείαν ex ἀνοικείαν ead. m. corr. F ἀνεικίαν ex ἀνεικείαν ead. m. corr. E ἀνοικίαν P ἀνοιχείας p προσηγόρευσον M E (ex προσαγόρευσον ead. m. corr. M) προσαγόρευσον L B P προσαγορεύον N F

12 sq. τεταγμένων στοιχείων N F

13 κατ’ αὐτὰ L N F ἔχοντα x E p ἔχων Meurs. Ast ἔχον scripsi

14 ὑπερέχουσιν x E p Meurs. corr. Ast

17 ἐφιλίωσεν y ἐφίλιωσε P p Ast ἐφίλωσε E συνήρτησεν F p γεννομένης E

19 ὁμοίοις y E ὁμοίως P p Ast ὁμοίως τοῖς [τε] ἄλλοις vel τοῖς γε ἄλ. mavult Ast

21 ἐπιδεδειγμένος x p Ast ἐπιδεδειγμένοις E διατοῦτο E

21 sq. μέγγιλος F

22 φυσίν N

Seite 35

		35
‘ α΄ δὲ πεντὰς ἀλλοίωσις, φάος, ἀνεικία· ἀλλοίωσις
μέν, ὅτι τριχῇ διαστὰν εἰς ταυτότητα τῆς σφαί-
ἤμειψε, κυκλικῶς κινήσασα καὶ φάος ἐνεργασαμένη,
διόπερ καὶ φάος· ἀνεικία δὲ παρὰ τὴν πάντων προ-
διεστώτων σύστασιν καὶ ἕνωσιν καὶ διὰ τὴν τῶν δύο	5
εἰδῶν σύνοδον καὶ φίλωσιν.’ ὅτι τῆς δικαιοσύνης
ἐμφαντικωτάτη ἡ πεντάς, δικαιοσύνη δὲ πασῶν τῶν ἀρετῶν
περιεκτική· ἡ γὰρ τὸ προσῆκον ἀποδιδοῦσα ἑκάστῃ καὶ τὴν
ἐν τῇ ψυχῇ ἰσότητα κρατύνουσα αὕτη ἂν εἴη, ἰσότης δὲ ψυχῆς
περὶ τὸ λογικὸν μόνον, ἰσότης δὲ περὶ τὸ ἄλογον, ὑπεῖκον	10
δέ καὶ πειθόμενον τῷ λόγῳ. ἀλλὰ τὸ μὲν ἴσον ἀποίκιλον
(ἑνὶ γὰρ τρόπῳ ἴσον), τὸ δὲ ἄνισον ποικιλώτατον (κατὰ
πολλοὺς γὰρ τρόπους ἄνισον), καὶ τά γε πρῶτιστα αὐτοῦ
εἴδη δύο ἐστί, μεῖζόν τε καὶ ἔλαττον· καὶ τῆς ψυχῆς ἄρα τὸ
μὲν ἴσον ἔσται, τὸ δὲ ἄνισον, ἴσον μὲν τὸ θεῖον καὶ λογικόν,	15
ἄνισον δὲ τὸ θνητόν τε καὶ ἄλογον, αὐτοῦ δὲ τούτου μεῖζον
μὲν τὸ θυμοειδὲς (ὑπεξέσεις γάρ ἐστι καὶ ὥσπερ ἀποθέσεως
τοῦ περιττεύοντος ἔφεσις), ἔλαττον δὲ τὸ ἐπιθυμητικόν (ἐν-
δεείς γὰρ τῇ τοῦ ἐλλείποντος ὀρέξει), ἀλλ’ ὑπὸ τοῦ λογικοῦ
κρατηθέντα πάντα καὶ ἰσότητος δι’ αὐτὸ μετέχοντα ἀρετὰς	20
κτᾶται, τὸ μὲν θυμοειδὲς ἀνδρείαν, τὸ δὲ ἐπιθυμητικὸν σω-

1 ἀλλοίωσις, φάος Ph.

3 κυκλ. κιν. cf. Ph. (κυκλιούχος) Lyd. II 10. Del. p. 173, 24 etc.

6 δικαιοσύνης Ph. Asclep. in met. p. 34, 17. 35, 35. 36, 1. 65, 18. Alex. Aphr. p. 741, 5 Hayd.

1 ἃ y E αἱ P ἢ p Ast ἀνοικία M L B P N (ex ἀνοικεία ead. m. corr. N) ἀνοικεία F ἀνεικία E δικαιοσύνη post ἀνεικία add. Meurs.

2 τριχῇ E B P N F p Ast τριχὰ M τριχῶ L, διαστατὸν x p Ast διαστὰν E εἰς Ast

3 ἤμειψεν F

4 ἀνοικεία N F ἀνεικία ex ἀνοικία alt. m. corr. P τὴν om. E

4 sq. προδιεστώτων om. N F

5 sq. malim δύο ⟨τοῦ ἀριθμοῦ⟩ εἴδ.

6 εἰδέων x εἰδῶν Meurs. εἰδῶν E Ast (ex εἰδέων ead. m. corr. E) ⟨δικαιοσύνη δὲ⟩ ὅτι legi vult Meurs.

7 ἢ om. E

9 τῇ om. E κρατύνουσα N F κρατίνουσα p

10 ὑπείκων p

11 sq. ἴσον utrob. E

13 καὶ τὰ] κατὰ F

14 verba καὶ τῆς ψυχῆς ἄρα μεῖζον τέ καὶ ἔλαττον (post ἔλαττον) ead. m. add. simulque del. B

15 ἴσον utrob. E ἀνίσον B τὸ alt. E P (ex τὸν alt. m. corr. P) τὸν y

17 ὑπέρξεσις p,

18 ἐπιθυμητὸν B

19 τῇ om. F ἐλείποντος B

21 ἀνδρίαν E

Seite 36

36
		φροσύνην. εἴ τις τοίνυν ἀριθμὸς ἰσάκις ἴσος ἐστίν, οὗτος \| δι-
28		καιοσύνης εἰδοποιὸς καὶ ἐπιδεκτικὸς ἂν εἴη. πᾶς δὲ τετράγωνος
		ἰσάκις ἴσος ὑπάρχει, ἀλλ’ οὐ πᾶς μεσότητος δεκτικός, ἀλλὰ
		μόνος δηλονότι, ὃς ἂν περισσὸς ᾖ· καθόλου γὰρ ἀρτίου ἀριθμοῦ
	5	μεσότης οὐ φαίνεται· περισσῶν δὲ προσεχέστατος καὶ οἰκειό-
		τατος ἂν εἴη ὁ πυθμήν, εἰ καὶ τῶν αὐτοῦ λόγων ἐπιδεκτικοὶ
		οἱ μετ’ αὐτόν. ἐπιστημονικαὶ δὲ καὶ φιλόσοφοι ἀποδείξεις ἀεὶ
		τοῖς πυθμέσιν ἐλαχίστοις ἔτι καὶ εὐ⟨λογίστοις καὶ εὐ⟩πίστοις
		ἐπέρχονται καὶ ἐννοοῦσιν αὐτοῖς ὡς ἐν παραδείγμασί τισι
	10	τὰ ὁμοιότατα τῶν ὁμογενῶν, οἷον διπλασίων μὲν ἀρτίων
		φύσει ὄντων ἐν δυάδι μᾶλλον πρὸς μονάδα, ἡμιολίων δὲ ἐν
		τριάδι πρὸς δυάδα· ὥστε ἡ τῆς δικαιοσύνης ἔννοια καὶ φύσις
		ἐν ἰσάκις ἴσῳ δεικνυμένῃ ἀριθμῷ, τουτέστιν ἐν τετραγώνῳ, ἐν
		ἀρτίῳ μὲν οὐκ ὀρθῶς δειχθείη ⟨ἂν⟩ μεσότητος ἀμοιροῦντι,
	15	ἀλλ’ ἐν περιττῷ δηλονότι καὶ τῶν περισσῶν ἐν πυθμενικωτάτῳ
		καὶ οἰονεὶ σπέρματι τῶν ἄλλων διὰ τὸ ἐπιστημονικόν· ἔν ἄρα
		πρωτίστῳ τῷ θ΄. οὗτος γὰρ καὶ ἀπὸ πρώτου περιττοῦ ἀριθμοῦ
		τοῦ γ’ πυθμὴν τετράγωνος συνίσταται τρὶς γ’ ὤν, πλευρικοῦ
		μεσότητα πρῶτον ἔχων, τετράγωνος καὶ αὐτὸς μεσότητα
		πρώτως ἔχων. τούτοις ἄρα ἐπιχειρητέον ἁρμόζειν τὸν περὶ

17 θ’ cf. Del. p. 168, 9

20—p. 39, 24 cf. Iambl. p. 16, 14—20, 4

1 et 3 ἴσος E οὗτος x E οὕτως p Ast

4 ἢ y E εἴη P p Ast

5 περισσὸν x p Ast περισσῶν E

6 sq. ἐπιδεκτικνοὶ οἱ y E ἐπιδεκτινὸς οἱ P ἐπιδεκτικὸς ὁ p Ast

8 ἔτι? εὖ . . . πόστοις y εὖ . . . ποστοῖς P εὖ . . . πίστοις E omnes codd. lacunam praebent viginti fere vel decem (F) vel septem (E) litterarum. ἂν . . . ποστοῖς p ἁπλουστάτοις suppl. Ast εὖ⟨λογίστοις καὶ εὖ⟩πίστοις supplevi post ποστοῖς perperam lacunam signat Ast

9 ἐπιχρῶντα M L B P N p (ex ἐπιχρώντα ead. m. corr. N B) ἐν ante αὐτοῖς add. Ast

10 ὁμοίω/// E (litterae τατα tineis pessumdatae) ἀπέρων F

13 τουτέστιν ἐν τετραγώνω y E τουτέστι, ἐν τῇ τετραγώνων P p Ast

14 ἂν add. Ast ἀμοιροῦντι x p Ast εὐμοιροῦντι E

15 περιττῷ et περιττῶν x p Ast περισσῶ et περισσῶν E πυθμενικωτάτῳ p

18 γ’ alt. E τρία x p Ast πλευρισμοῦ x p Ast πλευρικοῦ E sc. τοῦ γ’

19 μεσότητος x p μεσότητα E Ast πρῶτον x E Ast πρῶτου Heiberg

20 ἐπὶ χειρητέον F

Seite 37

		37
δικαιοσύνης λόγον ἀκολούθως τῷ Πυθαγορικῷ περὶ δικαιο-
σύνης ὅρῳ, ὅς ἐστι· ‘δύναμις ἀποδόσεως τοῦ ἴσου ⟨καὶ⟩
τοῦ προσήκοντος, ἐμπεριεχομένη ἀριθμοῦ τετραγώ-
νου περιττοῦ μεσότητι.’ πρῶτον δὴ ἐκθετέον στοιχηδὸν
τοὺς μέχρι τούτου ἀριθμοὺς ἀπὸ μονάδος ἑξῆς, α΄ β΄ γ΄ δ΄ ε΄	5
ς΄ ζ΄ η΄ θ΄, εἶτα συγκεφαλαιωτέον τὴν πάντων ὁμοῦ ποσότητα,
καὶ ἐπεὶ ἐννεάχωρος ὁ στίχος, τὸ ἔννατον τοῦ συγκεφαλαιώ-
ματος ζητητέον, εἴ τι φύσει πάρεστιν ἤδη τῶν ἐν τῷ στίχῳ
ἀριθμῶν· εὑρήσομεν γὰρ αὐτῇ τῇ μεσότητι τοῦτο προσοῦν μόνη·
πεντὰς γάρ ἐστιν ἄλλο μήτε πλέον μήτε ἔλασσον ἔχουσά τι,	10
καὶ τοῖς λοιποῖς περιποιη \| τιμὴ ὅσον, τοιαύτην αὐτὴ φανή-		29
σεται, ὡς ἄν τις δικαιοσύνην οὖσαν, κατ’ εἰκόνα τοῦ ὀργάνου
τοῦ ζυγικοῦ· εἰ γὰρ τὸν στίχον ὑποθοίμεθα τοιοῦτόν τινα
ὑπάρχειν ζυγικόν, τὴν δὲ μεσότητα τὸν ε΄ ἀριθμὸν τὸ τρῆμα
εἶναι τὸ τοῦ ἀοροῦ, καταρρέποντα μὲν πάντα διὰ πλήθους	15
ἔσται τὰ πρὸς τῇ ἐννεάδι ἀπὸ ἑξάδος μέρη, ἀναρρέποντα δὲ
τὰ πρὸς τῇ μονάδι ἀπὸ τετράδος δι’ ὀλιγότητα, τριπλάσια δὲ
τὰ πλεονεκτοῦντα τῶν πλεονεκτουμένων σύνολα συνόλων, αὐτὴν
δὲ τὴν ε΄, ὥσπερ τὸ τοῦ πήχεος τρῆμα, μηδετέρου μετέχουσαν,
ἀλλ’ ἰσότητα μόνον καὶ ταὐτότητα. κατὰ βραχὺ δὲ τὰ γειτνιῶντα	20

2—4 = Iambl. p. 16, 16 sq.

2 ἴσον x ἴσου E p Ast (ex ἴσον ead. m. corr. E) καὶ add. Ast cl. Iambl.

3 ἐμπεριεχομένου x p ἐμπεριεχομένῃ E Ast

4 μεσότητος x E p μεσότητι corr. Ast cl. Iambl. δὲ x p Ast δή E στοιχηδὸν E M L B P N p Ast στοιχηδὸν F στιχηδὸν scripsi cl. Iambl. p. 16, 19

5 τούτων y E τούτων P p Ast ἀπομυνάδος P

6 συγκεφαλαιοτέρου B N F

7 τὸν x E p Ast τὸ Heiberg (= nona pars) ἔνατον M L P p

8 στοίχῳ B

9 θερμότητι x p μεσότητι E Ast

10 ἄλλον P

11 τοῦ solus E praebet suprscr.

11 sq. φανίσεται N F

12 ὠσάν B N F

13 στοίχον B

13 sq. τινὰ ὑπάρχειν E om. x p Ast sp. relicto,

14 δὲ y E τε P p Ast

15 τοῦ ἀορτοῦ x E scrib. fort. τῆς ἀορτῆς ut iam correx. Ast cl. p. 38, 4. 11. 15; at cf. Iambl. p. 17, 10 τὸν ἀορτήν διὸ x p διὰ E verba διὸ πλῆθος ἔσται per parenthesim legit Ast

16 ἔσται om. B

17 ὀλιγότητα M L

18 τὰ y E om. P p Ast

19 πήχεος y (cf. Iambl. p. 17. 8. 10) πήχεας P p Ast πη̃->πχ E μετέχουσας N

20 καταβραχὺ E καὶ βρ. B

Seite 38

38
		αὐτῇ καὶ ἐγγυτέρω γινόμενα ἔλαττον ἀεὶ καὶ ἔλαττον πλεονε-
		κτοῦντά τε καὶ πλεονεκτούμενα, ὥσπερ τὴν ἀπὸ τῶν ζυγικῶν
		πλαστίγγων κατὰ μικρὸν ὑποβαίνοντα τοῦ πήχεος ὡς πρὸς
		τὴν ἀορτήν· μήκιστον μὲν γὰρ ἀφέστηκεν ἡ ἐννεὰς καὶ μονάς,
	5	διὸ καὶ πλείστῳ πλεονεκτεῖ μὲν ἐννεάς, πλεονεκτεῖται δὲ μονάς,
		τετράδι ὅλῃ· βραχὺ δὲ τούτων ἐνδοτέρω ὀγδοὰς καὶ δυάς, διὸ
		καὶ βραχὺ ἔλαττον· πλεῖον μὲν ὀγδοάς, ἔλαττον δὲ δυὰς ἔχει·
		τριάδα γάρ· εἶθ’ ἑξῆς τούτοις ἑβδομάς τε καὶ τριάς, διὰ τοῦτο
		τῇ ἑξῆς ποσότητι ἐλαττοῦται μὲν τριάς, πλεονάζει δὲ ἑβδομάς·
	10	δυάδι γὰρ ἐνδοτέρω ἐνδοτέρῳ δὲ τούτων καὶ προσεχὲς τῇ
		πεντάδι, ὡσανεὶ τῇ ἀορτῇ, τετρὰς τε καὶ ἑξὰς ἐλαχίστω
		πλεονεκτοῦσα· ἔλαττων γὰρ τούτου ἀριθμὸς οὐκέτι νοεῖται.
		ἀναρτωμένου δὲ τοῦ πήχεος, τὰ μὲν πλέον ἔχοντα πλεονεκτοῦ-
		σαν καὶ τὴν πρὸς αὐτὴν γωνίαν ἀπεργάζεται καὶ τὴν ἑαυτῶν
	15	πρὸς τὴν ἀορτήν, τὰ δὲ ἔλαττον ὀλιγεκτοῦσαν καθ’ ἑκάτερον·
		πλεονεκτοῦσα δὲ γωνία ἡ ἀμβλεῖά ἐστι, τὸν ἰσότατον λόγον τῆς
		ὀρθῆς ἔχουσης. ἐπεὶ δὲ ἐπίσης μὲν ἐν ἀδικίᾳ οἵ τε ἀδικού-
		μενοι οἵ τε ἀδικοῦντες ὡς ἐν ἀνισότητι ἐπίσης τό τε μεῖζον
		τό τε ἔλαττον, ἀδικώτεροι ⟨δὲ⟩ ὅμως οἱ ἀδικοῦντες τῶν ἀδικου-
	20	μένων (οἱ μὲν γὰρ πάσχουσι, οἱ δὲ ἐπιστάσεως καὶ βοηθείας
30		δέονται), τὰ κατὰ ἀμβλεῖαν ἄρα ἀφιστάμενα γωνίαν \| περὶ
		τε τῷ ζυγῷ καὶ ἐν τῷ ἀριθμητικῷ ὑποδείγματι πλεῖον ἀποστή-
		σεται τοῦ μέσου, ὅπερ ἐστὶ τῆς δικαιοσύνης, μᾶλλον ἀεί

1 γιγνόμενα B N F

2 τὴν sc. ὁδόν ‘quasi quodam modo . . . descendentia’ (Heiberg): possis et τὰ corrigere

3 πήχεος x πῃ ->πχ E πυγέος p πήχεως Ast: cf. supra p. 37, 19

4 ἀορητὴν E om. x p Ast, sp. relicto μὲν solus E praebet ἐννάς P p

8 ἐξητοῦτος B διατοῦτο E

12 πλεονεκτοῦσαν x p πλεονεκτοῦσα E Ast

13 ἀναρτομένου y ἀναρτουμένου E ἀναρτωμένου p ἀνηρτημένου mavult Ast πήχεος M L B P p πάχους N F πήχεως E Ast

14 πρὸς αὐτὴν x E p τῶν ἄλλων corr. Ast in adn. αὐτὴν corruptum diiudico ἑαυτοῦ x E p ἑαυτῶν corr. Ast in adn.

16 ἰσότατον ex ἰσώτατον ead. m. corr. M ἰσοτάτον E

17 ^οὐχἔχουσα E (οὐκ alt. m. add.)

17 et 18 ἐπ’ ἴσης Ast

19 τ’ N F ἀδιώτεροι P (ο pr. in ras.) p δὲ add. Heiberg

21 παρὰ x p Ast περὶ E

Seite 39

		39
καὶ μᾶλλον, τουτέστι τὰ πλεονεκτοῦντα, προσδραμεῖται δὲ
καὶ προσπελάσει ἔτι καὶ ἔτι ἀεί τὰ κατ’ ὀξεῖαν, καὶ οἰονεὶ
ἀδικούμενα ἀεὶ ἐν τῷ πλεονεκτεῖσθαι τὰ μὲν κάτω καὶ εἰς
φθόρον καὶ εἰς κακίας βαπτισμὸν οἰχήσεται, τὰ δὲ ἄνω καὶ
ὡς εἰς θεὸν προσφεύγοντα ἀναρρέψει τιμωρίας καὶ ἀπισώσεως	5
δεόμενα. εἰ γοῦν δεήσει σὺν παντὶ τῷ πήχει καὶ τῷ ἀριθμη-
τικῷ ἐνθέματι τούτῳ ἰσότητα ἐγγενέσθαι, πάλιν τὸ τοιοῦτον
κατὰ πεντάδος μετοχὴν ὡσανεὶ δικαιοσύνης τινὸς οὔσης μηχα-
νηθήσεται· ἤτοι γὰρ τὰ ἀπὸ τῶν πλεονεκτούντων τεταγμένα
πέμπτα ἀφαιρεθέντα αὐτῶν εἰ προστεθείη τοῖς πλεονεκτουμέ-
νοις, τὸ ζητούμενον ἀπεργάζεται· ἤτοι κατὰ διορισμοῦ καὶ
ἀντιπεπονθυῖαν διαστολὴν τὴν πεντάδα ἀπὸ μὲν τοῦ μήκιστον
ἀφεστῶτος πλεονέκτου τὸ τοῦ ἑτέρου μέρους ἐλάχιστον ἀπέχον
πλεονεκτούμενον ⟨ἀπολαβεῖν καὶ προσθεῖναι τῷ μήκιστον
ἀπέχοντι⟩ , ὅ ἐστι τὸ ἕν, πρὸς ἀπίσωσιν ἀπολαβεῖν τὰ δ’ ἀπὸ	15
⟨τοῦ⟩ θ΄ καὶ προσθεῖναι τῷ ἑνί, ἀπὸ δὲ τοῦ η΄ τὰ γ΄, ἃ
προσθήκη τῷ β΄ ἔσται, ἀπὸ δὲ τοῦ ζ΄ τὰ β΄, ἃ τῷ γ΄ προσκεῖ-
ται, ἀπὸ δὲ τοῦ ς΄ τὸ α΄, ὅ ἐστι τῷ δ΄ προσθήκη εἰς ἀπίσω-
σιν, καὶ πάντα ἐπίσης τά τε κολασθέντα ὡς πλεονεκτικὰ καὶ
τὰ ἐπανορθωθέντα ἀπισώθη ὡς ἠδικημένα ὁμοιότιμα τῇ τῆς	20
δικαιοσύνης μεσότητι· ἀνὰ ε΄ γὰρ ἅπαντα ἔσται· μόνη γὰρ αὐτὴ
ἀναφαίρετός τε καὶ ἀπρόσθετος διαμένει, ὡς ἂν μήτε πλέον μήτε
ἔλασσον, ἀλλὰ καὶ τὸ προσῆκον καὶ ἐπιβάλλον φύσει μόνη
ἔχουσα. καὶ τῷ σχήματι δὲ οἱ τοὺς τῶν γραμμάτων χαρακτῆρας

1 τοῦτ’ ἔστι P p Ast

2 καὶ προσπελάσει ἔτι y E (πρὸς πελάση B) καὶ πρὸς ἔτι P p καὶ προσέτι Ast κατὰ p Ast

4 βόθρον x p Ast φθόρον E

5 ἀπίσω N F

6 δεόμενα om. N F δεήση M L P καὶ om. p Ast

9 οὗτοι y εἶτοι P p ἤτοι E Ast

11 εἶτα x p Ast ἦτοι E τὰ post ἤτοι add. E δι’ ὁρισμὸν E

11 sq. locum corruptum recte diiudicat Ast

13 ἀφ’ ἑστῶτος B τοῦ αὐτοῦ ἑκατέρου x E p Ast τὸ τοῦ ἐτ. Heiberg

14 sq. ἀπολ. . . ἀπέχ. add. Heiberg

15 ὁ ἔδει x p Ast ὁ ἔστι E

15 sq. verba τὸ δ’ ἀπὸ θʹ καὶ προσθεῖναι τῶ ἐνί solus E praebet in calce additi τὸ E τὰ scripsi

16 τὸν addidi τὰ γ’ ἃ x E (τρία B) τὸ γ’ ὃ p Ast

17 τὸ β’ ἃ x p τὰ β’ ἃ E τὸ β’ ὃ Ast

18 δὲ om. N F τῶ α’ M L B p προσθῆκεις F εἰς om. F

19 ἐπ’ ἴσης Ast

21 πέντε B μόνη E om. x p Ast sp. relicto

23 ἔλαττον x p Ast ἔλασσον E

24 τῷ] τὸ F

Seite 40

40
		πρῶτοι τυπώσαντες, ἐπεὶ τὸ θ΄ τοῦ ἐννέα σημαντικὸν ὑπάρ-
		χει, μεσότης δὲ αὐτοῦ ὡς τετραγώνου τὸ ε΄, τὸ δὲ μέσον ἐν
		ἑκάστῳ σχεδὸν κατὰ τὸ ἥμισυ ὁρᾶται, ἥμισυ τοῦ θ΄ γράμ-
		ματος τυποῦσθαι τὸ ε΄ ἐπενόησαν, ὡς διχοτόμημα τοῦ θ΄, καθὰ
	5	καὶ τὸ τοῦ ο΄. τούτῳ δὴ τῷ τρόπῳ τῆς δικαιοσύνης τῷ ε΄
31		ἀριθμῷ δικαιοτάτα ἐνoφθείσης καὶ τῆς \| τοῦ στίχου ἀριθμητι-
		κῆς εἰκόνος ζυγῷ τινι οὐκ ἀπιθάνως εἰκασθείσης, τὸ παράγ-
		γελμα τοῖς γνωρίμοις ἐν συμβόλου σχήματι ὁ Πυθαγόρας
		ἐνεποιήσατο ‘ζυγὸν μὴ ὑπέρβαινε’, τουτέστι δικαιοσύνην.
	10	τριῶν δὲ ὄντων τῶν ζωοποιητικῶν κατὰ τοὺς φυσικοὺς μετὰ
		τὴν σωμάτωσιν, φυτικοῦ ψυχικοῦ λογικοῦ, καὶ τοῦ μὲν λογικοῦ
		κατὰ μὲν ἑβδομάδα τασσομένου, τοῦ δὲ ψυχικοῦ καθ’ ἑξάδα,
		τὸ φυτικὸν ἀναγκαίως κατὰ τὴν πεντάδα πίπτει, ὥστε καὶ
		ἀκρότης τις ἢ ἐλαχίστη τῆς ζωότητος ἡ πεντάς· γενέσεων μὲν
	15	γὰρ ῥίζα πασῶν ἡ μονάς, κίνησις δὲ ἐφ’ ἓν τι ἡ δυάς, ἐπὶ δὲ
		δεύτερον ἡ τριάς, ἐπὶ δὲ τρίτον καὶ τελειότερον ἡ τετράς, ἐπὶ
		δὲ τὴν πάντη πρόσθεσιν καὶ αὔξησιν ἡ πεντὰς κατὰ τὴν
		φυτικὴν τῆς ψυχῆς ἕξιν, ᾖ εὐθὺς καὶ τὸ αἰσθητικὸν γενικὸν
		παρέσπαρται. ὅτι Νέμεσιν καλοῦσι τὴν πεντάδα· νέμει γοῦν
	20	προσηκόντως τά τε οὐράνια καὶ θεῖα καὶ φυσικὰ στοιχεῖα τοῖς
		πέντε, τὰ πέντε σχήματα ταῖς κύκλω [ταῖς] κινήσεσι ταῖς τε σε-
		ληνιακαῖς καὶ τῶν λοιπῶν ἀστέρων, ἑσπερία ἀνατολή, ἑσπερία

9 ζυγὸν μὴ ὑπ. cf. Pyth. 45 C 6 Diels³

12 ψυχικοῦ cf. Procl. in Tim. 223 E

14 cf. Ph. ἐλαχίστη ἀκρότης τῆς ζωότητος

19 Νέμεσιν Ph.

1 προτυπώσαντες x p Ast πρῶτοι τυπώσαντες E ἐννέα ex θ’ ead. m. corr. B N

2 τὰ δ’ x E τὸ ε’ p Ast

4 διχοτόμητα N F

4 sq. verba καθὰ καὶ τὸ τοῦ ὁ seperclusim ut initium cuiusdam glossematis

5 τὸ om. F

8 συμβούλου p

9 ὑπερβαίνειν corr. Ast: at cf. Iambl. Protr. 21 (Diels I³ 360, 33)

13 καὶ om. E fort. delendum

14 πεντάς] ε’ E γενέσεως x E p corr. Ast

15 ἐφέντι N F

17 πάντα F πρόθεσιν x πρόσθεσιν E p Ast

18 φυσικὴν x p Ast φυτικὴν E

19 καλοῦσι F μέλει F

21 πέντε alt.] ε’ E τοῖς κύκλοις x E p τοῦ κύκλου Ast ταῖς κύκλω [ταις] Heiberg φύσει x E p κινήσεσι Ast in adn.

21 sq. σεληναίαις P

22 τῶν ἀστέρων τῶν λοιπῶν x p Ast τῶν λοιπῶν ἀστέρων E

Seite 41

		41
δύσει, ἕῳ ἀνατολῇ, ἕῳ δύσει καὶ τῇ ἄνευ τούτων ἁπλῇ
περιπολήσει· εἶτα τὰ κατ’ ἐπίκυκλον στηριγμοῖς δυσίν ἢ προ-
ποδισμῷ ἢ ἀναποδισμῷ, ὁμαλότητι μιᾷ τῇ κατὰ φύσιν· τοῖς
τε φυτοῖς πενταμερὲς αὐτῶν τὸ ὁλοσχερὲς σύγκριμα· ῥίζα γὰρ
καὶ πρέμνος καὶ φλοιὸς καὶ φύλλον καὶ καρπός· αἵ τε κατα-	5
φοραὶ πέντε, ὑετοῦ χιόνος δρόσου χαλάζης πάχνης· ἀναφοραί
τε πέντε, ἀτμὸς καπνὸς νέφος ὁμίχλη καὶ ὁ λεγόμενος τυφὼν
ἀνεμώδης, ὅν τινες στρόβιλον ὀνομάζουσι· διὰ τοῦτο καὶ
πεμπὰδα αὐτὴν ὠνομάσθαι, ὅτι κατ’ αὐτὴν αἱ φοραὶ αὗται
ἀναπέμπονται. διὰ δὲ τὸ ἴσον τῷ ἀνίσῳ καὶ προνοιαὶ	10
ὀνομάζουσι καὶ δίκην οἷον δίχην καὶ Βούβαστιν διὰ
τὸ ἐν Βουβαστῷ τῆς Αἰγυπτίων τιμᾶσθαι, καὶ Ἀφροδίτην διὰ
τὸ ἐπιπλέκεσθαι ἀλλήλοις ἄρρενα καὶ θῆλυν ἀριθμόν. κατὰ
τὸν \| αὐτὸν δὲ τρόπον καὶ γαμηλία καὶ ἀνδρογυνία καὶ		32
ἡμίθεος, οὐ μόνον ὅτι τοῦ δέκα θείου ὄντος ἥμισύ ἐστιν,	15
ἀλλὰ καὶ ὅτι ἐν τῷ ἰδίῳ διαγράμματι ἐν τῷ κατὰ μέσον
ἐνετέτακτο. καὶ δίδυμον, ὅτι τὴν δεκάδα διχάζει ἀδίχαστον
ἑτέρος οὖσαν, ἄμβροτον δὲ ⟨καὶ⟩ Παλλάδα κατ’ ἔμφασιν
τῆς πέμπτης οὐσίας καλοῦσι, καρδίαν δὲ κατ’ εἰκόνα τῆς
ἐν τοῖς ζῴοις καρδίας μέσης τεταγμένης.	20

9 πεμπάδα cf. Syrian. in met. p. 130, 29 sq. Kr.

11 sqq. Ph. δίκησις, βουβάστια, Ἀφροδίτη, γαμηλία καὶ ἀνδρογυνία (cf. Del. p. 168, 11), ἀμίθεος, διδυμαία, ἄμβροτος, Παλλὰς, κραδεᾶτις

11 δίκην οἶον δίχ. cf. Asclep. in met. p. 34, 19 Hayd.

2 κατὰ ἐπὶ κύκλον p Ast

2 sq. ἢ . . . ἢ] expectes καὶ . . . καὶ

3 καταφύσιν E P

4 σύγκραμα B

5 φύλλον F φύλον B φύλλων P p Ast

6 ε’ y E πέντε P p Ast χίονος P p

7 τε y om. E P p Ast ε’ E

8 ὀνομάζουσιν L B P N F διατοῦτο E

9 πεντάδα x E p Ast πεμπάδα Heiberg

11 δίχασιν corr. Ast: at cf. Ph. δίκησις haud dubio vitiose pro δίχησις

13 ἐπιπλένεσθαι (ex ἐπιπλήνεσθαι ead. m. corr.) B ἄρενα N F

14 γαμήλει E Γαμηλίαν καὶ Ἀνδρογυνίαν Meurs.

15 ι’ E καὶ post ὄντος add. E ἡμίσεια x p Ast ἡμίου E

16 καταμέσον N F

17 ἐνετέτατο E

18 ἄμετρος x p ἄμετρον E ἄμβροτον Meurs. Ast: cf. Ph. καὶ add. Ast παλ^λάδα ead. m. corr. B N

19 ε’ x E p Ast πέμπτης Heiberg καλοῦσιν B καρδιάτιν E M L B P N καρδιάτην F καρδιᾶτιν Ast τῆς] τοῖς L B

Seite 42

42
		ἐκ τοῦ περὶ πεντάδος λόγου δευτέρου τῆς
		Ἀριθμητικῆς τοῦ Γερασηνοῦ Νικομάχου.
		οἱ ἄνθρωποι ὅταν μὲν ἀδικῶνται, θεοὺς εἶναι θέλουσιν,
		ὅταν δὲ ἀδικῶσιν, οὐ θέλουσι· διόπερ ἀδικοῦνται, ἵνα θεοὺς
	5	εἶναι θέλωσιν· εἰ γὰρ μὴ θέλουσιν εἶναι θεούς, οὐ διαμενοῦ-
		σιν· εἰ τοῦ διαμένειν οὖν ἀνθρώπους αἴτιον τὸ θέλειν εἶναι
		θεούς, θέλουσι δὲ, ὅταν ἀδικῶνται, τὸ δὲ ἀδίκημά ἐστι μὲν
		κακόν, ἀλλ’ ἐπὶ συμφέρον τι φύσεως, τὰ δ’ ἐπὶ συμφέρον τι
		φύσεως ἀγαθῶν ἔργα, φύσις δὲ ἀγαθή, ταὐτὸν καὶ πρόνοια.
	10	τὰ κακὰ ἄρα τοῖς ἀνθρώποις κατὰ πρόνοιαν γίνεται. τὰς δ’
		ἀφορμὰς εἰκός καὶ τοῦτο παρ’ Ὁμήρου εἰληφέναι εἰπόντος·
		‘καὶ τότε δὴ χρύσεια πατὴρ ἐτίταινε τάλαντα,
		ἐν δ’ ἐτίθει δύο κῆρε τανηλεγέος θανάτοιο,
		Τρώων θ’ ἱπποδάμων καὶ Ἀχαιῶν χαλκοχιτώνων·
	15	ἕλκε δὲ μέσσα λαβών· ῥέπε δ’ αἴσιμον ἦμαρ Ἀχαιῶν.
		αἱ μὲν Ἀχαιῶν κῆρες ἐπὶ χθονὶ πουλυβοτείρῃ
		⟨ἐξέσθην⟩, Τρώων δὲ πρὸς οὐρανὸν εὐρὺν ἀέρθεν.’
33		περὶ ἑξάδος. Ἀνατολίου.
	VI	‘Ἡ ἑξὰς πρώτη τέλειος· τοῖς γὰρ αὐτῆς μέρεσιν ἀριθμεῖται,
	20	ἕκτον ἔχουσα, τρίτον καὶ ἥμισυ. τετραγωνιζόμενος περιέχει

11 Hom. Θ 69—74

19—p. 44, 1 = An. p. 34, 6—35, 3 cf. Theo p. 102, 4—18

19 sqq. cf. Theo p. 45, 10 sq. 101, 8. Lyd.

2 ἀριθμητικῆς om. B θεολογουμένων τῆς ἀριθ. vel τῶν θεολογουμένων ἀριθμητικῶν legi vult Ast et cf. Del. p. 178 γερα-σινοῦ B P N F

3 ἀδικοῦνται p

4 θέλουσι y M L

5 θέλωσιν alt. p

6 ἄτιον F

7 ἀδικοῦνται p δὲ alt. y E om. P p Ast

8 ἐπισ. E Ast τὰ δ’ ἐπισυμφέρον τι φύσεως om. B τὰ δὲ F τὸ δὲ p Ast ἐπισ. E N F Ast

10 γίνονται M L P p Ast γίγνονται B N F γ'->ι E γίνεται scripsi δὲ p Ast

11 τούτον y τοῦτο P p καὶ τοῦτον post v. ὁμήρου transp. E τούτου Ast

12 καὶ om. F τὸ δὲ P τὸ τὲ F χρύσεια in marg. N ἐτίτανε y ἐτύτανε P ἐτίταινε E

13 τανυλεγέος E νηλεγέως p

14 ὑπποδάμων F ἱπποδάμων ex ὑπποδάμων ead. m. corr. N χαλκοχιτώνων N F

15 μέσα E M L P N F ἀχὼν N F

16 ἐπιχθονὶ P πολυβοτείρη E

17 ἐξέσθην add. Ast ἀέρθεν P ἐνερθεν E

18 περὶ ἑξάδος om. E ἀνατολίου om. N F

19 πρῶτος mavult Ast αὐτῆς E M L αὐτῆς P N (ex αὐτοῖς ead. m. corr. F) αὐταῖς B

20 ςʹ, ἔχουσα γ’ x p (τρία P) αʹ ἔχων τρίτον E fort. rectius,

Seite 43

		43
ἑαυτόν· ἑξάκις γὰρ ἓξ λς΄· κυβιζόμενος δὲ ἑαυτὸν τετράγωνον
οὐκέτι τηρεῖ· ἑξάκις γὰρ λς΄ σις΄· οὗτος δὲ τὸν μὲν ἓξ περι-
ἔχει, τὸν δὲ λς΄ οὐκ ἔχει. ἓξ ἀρτίου καὶ περισσοῦ τῶν πρώ-
των, ἄρρενος καὶ θήλεος, δυνάμει καὶ πολλαπλασιασμῷ γίνε-
ται· διὸ καὶ ἀρρενόθηλυς καλεῖται. καὶ γάμος καλεῖται	5
κυρίως, ὅτι οὐ κατὰ παράθεσιν ὡς ἡ πεντὰς γίνεται, ἀλλὰ
πολλαπλασιασμῷ· ἔτι δὲ γάμος καλεῖται, ὅτι αὐτὸς τοῖς ἑαυ-
τοῦ μέρεσίν ἐστιν ἴσος, γάμου δὲ ἔργον τὸ ὅμοια ποιεῖν τὰ
ἔγγονα τοῖς γονεῦσι. κατὰ ἑξάδα πρῶτον συνέστη ἡ ἁρμονικὴ
μεσότης, ληφθέντος πρὸς τὸν ς΄ ἐπιτρίτου μὲν λόγου τοῦ η΄,	10
διπλασίου δὲ τοῦ ιβ΄· τῷ γὰρ αὐτῷ μέρει ἤγουν τῷ τρίτῳ
ὑπερέχει καὶ ὑπερέχεται ὁ η΄ τῶν ἄκρων. καὶ ἀριθμητικὴ δὲ
μεσότης κατὰ τὸν ς΄, ληφθέντος πρὸς αὐτὸν ἡμιολίου μὲν λό-
γου τοῦ θ΄, διπλασίου δὲ τοῦ ιβ΄· τῷ γὰρ αὐτῷ ἀριθμῷ τὰ	15
θ΄ ὑπερέχει τοῦ ἄκρου καὶ ὑπερέχεται τῷ γ΄. ἔτι δὲ καὶ τὰ
μέρη αὐτοῦ ἀναλογίαν τινὰ ἀριθμητικὴν ἔχει, οἷον α΄ β΄ γ΄.
ἔτι γεωμετρικὴ μεσότης ὁ ς΄, γ΄ ς΄ ιβ΄. ἔτι δὲ διαστάσεις σω-

II 11. Philo de op. m. 3 leg. all. I 2. de plant. Noe 2, 44. quaest. et sol. in Gen. III 38 in Exod. II 87. Plut. qu. conv. IX 3, 2. de an. pr. 13. 1018 C. Clem. Al. VI 16, 139, 2 sq. Censor. d. die n. 11, 4. Macr. I 6, 12. sat. VII 13, 10. Mart. Cap. VII 736. 753. Iambl. vita Pyth. § 152. Chalc. p. 104, 6 sqq. Favon. p. 6, 12 sqq. Del. p. 168, 13

5 γάμος cf. Iambl. p. 34, 20. Stob. ecl. I 20. Philo de op. m. 13. quaest. in Gen. III 38. 49. Lyd. l. l. Mart. Cap. l. l. Plut. de an. pr. 13. 1018 C. Clem. Al. l. l., V 14, 93, 4

11 sq. cf. [Soter.] ad Nic. Ar. p. 4, 31 Hoche

ἔχουσα τρία (sc. μέρη), ἕκτον τρίτον καὶ ἥμ. mavult Ast τραγωνιζόμενος B

2 ις’] τριανταχεὶς N F σις’]-ςις’ p ἑξ] ς’ E

4 ἄρρενον F

4 sq. γίγνεται B N F

5—7 καὶ . . . πολλαπλ. solus E praebet

6 ε’ E πεντάς scripsi

8 μέρεσι B ἴσος E τὸ] τὰ p

9 ἔγγονα E M L B p Ast ἔκγονα N F An. Theo ἔκγονα->ἔγγονα P ead. m. corr. γονεύσιν x

10 ς’] ἓξ B N F ἐπὶ τρίτου E N F λόγος x p λόγου E Ast

11 γ’ x p δώδεκα E pro γ’ ponendum ιβ' iam censuerat Ast ἤγουν τῷ τρίτῳ x E (cf. Theo) ὁ ς’ perperam p Ast

12 ὁ η’ x E om. p Ast

13 κατὰ τὸν ς’ om. An. Theo

13 sq. λόγος x p λόγον E Ast

15 θ’] ἐννέα B τῶν ἄκρων x p Ast Theo τοῦ ἄκρου E An.

16 οἶον solus E praebet

Seite 44

44
		μάτων ἕξ. μετὰ δὲ τὴν πεντάδα τὸν ς΄ εὐθὺς ἀριθμὸν ἐναρ-
		γεστέροις ἐσέμνυνον ἐγκωμίοις, ἐπιλογιζόμενοι δείγμασιν οὐκ
		ἀμφιβόλοις, κατ’ αὐτὴν ἐμψυχῶσθαι καὶ καθαρμόσθαι τὸν
		κόσμον, τυχεῖν τε ὁλότητος καὶ διαμονῆς ἐπιμελοῦς τε ὑγείας
	5	\| καὶ τὰ ζῷα καὶ τὰ φυτὰ συνόδῳ τε καὶ ἐπιγονῇ καὶ καλλονῆς
		καὶ ἀρετῆς καὶ τῶν τοιούτων. ἐπεχείρουν δὲ οὕτως ἐπάγον-
		τες· ἡ τῆς ἑξ ἀρχῆς ἀϊδίου ὕλης ἀκοσμία καὶ ὅσον ἐπ’ αὐτῇ
		ἀμορφία στέρησίς τε πάντων ἁπλῶς τῶν τρανωτικῶν, κατὰ τε
		ποιὸν καὶ ποσὸν καὶ τὰς λοιπὰς κατηγορίας, ἀπ’ ἀριθμοῦ ὡς
	10	κυριωτάτου καὶ τεχνικοῦ εἴδους ἐκοίθη καὶ διεκοσμήθη τρα-
		νωτάτά τε καὶ ἐμμελοῦς ἐξαλλαγῆς καὶ ἀκολουθίας ἀκηράτου
34		ἔτυχε μετασχοῦσα κατ’ \| ἔφεσιν καὶ ἀπόμαξιν τῶν ἀριθμοῦ
		ἰδιωμάτων. ὁ δ’ ἀριθμὸς αὐτὸς τὴν ἐπ’ ἄπειρον προχώρησιν
		εἰδοποιούμενος εὑρίσκεται δι’ ἑξάδος κατὰ τελείας συνθέσεις·
	15	ἐπεὶ γὰρ τὸ μὲν πρῶτον τέλειον τὸ ἀρχὴν καὶ μέσον καὶ τέλος
		ἔχον, τὸ δὲ δεύτερον τὸ τοῖς ἰδίοις μέρεσιν ἴσον ἀπλεονέκτη-
		τον καὶ ἀνελλιπὲς ἐν τῇ πρὸς αὐτὰ ἀντεξετάσει, εὑρίσκεται δὲ
		τὸ μὲν πρῶτον ἐν τριάδι ὡς ἐν ῥίζῃ, τὸ δὲ δεύτερον ἐν ἑξάδι
		πυθμενικῶς, ἀλλὰ καὶ κατὰ συμβεβηκὸς τὸ μὲν τῆς τριάδος
	20	ἐν τῇ ἑξάδι (πάλιν γὰρ β΄ καὶ β΄ καὶ β΄ ἀρχὴ καὶ μέσον
		καὶ τέλος), τὸ δὲ τῆς ἑξάδος οὐκέτι ἐν τῇ τριάδι (ἐλλεί-
		πει γὰρ ἐν αὐτῇ τὰ μέρη πρὸς τὸ ὅλον), συμβεβηκυίας δὲ
		εὑρίσκομεν κατὰ φύσιν καὶ οὐ θεμένων ἡμῶν τὰς κατὰ τριάδα
		ποσότητας, ἐν ἀριθμῶν συνθέσει ἑξαδικὴν εἰδοποίησιν ἐμ-
	25	ποιούσας μέχρι ἀπείρου τῷ χύματι παντί, τὰς μὲν πρώτας
		αὐτῇ τῇ ἑξάδι α΄ β΄ γ΄, τὰς δὲ δευτέρας πάλιν ἑξάδι, μονά-

2 ἐγκωμίοις bis N δείγμασι E

3 αὐτὴν sc. τὴν ἑξάδα: possis et αὐτὸν scribere

4 ἐπὶ μελοῦς F ἐπιτελοῦς recte mavult Ast

5 ἐπιγονὴ F

5 sq. καλλονῇ καὶ ἀρετῇ B P p Ast

6 ἐπεχειρουνδὲ B

7 ὅλης x ὕλης E ὅλη p Ast αὐτῶν F

10 sq. τρανώτα B τρανώτατα p Ast τρανότητος?

13 ἐπάπειρον N χώρησιν x p Ast προχώρησιν E

15 μέσην x E p corr. Ast

16 ἴσον E N F

20 ἀρχὴν M L B P N p ἀρχὴ F ἀρχὴ E Ast

21 τῇ om. F

22 συμβεβηκὸς x p Ast συμβεβηκυίας E δ’ p Ast

23 καταφύσιν E

24 ἑξαδικὴν x E ἑξαδικῶν p Ast

25 μέχρις B ἀπύρου τῷ χείματι P p

Seite 45

		45
δος μιᾶς κατὰ δευτερωδίαν εἰς τὸν ἑξῆς βαθμὸν μετιούσης,
δ΄ ε΄ ς΄, τὰς δὲ μετὰ ταῦτα πάλιν ἑξάδι, δύο μονάδων δευ-
τερωδουμένων, ζ΄ η΄ θ΄, τριῶν δὲ καὶ τεττάρων καὶ ἑξῆς
τῶν μετὰ ταῦτα τριάδων συγκεφαλαιουμένων, ι΄ ια΄ ιβ΄ καὶ
ἐφ’ ὁσονoῦν, ὥστε ἑξάδι φαίνεσθαι κατὰ τριάδος ἑξάρτησιν δια-	5
τυπούμενον τὸν ἀριθμὸν σύμπαντα, διατυπωτικὸν φύσει καὶ
αὐτὸν ὄντα τῆς ἐν τῇ ὕλῃ ἀμορφίας, εἶδος οὖν εἴδους οὐκ
ἂν διαμάρτοιμεν αὐτὴν ἡγούμενοι. τρόπον δ’ ἔτερον εὐδιαρ-
θρωτική καὶ συστατικὴ σώματος ψυχῆς, καθάπερ ψυχικὸν
εἶδος ἀμόρφου ὕλης, τῇ δὲ ψυχῇ τὸ παρὸν οὐδεὶς ἑξαρμό-	10
ζειν δύναται μᾶλλον ἑξάδος ἀριθμός, οὐκ ἄλλος ἂν οὕτω δι-
άρθρωσις τοῦ παντὸς λέγοιτο, ψυχοποιὸς ἱσταμένως εὑρι-
σκομένη καὶ τῆς ζωτικῆς ἕξεως ἐμποιητική, παρὸ ἑξάς. ὅτι
μὲν γὰρ ἁρμονικὴ πᾶσα ψυχή, ἁρμονίας δὲ τὰ στοιχειωδέστατα
σύμφωνα διαστήματα ἐπίτριτος καὶ ἡμιόλιος, ὧν κατὰ σύν-	15
θεσιν τὰ λοιπὰ συμπληροῦνται, φανερόν· παρούσης μὲν γὰρ
αὐτῆς, \| εἰρηνεύει καὶ εὐτακτεῖ καὶ βέλτιστα εὐημεῖσται τὰ		35
ἐγκείμενα τῷ ζῴῳ ἐναντία, ὑπείκοντα καὶ ἀντακολουθοῦντα
καὶ διὰ τοῦτο ὑγίειαν ἐμποιοῦντα τῷ συγκριτικῷ, θερμὸν ψυ-
χρῷ, ὑγρὸν ξηρῷ, βαρὺ κοῦφῳ, πυκνὸν ἀραιῷ, καὶ τὰ ἐοικότα,

7 εἶδος εἴδους Ph.

10—11, 11 sqq. Ph. τῇ δὲ ψυχῇ . . . ἀριθμός, διάρθρωσις τοῦ παντός, ψυχοποιός (cf. Lyd. II 11), ζωτικῆς . . . ἑξάς (cf. Lyd. IV 88)

1 δευτερωδίαν y δευτεροωδίαν E P p δευτεροδίαν Ast

2 sq. δευτεροωδουμένων x E p (iota subscriptum praebent N F) δευτεροδουμένων Ast

3 τεττάρων F ἐφ’ ἑξῆς N F

4 ιγ’ post ιβ’ ead. m. add. simulque del. E

5 ὅσον E

8 sq. διαρθρωτητικὴ x εὐδιαρθρωτικὴ E διαρθρωτικὴ p Ast εὐδιαρθρωτικὴ scripsi

9 ψυχῇ E M L P N F ψυχή B p Ast

10 ὕλη E

11 ἄλλως E B N ἄλλων F οὕτως E

12 ψυποιὸς N F ἱσταμένως E M L B P p ἱστάμενος N F Meurs. Ast

13 παρ’ ὃ B N F καὶ ἁρμονία ante ὅτι add. Meurs. Ast in adn. (cl. Ph.) fort. recte

14 γὰρ solus E praebet ἁρμονικὴ x E Meurs. ἁρμοστικὴ p Ast

16 συμπληροῦνται x E p corr. Ast

18 ἐγκεκρυμμένα B ὑπήχοντα B

19 διατοῦτο E εὐποιοῦσα x E corr. Ast in adn.

19 sq. ψυχρὸν ὑγρὸν ξηρὸν et κοῦφον F

20 ἀκριτῶν F

Seite 46

46
		ἃ χωρὶς ἁρμονίας τινὸς οὐκ ἂν συναναστρέφοιτο· συνυπάρχει
		γε μὴν, ἐφ’ ὅσον ψυχὴ πάρεστι, συναγωγὸς αὐτοῖς, διεξελ-
		θούσης δ’ αὐτῆς, διάλυσις τῶν ἐν τῷ ζῴῳ πάντων καὶ λεπτο-
		ταξία συμβαίνει, εἰ δέ γε τὰς στοιχειώδεις τῆς ἁρμονίας λεχθεί-
	5	σας ἀρχὰς τό τε ἡμιόλιον καὶ ἐπίτριτον ἡμίσους τε ἔδει ἑξ
		ἀνάγκης (οὐ γὰρ ἄνευ τούτου ἡμιόλιον, οὐδὲ μὴν αὐτοῦ τού-
		του τὸ διὰ ε΄) καὶ τρίτου δέ· σὺν γὰρ τούτῳ πάντως τὸ ἐπί-
		τριτον, σὺν ᾧ εὐθύς τὸ διὰ δ΄. πρῶτος δὲ ἄλλων ὁ ς΄ ἀρι-
		θμὸς ὑπὸ τὸ αὐτὸ καὶ ἥμισυ καὶ τρίτον ἔχει, πλευραῖς διαφε-
	10	ρούσαις χρησάμενος καὶ ἐναντίαις, τῇ μὲν διχαστῶν, τῇ δὲ
		τριχαστῶν ῥίζῃ, δυάδι καὶ τριάδι, ἵν’, ὡς τῶν πάντη παρηλ-
		λαγμένων σύνοδος ἐγένετο, οὕτω καὶ τὰ πάντη διαφέροντα
		συνάγειν καὶ συνάδειν πεφύκη. ἐπεὶ δὲ ἀναγκαίως, καθὼς
		προείπομεν, πρὸς τούτοις καὶ στερεὸν ἔδει καὶ σφαιρικόν γε
	15	τὸ τῆς ψυχῆς μέγιστον εἶδος, καὶ οὔτε ἀρσενικῶς μόνον στε-
		ρεὸν οὔτε θηλυκῶς μόνον, ἀλλ’ ἀμφότερον (κοινὴ γὰρ ἐπίσης
		ἀμφοτέρου γένους ἡ ψύχωσις), ἀρτιοπερίττου τε πρῶτος διὰ
		τοῦτο ὁ ς΄ λόγον ἔσχε φύσεως, καὶ τὸ κατ’ αὐτὸν σφαιρικόν,
		ἀλλ’ οὐ τὸ κατὰ πεντάδα, ψυχῇ πρεπωδέστερον ἐνομίσθη, ἅτε
	20	ἀρσενόθηλυ, τοῦ ε΄ θάτερον μόνον εἶδος ἔχοντος. ἥ τε τοῦ
		κύβου πάλιν φύσις οὐ μονοειδής, ἀλλὰ τριγενής, κατὰ τὸν ἑξ
		φαντάζεται· τὸ γὰρ ἀπὸ ἑξαπέδου πλευρᾶς τετράγωνον συγ-
		κεφαλαίωμα ὑπάρχει τοῦ τε δυνάμει ἀρτίου καὶ περιττοῦ, κύ-
		βου ἅμα καὶ τῶν κατ’ ἐνέργειαν ἑκατέρων, α΄ καὶ η΄ καὶ κς΄
		ὁ λς΄, πρὸς ταύτῃ τῇ συνθέσει καὶ ἄλλην ἐμπεριέχων ἁρμο-

17 ἀρτιοπερίττου cf. Lyd. II 11. Philo quaest. in Gen. III 38. 49

25 sqq. cf. Nicom. p. 146, 17 sqq. Macr. II 1, 15 sqq.

2 sq. ἐξελθοῦσῃς x p Ast διεξελθοῦσης E

4 δὲ abesse malim

5 sq. ἑξανάγκης L

8 δ’] τεσσάρων B

9 sq. διαφορούσαις E

11 δυάδι M

11 sq. παρηλλημμένων M L P p παρηλημμένων B N F παρηλλαγμένων E Ast

12 πάντα F

13 πεφύκοι x p πεφύκη E Ast

14 fort. scrib. ἔδει ⟨εἶναι⟩ καὶ

15 μέγιστον] μέγεθος E

16 ἀμφότερον y E ἀμφοτέρων P p ἀμφοτέρως mavult Ast ἐπ’ ἴσης p Ast

17 sq. διατοῦτο E

20 τε] malim δὲ

22 ἑξαπέδου y A ἑξάδου P p ἑξάδος Ast τετράγωνον y τετραγώνου P p Ast [A]

Seite 47

		47
νίαν· τοῦ γὰρ ς΄ καὶ η΄ καὶ θ΄ καὶ ιβ΄ καὶ τῆς κοινῆς ἀρ-
χῆς, ὅ ἐστι μονάδος, \| ἄθροισμα πάλιν ὑπάρχει, ἐν οἷς τὰ		36
μουσικὰ διαστήματα μάλιστα τεχνολογεῖται, ὡς οἰκειοτάτως
καθολικῇ ἁρμονίᾳ, τὸ μὲν διὰ πασῶν διπλάσιον ἐν τοῖς
ἄκροις, τὸ δὲ διὰ ε΄ ἡμιόλιον ἐν ἀμφοτέροις τοῖς μέσοις παρὰ	5
μέρος πρὸς ἄκρα, ἑτέρου πρὸς ἕτερον, τοῦ ιβ΄ παρὰ τὸν μὴ
συνεχῆ, ἤγουν τὸν η΄, τοῦ θ΄ οὐ πρὸς τὸν ὄγδοον, ἀλλὰ
πρὸς τὸν ς΄, τὸ δὲ διὰ δ΄ ἐπίτριτον ἐν τοῖς αὐτοῖς πρὸς τοὺς
αὐτούς, ἀνάπαλιν μέντοι πρὸς τοὺς συνεχείς, ἐξεταζομένους,
ἀλλ’ οὐ πρὸς τοὺς διηνεκεῖς, η΄ πρὸς ς΄ καὶ θ΄ πρὸς ιβ΄. ὅτι	10
δὲ τούτων αἰτιοτάτη ἡ ἑξάς, δῆλον· σκοπὸς γὰρ αὕτη πάσιν
ὑπέστη τὸν ὑπάτην τόπον ἔχουσα, καὶ ἀπ’ αὐτῆς αἱ σύμπασαι
ἀποστάσεις ἐπενόηθησαν. εἰ δὲ καὶ φυσικωτέρᾳ ἐφόδῳ συν-
τάττομεν τὴν τῆς ψυχῆς σύστασιν, πρὸς μὲν διχῇ διαστατόν,
ἕκαστον δὲ διάστημα πεπερασμένον ἑκατέρωθεν ἡγούμενοι δεῖν	15
εἶναι, δύο καθ’ ἕκαστον ἐπινοήσομεν πέρατα, τριῶν δ’ ὄντων
ἓξ ἀποτελεσθήσονται, δι’ ἣν αἰτίαν καὶ αἱ λεγόμεναι σωματι-
καὶ περιστάσεις τοσαῦται γίνονται καθ’ ἕκαστον διάστημα δύο
θεωρούμεναι, ὥστε καθ’ ἑξάδα καὶ οὗτος ὁ τῆς ψυχῆς κυβισ-
μός. μή τι καὶ διὰ τοῦτον ἕξ τε αἱ ὀρθαὶ λεγόμεναι μεσότητες,	20
ἓξ ἀναλογίας [τινὰς] τινὲς καλοῦσι, καὶ τοσαῦται αἱ ἁπλαῖ τοῦ
ἀνίσου σχέσεις, αἷς πάντ’ ἐφαρμόζει τὰ συμμετρίαν καὶ ἀπί-
σωσιν ἐπιδεχόμενα ἔν τε τοῖς ἄλλοις καὶ ἐν αὐτῇ τῇ ψυχῇ
ἄλογα μέρη. πρώτη γὰρ ἡ ἑξὰς πυθμενικωτάτη περιέσχεν

3 οἰκειότατος x A p corr. Ast in adn.

4 διαπασῶν B

5 ς’] πέντε B

5 sq. παραμέρος N F P

6 ἑτέρου] ἑτέρω Ast in adn. τοῦ] τῷ Ast in adn.

7 ἤγουν x A ἢ p Ast τοῦ η’, x p τὸν η’ A Ast in adn. τῷ ⟨δε⟩ θ’. Ast in adn. ὄγδοον] η’ Ast

8 ς’] ἕκτον B τοῦ δὲ διὰ δ’ ἐπιτρίτου x A p (τέσσαρα B) corr. Ast in adn. τοὺς y A om. P p Ast

9 ἐξεταζομένου x A p corr. Ast in adn.

10 διαχεῖς x p διεχεῖς A Ast η’ y A ἤ P ⟨τῷ⟩ η’ Ast in adn.

14 πρὸς?

16 ἐπινοήσωμεν B

17 ἐξαποτελ. B

18 γίγνονται B N F

19 θεωρούμεναι p οὗτος x οὕτος A οὕτως p Ast fort. rectius

20 διατοῦτο A

21 τινὰς y om. A P p Ast seclusi καλοῦσιν M L B N αἱ om. F

22 πάντα P p Ast

24 ἄλογα] ἄλλαγα F περιέσχεν] ἔσχεν N F

Seite 48

48
		ἀριθμητικὴν μεσότητα· εἰ γὰρ ἐκείνη μὲν ἐν ἐλαχίστῳ α΄ β΄ γ΄
		φαίνεται, τούτων δὲ ἦν σύστημα ἡ ἑξάς, ἀναλογιῶν ἂν τὴν
		πρωτίστην δέχοιτο ἔμφασιν καὶ τὴν αὑτοῦ τοῦ ἀριθμοῦ
		εἰδοποίησιν, εἴπερ τὸ ἴδιον τῆς αὑτοῦ μεσότητος εἰς ταύ-
	5	την συγκεφαλαιοῦται, ἀλλὰ καὶ σκαληνοῦ ἡ πρωτίστη σωμά-
		τωσις μέχρις αὐτῆς στερεοῦται, α΄ β΄ γ΄. ὅτι τὴν ἑξάδα ὁλο-
		μέλειαν προσηγόρευον οἱ Πυθαγορικοὶ κατακολουθοῦντες
		Ὀρφεῖ, ἤτοι παρόσον ὅλη τοῖς μέρεσιν ἢ μέλεσιν ἴση ἐστὶ \|
37		μόνη τῶν ἐντὸς δεκάδος, ἢ ἐπειδὴ ὅλον καὶ τὸ πᾶν κατ’
	10	αὐτὴν διαμεμέλισται καὶ ἐμμελὲς ὑπάρχει· ἑπτὰ γὰρ χνημά-
		των ὁστρείνων ὑπαρχόντων παχεῖς τῶν ἁπλανῶν ὄγδοόν
		μέν, οὐχ ἁπλοῦ δὲ, καὶ φθόγγους ἀποτελούντων ἰσαρίθμους
		διὰ τῆς ῥοιζήσεως, ἀνάγκη τὰ διαστήματα αὐτῶν καὶ οἷον
		μεσότητας ἓξ ὑπάρχειν. ταύτην φίλωσιν οἰκείως κατωνομά-
	15	ζουσιν· αὕτη γὰρ συμπλεκτικὴ ἄρσενος καὶ θήλεος κατ’ ἔγ-
		κρασιν, ἀλλ’ οὐχ ὡς ἡ πεντὰς κατὰ παράθεσιν. καὶ εἰρήνη
		δὲ καλεῖται εἰκότως καὶ πολὺ πρότερον ἀπὸ τῆς διατάξεως
		τήσδε κόσμος· καὶ γὰρ ὁ κόσμος, ὥσπερ καὶ ὁ ς΄, ἐξ ἐναν-
		τίων πολλάκις ὤφθη συνεστὼς καθ’ ἁρμονίαν, καὶ ἡ συν-
	20	αρίθμησις τῷ κόσμῳ ὀνόματος ἑξαμόριός ἐστιν. ἐκάλουν δὲ
		αὐτὴν ὑγείαν καὶ ἀκμονα τὴν τοῦ ὅλου ἀσφάλειαν, ὅτι εὐλόγως
		τὰ τῶν κοσμικῶν στοιχείων ἀρχικώτατα τρίγωνα μετέχει αὐτῆς,
		καθ’ ἕκαστον ἓξ ὑπάρχοντα, εἰ καθέτοις τρισὶ διανέμοιτο· ἑξα-
		χῶς γὰρ ἂν πάντως διανεμηθείη. διὰ τοῦτο τοσαῦται μὲν αἱ

6 sqq. cf. Lobeck Aglaoph. p. 717. Orph. fr. 146 Abel

6 sq. ὀλομέλειαν: Ph. οὐλομέλεια

14 φίλωσιν Iambl. p. 34, 26 φιλία Ph. Lyd. II 11

16 εἰρήνη Ph.

21 ὑγείαν Ph. Iambl. p. 34, 22. Lyd. ἄκμονα Ph.

2 ἣν om. B

3 sq. διὰ τοῦτο post ἀριθμοῦ add. A: fort. in textum recipiendum

4 τε x A p γε Ast in adn. τὸ Heiberg

5 σκαλινοῦ P

6 μέχρι M L P p Ast

7 κατ’ ἀκολουθοῦντες L B

8 παρ’ ὅσον B μέλ. ἢ μέθ. p Ast

10 διαμέρισται F

11 πάρεξ y A

13 ῥιζήσεως N F

14 φίλωσιν x A p φιλίωσιν Meurs. Ast at cf. Iambl.

14 sq. κατωνομάζουσιν B

15 sq. ἔγκασιν F

16 καταπαράθεσιν B F

18 ἑξ y ς’ A P p Ast

18 sq. ἐξ ἐναντίων N P

19 καθαρμονίαν N

22 ἀρχικώτατα N F

24 πάντες F διατοῦτο A B

Seite 49

		49
πυραμίδος πλευραί, τοσαῦτα δὲ καὶ τὰ τοῦ κύβου ἐπίπεδα,
τοσαῦτα δὲ καὶ αἱ ὀκταέδρου γωνίαι καὶ δωδεκαέδρου βάσεις
κύβου τε καὶ ὀκταέδρου καὶ εἰκοσαέδρου πλευραί, καὶ οὐδὲν
ἀπήλλακται τοῦ ἕδραις ἢ γωνίαις ἢ πλευραῖς ἐφάπτεσθαι
πάντως τῆς ἑξάδος. καὶ ἓξ μὲν ὑπὲρ γῆν, ἓξ δὲ ὑπὸ γῆν ζώ-	5
δια. ὅτι μέχρι πεντάδος ἡ ἀπὸ μονάδος πρόβασις ἁπλῆ, ἀπὸ
δ’ αὐτῆς παλινωδουμένη καὶ ἐξ ἄλλης αὖθις ἀρχῆς· ἓν γὰρ
καὶ πέντε ὁ τοῦ ἓξ συνεχής, καὶ δύο καὶ πέντε ὁ μετ’ ἐκεῖνον,
εἶτα τρία καὶ πέντε ἐφεξῆς, εἶτα τέσσαρα καὶ πέντε, εἶθ’ ὁ
τελευταῖος δὶς πέντε, διὰ τὴν αὐτὴν τοῦ πέντε πρὸς ἑαυτὴν	10
ὑπάκουσιν. ἑκατηβέλετιν δὲ αὐτὴν καὶ τριοδῖτιν καὶ δι-
χρονίαν πρὸς τούτοις ἐκάλουν· ἑκατηβέλετιν μὲν ἀπὸ τοῦ
τὴν τριάδα, ἣν Ἑκάτην οὖσαν παρειλήφαμεν, βολήσασαν
καὶ οἷον ἐπισυντεθεῖσαν ἀπογεννῆσαι αὐτήν· τριοδῖτιν δὲ τάχα
μὲν \| παρὰ τὴν τῆς θεοῦ φύσιν, εἰκὸς δέ, ὅτι καὶ ἡ ἑξὰς τὰ		38
τρία τῶν διαστάσεων κινήματα πρώτη ἔλαχε, διχόθεν πεπε-	16
ρασμένα ἀμφοτέραις καθ’ ἕκαστον περιστάσει· διχρονίαν δὲ
παρὰ τὴν ἀπονέμησιν τοῦ παντὸς χρόνου, ἣν ἑξὰς τῶν ὑπὲρ
γῆν καὶ ὑπὸ γῆν ζωδίων διατελεῖ, ἢ ὅτι τῇ τριάδι προσ-
ῳκειώθη ὁ χρόνος τριμερὴς ὤν, διὰ δὲ ⟨δύο⟩ τριῶν ἡ ἑξάς.	20
παρὰ δὲ τὸ αὐτὸ καὶ Ἀμφιτρίτην ἐκάλουν αὐτήν, ἀμφὶς
ἑαυτῆς δύο παρέχουσαν τριάδας· τὸ γὰρ ἀμφὶς κατὰ διχα-
σμὸν χωρίς ἐστι. τὸ δ’ ἀγχίδικος ὄνομα καθ’ ἁπλῆν ἔννοιαν

11 sqq. ἑκατηβ., τριοδίτιν, διχρονίαν, Ἑκάτην Ph. (cf. Lyd. III 10)

21 Ἀμφιτρίτην,

23 ἀγχίδικος Ph.

2 τοσαῦτα P

7 δὲ p Ast παλινωδουμένη M L N F παλινωδ. A B P p παλινοδ. Ast καὶ om. A

8 τῷ x A p Ast τοῦ Heiberg ἐξ y A ς’ P p Ast

9 δ’ καὶ ε’ A

10 τοῦ ε’ x p Ast τοῦ πέντε A

10 sq. πρὸς ἑαυτὴν ὑπάκουσιν y A πρὸς ε’ αὐτὴν ὑπακούουσιν P πρὸς ε’ (om. αὐτὴν) p Ast

11 ἑκατηβελέτην F P p ἑκατηβελέτην->ἑκατηβελέτιν N ead. m. corr. τριοδίτην->τριοδίτιν B ead. m. corr. καὶ alt. bis N

12 πρὸ Meurs.

15 μὲν om. Meurs.

16 ἔλαχεν x

17 καθέκαστον A M περιστάσεσι A M L περιστάσεσιν B N F παραστάσεσι P p Ast διχρονία x A p corr. Ast

18 ἀπονέμεσιν p

20 δύο add. Meurs. Ast

22 sq. καταδιχασμὸν N

23 χωρὶς y A χωρίη P p χωρίου Ast ἀγχικος B ἀγχίδικος F ἀγχιδίκης Meurs. ἔννοια p

Seite 50

50
		προσήμοζον αὐτῇ, ὅτι γείτων μάλιστα τῇ πεντάδι ἡ ἑξάς.
		Θάλεια δὲ ἡ αὐτὴ διὰ τὴν τῶν ἑτέρων ἁρμονίαν, καὶ πα-
		νάκεια διὰ τὰ περὶ ὑγείας προειρημένα εἰς αὐτήν, ἢ οἶον
		πανάρκεια, ἀρκετῶς κεχορηγημένη τοῖς μέρεσιν εἰς τὴν ὁλό-
	5	τητα. ὅτι ἑπτὰ τῶν σφαιρῶν οὔσων κατὰ τὴν ἑξάδα τὰ
		διαστήματά ἐστι· μονάδι γὰρ ἀεὶ ἔλαττονα. καὶ τοῦ κύβου
		δέ, ὅ ἐστι τῆς σωματότητος, ἓξ αἱ βάσεις τῶν τριῶν πέρατα
		οὖσαι διαστημάτων. διὰ δὲ τὴν τοῦ κόσμου κατὰ τὴν ἑξάδα
		τελειότητα ἡ τοῦ δημιουργήσαντος θεοῦ ἀρετὴ ἑξαδικὴ δικαίως
	10	ἐνομίσθη· μόνη γὰρ πασῶν ἀρετῶν θεία καὶ τελεία ὡς ὰλη-
		λῶς ἀκρότης καὶ κατ’ οὐδὲν μεσότητος κοινωνοῦσα ἡ σοφία
		ὑπάρχει, ἓν ἁπλοῦν ἀντίθετον ἔχουσα μόνην τὴν αὑτῆς στέ-
		ρησιν τὴν ἀμαθίαν, τῷ μήτε ὑπερβάλλειν μήτε ἐλλείπειν· οὐδὲ
		ἄλλης μέν τινος ἄπεστιν ἀρετῆς, ἀλλὰ συνυπάρχει πάσαις ὡς
	15	θυγατρί, ταύτῃ δὲ μόνῃ οὐ πλεονάζει διὰ τὴν ἑξάδος μετοχὴν
		οὔτε πλέον οὔτε ἔλαττον πρὸς τὰ μέρη, ἰσότητα δὲ πάντως
		ἔχουσῃ κἀκ τούτου τελειότητα καὶ ὁλότητα, ᾗ κατείληπται ὁ
		σοφίᾳ θεοῦ καὶ προνοίᾳ μηχανηθεὶς κόσμος, αὐτός τε καὶ ἐπὶ
		μέρους ἐν αὐτῷ φυτὰ καὶ ζῷα, ὡς κἂν τοῖς περὶ ἑβδομάδος
	20	φανήσεται. καὶ νῦν δέ, ἐφ’ ὅσον ἑξάδι προσῆκεν, οὕτως ὁρα-
		τέον κατ’ ἐπιδρομὴν ἀπὸ μονάδος ἐν τῷ Πυθαγορικῷ ὀρθο-
39		γωνίῳ τριγώνῳ τὴν \| πρόοδον ποιουμένοις· μία μὲν ἡ αὐτόθεν
		ὀρθὴ ἐν αὐτῷ γωνία, δύο δὲ ἄνισοι μὲν ἀλλήλαις, συναμφό-
		τεραι δὲ τῇ προλεχθείσῃ ἴσαι, καθὰ καὶ τῷ ἀπὸ τῆς ἐκείνην
	25	ὑποτεινούσης τετραγώνῳ ἀμφότερα τὰ ἐφ’ ἑκατέρας ἀναπλασσό-
		μενα τῶν ἐκείνας ὑποτεινουσῶν· τρεῖς μὲν αἱ κατὰ τὴν

2 sq. Θαλεία, πανάκεια Ph.

5 cf. Lyd. IV 7

2 θήλεια x A Θάλεια Meurs. Ast post Θάλ. δὲ subaudi καλεῖται

2 sq. πανάκεια P

3 καὶ post ὑγείας add. B

6 ἐλάττων x A p ἔλαττον (sc. διάστημα) Ast in adn. ἐλάττονα Heiberg

8 κοίμου F

9 ἢ] ἦ P ἑξαδικὴ P

11 ἢ A M L B P ἡ N F p Ast

12 αὐτῆς x A αὑτῆς p Ast

15 ταύτη] αὕτη Ast μόνη Ast

17 ἐχούσης x A p corr. Heiberg κἀκ y A κἂν P καὶ p Ast

18 sq. ἐπιμέρους N P ἐπιμεροῦς p

21 sq. ὀρθογονίω P

22 πρόσοδον x p πρόοδον A Ast

23 ἄνισαι x p Ast ἄνισοι A

24 ἴσαι A τῷ] τὸ B

26 ἐκείναις F

Seite 51

		51
ἐλάττονα τῶν περὶ τὴν ὀρθήν, τέτταρες δὲ αἱ περὶ τὴν μεί-
ζονα, πέντε δὲ ⟨αἱ⟩ περὶ τὴν ὑποτείνουσαν, ἓξ δὲ αἱ τοῦ
ἐμβαδοῦ, τουτέστι⟨ν αἱ⟩ τοῦ ἡμισεύματος τοῦ παραλληλογράμ-
μου, ὅπερ ἡ τοῦ παραλληλογράμμου περιώρισε διάμετρος. ἀπὸ
γὰρ μονάδος συνεχὴς μέχρις ἑξάδος ἡ πρόοδος, ἀπὸ δὲ ἑξάδος ἐπὶ	5
τῶν διπλασίων ἡ μουσική, ἀπὸ δὲ τούτων ἡ εἰς πάντα τὰ ὅλα
διατείνουσα καθάρμοσις, ἐπὶ δὲ γονιμότητος ἑπταμήνων καὶ
ἐννεαμήνων καὶ μᾶλλον. ἐάν τε γὰρ ⟨κατὰ τὰ ψυχικὰ δύο
ἀποτελέσματα διπλάσια καὶ τριπλάσια⟩ ἡ πρόβασις ἀπὸ ἑξάδος
διὰ δωδεκάδος χωρῇ διπλασίως, ἐάν τε δι’ ὀκτωκαιδεκάδος	10
τριπλασίως, συμπληροῦται ἕκαστον διάστημα, ὥστε δύο λαβεῖν
μεσότητας, τὴν μὲν κατὰ μέρη τῶν ἄκρων αὐτῶν ὑπερέχου-
σάν τε καὶ ὑπερεχομένην, τὴν δὲ ἴσῳ μὲν κατ’ ἀριθμὸν ὑπερ-
έχουσαν, ἴσῳ δὲ ὑπερεχομένην, ἡμιολίων τε καὶ ἐπιτρίτων
διαστημάτων λόγους ἀναδέξασθαι, ⟨καὶ⟩ καθ’ ἑκάτερον πάντως	15
ἡ δηλουμένη φύσεται ζωογονία· ἐν μὲν γὰρ τῷ διπλασίῳ τῷ ς΄
καὶ τῷ ιβ΄ μεσασθέντων τοῦ η΄ καὶ θ΄, (καὶ τὰ λεχθέντα τρανῶς
ἀποτελεσάντων⟩ ), τὸ ὁμοῦ πάντων σύστημα ὁ λϛ΄ ἑξάδι αὐξηθεὶς
ἑπτάμηνον χρόνον ἀποτελεῖ τὸν τῶν ς΄ ἡμερῶν, ἐν δὲ τῷ ς΄
καὶ ιη΄ τὰ θ΄ καὶ ιβ΄ μεσολαβήσαντα καὶ τὴν αὐτὴν	20
ἐναλλὰξ ἁρμονικὴν σχέσιν ἀποδόντα, συγκεφαλαιούμενα τὸν
με΄ ἀποτελεῖ, ὃς τῇ αὐτῇ ἑξάδι αὐξηθεὶς τὸν τῶν θ΄ μηνῶν
ἀποδώσει ἀριθμόν, ἡμερῶν ὄντα σο΄, ὥστε ἀμφοτέρους τοὺς
ζωογονικοὺς τούτους χρόνους ἠρτῆσθαι τῆς ἑξάδος, ὡς ἂν
ψυχοειδοῦς· ἡ γοῦν πρώτη παρὰ Πλάτωνι ἐν τῇ ψυχογονίᾳ	25

10 sqq. cf. Plat. Tim. 36 A

16 sqq. cf. Macr. I 6, 15

1 τέσσαρες x p Ast τέτταρες A

2 αἱ addidi

3 αἱ secl. Heiberg

4 ὕπερ ἢ τοῦ παραλλ. om. B περιώρησε P p

5 συνεχὴς F μέρει A πρόοδρος A

6 τὸν διπλάσιον x A p Ast corr. Heiberg cl. Mart. Cap. VII 737

9 ἀποχεντ. ex ἀποχεντεύματα ead. m. corr. N ‘vide ne scribi oporteat διπλασία καὶ τριπλασία’ Ast

10 διαδωδεκάδος N F P p χωρεῖ B παραπλησίως x A p Ast διπλασίως Heiberg δι’ A p Ast δ’ x

13 sq. τὴν δὲ . . . ὑπερεχομένην solus A praebet: cf. Plat.

14 ἴσω A

15 καὶ add. Heiberg

17 μεταχθέντων B

18 ἀποτελεσθήτω x A p Ast ἀποτελεσάντων Heiberg

19 ς’] ἕκτω N F

21 συγκεφαλαιωθέντα N συγκεφαλεοθέντα F

22 θ’] ἐννέα N F

23 ἀφοτέρους N

25 παραπλάτωνι B

Seite 52

52
		μοῖρα ἑξὰς διὰ τοῦτο ὡς εὐλογιστότερον τίθεται, διπλασία δὲ
40		αὐτῆς ἡ δωδεκάς, τριπλασία δὲ ἡ ὀκτωκαιδεκὰς μέχρι τῆς \| ἐξβ΄
		ἑπτακαιεικοσαπλασίας· ἐν γὰρ ταύταις ταῖς ποσότησιν ἡ τῶν δύο
		μεσοτήτων ἐνορᾶται φύσις πρώταις ἐλαχίσταις ἥ τε τοῦ ἀνὰ
	5	μέσον ἀμφοῖν ἐπογδόου διαστήματος. ἐπεὶ δὲ ὁ ἀπὸ τοῦ ς΄
		κύβος σις΄ γίνεται, ὁ ἐπὶ ἑπταμήνων γονίμων χρόνος, συν-
		αριθμουμένων τοῖς ἑπτὰ τῶν ἓξ ἡμερῶν, ἐν αἷς ἀφροῦται καὶ
		διαφύσεις σπέρματος λαμβάνει τὸ σπέρμα, Ἀνδρωκύδης τε ὁ
		Πυθαγορικὸς ὁ Περὶ τῶν συμβόλων γράψας καὶ Εὐβουλίδης
	10	ὁ Πυθαγορικὸς καὶ Ἀριστόξενος καὶ Ἱππόβοτος καὶ Νεάνθης
		οἱ τὰ κατὰ τὸν ἄνδρα ἀναγράψαντες σις΄ ἔτεσί τὰς μετεμψυ-
		χώσεις τὰς αὐτοῦ συμβεβηκυίας ἔφασαν ἐργεγόναι. μετὰ τοσαῦτα
		γοῦν ἔτη εἰς παλιγγενεσίαν ἐλθεῖν Πυθαγόραν καὶ ἀναζῆσαι
		ὡσανεὶ μετὰ τὴν πρώτην ἀνακύκλησιν καὶ ἐπάνοδον τοῦ ἀπὸ
	15	ἓξ ψυχογονικοῦ κύβου, τοῦ δ’ αὐτοῦ καὶ ἀποκαταστατικοῦ διὰ
		τὸ σφαιρικόν, ὡς δὲ καὶ ἄλλοτε διὰ τούτων ἀνάξησιν ἔσχεν·
		ᾧ καὶ συμφωνεῖ τὸ Εὐφόρβου τὴν ψυχὴν, ἐσχηκέναι κατὰ γε
		τοὺς χρόνους· φ΄ γὰρ καὶ ιδ΄ ἔτη ἔγγιστα ἀπὸ τῶν Τρωικῶν
		ἱστορεῖται μέχρι Ξενοφάνους τοῦ φυσικοῦ καὶ τῶν Ἀνακρέον-
	20	τός τε καὶ Πολυκράτους χρόνων καὶ τῆς ὑπὸ Ἁρπάγου τοῦ
		Μήδου Ἰώνων πολιορκίας καὶ ἀναστάσεως, ἣν Φωκεὺς φυγόν-
		τες Μασσαλίαν ᾤκησαν· πᾶσι γὰρ τούτοις ὁμήχρονος ὁ Πυθα-

8 sqq. Diels Fr. d. Vors. I³ 30, 1 sqq.

1 μοῖρα B διατοῦτο B εὐλογιστότερον y A εὐλογιώτερον P p Ast

2 τῆς om. B ρ’ ξ’ β’ p

3 καὶ εἰκοσαπλασίας y A Ast καὶ εἰκοσαπλασιάσας P p ἑπτακαιεικ. corr. Heiberg; cf. Plat. Tim. 35 C et infra p. 53, 11

4 sq. ἀναμέσον x A ἀναμέσου p Ast ἀνὰ μέσον scripsi

5 ἐπ’ ὀγδόου B N F ἐπεὶ] ἐπὶ p ς’] ἓξ B N F θ’ εἰς post κύβος add. B

6 γίγνεται B N

7 τοῖς x A p ταῖς Ast Roscher haud recte, quod subiciendum est μησί

8 Ἀνδροκίδης p τε] δὲ perperam Diels

10 πυθαγοχὸς B ἱππόβατος P p

11 τὰ, quod Diels iam addiderat, solus A praebet

13 ἀναζητῆσαι P p

14 ἀνακύκλησιν x A ἀνακύκλωσιν p Ast Diels

15 ψυγονικοῦ P ἀπὸ καταστατικοῦ B P N F (ἀπο P) ἀποκαταστατικοῦ p

16 ἄλλοτε y A ἄλλο P p ἄλλην Ast in adn. Diels ἔσχε p Ast Diels

17 τε x A p γε Ast in adn. Diels

18 γὰρ om. F

19 ξενοφάνου F

21 μηθοῦ F πολυωριίας L B N F

22 μεσσαλίαν B ᾤκισαν Ast

Seite 53

		53
γόρας· ὑπὸ Καμβύσου γοῦν ἱστορεῖται Αἴγυπτον ἑλόντος
συνῃχμαλωτίσθαι ἐκεῖ συνδιατρίβων τοῖς ἱερεῦσι καὶ εἰς Βα-
βυλῶνα μετελθὼν τὰς βαρβαρικὰς τελετὰς μυηθῆναι, ὅ τε Καμ-
βύσης τῇ Πολυκράτους μάλιστα τυραννίδι συνεχρόνει, ἣν φεύ-
γων εἰς Αἴγυπτον μετῆλθε Πυθαγόρας. δὶς οὖν ἀφαιρεθείσης	5
τῆς περιόδου, τουτέστι δὶς τῶν σιςʹ ἐτῶν, λοιπὰ γίνεται τὰ
τοῦ βίου αὐτοῦ πβʹ. τῆς οὖν τοῦ ςʹ ἀριθμοῦ φύσεως διατει-
νούσης πως εἰς ψυχῆς συγγένειαν καὶ εἰδοποίησιν, συλληπτικὰ
ἂν καὶ τὰ ὑπὸ Πλάτωνος λεγόμενα εἰς τοῦτον τὸν τρόπον εὑρε-
θείη· τὸ γὰρ σύγκριμα, ἀφ᾽ οὗ ἡ τῆς \| ψυχογονίας διανομὴ		41
καὶ τῶν μέχρις ἑπτακαιεικοσαπλασίων μοιρῶν ἀπόστασις, ἑξα-	11
δικόν καὶ κατ᾽ αὐτὸν ὑπάρχει εἰς οὐδὲν ἄλλο ἀπιδόντα ἢ εἰς
αὐτὴν τὴν περὶ ἑξάδος ὑφ᾽ ἡμῶν λεχθεῖσαν ἰδιότητα. ἐπεὶ γὰρ
αὕτη οὐ μόνον ἀρτιοπερίσσου τῆς μονάδος ἐναργές ἐστι πρὸ
τῶν ἄλλων ὁμοίωμα, πρωτίστη ἐναντιωνυμούμενα καὶ ἀντωνυ-	15
μοῦντα ἔχουσα τὰ μόρια (τρίτον μὲν βʹ, ἥμισυ δὲ γʹ, ἕκτον
αʹ, ὅλον δὲ ςʹ), ἀλλὰ καὶ τοῦ πρώτου κατ᾽ ἐνέργειαν περισ-
σοῦ καὶ τοῦ ὁμοίως ἀρτίου σύγκριμά ἐστιν ἅμα καὶ ἥμισυ
διὰ τοῦτο μόνη ἀπὸ πάντων τῶν ἐντὸς δεκάδος, ὥστε ὑπάρ-
χειν τρανὲς τῆς ἀμερίστου οὐσίας καὶ τῆς μεριστῆς μίγμα,	20
ἑτερομήκης δὲ ἀντικρυς πρὸ τῶν ἄλλων, δυάδος τοῦτο οὐκ
εὐλόγως ἔχειν νομιζομένης, καὶ πρὸς τούτοις στερεὸς πρῶτος
ἀριθμῶν πεφώραται, καὶ εἰ σκαληνός, ἀλλ᾽ οὖν τριχῇ διαστα-
τὸς διὰ τὰς μεσότητας ἢ ἐλαχίστη συμπασῶν κατ᾽ αὐτὴν τοῖς

1 ὑποκαμβύσου B γοῦν om. B αἴγυπτον F

2 ἱερεῦσιν M L B P N ἱερύσιν F

3 βαρικάς F τελευτὰς P p ὅτε x A p Ast Diels ὅ τε scripsi

4 μάλιστα y A μέχρι P p Ast Diels τυρανίδι B

6 τουτέτι M τοῦτ’ ἔστι Diels γίγνεται B N F

11 μέχρι A ἑπτακαιεικοσιπλασίων N P ἑπτὰ καὶ εἴκοσα πλασίων B ἑπτακαιείκοσι πλασίων F

12 αὐτὴν x A p (κατααντὴν N) αὐτὸν Ast in adn. ἀπιδόντος x A p (ἀπιδόντες B) ἀπιδόντα Ast in adn.

14 ἀρτιοπερίσου p πρὸ x A Ast in adn. πρὸς p

15 πρωτίστην p

15 sq. ἀντωνυμοῦντα p

16 δὲ] δὴ P p

17 α’] ἕνα B ς’] ἓξ L B N F πρῶτον F

19 διατοῦτο A M L ἐντὸς x A Ast in adn. ἐκτὸς p

21 δὲ] τε A

23 εἰ y A om. P p Ast

24 διατὰς B διὰ τὰς κτλ. vix intellegenda

Seite 54

54
		τε ἰδίοις μέρεσι τελείως ἐξεταζομένων, εἰκότως διὰ πάντα ταῦτα
		τὸ κέρασμα ὁ Πλάτων συνεκεράσατο, πρῶτον μὲν τῆς τοῦ
		ἀμερίστου οὐσίας, δεύτερον δὲ τῆς μεριστῆς, τρίτον δὲ τοῦ ἐξ
		ἀμφοῖν, ἵνα δύο ὄντα τρίχα καθ᾽ ἑκάτερον ὑπάρχῃ ἢ τρία
	5	κατὰ ἀντιδιαστολὴν διττά, ἴσον τῷ δὶς τρία ἢ τρὶς δύο, περισ-
		σὸν καὶ ἄρτιον καὶ ἀρτιοπερίσσον, τετράγωνος, ἑτερομήκης.
		ὅτι δὲ οὐδὲ ἐντὸς ἑξάδος δυνατὸν εὑρεῖν ἕτερον ἀριθμὸν τῶν
		τῆς ψυχῆς ἁρμονίας λόγων πάντων ἐπιδεικτικόν, καὶ Ἀρισταῖός
		ὁ Πυθαγορικὸς δείκνυσιν.
	VII	περὶ ἑπτάδος. Ἀνατολίου.
	11	Ὅτι ὁ ἑπτὰ ἀμήτωρ καὶ παρθένος. ἀπὸ μονάδος συντεθεὶς
		τὸν κηʹ ποιεῖ τέλειον. ἡμέραι σελήνης κηʹ καθ᾽ ἑβδομάδας συμ-
		πληρωθεῖσαι. ἀπὸ μονάδος ἑπτὰ ἀριθμοὶ ἐν διπλασίονι λόγῳ
		προσαυξηθέντες ποιοῦσι τὸν πρῶτον τετράγωνον ὁμοῦ καὶ κύβον
42		τὸν ξδʹ, αʹ βʹ δʹ ηʹ ιςʹ λβʹ ξδʹ. ἐν τριπλασίονι δὲ \| λόγῳ
	16	προσαυξηθέντες ἑπτὰ ἀριθμοὶ ποιοῦσι τὸν δεύτερον τετράγωνον
		Scholium codicis A in vv. 14 sqq. ὁ ξδ’ ἀπὸ μὲν πλευρᾶς τοῦ
		⟨η’⟩ γίνεται τετράγωνος, ἀπὸ ⟨δὲ⟩ πλευρᾶς τοῦ δ’ κύβος· ὁ δὲ
		ψκθ’ ἀπὸ μὲν ⟨πλευρᾶς⟩ τοῦ κζ’ γίνεται τετράγ(ωνος), ἀπὸ δὲ
	20	πλευρᾶς τοῦ θ’ κ⟨ύβος⟩

2 Πλάτων Tim. 35 A

11—p. 56, 7 = An. p. 35, 8 sqq.

11 cf. Ph. Clem. Al. strom. VI 16, 140, 1. Philo de op. m. 33. leg. all. I 5 quis rer. div. her. 35. 44 vita Mos. II 209. quaest. in Gen. II 12. III 49. [Soter.] ad Nicom. Ar. p. 3, 22 Hoche. Stob. ecl. I 20. Lyd. II 12, III 9. Hierocl. FPhGr. I 465. Mart. Cap. VII 738. Chalc. p. 102, 11. Favon. p. 9, 20 sq. Macr. I 6, 11. Alex. Aphr. in met. p. 39, 8 Hayd. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Del. p. 168, 15. Ambr. Migne PL 14, 397 D. 519 B. Theo p. 103, 4 sq. etc.

11 sq. cf. Philo de op. m. 34

12 sq. cf. Theo p. 103, 19 sq. Philo leg. all. I 4

1 τελέως A M ἐξεταζόμενον x A p corr. Ast διαπάντα B

2 συνεκεράσατο F τοῦ om. F

3 τοῦ] malim τῆς

4 τρίτον καθ᾽ ἑκάτερον B ἢ τρία y A ἢ τριάς P p Ast

5 ἴσον τῶ y A ἴσον τῶν P ἴσον τῶν p Ast

8 λέγων N F ἀρισταῖος B

9 δείκνυσι p Ast om. N F

11 ἀμήτων B

12 κη’ alt.] κη’ ἑίκοσιοκτώ N F ἑβδομάδα x A p Ast ἑβδομάδας scripsi cll. An. et Theone

13 ἀριθμός N F

15 τριπλασίωνι->τριπλασίονι N F ead. m. corr.

16 δεύτερον om. A

18—20 supplevi

Seite 55

		55
καὶ κύβον τὸν ψκθʹ, αʹ γʹ θʹ κζʹ παʹ σμγʹ ψκθʹ. ἔτι ἑβδομὰς
ἐκ τῶν τριῶν διαστάσεων, μήκους πλάτους βάθους, καὶ τῶν
τεσσάρων περάτων, σημείου γραμμῆς ἐπιφανείας πάχους, σῶμα
δείκνυσιν. ὁ ζʹ λέγεται τῆς πρώτης συμφωνίας ἀριθμὸς εἶναι
τῆς διὰ δʹ δὴ, ἀναλογίας τε γεωμετρικῆς αʹ βʹ δʹ. καλεῖται καὶ	5
τελεσφόρος· γόνιμα γὰρ τὰ ἑπτάμηνα. ἐν νόσοις κρίσιμος ἡ
ἑβδομάς. τοῦ πρωτοτύπου ὀρθογωνίου τριγώνου ὁ ζʹ περιέχει
τὰς περὶ τὴν ὀρθὴν γωνίαν πλευράς· τῶν γὰρ πλευρῶν ἡ μὲν δʹ,
ἡ δὲ γʹ. πλάνητες ζʹ. ἑπτὰ ὁρῶμεν, σῶμα διάστασιν σχῆμα μέ-
γεθος χρῶμα κίνησιν στάσιν. κινήσεις ἑπτά, ἄνω κάτω πρόσω	10
ὀπίσω δεξιὰ ἀριστερὰ [μέσον] ἐν κύκλῳ. Πλάτων ἐξ ἑπτὰ
ἀριθμῶν συνέστησε τὴν ψυχήν. πάντα φιλέβδομα. φωνήεντα
ἑπτά, φωνῆς μεταβολαὶ ἑπτά. ἡλικίαι ζʹ, ὡς φησιν Ἱπποκράτης·
‘ἑπτὰ εἰσὶν ὧραι, ἃς ἡλικίας καλέομεν, παιδίον παῖς
μειράκιον νεανίσκος ἀνὴρ πρεσβύτης γέρων καὶ	15

1—8 cf. Philo de op. m. 34. 37. quis rer. div. her. 28

6 τελεσφόρος Philo de op. m. 34 γόνιμα Philo de op. m. 41. leg. all. I 4. Theo p. 104, 4 κρίσιμος cf. Theo p. 104, 9 sq. Galen. XVIII 2, 232 Kühn. Chalc. p. 103, 1

9 πλανῆτες Philo leg. all. I 4. Lyd. II 10. Clem. Al. strom. VI 16, 143, 1. Macr. I 6, 47. Mart. Cap. VII 738. Isid. Migne PL 83, 188. σῶμα κτλ. cf. Lyd. II 12. Philo de op. m. 41

10 sq. κινήσεις κτλ. cf. Philo de op. m. 41. leg. all. I 2. Lyd. II 12. Mart. Cap. VII 736

11 Πλάτων Tim. 35 D cf. Theo p. 103, 17 sq. Lyd. II 12. Macr. I 6, 46

12 πάντα φιλ. cf. Philo de op. m. 38 φωνήεντα Philo de op. m. 42. leg. all. I 5. Lyd. II 12. Chalc. p. 103, 7. Isid. l. l.

13 μεταβολαί Philo de op. m. 41. leg. all. I 5. Lyd. II 12 ἡλικίαι cf. Clem. Al. strom. VI 16, 144, 3. Censor. d. die n. 14, 3. Hermipp. de astr. p. 22 sq. Kroll. Schol. Hes. op. 439 etc. Ἱπποκράτης de sept. 5 (VIII 636 Littré) = Philo de op. m. 36

1 ψκθ’ (pr.) x A (ex βρπζ’ ead. m. corr. A) ψκδ’ p Ast

2 τριῶν . . . καὶ τῶν y A An. om. P p Ast

5 δ’ pr.] τεσσάρων A δγ’ x A δ’ γ’ Ast in adn. δ^γ (i. e. 4/3) scripsi cl. An. 9 γ’] τρία B ς’ y A An. ἑπτά P p Ast

11 ‘ante δεξιά, ἀριστερά et μέσον excidisse opinor ἐπὶ, nisi malis μέσον in μέσῃ mutari’ Ast; sed locus nulla fort. emend. indiget: cf. et An. μέσον. Ἐν κύκλοις Πλ. x A p Ast μέσον seclusi et ἐν κύκλῳ scripsi cll. An. Lydo et Philone

13 ἐπτά] ς’ utrob. A ς’] M L B A An. ἐπτά N F P p Ast

14 ὧραι B

15 μειράκειον N F

Seite 56

56
		παιδίον μὲν ἄχρις ἑπτὰ ἐτέων ὀδόντων ἐκβολῆς, παῖς
		δ’ ἄχρι ⟨γονῆς⟩ ἐκφύσιος, ἐς τὰ δὶς ζʹ, μειράκιον δ’
		ἄχρι γενείου λαχνώσιος, ἐς τὰ τρὶς ζʹ, νεανίσκος δ’
		ἔστ’ αὐξήσιος ὅλου τοῦ σώματος, ἐς τὰ τετράκις ζʹ,
	5	ἀνὴρ δὲ ἄχρις ἑνὸς δέοντος ⟨ἐτέων πεντήκοντα,⟩ ἐς
		τὰ ἑπτάκις ζʹ, πρεσβύτης δ’ ἄχρις ἐτέων νεʹ, ἐς τὰ
		ἑπτάκις ηʹ, τὸ δ’ ἐντεῦθεν γέρων.’
		ἐκ τοῦ δευτέρου βιβλίου τῆς Ἀριθμητικῆς τοῦ
		Γερασηνοῦ Νικομάχου.
	10	Ἀγελεία μὲν λέγεται ἀπὸ τοῦ συνειλῆσθαι καὶ συνή-
		χθαι ἐνοειδῶς τὴν σύστασιν αὐτῆς, ἐπείπερ παντοίως ἄλυτος,
		πλὴν εἰς τὸ ὁμώνυμον, ἢ ἀπὸ τοῦ πάντα ἀγηοχέναι δι’ αὐτῆς
		τὰ φυσικὰ ἀποτελέσματα εἰς τελείωσιν, ἢ μᾶλλον, ὃ καὶ Πυθα-
43		γορικώτερον, ἐπειδὴ καὶ Βαβυλωνίων οἱ δοκιμώτατοι \| καν
	15	Ὀστάνης καὶ Ζωροάστρης ἀγέλας κυρίως καλοῦσι τὰς ἀστερικὰς

2 γονῆς ἐκφ. cf. Theo p. 104, 6 sq. Philo leg. all. I 4. quaest. in Gen. III 61. Chalc. p. 102, 17 etc.

3 γενείου cf. Theo p. 104, 7 sq. Mart. Cap. VII 739. Censor. d. die n. 14, 7. Chalc. p. 102, 19. Favon. p. 9, 29 sq. Isid. Migne PL 83, 188

10 Ἀγελεία Ph.

1 ζ’ A ἐκβολή y A Ast ἐκβολὴν P ἐκβολῆς scripsi cll. An. et Philone

2 δὲ pr. P ἄχρις x A p Ast γονῆς add. Ast in adn.: cf. enim An. et Philo μειράκειον N F δ’ om. B An.

3 λαχνώσεως x A p Ast An. λαχνώσιος scripsi: cf. Philo (v. et adn.) ζ’ om. B

3 sq. δὲ ἐς τ’ F ἔστ’ p

4 malim ἔστ’ ⟨ἐπὶ⟩ αὔξησιν αὐξήσεως x A p Ast An. αὐξήσιος scripsi cl. Philone

5—6 ἀνὴρ δὲ . . . ἑπτάκις ζ’ A An. Philo om. x p Ast

5 ἐτέων πεντήκοντα addidi cll. An. ac Philone

6 δὲ A θ’ ἄχρις om. B ἐτέων x A p Ast An. om. Philo ἐτέων scripsi

7 η’] ὀκτὼ B N F Philo malim τὰ ὀκτάκις ζ’ δὲ A M L P N F p Ast

8 τῶν θεολογουμένων ἀριθμητικῶν vel τῶν θεολογουμένων τῆς ἀρ. legi vult Ast: at cf. Del. p. 178

9 γερασηνοῦ N F P p

10 ἀγγελία Meurs. γὰρ post μὲν add. A

10 sq. συνήθη F

11 ἐνοειδής x p Meurs. ἐνοειδῶς A Ast

12 ὁμώνυμον p ἀγηοχέναι A M B ἀγηογέναι L N F ἀγηογέναι P p Ast (ex ἠγησγέναι alt. m. in marg. corr. P)

13 sq. πυθαγορικώτερον p

14 Βαβυλωνίων p

15 Ὀστάνης p Ast ζωρόαστρος N F Ζωροάστρης p ἀγέρας x A p ἀγέλας Meurs. Ast ἀστερικὰς x A p ἀστεικὰς Meurs. Ast: at cf. supra p. 48, 11

Seite 57

		57
σφαίρας, ἤτοι παρ’ ὅσον τελείως ἄγονται περὶ ἕν τι κέντρον
μόναι παρὰ τὰ σωματικὰ μεγέθη, ἢ ἀπὸ τοῦ σύνδεσμοί πως
καὶ συναγωγαὶ χρηματίζειν δογματίζεσθαι παρ’ αὐτῶν τῶν
φυσικῶν λογ⟨ί⟩ων, ἃς ἀγέλους κατὰ τὰ αὐτὰ καλοῦσιν ἐν
τοῖς ἱεροῖς λόγοις, κατὰ παρέμπτωσιν δὲ τοῦ γάμμα ἐφθαρ-	5
μένως ἀγγέλους· διὸ καὶ τοὺς καθ’ ἑκάστην τούτων τῶν ἀγελῶν
ἐξάρχοντας ἀστέρας καὶ δαίμονας ὁμοίως ἀγγέλους καὶ ἀρχαγ-
γέλους προσαγορεύεσθαι, οἵπερ εἰσὶν ἑπτὰ τὸν ἀριθμόν, ὥστε
ἀγγελία κατὰ τοῦτο ἐτυμώτατα ἡ ἑβδομάς. μήτι δὲ καὶ φυ-
λακῖτις ἡ αὐτὴ ἐκ τοῦ αὐτοῦ· οὐ γὰρ μόνον παρὰ τὸν τῶν	10
φυλάκων ἀριθμὸν ἑπτ’ ἔσονται ἡγεμόνες, ἀλλὰ καὶ ὅτι οἱ φυ-
λάσσοντες τὸ πᾶν καὶ ἐν συνοχῇ καὶ αἰωνίῳ μονῇ διακρατοῦν-
τες τοσοῦτοί εἰσιν ἀστέρες. ὅτι τὴν ἑπτάδα οἱ Πυθαγόρειοι
οὐχ ὁμοίαν τοῖς ἄλλοις φασὶν ἀριθμοῖς, ἀλλὰ σεβασμοῦ φασιν
ἀξίαν· ἀμέλει σεπτάδα προσηγόρευσαν αὐτήν, καθὰ καὶ Πώῤῥος	15
ὁ Πυθαγορικὸς ἐν τῷ Περὶ τῆς ἑβδομάδος φησί· διὸ καὶ ἐξε-
πίτηδες τὸν ἓξ διὰ τῆς ἐκφωνήσεως τοῦ κάππα καὶ σίγμα
(ταῦτα γὰρ ἐν τῷ ξι συνεξακούεσθαι) ἐκφέρουσιν, ἵν’ ἐν τῇ
συνεχεῖ καθ’ εἱρμὸν ἐπιφορᾷ τὸ σίγμα συνάπτηται τῷ ἑπτά.
ὥστε λεληθότως ἐκφωνεῖσθαι σεπτά. τοῦ δὲ σεβάσμιον εἶναι	20
τὸν ἕβδομον ἀριθμὸν αἰτία ἥδε· ἡ τοῦ κοσμοποιοῦ θεοῦ πρό-

6 sq. cf. Clem. Al. strom. VI, 16, 143, 1

9 sq. φυλακῖτις Ph.

13 sqq. cf. Ph. Philo de op. m. 42. Macr. I 6, 45. Del. p. 174, 44 sq. etc.

15 Πώῤῥος cf. Diels I³ 342, 27

1 ἕν τι y A περιόντι P p Meurs. τὸ (om. ἕν) Ast

4 λογ⟨ί⟩ων corr. Roscher ἃς] οὓς A ἀγέλας x A ἀγέλους p Meurs. Ast καλοῦσι P

5 παρέπτωσιν F

6 ἀγέλους F ἀγελῶν y A ἀγγέλων P p Ast

7 ὁμοίους M L B P N ὁμοίου F ὁμοίως A p Ast

7 sq. καὶ ἀρχαγγέλους om. N F

8 ζ’ A θτυμώτατα A L B N F ἐτυμώτατα M P p Ast (ex ἐτυπώτατα ead. m. corr. M)

9 sq. φυλακήτις A M L B P φυλακή τις N F p φυλακῖτις Ast cl. Ph.

10 τοῦ] τῆς p

12 πᾶς N

13 πυθαγόρειοι y A πυθαγόριοι P p Πυθαγορικοί Ast

14 ὁμοίαν x A ὁμοίως p Ast

16 φησὶν x

16—20 διὸ . . . σεπτά secl. Roscher quippe quae Pythagoricus quidam italicus addiderit

16 sq. ἐξεπιτήδες B

18 συνεξακούεται corr. Ast Roscher ἵνε P p Ast

19 καθειρμὸν B N F

20 λεληθότος p

21 ς’ A ἢ δὲ p

Seite 58

58
		νοια τὰ ὄντα πάντα ἀπειργάσατο γενέσεως μὲν ἀρχὴν καὶ
		ῥίζαν ἀπὸ τοῦ πρωτογόνου ἑνὸς ποιησαμένη τοῦ παντὸς εἰς
		ἀπόμαξιν καὶ ἀφομοίωσιν ἰόντος ἀνωτάτου καλοῦ, συμπληρώ-
		σεως δὲ τελείωσιν καὶ κατάκλεισιν ἐν αὐτῇ τῇ δεκάδι, ὄργανον
	5	δέ τι καὶ ἄρθρον τὸ κυριώτατον καὶ τῆς ἀπεργασίας τὸ κράτος
		ἀπειληφὸς τὴν ἑβδομάδα νομιστέον τῷ κοσμοποιῷ θεῷ ὑπάρ-
		ξαι· μεσότης γάρ τις φυσικὴ καὶ οὐχ ἡμῶν θεμένων ἡ ἑβδο-
		μὰς μονάδος καὶ δεκάδος, αἱ δὲ ἴδιαι μεσότητες κυριώτεραι \|
44		πως τῶν ἄκρων ὑπάρχουσι· πρὸς αὐτοῖς γὰρ ἑκατέρωθεν οἱ
	10	λόγοι συννεύουσιν· οὐ μόνον οὖν ὅτι, ἐπειδὴ κατ’ ἀριθμητι-
		κὴν ἴσην σχέσιν μεσιτεύουσι μονάδος καὶ δεκάδος ὁ δʹ καὶ ςʹ,
		ἴσον τῇ τῶν ἄκρων συνθέσει τὸ ἀμφοτέρων αὐτῶν σύστημα
		παρέχοντες, ὅσῳ πλεονάζει τοῦ ἑνὸς ὁ δʹ τοσούτῳ τοῦ δέκα ὁ
		ςʹ λειπόμενος, καὶ ἐναλλάξ, ὅσῳ [δ] τοῦ ιʹ ὁ δʹ λείπεται,
	15	τοσούτῳ τοῦ αʹ ὁ ςʹ πλεονάζων, ἀλλὰ καὶ ὅτι τὰ μὲν ἀπὸ
		μονάδος μέχρι τετράδος δυνάμει δέκα ἐστίν, ἐνεργείᾳ δὲ αὐτὸ
		τοῦτο ἡ δεκάς, ὁ δὲ ςʹ ἀριθμητικὴ μεσότης τετράδος καὶ δε-
		κάδος, τρόπον τινὰ δύο δεκάδων, τῆς μὲν δυνάμει, τῆς δὲ
		ἐνεργείᾳ, ὑποδιπλάσιος ὢν τῆς ἀμφοῖν συνθέσεως. ἔτι δὲ καὶ
	20	ἀκρόπολίς τις ὡσανεὶ καὶ δυσχείρωτον ἔρυμα μονάδι
		ἀσχίστῳ κατὰ τοῦτο ἡ ἑβδομὰς ἐν τῇ δεκάδι φαίνεται· μονα-
		τάτη γὰρ οὔτε πλάτος ἐπιδέχεται εὐθυμετρικὴ οὖσα καὶ μόνου
		τοῦ ὁμωνύμου ἐπιδεικτικὴ μέρους, οὔτε μὴν μιγνυμένη τινὶ
		τῶν ἐντὸς δεκάδος τινὰ τῶν ἐν αὐτῇ γεννᾷ, οὔτε μιγέντων
		τινῶν τῶν μέχρι δεκάδος γεννᾶται, λόγον δὲ ἴδιον ἔχουσα καὶ

11 sq. cf. Ph. μεσότης μονάδος καὶ δεκάδος

23—25 cf. An. p. 35, 6 sq. Theo p. 103, 2 sq. 5 sqq. Philo de op. m. 33. leg.

2 ποιησαμένης p

2—3 πάντα x A p παντὶ . . . ἰόντι vel πάντων . . . ἰόντων legi vult Asti παντὸς scripsi

3 ἀνωτάτω A

6 ἀπειληφὼς F

8 ἴαι B

9 αὐτοῖς x A αὐτῆς p αὐτὴν Ast

10 συννεύουσιν x p συννεύουσιν A Ast

12 ἴσον A

13 δέκα] ι’ A

14 ὁ y p ab alt. m. del. P om. A secl. Ast ι’] δέκα N F

15 πλεονάζει in marg. ab ead. m. πλεονάζων N F πλεονάζον ex πλεονάζων ead. m. corr. A

16 δέκα] ι’ A ἐστί M P N F p Ast

19 ὦ F

20 ἔρυμα x A ῥεῦμα p Ast

21 τοῦτο] scrib. ταὐτὸ

22 εὐθυμερικὴ B N F

Seite 59

		59
ἀκοινώνητον καιριώτατα τέτακται. διὸ πολλὰ συντυγχάνει ἐν
τοῖς κοσμικοῖς οὐρανίοις τε καὶ περιγείοις, ἄστράσι καὶ ζῴοις
καὶ φυτοῖς, κατ’ αὐτὴν ἀποτελεῖσθαι· τοιγαροῦν τύχη τε ὡς
πᾶσι παρεπομένη τοῖς ἀποβαίνουσιν ὀνομάζεται καὶ καιρὸς
ἐπὶ τούτῳ, διότι καιριωτάτης τέτευχε χώρας καὶ φύσεως. μέγα	5
δὲ τεκμήριον τοῦ λόγου καὶ τὸ ἐν ταῖς σφαίραις, ὀγδόην μὲν
[τὴν] ἄνωθεν, τρίτην δὲ κάτωθεν τὴν σεληνιακὴν ὑπάρχουσαν
τὴν τῶν περὶ γῆν ἀποτελεσμάτων ἀποτέλεσιν καὶ ἐξουσίαν
ἀποφέρεσθαι, μεσαίχμιον νοουμένην τῶν τε ἄνωθεν καὶ τῶν
κάτωθεν· καὶ αὐτὴ γὰρ ἑβδομάδι πρὸς ταῦτα ἐπιχρωμένη φαί-	10
νεται συλλαμβανούσης μὲν πως ὡς ὑπασπιστοῦ τῆς τετράδος·—
καὶ αὐτὴ γὰρ ἐν δεκάδι μεσότης ὤφθη σὺν αὐτῇ τῇ ἑβδομάδι,
⟨ὥστε⟩ ἀναγκαίως τελειουργία καὶ συμπλήρωσις τοῖς οὖσιν
ἀποτελεῖται \| δι’ ἀμφοτέρων τῶν ἀριθμῶν, ἐπειδὴ καὶ ὁ κηʹ,		45
τέλειος τοῖς ἑαυτοῦ μέρεσιν ὤν, ἀμφοτέρων ἐγκρατηθέντων ἔργον	15
ἐστὶ (τετράκι γὰρ ⟨ἑπτά⟩ ) —, συλλαμβανούσης δὲ πολύ τι
πλέον τῆς ἑβδομάδος· ἡ γὰρ ἀπὸ μονάδος μέχρι αὐτῆς σύνθεσις
ἀποτελεῖ αὐτόν. ἑπτάωροι οὖν αἱ τέσσαρες σεληνιακαὶ φάσεις

all. I 5. quaest. in Gen. II 12. Lyd. II 12. III 9. Hierocl. FPhGr. I 465. Clem. Al. VI 16, 140, 1. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Mart. Cap. I 40. VII 738. Chalc. p. 101 sq. Favon. p. 9, 18 sq.

19 sq. Ambros. Migne PL 14, 397 D. Isid. 83, 186. Del. p. 168, 15.

1 sq. cf. Philo de op. m. 38. Lyd. II 11

3 τύχη Ph. Lyd. IV 7

4 καιρὸς Ph. Lyd. IV 7. Philo de sept. 8. Alex. Aphr. in met. A 5, 985 B 26. Asclep. ibid. Anon. ap. Tannery Dioph. II 74 sq. Hesych. s. v. Del. p. 169, 16

9 μεσαίχμιον cf. Macr. I 21, 33

17 sq. cf. Macr. I 6, 52 etc.

18 sqq. cf. Macr. I 6, 55. An. p. 36, 3 sq. Theo p. 103, 21 sq. Clem. Al. strom. VI 16, 143, 2 sq. Mart. Cap. VII 738. Gell. n. a. III 10, 6. Stob.

1 ἀκινώνητον B κυριώτατα L B N F

2 ἄστροσι A M L B N ἄστερασι F

4 περεπομένη M L περ ἐπομένη B N F ὠνομάζε-ται p

5 κυριοτάτης x p καιριοτάτης A Ast χώρας x A (χώ-ρας F) χωρὶς p χωρίας Ast

6 γε post μὲν perperam add. p Ast

7 τὴν pr. seclusi τὴν alt. y A om. P p Ast

8 περιγῆν P ἀποτέλησιν corr. Ast in adn. sine iusta causa ut vid.

9 μεσαίχμιον N F

11 συλλαμβάνουσα x A συλλαμβανούσης Ast in adn. ὡς ὑπασπιστοῦ x A ὑπ’ ἀσπιστοῦ p ὥσπερ ἀσπιστοῦ Ast in adn.

13 ὥστε addidi

15 ἐγκεκραθέντων p Ast

16 τετράκις Ast ἑπτά add. Ast in adn.

18 δ’ A φύσεις B

Seite 60

60
		ὑπάρχουσαι συμπληροῦσιν εὐλόγως τὸν τοῦ ἀστέρος τούτου
		μῆνα, ἡμερῶν ὄντα ἔγγιστα κηʹ. συλλογίσασθαι δὲ δεῖ καὶ
		τὰς ἑπτὰ σχηματικὰς μορφὰς τῆς σελήνης τετράδι, μηνοειδῆ
		διχότομον ἀμφίκυρτον πανσέληνον, πάλιν ἄλλην ἀμφίκυρτον,
	5	ἐκ θατέρου μέρους φωτιζομένης αὐτῆς, καὶ πάλιν διχότομον
		κατὰ ταὐτὰ καὶ ἄλλην μηνοειδῆ. διατιθέμενον δὲ καὶ τὸν
		ὠκεανὸν ὑπ᾽ αὐτῆς κατὰ τοὺς ἑβδομαδικοὺς ἀριθμοὺς
		ὁρῶμεν· νουμηνία μὲν μέγιστος ἐν τῷ πλημμύρειν ὁρᾶται,
		δευτέρᾳ δὲ βραχὺ ὑποβεβηκώς, τρίτῃ ἔτι ἐλάσσων, καὶ κατὰ
	10	τὸ ἑξῆς ἡ ἀνοίδησις τῆς πλημμυρίδος ἔτι μᾶλλον μειοῦται
		μέχρι τῆς ἑβδόμης, ἥτις διχότομον τὴν σελήνην ἐπιδείκνυσι,
		τὸ δ᾽ αὖ ἀπὸ ταύτης ἐν τῇ ὀγδόῃ ἴσως πάλιν γίνεται τῇ
		ἑβδόμῃ, τουτέστιν ἡ αὐτὴ δυνάμει, ἐν δὲ τῇ θʹ, οἵαπερ ἐπὶ τῆς
		εʹ, δεκάτῃ δέ, οἵα ἐπὶ τῆς εʹ, καὶ τῇ ιαʹ, οἵα ἐν τῇ δʹ, τῇ δὲ
	15	ιβʹ, οἵα ἐν τῇ γʹ, τῇ δὲ ιγʹ, οἵα ἐν τῇ βʹ, τῇ δὲ ιδʹ, οἵα ἐν
		τῇ αʹ. εἶτα ἀπ᾽ ἄλλης ἀρχῆς ἡ τρίτη ἑβδομάς τὰς αὐτὰς δια-
		θέσεις ποιεῖ τῇ ὑδατικῇ σφαίρᾳ, ἃς ἡ πρώτη, ἡ δὲ τετάρτη,
		ἃς ἡ δευτέρα. τί γὰρ δεῖ νῦν ὀστρέων τε καὶ ἐγκεφάλων
		καὶ μυελῶν μινύθησιν καὶ τῶν πλείστων ζῴων τὴν συμπά-
	20	θειαν ἐπεξιέναι τὴν πρὸς τὸ ἄστρον τοῦτο, ὁπότε ἐξ αὐτῶν

ecl. I 26. Lyd. III 12. Chalc. p. 103, 9 sqq. Favon. p. 8, 2 sqq. Isid. Migne PL 83, 188

6 sqq. = Macr. I 6, 61 cf. Philo de op. m. 38. Plin. n. h. II 215

2 ἔγγιστα p κθ’ x A p κη’ dubitanter corr. Ast in adn. Roscher

4 ἄλλην y A ἄλλου P p Ast Altmann

5 ἐκ θατ.] ἑκατέρου F

6 κατὰ ταὐτὰ x A

8 post ὁρῶμεν lacunam praebent M L B ἐν add. Ast ‘non opus’ Heiberg πλημμυρεῖν P p Ast Roscher Altmann

9 ὑποβεβηκός p

10 τῆς y A om. P p Ast Roscher Altmann

11 ἑβδόμης ex ἑβδομάδος ead. m. corr. N ἐπιδείκνυσιν M L B P

12 γίγνεται B N F τῆς F

13 τουτέστι M P

14 ς’] ἕκτης N F καὶ bis B

15 δὲ pr. P om. y A ιγ’] γ’ P ἐν tert. om. L N F

16 α’] πρώτη A N F P p Ast ἀπὸ x A

17 δ’ M L B P p Ast τετρὰς N F τετάρτη A

18 β’ M L B P p Ast βα’ N F δευτέρα A τί x A τῇ p οὖν vel τί Ast οὐ Roscher ὀστρέων ἢ ὀστέων mavult Ast ἐγκεφάλων p ἐχίνων ἐνάλων dubitanter corr. Roscher fort. recte

19 μυελῶν] μυῶν Roscher fort. recte μινύθησιν x A Roscher μινώθησιν p μανώθησιν Ast

Seite 61

		61
τῶν τοῖς ἀνθρώποις συμβαινόντων αὐτάρχως δυνάμεθα πει-
ραθῆναι περὶ τῶν λεγομένων· πρῶτον μὲν αἱ καθάρσεις ταῖς
γυναιξὶ διὰ τῶν προλεχθεισῶν ἑβδομαδικῶν περιόδων γίνονται,
παρ’ αὐτὸ τοῦτο πρὸς τινων ἔμμηνα καὶ καταμήνια καλούμενα.
εἶτα ἑπτάκις ὁ γόνος ὡς ἐπίπαν τῷ ἄρρενι θόρυνυται εἰς τὴν	5
γυναικείαν μήτραν, ἑπτὰ δὲ ὥραις ταῖς πλείσταις ἤτοι προσ-	46
πλάσσεται εἰς ζωογόνησιν τὸ νοστιμώτερον αὐτοῦ ἢ ἀπολισθαί-
νει, καθάπερ ἀμέλει καὶ ἀντιστρόφως ἀπὸ τῆς φυσικῆς τοῦ
ἐμβρύου ὀμφαλοτομίας εἰς τὴν τῆς ἐξόδου ἐπιδείξιν ἑπτὰ
ὡρῶν οὐκ ἐντὸς διάστημα ἀναλύεται, ἐν αἷς συμμέτρως ἱκανὸν	10
ἀντέχειν τὸ κύημα, οὔτε τῇ ἀπὸ τοῦ ὀμφαλοῦ τροφῇ διακρα-
τεῖσθαι ἔχον ἔτι ὡς φυτὸν ἢ μέρος, οὔτε πω τῇ θύραθεν εἰσπνοῇ
ὡς ζῷον ἤδη ἀπροσάρτητον καὶ αὐτοτελές, ἡμέραις δὲ ἑπτὰ
φύσει τινὶ ὑμενώδει ὑδροδόχῳ ὁμοιοῦται, καθάπερ καὶ ὁ ἰατρὸς
Ἱπποκράτης συναιρεῖ λέγων ἐν τῷ Περὶ παιδίου φύσεως· ‘γυ-	15
ναικὸς οἰκείης ἡμῖν μουσουργὸς ἀγαθὴ κάρτα καὶ
πολύτιμος ἦν πρὸς ἄνδρα φοιτεύουσα, οὐκ ἤθελε δὲ
λαβεῖν ἐν γαστρί, ἵνα μὴ ἀτιμοτέρη τοῖς ἐρασταῖς εἴη.
ἠκηκόει δὲ ἡ μουσουργός, οἷάπερ αἱ γυναῖκες πρὸς
ἀλλήλας λέγουσιν, ὅτι, ἐπειδὰν μέλλῃ ἡ γυνὴ συλλη-	20
ψεσθαι ἐν γαστρί, οὐκ ἐξέρχεται ἡ γονή, ἀλλ’ ἐμμέ-
νει· ταῦτα ἀκούσασα συνῆκε, καί που ᾔσθετο οὐκ

2 sqq. cf. Macr. I 6, 62. Philo de op. m. 41. leg. all. I 4

6 sqq. cf. Macr. I 6, 62 (p. 509, 6 sqq. Eys.²)

7 cf. Orph. fr. 37

12 φυτόν cf. Chrys. ap. Plut. de stoic. rep. 41, 1

13 sq. cf. Macr. I 6, 63. Gell. n. a. III 10, 7

15 sqq. Hipp. I 385 sq. Kühn. VII 490 Littré. cf. Macr. I 6, 64. Hipp. π. σαρκῶν I 441 Kühn

1 τῶν y A om. P p Ast Roscher

3 γίγνονται B N F

4 τινῶν P p Ast Roscher

6 γυναικείαν B N F γυναικίαν p ἤ τοι p

7 νοστιμώτερον y A νοσιμώτερον P p ἀνυσιμώτερον Ast in adn. Altmann ζωσιμώτερον Roscher

9 ἐμβρίου L B N F ἐξοδίου x A p corr. Ast ἐπιδείξιν] ἐπίτευξιν corr. Roscher

10 οὐκ ἐντὸς . . . ἀναλύεται corrupta diiudico ἐκτὸς Bullialdus ἀναλίσκεται Bull.

11 τῆς F

12 πως mavult Ast εἰς πνοὰ F

13 ζώων p ἡμέρες B

14 ὑδροδόκῳ corr. Ast sine iusta causa, ut vid.

18 ἀτιμοτέρη B

19 οἷάπερ P

20 ἐπειδ’ ἂν x ἐπὶ δ’ ἂν p μέλλῃ M L B P F μέλλει p

21 sq. ἐμμένει P p

Seite 62

62
		ἐξελθοῦσαν τὴν γονὴν ἅπασαν ἀφ᾽ ἑαυτῆς καὶ ἔφρασε
		τῇ δεσποίνῃ, καὶ ὁ λόγος ἦλθεν εἰς ἐμέ· κἀγὼ ἀκού-
		σας ἑβδομαίαν οὖσαν ἐπέτρεψα πρὸς γῆν ὑψηλὰ πη-
		δᾶν· ἑπτὰ δὲ οἱ πεπήδητο, καὶ ἐξῆλθεν αὐτῇ ἡ γονή,
	5	καὶ ψόφος ἐγένετο· οἷον δὲ ἦν τὸ ἐκθορὸν, ἐγὼ ἐρέω·
		οἷον εἴ τις ᾠοῦ τὸ ἔξωθεν λεπύριον περιέλοι, ἐν δὲ
		τῷ ἐσωτάτῳ ὑμένι τὸ ὑγρὸν διαφαίνοιτο. καὶ τάδε μὲν
		Ἱπποκράτης· Στράτων δὲ ὁ Περιπατητικὸς καὶ Διοκλῆς ὁ Κα-
		ρύστιος καὶ πολλοὶ ἕτεροι τῶν ἰατρῶν ἐν μὲν τῇ δευτέρᾳ ἑβδο-
	10	μάδι ῥανίδας αἵματος ἐπιφαίνεσθαι τῷ λεχθέντι ὑμένι φασὶν
		ἐκ τῆς ἐξωτέρας ἐπιπολῆς, ἐν δὲ τῇ τρίτῃ διϊκνεῖσθαι αὐτὰς
		ἐκ τῆς ἐξωτέρας ἐπιπολῆς, ἐν δὲ τῇ τρίτῃ διϊκνεῖσθαι αὐτὰς
		καὶ μέσον ὡς σαρκός τι καὶ αἵματος σύστρεμμα ἴσχειν, δηλον- \|
47		ὅτι τελειουργίας τυχὸν διὰ τὴν τοῦ κηʹ τελείαν φύσιν ἢ διὰ
	15	τὴν ἐν αὐτῷ τῶν δύο περιττῶν κύβων περαινούσης οὐσίας
		ὑπαρχόντων σύνθεσιν, ἐν δὲ τῇ εʹ κατὰ τὴν λʹ μάλιστα καὶ
		πέμπτην ἡμέραν διαπλάττεσθαι ἐν μέσῳ αὐτοῦ μελίττης μὲν
		μεγέθει ἐοικὸς τὸ βρέφος, διατετρανωμένον δὲ ὅμως, ὥστε κε-
		φαλὴν καὶ αὐχένα καὶ θώρακα καὶ κῶλα ὁλοσχερέστερον φαντά-
	20	ζεσθαι ἐν αὐτῷ· καὶ τοῦτό φασι ζʹ μηνὶ γόνιμον εἶναι, εἰ δ᾽
		ἐννέα μέλλει γενήσεσθαι, τῇ ἕκτῃ πάσχει τοῦτο ἑβδομάδι, ἂν

8 sqq. = Macr. I 6, 65 sq.

10 cf. Favon. p. 9, 25

1 ἐξελθοῦσαν F ἅπασαν M P p Ast om. L B N F Kühn Littré secluserim

2 δεσπείνη p ὁ om. F

3 ἑβδομαίαναν B

4 πεπήδητο M L P p ἑπταδὲ οἱπεπήδητο F ἑπταδέοι πεπήδητο N ἑπτὰ δέοι πεπήδητο B ἐπεπήδητο corr. Ast αὐτῇ x p Ast αὐτῇ scripsi

5 ἐκθορεῖν x p Ast, correxi

6 εἴ τις F εἴ τι p τὸ om. N F λεπύριον x Kühn Littré λέπυρον corr. Ast sine iusta causa, ut vid.

11 ἐπιπολῆς y ἐπιπολιῆς p Ast Roscher ἐπιχλοπῆς perperam Altmann: in superficie Macr. M

11–12 αὐτὰς...θρομβοῦσθαι y om. P p Ast Roscher Altmann

12 ἐν δὲ τῇ δʹ iam coni. Ast Roscher φασιν M L B

13–16 δηλονότι...σύνθεσιν om. Macr.

14 τοῦ om. B ἦν M L B P ἢ N F ἦν p ἢ corr. Ast

16 κύβων om. B τῷ x p Ast Altmann τῇ corr. Roscher κατὰ...ἡμέραν om. Macr. λʹ] τριακοστήν N F fort. rectius

17 αὐτοῦ y αὐτῷ P p Ast Roscher Altmann

20 φασιν y ἑπτὰ N F μηνὶν M L P

21 ἐννέα P γεννήσεσθαι N ςʹ x p Ast Altmann ἕκτῃ Roscher

Seite 63

		63
θῆλυ ᾖ, ἂν δὲ ἄρσεν, τῇ ἑβδόμῃ. τῆς δὲ γονιμότητος αἰτίαν
μάλιστα τὴν ἑβδομάδα ὑπάρχειν, δηλοῖ τὸ καὶ τὰ ἑπταμηνιαῖα
δι’ αὐτὴν ζώσιμα οὐκ ἔλαττον τῶν ἐννεαμηνιαίων γίνεσθαι,
διαφθείρεσθαι δὲ ὑπὸ τῆς φυσικῆς ἀνάγκης τὰ ἀμφοῖν μέσα
τεταγμένα ὀκταμηνιαῖα, ὃ διὰ τοιούτου τινὸς ἐπιλογισμοῦ συνε-	5
βίβαζον οἱ Πυθαγορικοί, δι’ ἀριθμητικῶν λόγων καὶ διαγραμ-
μάτων τὴν ἔφοδον ποιούμενοι· τοὺς ἀπὸ τῶν δύο ἐλαχίστων
ἀριθμῶν πυθμένας κύβους τοῦ τε βʹ καὶ τοῦ γʹ τὸν ηʹ καὶ
τὸν κζʹ συντιθέντες ποιοῦσι τὸν λεʹ, ἐν ᾧ μάλιστα συμβέβηκε
τοὺς τῶν συμφωνιῶν ὁρᾶσθαι λόγους, δι’ ὧν ἡ ἁρμονία τελει-	10
οῦται· γένεσις μὲν γὰρ πᾶσα ἐξ ἐναντίων, ὑγροῦ ξηροῦ, ψυχροῦ
θερμοῦ, ἐναντία δὲ οὐχ ὁμονοεῖ οὐδ’ εἰς σύστασίν τινος συν-
τρέχει δίχα ἁρμονίας· ἁρμονιῶν δὲ ἀρίστη, πάντων ἐπιδεικτικὴ
τῶν συμφώνων λόγων, ἡ κατὰ τὸν λεʹ ἀριθμόν, ὃς οὐ μόνον
εἰς στερέωσιν καὶ τελειότητα τοῖς προλεχθεῖσι δυοῖ κύβοις τριχῇ	15
διαστατοῖς ἰσάκις ἴσοις ἰσάκις συμπληροῦται, ἀλλὰ καὶ τῶν
πρώτων τριῶν τελείων τῶν τοῖς ἰδίοις μέρεσιν ἴσων, δυνάμει
μὲν τοῦ αʹ, ἐνεργείᾳ δὲ τοῦ ςʹ καὶ τοῦ κηʹ, σύστημά ἐστι.
πρὸς δὲ τούτοις καὶ τῶν τὴν ἁρμονικὴν ἐπιδειξαμένων πυ-
θμενικῶς θεωρίαν τῶν τῶν συμφωνιῶν σχέσεων ἁπασῶν, τοῦ ςʹ	20
καὶ ηʹ καὶ θʹ καὶ ιβʹ, συγκεφαλαίωμά ἐστι, τοῦτον δὲ τὸν λεʹ
ἐναρμόνιον ὄντα καὶ τελεστικώτατον ὑπὸ πλευρῶν δύο περισ-
σῶν περιεχό \| μενον παραλληλόγραμμον, τῆς εʹ καὶ ςʹ, ψυχογο-		48
νικὸν γενέσθαι, εἰ τὴν τρίτην διάστασιν τῷ ςʹ μηκυνθεὶς αὐξή-
θειη (ψυχῇ γὰρ οἰκειότατος ὁ ςʹ), προαπεδείχθη. ὅτι ποιότης	25

1 ἄρσεν, τῇ ἑβδ. cf. Gell. n. a. III 10, 7

2 sqq. cf. Philo de op. m. 41. Lyd. II 12. Hipp. π. σαρκῶν I 442 Kühn. [Plut.] de plac. phil. 907 F—908 C. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Censor. d. die n. 7, 2. 5. 6. Isid. Migne PL 83, 188. Theo p. 104, 4. Favon. p. 9, 26 etc.

5 sqq. cf. Macr. I 6, 14

15 sq. cf. Nicom. p. 119, 6 sq.

1 ζ’ x p Ast Altmann ἑβδόμη Roscher

3 δι’] δ’ P γί-

γνεσθαι B

12 τινός y τινά P p Ast

14 λε’] τριάκοντα πέντε B

15 προσλεχθεῖσιν p

16 ἴσοις y ἴσα P p Ast

17 ἐν ante τοῖς add. F εἰδίοις P ἴσον F

18 τοῦ tert. x om. p Ast

20 τῶν alt. x om. p Ast

23 παραλληλογράμμων corr. Ast in adn. ζ’] ἑπτά B

24 εἰ] εἰς L B

25 ψυχῇ p

Seite 64

64
		μὲν καὶ χροιὰ καὶ φῶς μετὰ τὰ σωματικὰ μεγέθη τριχῇ δια-
		στάντα ὤφθη κατὰ τὴν πεντάδα, ψύχωσις δὲ καὶ ἕξις ζωτικὴ
		κατὰ τὴν ἑξάδα διὰ τοῦτο ὠνομασμένην, τελείωσις δὲ καὶ
		διανόησις κατὰ τὴν ἑβδομάδα. ὅπερ οὖν πεντάκις ἓξ ἑπτάκις
	5	⟨ηʹ⟩ ἑπτάκις ἓξ πεντάκις ἀποτελεῖται, τοῦτο δηλονότι καὶ
		ἐκ τοῦ πεντάκις ἑπτὰ ἑξάκις ἀποβαίη ἄν· σύμπαντα δὲ σιʹ,
		ἐν ὅσαις ἡμέραις οἱ ἑπταμήνιοι ζωογονοῦνται παρὲξ τῶν ἓξ
		ἡμερῶν, δι’ ὅσων ἡ τοῦ ὑγροφόρου ὑμένος σύστασις ἐδείχθη
		πρώτιστα φαίνεσθαι, σὺν δ’ ἐκείναις κύβος ἂν εἴη ἀποκα-
	10	ταστατικὸς καὶ σφαιρικός, ὃς ἀποτελειοῦται τοῖς οἰκείοις μέρε-
		σιν ἴσος, τοῦ ἓξ ψυχικοῦ ἀριθμοῦ. καὶ Διοκλῆς δὲ ἑξαπλασια-
		σθέντων τῶν λεʹ γίνεσθαί φησι στερεὸν τὸν σιʹ, ὅσαιπέρ εἰσιν
		εἰς τοὺς ἑπτὰ μῆνας ἡμέραι τοὺς τριακονθημέρους. Ἱπποκράτης
		δέ· ‘τὰ ἐν οʹ ἡμέραις κινούμενα, φησίν, ἐν τριπλασίῃσι
	15	τελειοῦται’· καὶ κατὰ τοῦτον γὰρ αἱ μὲν οʹ τριπλασιασθεῖσαι
		τοῦ σιʹ ποιητικαί εἰσιν, αἱ δὲ λʹ, τοῦ ϟοʹ, ἑπταμήνου καὶ ἐννεα-
		μήνου. ὅτι καὶ τὰ σπέρματα πάντα ὑπὲρ γῆν ἀναφαίνεται δι’
		ἑβδόμης μάλιστα ἡμέρας ἐκφυόμενα, καὶ ἑπτάκαυλα ὡς ἐπίπαν
		τὰ πλεῖστα γίνεται, τά τε βρέφη, ὥσπερ ἐσπάρη τε καὶ κατὰ
	20	γαστρὸς ἑβδομάδι διωκήσῃ, οὕτω καὶ μετὰ τὴν γένεσιν ἑπτὰ
		μὲν ὥραις τὴν κρίσιν ἴσχει τοῦ ζῆν ἢ μή· ἐμπνέοντα γὰρ πάντα
		τῆς μήτρας ἐξέρχεται τὰ τελεσφόρα καὶ οὐ νεκρὰ ἀποκυηθέντα,

4 sqq. cf. Hipp. π. σαρκῶν I 443 Kühn

5 sqq. cf. Macr. I 6, 16

11 sqq. cf. Hipp. π. σαρκ. c. 19. Vindician. c. 15 (Wellmann Fr. d. gr. Aerzte p. 44)

13 sq. Ἱπποκρ. Epid. III 453 Kühn. V 116 Littré cf. Macr. I 6, 17

17 sqq. cf. Plin. n. h. 18, 51 (v. et 16, 101. 104. 22, 95)

20 sqq. = Macr. I 6, 67

4 τὰ post κατὰ add. N F ἐκ τοῦ post οὖν add. Ast

5 ἢ add. Ast in adn. πεντάκις om. B

7 ζωογονοῦντες B ζωογονοῦται F πάρεξ x p Ast παρὲξ Roscher

8 ἐδείξθαι L B N ἐδείχθαι F

9 sq. ἀποκαταστατικός y

11 ἴσου y ἴσον P p Ast Roscher corr. Heiberg δικιλῆς p

12 λεʹ . . σιʹ] λςʹ . . σιςʹ legi vult Roscher, quod σιʹ numerus non sit στερεός: at cf. vv. sqq. ὅσαίπερ . . . τριακονθ. γίγνεσθαι N F στερεὸν intellegendum = τὸν τριχῇ διαστατόν (cf. Nicom. p. 99, 14 sq. Iambl. p. 93, 8 sqq.)

13 τριακονθ’ ἡμέρους F

14 φησι p Ast τριπλασίοιςι B

15 τελειοῦσθαι corr. Ast τριπλασιασθεῖσθαι N F

19 γίγνεται B N F τε pr. x δὲ p Ast Roscher

22 τελέσφορα mavult Ast ἀποκυηθένται F

Seite 65

		65
πρὸς δὲ τὴν τοῦ ἀναπνεομένου ἀέρος παραδοχήν, ὑφ’ οὗ το-
νοῦται τὸ τῆς ψυχῆς εἶδος, κρισιμωτάτη βεβαιοῦται τῇ ςʹ ὥρᾳ
ἐπὶ θάτερον, ἢ ζωὴν ἢ θάνατον. ἑπτὰ δὲ μησὶν ὀδοντοφυεῖ,
δὶς δὲ ἑπτὰ ἀνακαθίζει καὶ ἕδρας ἀκλινοῦς τυγχάνει, τρὶς δὲ
ἑπτὰ διαρθροῦν ἄρχεται τὸ φθέγμα καὶ λαλεῖν τὰς πρώτας	5
ὁρμὰς \| ἐπιβάλλεται. τετράκις δὲ ἑπτὰ ἵσταται μὴ σφαλλόμενα		49
καὶ διαβαίνειν ἐπιχειρεῖ, πεντάκις δὲ ἑπτὰ παύεται τῆς τοῦ
γάλακτος τροφῆς φυσικῶς ἀποδιατιθέμενα. ἑπτὰ δὲ ἔτεσιν
ἀποβάλλει τοὺς φυσικοὺς ὀδόντας καὶ ἀναφύει τοὺς πρὸς τὴν
σκληρὰν τροφὴν ἐπιτηδείους, δὶς δὲ ἑπτὰ ἡβάσκει καὶ ὥσπερ	10
διηρθρωμένως ἔτυχε τοῦ παντὸς προφορικοῦ λόγου ἐν τῇ προ-
τέρᾳ τῶν ἐτῶν ἑβδομάδι, τοσούτων φύσει ὑπαρχόντων καὶ τῶν
εἰς τὸ τοιοῦτον ἐπιτηδείων ἁπλῶν φθεγμάτων, οὕτως ἄρχεται
ταῖς τοῦ ἐνδιαθέτου ἐπιβάλλειν διαρθρώσεσιν, καθὸ λογικὸν
ἤδη ὑπάρχει ζῷον, ἑπτὰ κατὰ πολλοὺς τῶν φιλοσόφων ὑπαρ-	15
χουσῶν τῶν τὸ λογικὸν συνασκουσῶν αἰσθήσεων καὶ τότε
μάλιστα συμπληρουμένων· πρὸς γὰρ ταῖς τεθρυλλημέναις πέντε
ἔτι καὶ τὴν φωνητικὴν καὶ σπερματικὴν καταριθμοῦσίν ἔνιοι,
αὕτη δὲ τότε συμπληροῦται αὐτοῖς. ὅτε τὸ σπερματικὸν φυσι-

3 sqq. = Macr. I 6, 69 sq.

3 et 8 sq. cf. Hipp. π. σαρκ. 12. 19. π. ἑπταμ. 9 (VIII 598. 614. VII 448 Littré). Theo p. 104, 5 sq. Alex. Aphr. p. 38, 19. Syrian. in met. p. 191, 16. Varro ap. Gell. n. a. III 10, 12. Censor. d. die n. 7, 2. Mart. Cap. VII 739. Favon. p. 9, 27 sqq. Chalc. p. 102, 16 sq. Isid. Migne PL 83, 188

8 sq. cf. Hipp. I 444 Kühn. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Censor. d. die n. 7, 4. 14, 7. Del. p. 169, 18 etc.

9 cf. Philo de op. m. 35

10 ἡβάσκει cf. Theo p. 104, 7. Philo leg. all. I 4.

10 sqq. cf. [Plut.] de plac. phil. 4, 11. 5, 23. Alex. Aphr. l. l. Schol. Plat. Alc. I 121 E. Mart. Cap. l. l. Chalc. l. l. Censor. d. die n. 7, 2. 4. 14, 7. Isid. l. l.

11, 14 προφορικοῦ . . . ἐνδιαθέτου cf. Theo p. 72, 25 sqq.

14 λογικὸν cf. Philo leg. all. I 4

19 sq. cf. Macr. I 6, 71

2 ζ’ om. F

4 δ’ pr. B ἀνακαθίζει F

5 διαρθροῦν M L λαλεῖν y καλεῖν P p Ast

6 σφαλλόμενα P p

8 ἔτεσιν N F

10 ἢ ante ἑπτὰ add. P p

11 διηρθρωμένου Altmann

14 ἐν διαθέτου F καθ’ ὃ B

17 ε’ x p Ast πέντε Roscher

18 κατ’ ἀριθμοῦσιν B

19 αὐτὴ x p αὐτῇ Ast

Seite 66

66
		κῶς ἅπασι κινεῖται, ἄρρεσι μὲν διὰ γονῆς, θηλείαις δὲ δι’
		ἐμμηνίου καθάρσεως· διόπερ ζωογονητικῆς ἐπιτηδειότητος τότε
		μόνον κατάρχονται, καὶ Βαβυλωνίοις οὐδὲ θρησκεύονται οὐδὲ
		τῆς αὐτῶν ἱερατικῆς σοφίας μετέχουσιν, ἀλλ’ ἀποκλείονται τῶν
	5	ἐνταῦθα μυημάτων ἐντὸς τούτου τοῦ χρόνου. ἐπεὶ δὲ καὶ
		τίκτειν τῷ ἑξῆς ἔνεστι χρόνῳ καὶ ἀνθ’ αὐτῶν ἀμείβειν εἰς τὴν
		κοσμικὴν συμπλήρωσιν ἄνθρωπον, εἰκότως γενεὰν τὴν συμ-
		μετρότητα οἱ ποιηταὶ τὴν τριακονταετῆ τίθενται, ἐν ᾗ τέκνον
		ἔστιν ἰδεῖν· καὶ κατὰ τὴν ἐν τριάδι τελείωσιν διὰ τριῶν ἡ δια-
	10	δοχὴ συγκλείεται διὰ πατρός, υἱοῦ, ἐγγόνου. τῇ δὲ τρίτῃ
		ἑβδομάδι συλλήβδην καὶ τὴν ἐπὶ μῆκος αὔξησιν ἀπολαμβάνει,
		τῇ δὲ τετάρτῃ τὴν ἐπὶ πλάτος τελειοῦται, καὶ οὐδεμία ἄλλη
		αὐτοῖς ἀπολείπεται σώματος ἐπίδοσις· τέλειος γὰρ ὁ κηʹ. τῇ
		δὲ εʹ κατὰ τὸν ἁρμονικὸν ἀποδειχθέντα τὸν λεʹ καὶ ἡ κατὰ
	15	ἰσχὺν πᾶσα ἐπίδοσις ἀποσφραγίζεται καὶ οὐκέτι οἷόν τε ἑαυ-
50		τοῦ ἰσχυρότερον μετὰ ταῦτα τὰ ἔτη γενέσθαι. διὰ \| τοῦτο οἱ
		ἀθληταὶ τοσούτων γενόμενοι οἱ μὲν ἤδη νενικηκότες πλέον τι
		πρᾶξαι οὐ προσδοκῶσιν, οἱ δὲ μήπω καταλύουσι. καὶ αἱ τῶν
		βελτίστων πολιτειῶν νομοθεσίαι μέχρι μὲν ταύτης στρατεύεσθαι
	20	ἀναγκάζουσιν, εἰσὶ δὲ καὶ αἱ μέχρι τῆς μετ’ αὐτήν, τὸ δὲ μετὰ
		τοῦτο στρατηγεῖν μὲν, οὐκέτι δὲ στρατεύεσθαι συγχωροῦσιν.
		τὸ δὲ κεφάλαιον, ὅταν ὁ τῆς δεκάδος λόγος τῷ τῆς ἑβδομάδος
		κερασθῇ καὶ δεκάκις ἑπτὰ γένηται, τότε πάντων ἔργων ἀφετέον

10 sqq. = Macr. I 6, 72 sq. cf. Favon. p. 9, 30 sq. Theo p. 104, 7 sq. Philo leg. all. I 4. Chalc. p. 102, 19 sq. Isid. Migne PL 83, 188

19 sq. cf. Macr. I 6, 74

22 sqq. cf. Macr. I 6, 76

1 ἄρσι B ἄρεσι F διαμονῆς L

5 ἐνταῦθ’ ἀμυημάτων F μνημάτων p

7 sq. συμμετρότητα x p συμμετρωτάτην Ast

9 ἐστὶν P p Ast

10 συγκλείεται B N F γίνεται in marg. γρ. συγκλ. M L γίνεται P p Ast

13 τῆς y τῇ P p Ast

14 ε’] πέμπτη Roscher λε’] τριάκοντα πέντε B

15 ἰσχὺν F οὐκ ἔτι L N F

16 διατοῦτο B

17 τοσούτων x [sc. ἐτῶν] τοσοῦτον p τοσούτοι vel potius τηλικοῦτοι Ast

18 οἶδε B καταλύουσιν B

21 τὸ post δὲ add. p Ast συγχωροῦσι P p Ast

Seite 67

		67
τῷ ἀνθρώπῳ, καθοσιωτέον δὲ τῇ τῆς λεγομένης εὐδαιμονίας
ἀπολαύσει. ὅτι εἰς τέσσαρα τὰ πάντα στοιχεῖα, τρεῖς δὲ αὐτῶν
ἀναγκαίως αἱ μεταξύτητες, ἑβδομὰς ἂν κἀνταῦθα ἐπικρατοίη
τῶν ὅλων. διὸ καὶ Λῖνος ὁ θεολόγος ἐν τῷ Πρὸς Ἱμέναιον
δευτέρῳ θεολογικῷ φαίνεται λέγων· ‘τέσσαρες ἀρχαὶ ἅπασι	5
τρισσοῖς δεσμοῖς κρατοῦνται· πῦρ μὲν γὰρ καὶ γῆ συν-
ηρμόσθησαν ἀλλήλοις κατὰ τὴν γεωμετρικὴν ἀναλογίαν· ὁ
πρὸς ἀέρα γῆ, τοῦθ’ ὕδωρ πρὸς πῦρ, καὶ ἀνάπαλιν ὁ πρὸς
ἀέρα πῦρ, τοῦθ’ ὕδωρ πρὸς γῆν, καὶ τὸ ἐναντίον τῶν δὲ τοι-
ούτων ἑνωτικαί πως αἱ ἁρμονίαι, μεταξὺ δὲ ἀέρος καὶ πυρὸς	10
πειθώ· κατ’ ἔφεσιν γὰρ καὶ ἀπόμαξιν ἀφομοιοῦται τὰ ἀπὸ
ἀέρος μέχρι γῆς τοῖς οὐρανίοις καὶ ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ ὡσαύτως
ἔχουσι, πειθόμενα πως καὶ ποθηόμενα τῇ τοῦ ἀρχεγόνου καὶ
πάντως ἕλκοντος ἐφ’ ἑαυτὸ κάλλους φύσει. ὅτι πρὸς τοῖς ἄλλοις
τῇ ἑβδομάδι ὑπάρχει τὸ κρισιμωτάτην εἶναι αὐτήν, ὥσπερ ἐν	15
τῇ κυοφορήσει καὶ ἐν ταῖς τῆς ἀνατροφῆς ἡλικίαις, οὕτω δὲ
καὶ ἐν ταῖς νόσοις καὶ ταῖς ὑγείαις διὰ τὸ συγγενεστάτην αὐτὴν
καὶ ὁμόφυτον εἶναι τῇ τοῦ ἀνθρώπου κατασκευῇ· σπλάγχνα
τε γὰρ τὰ λεγόμενα μέλανα ἑπτὰ κατ’ αὐτὴν ἐμπέφυκεν ἡμῖν,
γλῶττα, καρδία, ἧπαρ, πνεύμων, σπλήν, νεφροὶ δύο, καὶ τὰ	20

2 sqq. cf. Macr. I 6, 36. Mart. Cap. VII 738

8 sqq. cf. Plato Tim. 32 B. Theo p. 97, 10 sq. Isid. Migne PL 83, 188

17 ἐν ταῖς νόσοις cf. An. p. 35, 27. Philo de op. m. 41. leg. all. I 4. Clem. Al. strom. VI 16, 145, 1. Anon. ap. Tannery Dioph. II 75. Gell. n. a. III 10, 14. Macr. I 6, 81. Censor. d. die n. 11, 6. 14, 9. Chalc. p. 103, 1. Isid. Migne PL 83, 188

18 sqq. cf. An. p. 36, 11 sq. Theo p. 104, 15 sq. Philo de op. m. 40. leg. all. I 4. Macr. I 6, 77. Mart. Cap. VII 739. Chalc. p. 103, 6 sq. Isid. l. l.

1 καθοσιτωτέον N F

3 μεταξότητες F ἐπικρατείῃ x p corr. Ast

4 λίνος x Λίνος p Roscher Λῖνος Ast

5 ἅπασιν p Ast Roscher

6 τρισοῖς B

11 τὴν x p τὰ Ast Roscher

13 ἔχουσιν M L B P

14 ἑαυτῷ p

16 ἡλικίας F οὕτως M L B P p Ast

17 συγγενεστάτων P

19 μέλη x p μέλαινα Ast in adn. Roscher ⟨μέλαινα⟩ μέλη Altmann: cf. Macr.

20 νεφροί y An. Theo Philo νεφροὶ P p Ast

Seite 68

68
		καθολικὰ μέρη τοσαῦτα, ἅπερ ἐστὶ κεφαλή, θώραξ, χεῖρες δύο,
		πόδες δύο καὶ αἰδοῖον· κατὰ μέρος δὲ διατρήσεις ἐν μὲν τῷ
51		προσώπῳ ζʹ, ὀφθαλμῶν βʹ, ὤτων βʹ, ῥινῶν βʹ, στόματος αʹ,
		τά τε πνοὴν καὶ τροφὴν διαφέροντα ζʹ, φάρυγξ, στόμαχος,
	5	γαστήρ, ἔντερον, μεσεντέριον, κύστις καὶ τὸ πρὸς τῇ ἕδρᾳ, ὅ
		τινες ἀρχὸν καλοῦσιν. ὅτι μηδενὸς τρέφοντος ἐντεθέντος ζʹ
		ἡμέρας οἷόν τε ζῆν. καὶ ἐν γεωμετρικαῖς σκέψεσιν ἑπτὰ εἴδη
		τῶν παρ’ αὐτοῖς ἀρχῶν, σημεῖον γραμμή ἐπιφάνεια γωνία
		σχῆμα στερεὸν ἐπίπεδον, καὶ ἑπτὰ ⟨τὰ⟩ τῶν στοιχειωτῶν ἐξετάσεις
	10	ἐπιδεχομένων πληροῦνται· τριγώνου γὰρ γωνίαι τρεῖς καὶ πλευ-
		ραὶ ἴσαι καὶ αὐτὸ τὸ ἔμβαδον ἕν. πολὺ δὲ πλέον καὶ ὅτι τὰ
		σημειωτικὰ δι’ ἑβδομάδος κρατύνεται ἢ ἐπὶ τὸ νοσερὸν ἢ ἐπὶ
		τὸ ὑγιεινὸν ῥέποντα· εἰς γὰρ τὴν ἑβδόμην ἡμέραν μόνην τῶν
		ἐντὸς αὐτῆς οἱ πυρεκτικοὶ πάντες τύποι συναντῶσι· διὸ καὶ
	15	κρίσεως ἐνταῦθα τυγχάνουσιν. ὁ δὲ τῆς ἀποδείξεως τρόπος
		ἁπλοῦς εἰκὼς τῷ ⟨τῶν⟩ προβραχέος· ἀπὸ μονάδος παντοίων
		ἀναλόγων ἐκθέσεων ἰδιώματι, ἐν ᾧ κύβων μὲν ἅμα καὶ τετραγώ-
		νων ἡ αʹ καὶ ςʹ χώρα μόνη ἐπιδεκτικὴ ἡμῖν ἐφάνη, τετραγώνων
		δὲ μόνων εʹ καὶ γʹ, βʹ καὶ ςʹ οὐδετέρων, ὡς οὐδὲ τριταίου
	20	οὐδὲ τεταρταίου ἐν τοῖς πυρεκτικοῖς τύποις. ἰδοὺ γὰρ τοῦ μὲν
		λεγομένου τριταίου τετραγώνῳ μάλιστα ὁμοιουμένου διὰ τὸ

1 sq. cf. An. p. 36, 10 sq. Macr. I 6, 80. Philo. Mart. Cap. Isid. ll. ll.

2 sq. cf. An. p. 36, 14 sq. Theo p. 104, 14 sq. Philo, ll. Clem. Al. strom. VI 16, 144, 2. Macr. I 6, 81. Chalc. p. 103, 5 sq. Mart. Cap. Isid.

4 sq. cf. Macr. I 6, 77

6 sq. cf. Hipp. I 442 Kühn VIII 610 Littré. Macr. I 6, 78. Gell. n. a. III 10, 15

1 ἄπε F

3 ὤτων P β’...β’...β’...α’ M L B ἑνός N F δύο...δύο...δύο...α’ P p Ast

5 κύσις F τῆς F

6 ἐνεθέντος x p ἐντεθέντος Ast

7 γεωμετρικῶν Ast Roscher σκέψεσι P

8 sq. μῆκος, πλάτος, βάθος pro γωνία, σχῆμα . . . ἐπίπεδον legi vult Roscher cll. Macr. I 6, 35 sq. et An. p. 35, 24

9 τὰ addidi καὶ ἑπτὰ τὰς στοιχειώδεις ἐκτάσεις ἐπιδεχόμενα (sc. εἴδη) πληροῦνται Ast in adn.

11 ἴσαι B ἐν] ὅν P καὶ alt. y om. P p Ast

12 νοεροῦ P p νωθεροῦ F

16 ἁπλῶς Ast in adn. εἰκότως x p corr. Ast in adn. τῶν addidi πρὸ βραχέος M L P N F p Ast προβραχέως->προβραχέος B ead. m. corr.

17 ἀνάλογον? cf. p. 69, 5. 10

19 πέμπτη καὶ τρίτη x p Ast ε’ καὶ γ’ scripsi

20 sqq. corrupta videntur

20 ἰδοῦ M L

21 τετραγώνου N F

Seite 69


ἐπιπέδων τριγώνων κατάρχειν, ὧν τὸ συμμετρότατον τετράγω-		69
νον ἰσότητα ὀρθογωνίου καὶ πλευρῶν ἔχει, καὶ πρὸς αὐτὸ
εὐθύνεται, ἀλλὰ παρὰ μίαν πάντως ἐπισημαινομένης, αʹ τε καὶ
γʹ καὶ εʹ καὶ ςʹ μετέχουσιν ἀπ’ ἀλλήλων οὖσαι τρίται καθὰ
καὶ τετραγωνισμοῦ ἐν πάσαις ταῖς ἀνάλογον ἐκθέσεσιν ἰσοτα-	5
γεῖς χώρας· τεταρταίου δὲ καὶ τῷ κύβῳ παραπεμφθέντος διὰ
τὴν πανταχόθεν ἑδραιότητα κἀκ τῶν ἓξ βάσεων τετραγώνων
εὐσταθὲς αʹ καὶ δʹ καὶ ζʹ κοινωνοῦσι· παρὰ γὰρ δύο ἐπιση-
μαίνει ὁ λόγος, ὥστε διὰ τετάρτης ἁπαντᾶν ἡμέρας, ὡς ἐν ταῖς
αὐτῶν ἀνάλογον ἐκθέσεσιν εἰς τὰς τετάρτας πάντως οἱ κύβοι	10
ἀποτελοῦνται χώρας· τοῦ δὲ λεγο \| μένου ἡμιτριταίου φύσιν μὲν		52
ἰδίαν οὐκ ἔχοντος, παρὰ δὲ τὸν τριταῖον μορφουμένου, ἁπαν-
τῶντος δὲ αὐτοῦ ἐν δυοῖ νυχθημέροις, τουτέστιν ὥραις μηʹ,
ἀεὶ μέντοι τρεῖς ὥρας ὁρίζοντος εἰς ὁποτερονοῦν, ἤτοι λῆψιν
ἢ ἄνεσιν, τὸ δὲ λοιπὸν ἐν δωδεκάωρον εἰς τοὐναντίον, παρὰ	15
μέντοι τὸ θᾶττον ἢ βράδιον αὐτὰ ταῦτα ἀποδιδόναι ἤτοι με-
γάλου ἡμιτριταίου λεγομένου ἢ μικροῦ ἢ μέσου πρὸς τὰς
παρ’ ἑκάτερον παρολκὰς ἢ παρεκτάσεις, μεθέξει μὲν ἡ τῆς
δευτέρας ἡμέρας δευτέρα δωδεκάωρος ἐπισημανθεῖσα τῆς δὲ
τετάρτης ἡ προτέρα δωδεκάωρος καὶ τῆς ἕκτης ἡ ἀρχή, ὥστε	20
πάλιν ἀπάντησιν εἰς τὴν τῆς ἑβδόμης ὑστέραν γενέσθαι καὶ
τρόπον τινὰ τὴν ἑβδόμην ἐοικυῖαν εἶναι τῇ πρωτίστῃ κατὰ
πάντα· πάντων γὰρ ἁπλῶς τῶν ἐντὸς διαστήματος τεταρταϊκοῦ
τύπων ἀμφότεραι μόναι μετέχουσαι, ἡ μὲν γεννητικὴ, ὡς εἰπεῖν,

1 sqq. vix intellegenda

1 συμμετρώτατον p Ast

3 μίαν y (παραμίαν B) Ast in adn. μιᾶς P p πάντων N B F μονάδα x p μονάς Ast in adn α’ scripsi

6 τὧ y τοῦ P p Ast

8 ἓν x p Ast α’ scripsi

9 ὧν x p ὡς Ast in adn.

10 πάντων N F

13 δυσὶν F P τουτέστι P p Ast

14 ὥραις P p

15 ἄνεσιν y

15 sq. παραμέντοι B

15 sq. hanc figuram addunt codd. M L B N F

17 ἡμιτριταίου L

19 ἡμέρα x p ἡμέρας Ast in adn.

20 ς’ M L B P p Ast ἕκτης N F

21 τῆς om. N F ς’ x p Ast ἑβδόμης scripsi ὑστέρας P p Ast

22 τόπον N F ζ’ M L B P p Ast ἑπτὰ N F ἑβδόμην scripsi

23 τεταρτικοῦ F

24 τόπων M L N B P p τρόπων F τύπων Ast in adn.

Diagramm gevierteltes Quadrat:^[6]außen oben: γ’ δ’ außen links: β’ / γ’ außen rechts: β’ / γ’ außen unten: γ’ δ’ innen unten links: θ’ innen unten rechts: ιβ’

	γ’	δ’
β’			β’
γ’	θ’	ιβ’	γ’
	γ’	δ’

Was es darstellt, ergibt sich aus dem unmittelbaren Zusammenhang auf Seite 69:
Der Text handelt dort von

dem τεταρταῖος (Viertagefieber / Quartanfieber),

und dem ἡμιτριταῖος (Halbdreitagefieber / semitertian).

Der Gedankengang ist:

das Quartanfieber wird mit einer Viererordnung verbunden,

das Halbdreitagefieber wird als aus dem τριταῖος abgeleitet beschrieben,

und dann werden Stunden- bzw. Tagesabstände gegeneinander aufgerechnet.

Darum ist das geviertelte Quadrat am ehesten:
ein Zeit-Schema,
also eine graphische Anordnung von Intervallen / Wiederkehrpunkten,
nicht einfach ein geometrisches Objekt um seiner selbst willen.
Die Zeichen am Rand und innen sind offenbar Zahlzeichen:

βʹ = 2

γʹ = 3

δʹ = 4

θʹ = 9

ιβʹ = 12

Daher sagt das Quadrat wohl ungefähr dies:

außen: die Stellen einer vierteiligen Ordnung oder die Abstände / Tage

innen: bestimmte Zeitmaße, besonders 9 und 12, wohl Stundenabschnitte oder kritische Intervalle innerhalb des Zyklus

Es soll dem Leser offenbar sichtbar machen, wie die Wiederkehr des Fiebers über

Viererordnung,

Teilung des Intervalls,

und 9-/12-Stunden-Stellen gedacht wird.
Also nicht:
„dieses Quadrat beweist etwas geometrisch“
sondern eher:
„dieses Schema zeigt, wie die periodischen Einschnitte im Zyklus verteilt werden“.
Das Quadrat ist offenbar ein handschriftlich beigefügtes Schema zur Veranschaulichung der Fieberperiodik, besonders der Beziehung von τεταρταῖος und ἡμιτριταῖος innerhalb einer vierteiligen Zeitordnung. Die Randzahlen markieren wahrscheinlich die Positionen des Zyklus, die inneren Zahlen 9 und 12 bestimmte Stunden- oder Intervallmaße.
Mehr als das würde ich ohne weiteren Vergleich mit Anatolios oder Macrobius hier nicht mit Sicherheit behaupten.
Gerade diese Passage ist textlich unerquicklich, und die Figur ist eben nicht sicher autoritativ, sondern kodikal hinzugefügt.
Wenn du willst, kann ich dir im nächsten Schritt genau Satz für Satz die Stelle auf Seite 69 zerlegen, damit wir das Quadrat noch enger an den griechischen Text anbinden.

Seite 70

70
		αὐτῶν ἔσται, ἡ δὲ κριτικὴ καὶ οἷον δοκιμαστική, τῶν δ’ ἀνὰ
		μέσον πασῶν οὐδεμία πάντων μετέχει πλὴν ἀφημερινοῦ, οὕπερ
		ἀναγκαίως καὶ ζʹ καὶ αʹ· κοινὴ γὰρ αὕτη ἐπισημασία μόνη,
		ὥσπερ καὶ τῶν ἐκκειμένων διαγραμμάτων. αὕτη ἡ πολλαπλα-
	5	σιότης κοινὸν πάντων στίχων παρακολούθημα, ἀλλὰ διαφεύγει
		δευτέρα μὲν τριταῖον καὶ τεταρταῖον, μετέχει δὲ ἀφημερινοῦ
		καὶ ἡμιτριταίου· τρίτη δὲ διαφεύγει μὲν ἡμιτριταῖον καὶ τεταρ-
		ταῖον, μετέχει δὲ ἀφημερινοῦ καὶ τριταίου· τετάρτη δὲ διαφεύ-
		γει μὲν τριταῖον, τῶν δὲ λοιπῶν μετέχει τριῶν· πέμπτη δὲ δια-
	10	φεύγει μὲν τεταρταῖον, μετέχει δὲ καὶ τριταίου καὶ ἀφημερινοῦ
		καὶ τῆς τοῦ λοιποῦ ἀνωμαλίας· ἕκτη δὲ μόνη ἀφημερινοῦ με-
		τέχει ἀντιπεπονθότως τῇ τετάρτῃ, ἕνα μόνον διαφεύγούσῃ·
		ἑβδόμη δὲ πάντων μετέχει, ὡς ἡ πρώτη. κἀπειδὴ τὰ τῶν ἄλ-
		λων τύπων συμφανέστερα ἢ ἁπλούστερα, τεταραγμένου δὲ τοῦ
	15	ἡμιτριταίου, σαφέστερον οὕτω ὁρισθήσεται· πρώτης ἀρχῆς ση-
		μασίας ἐνδοτέρω οὐκ ἂν ἐπισημήνειε εʹ ἑξάωρων, ὥστε κατὰ τὴν
53		τῆς γʹ ἑσπέραν τῆς πρότε \| ρον γενομένης κατὰ τὴν μεσημβρίαν
		τῆς δευτέρας ἢ ἐπὶ ταύτῃ ὅρον ἕξει, οὐ ἐνδοτέρω ἀμήχανον,
		πάλιν τὸ τῆς τετάρτης μεσονύκτιον εἰς τὴν τῆς ἕκτης εὐθὺς
	20	πρωΐαν, ὥστε τὴν τῆς ἑβδόμης μεσημβρίαν ἀποκρίνεσθαι. ἀπὸ
		δὲ ταύτης τῆς διαιρέσεως, ἥτις ἐστὶ τοῦ σμικροτάτου, καὶ τὰς
		ἀνωμαλίας λογιστέον. διὰ τὸ οὖν τυχαίως καὶ ἐπικαίρόν τινα
		τρόπον ἀπαντᾶν καὶ ἀποκρίνεσθαι ἕκαστα ⟨κατὰ⟩ τὴν τῆς
		ἑβδομάδος χώραν καιρὸν αὐτὴν καὶ τύχην ἐπωνόμαζον, καὶ

1 sq. ἀναμέσον M L N B P ἀναμέσων F p Ast ἀνὰ μέσον scripsi

2 οὐδὲ μίαν p

2. 6. 8. 10. 11 ἀφημερινοῦ corrigendum ?

3 ἀναρχαῖον F ἐπισημασία L B ἐπὶ σημασίᾳ μόνη p

8 ἀφ’ ἡμερινοῦ x

11 ἀνωμαλίας cf. supra p. 19, 1 et infra v. 22 ἀφ’ ἡμερινοῦ M L P p

13 ς’ x p Ast ἑβδόμη scripsi

14 ἁπλούστερα y ἀπλοείστερα P p ἁπλοειδέστερα Ast τεταραγμένου y

15 sq. σημασίας? σημασία et 16 ἐπισημῆναι vel ἐπισημήνειε (ἐπισημήνη x) mavult Ast fort. recte

18 ἢ γ’ ἢ P p Ast

19 δ’ M L τὴν om. N F ς’ x p Ast ἕκτης scripsi

22 τυχαίως in marg.: ἴσως ταχέως p ἐπὶ καιρὸν M L B P N p ἐπίκαιρον F καιρίῳ Meurs. Ast in adn. καιρόν τινα τροπὴν dubitanter Roscher ἐπίκαιρον scripsi

23 κατὰ add. Ast

24 ἑβδόμης M L B P p ἑβδομάδος N F Ast in adn.

Seite 71

		71
ἡ συνήθεια καιρὸς καὶ τύχη εἰώθισι λέγειν. τί γὰρ δεῖ νῦν καὶ
περὶ τῶν κλιμακτήρων λεπτολογεῖν ἑβδομαδικῶν μάλιστα παρὰ
τοῖς ἀποτελεσματολόγοις δογματιζομένοις; ὅτι ’Αθηνᾶν καὶ
καιρὸν καὶ τύχην τὴν ἑπτάδα ἐπωνόμαζον· ’Αθηνᾶν μέν, ὅτι
παραπλησίως τῇ μυθευομένῃ παρθένος τις καὶ ἄζυξ ὑπάρχει,	5
οὔτε ἐκ μητρὸς γεννηθεῖσα, ὅ ἐστιν ἀρτίου ἀριθμοῦ, οὔτε ἐκ
πατρός, ὅ ἐστι περιττοῦ, πλὴν ἀπὸ κορυφῆς τοῦ πάντων πα-
τρός, ὅπερ ἂν εἴη ἀπὸ τῆς τοῦ ἀριθμοῦ κεφαλῆς μονάδος, καὶ
ἔστιν οἷον Ἀθηνᾶ ἀθήλυντός τις, θῆλυ δὲ ὁ εὐδιαίρετος ἀρι-
θμός· καιρὸν δέ, ὅτι οὐ χρόνῳ μακρῷ τὰς ἐνεργείας ἀνυομένας	10
ἐν ταῖς κρίσεσιν ἔχει ⟨εἰς⟩ ὑγείαν ἢ νόσον ἢ εἰς γένεσιν καὶ
φθοράν· τύχην δέ, ὅτι παραπλησίως τῇ μυθευομένῃ Τύχῃ τὰ
θνητὰ διέπεται. ὅτι οὐ μόνον τῆς ἀνθρωπίνης φωνῆς ἀλλὰ καὶ
ὀργανικῆς καὶ κοσμικῆς καὶ ἁπλῶς ἐναρμονίου φωνῆς ζʹ ὑπάρ-
χει τὰ στοιχειώδη φθέγματα, οὐ μόνον παρὰ τὸ ὑπὸ τῶν ςʹ	15
ἀστέρων ἀφίεσθαι μόνα καὶ πρωτίστα, ὡς ἐμάθομεν, ἀλλ’ ὅτι
καὶ τὸ πρῶτον διάγραμμα παρὰ τοῖς μουσικοῖς ἑπτάχορδον
ὑπέπεσεν. ὅτι τριῶν ὄντων τῶν τῆς ψυχῆς εἰδῶν ἢ μερῶν,
φρονητικοῦ θυμικοῦ ἐπιθυμητικοῦ, τέσσαρες ἀρεταὶ αἱ τε-
λειόταται γίνονται, καθάπερ τριῶν διαστημάτων τέσσαρες ὅροι	20
ἐπὶ σωματικῆς συναυξήσεως.

1 sq. cf. Gell. n. a. III 10, 9

3 Ἀθηνᾶν Ph. Theo p. 103, 3. Lyd. III 9. Mart. Cap. VII 738. Chalc. p. 102, 10. Favon. p. 8, 27. 9, 1. 20. Macr. I 6, 11 Procl. in Tim. 168 C. Plut. de Is. et Os. 354 F etc.

6 sq. cf. Theo ll. Philo quaest. in Gen. II 12. Del. p. 168, 15 (v. adn.) et supra ad p. 54, 11

17 cf. Philo leg. all. I 5

18 sq. cf. Macr. I 6, 42

1 λέγει B

2 κλιμακτήρων M L B P p κλιμακτήρων N F κλιμακτηρῶν Meurs. Ast: climacteras Gell. ἑβδοματικῶν x Ast -τικὸν p, correxi

3 δογματιζόμενον p

4 καὶ φωνὴν καὶ Τριτογένειαν post τύχην add. Meurs. cl. Ph. fort. recte

6 γενηθεῖσα N F

7 περισσοῦ Ast ἀποκορυφῆς F P

9 ἔτι P ἄηλη E

10 ἀννοουμένως P p

11 εἰς add. Ast

13 φωνὴν δὲ post διέπει add. Meurs. οὔτι οὐ N οὔτιον F φωνῆς ex βοῆς ead. m. corr. B

14 ἐπτὰ Meurs. Roscher

15 ς’ y ἐπτά P p Ast

17 τοῖς μουσικοῖς ex τῆς μουσικῆς ead. m. corr. B

18 ὑπόπεσεν N F ὑπέπεσε Ast Τριτογένειαν δὲ post ὑπέπεσεν add. Meurs.

19 αἱ scripsi: καὶ x p Ast

20 γίγνονται B N F δ’ x p Ast τέσσαρες Meurs. Roscher

21 διανξήσεως p Ast

Seite 72

72
54		περὶ ὸκτάδος
	VIII	ἐπὶ σωματικῆς συναυξήσεως.
		Τὴν ὀκτάδα πρῶτον ἐνεργείᾳ κύβον καὶ μόνον ἐντὸς δεκά-
		δος ἀρτιάκις ἄρτιον ἔφαμεν, ἐπειδὴ ὁ δʹ συνέχειν φαίνεται τὰς
		περισσαρτίου καὶ ἀρτιάκις ἀρτίου διαγνώσεις ἐν τῷ δυὸ μόνον
	5	διχασμοὺς ἐπιδέχεσθαι [εἰ] μέχρι μονάδος, τὸν μὲν αὐτοῦ, τὸν
		δὲ τῶν μερῶν. παγκάλως τε καὶ παραλλήλως ἡρμοσμένος πά-
		σας ἁρμόσεις, τὴν μὲν ἐκ δύο μήτε γεννώντων μήτε γεννωμέ-
		νων, οἷπερ μόνοι ἐν δεκάδι ὤφθησαν (λέγω δὲ τὴν ἐκ τοῦ αʹ
		καὶ ςʹ), τὴν δὲ ἐκ δύο ἀρτιοπερίσσων ἐνεργείᾳ, ἥπερ στοιχει-
	10	ώδης εἰς γέννησιν κύβων σύνθεσις καὶ πρώτη συλλαβή,
		τὴν ⟨δὲ⟩ ἐκ τοῦ γʹ καὶ εʹ, τὴν μὲν δυνάμει, τὴν δὲ ἐνεργ-
		είᾳ τὴν ἐκ τοῦ βʹ καὶ ςʹ, τὴν δὲ ἐκ δύο πρώτων περισ-
		σῶν, τοῦ μὲν πρὸ αὐτοῦ ἀσυνθέτως ἀποβαίνοντος τοῦ ἑνός,
		(τοῦ δὲ μετ’ αὐτὸν ἐκ τριῶν τῶν μετὰ τούτους ἑπομένων, ςʹ
		θʹ ιαʹ, τοῦ δ’ ἔτι μετ’ ἐκεῖνον ἐκ δʹ συνεχῶν, ιγʹ ιεʹ ιζʹ ιθʹ),
		τετάρτην δὲ τὴν ἐκ διφορουμένου τοῦ δʹ, μόνου καὶ γεννών-

2 cf. An. p. 38, 7. Theo p. 104, 20. Lyd. IV 111. Clem. Al. strom. VI 16, 140, 2. Mart. Cap. VII 740. Macr. I 5, 15. Favon. p. 10, 12. Philo quaest. in Gen. II 5. III 49. Cassiod. Migne PL 70, 79 etc.

3 cf. Mart. Cap. VII 745. 749. Isid. Migne PL 83, 191

3sqq. cf. Macr. I 5, 17sq. Del. p. 174, 47sq.

7sq. cf. Macr. I 5, 16

16sq. cf. Macr. l. l. Mart. Cap. VII 738. Hierocl. F. Ph. G. I 465. Chalc. p. 101, 16

4 περισσ.] περὶ ἀρτίου p Ast

5 διχαγμοῖς P εἰ secl. Ast in adn. τῶν utrob. x p τὸν Ast in adn. αὐτοῦ x p Ast αὐτοῦ scripsi

6 παγχάλως] μεγάλως N F τε x p δὲ Ast in adn. ἡρμοσμένος M L B P [sc. ὁ η′] ἡρμοσμένως -> ἡρμοσμένος N F ead. m. corr. ἡρμοσμένας p Ast qui in adn. ἡρμοσμένος legi vult

7 ἁρμονίας mavult Ast

8 ὤφθησαν p

9sq. τὴν δὲ ἐκ δύο πρώτων περισσῶν, ἐκ τοῦ γ′ καὶ ε′ post ἐνεργείᾳ add. Ast

9 εἴπερ x p ἐπεὶ Ast in adn. ἥπερ scripsi

10 γένεσιν x p γέννησιν Ast αὕτη post πρώτη Ast censet addendum

11–13 τὴν ἐκ ... περισσῶν secl. Ast in adn. δὲ addidi

12 πρῶτον p

13 τοῦ pr. Ast in adn. τὴν x p ἑνὸς x p α′ Ast in adn.

14–15 τοῦ δὲ ... ιθ′ debuerunt collocari post συλλαβή v. 10 τοῦ Ast in adn. τὴν x p, μετατούτους B μετὰ τοῦτον τούτον F sc. τοὺς πρώτους περισσούς

15 τοῦ Ast in adn. τὴν x p δὲ x p δ′ Ast in adn. ἐκείνου y δ′] τεσσάρων B N F

16 ἐκ διαφορουμένου x p ξξ

Seite 73

		73
τος ἅμα καὶ γεννωμένου, ἵν’ ἐκ τῶν ἀντιθέτων δύο πρωτίστων
ἀγόνων καὶ γεννητῶν καὶ τοῦ ἀμφότερα ἔχοντος συντελῇ ⟨η̄⟩ τὰ
ηʹ· καὶ ἄλλως ὁ δʹ μεθόριον ἁρμονικῶν σχέσεων ἡμῖν ἀνεφάνη,
συμφώνων μὲν ἐντὸς ἑαυτοῦ, ἀσυμφώνων δέ, ἀλλ’ ἐμμελῶν
μεθ’ ἑαυτόν. ἔνθεν παναρμόνιος ἐπεκαλεῖτο ὑπὸ τῶν ἄν-	5
δρῶν ἡ ὀγδοὰς διὰ τὴν ὑπερφυῆ καθάρμοσιν ταύτην ἢ ὅτι
ἰσάκις ἴση ἰσάκις πρὸ πάντων αὕτη καθαρμοσθεῖσα ηὐξήθη
δικαιοτάτην γένεσιν. ὅτε οὖν Καδμείαν καλοῦσιν αὐτήν,
ὑπακουστέον, ὅτι παρ’ ὅσον Κάδμου γυναῖκα τὴν Ἁρμονίαν πάν-
τες ἱστοροῦσιν. ἐναργῶς δὲ κἂν τοῖς οὐρανίοις εὕροι τις ἂν	10
ἴχνη ὀγδοάδος· ὀκτὼ τε γὰρ σφαῖραι ἀστέρων καὶ ὀκτὼ οἱ ἀστρο-
νόμοις κατὰ λῆψιν ἀναγκαιότατοι καὶ ἐπιστημονικώτατοι κύκλοι·
τέσσαρες μὲν μέγιστοι ἀλλήλων ἐφαπτόμενοι, πῇ μὲν δίχα, πῇ
δὲ ἄλλως, ἰσημερινὸς καὶ ζωδιακὸς καὶ ὁρίζων καὶ ὁ διὰ τῶν
πόλων, ὃν τινες μεσημβρινόν, οἱ \| δὲ κόλουρόν φασι, τέσσαρες		55
δὲ ἐλάττονες, οὐδαμῶς ἀλλήλων ἐφαπτόμενοι, ἀρκτικὸς καὶ ἀν-	16
ταρκτικὸς καὶ θερινὸς καὶ χειμερινός. καὶ ἄλλα τοιαῦτα ἐν [δεῖ]
τοῖς περιγείοις, εἴπερ τῶν πεποδισμένων ζῴων ὁ ὄρος ἐν αὐτῇ,
μετ’ αὐτὴν δὲ ἡ ἀοριστία, σκορπίοι τε καὶ καρκίνοι καὶ τὰ
ὅμοια τῶν ὁπτοὺς πόδας ἐχόντων, τὰ δὲ ἐφεξῆς αὐτοῖς πολυ-	20

5 cf. Ph. παναρμονίαν

7 ἰσάκ. ἴση ἴσ. cf. Nicom. II 20, 5. Theo p. 95, 22

8 Καδμείαν Ph.

10sqq. cf. Macr. I 5, 15

18sqq. cf. Macr. I 15, 13sq.

ἀδιαφορουμένου Ast in adn. διφορουμένου scripsi cl. Macr.: duplicato

1 ἵνα p Ast ἀντιθέτων y ἀντιθέντων P p Ast

2 ἀγώνων p συντελή x p συνετελήται Ast ἦ addidi

3 η′] ὀκτώ N B F ἁρμονικὸν p Ast

5 ἔνθα x p ἔνθεν Ast ἐπεκαλεῖ τὸ F

7 ἰσάκις ἴση om. L N B F

8 καδαμείαν N

9 παρόσον M L P B: delendum videtur

10 κἀν] καὶ L N B F ἢ L N B F P p η′ M Ast οἱ om. N F

11 ὀκτὼ alt. scripsi:

11sq. ἀστρονόμοις κατὰ λῆψιν x p ἀστρονομικῇ καταλήψει Ast in adn.

12 ἀναγκαιότα N F

13 ἐφαπτομένων x ἐφαπτόμενοι p Ast

14 ἰσημερὸς N F

15 φασίν M L B

17 δεῖ x δὲ p Ast qui in adn. ἐν τε τοῖς corrigi vult: δεῖ seclusi

18 καὶ ἐπιγείοις ante εἴπερ interponi vult Ast πεποδυμένων M L N F P πεπεδυμένων B corr. Ast

19 η] τι L N B F σκορπιοί P

20 δὲ om. B

Seite 74

74
		πόδων ψιλῶν ἐστιν ἤδη. καὶ τῶν τοῦ ἀνθρώπου ὀδόντων ἡ
		τετραχῇ διανέμησις ὀγδοαδικὴ πῶς ἐστι, καὶ ἡ τῶν ἐκ κεφα-
		λῆς τεσσάρων καταρρύσεων διαφόρησις κατ’ αὐτὴν ὥρισται,
		καὶ ἕτερα ἐοικότα περὶ τε θηλὰς ζώων καὶ χηλὰς κατ’ ἀνάλο-
	5	γον. ὅθεν αὐτὴν μητέρα ἐπωνόμαζον, τάχα μὲν εἰς τὰ λε-
		χθέντα ἀναφέροντες, (θῆλυς γὰρ ὁ ἄρτιος,) τάχα δέ, ἐπειδὴ μή-
		τηρ μὲν θεῶν ἡ Ῥέα, Ῥέας δὲ δυὰς μὲν ἀπεδείχθη σπερματι-
		κῶς, ὀγδοὰς δὲ κατ’ ἐπέκτασιν. δοκεῖ δέ τισι καὶ αὐτὸ τὸ
		ὄνομα τοῦτο πεποιῆσθαι τὸ ὀγδοὰς οἷον ἐκδυὰς ἢ ἐκ δυάδος
	10	γεγονυῖα κυβισθείσης. Φιλόλαος δὲ μετὰ τὸ μαθηματικὸν μέ-
		γεθος τριχῇ διαστὰν ⟨ἐν⟩ τετράδι, ποιότητα καὶ χρῶσιν ἐπι-
		δειξαμένης τῆς φύσεως ἐν πεντάδι, ψύχωσιν δὲ ἐν ἑξάδι, νοῦν
		δὲ καὶ ὑγείαν καὶ τὸ ὑπ’ αὐτοῦ λεγόμενον φῶς ἐν ἑβδομάδι,
		μετὰ ταῦτά φησιν ἔρωτα καὶ φιλίαν καὶ μῆτιν καὶ ἐπίνοιαν
	15	ἐπ’ ὀγδοάδι συμβῆναι τοῖς οὖσιν. ὅτι ἁλιτόμηνος· ἐπὶ μὲν
		τῆς Ῥέας μυθολογοῦσιν, ὅτι τοὺς τικτομένους ἀπ’ αὐτῆς ἠφά-
		νιζεν ὁ Κρόνος, ὡς ἱστορεῖται, ἐπὶ δὲ τῆς ὀγδοάδος, ὅτι ἀτε-
		λεσιούργητοι αἱ κατὰ τὸν ὄγδοον μῆνα ὠδῖνες, ἠλιτόμηνοι πως
		διὰ τοῦτο λεγόμεναι. ὅτι τοῦ τῶν Μουσῶν ἀριθμοῦ τὸ Εὐ-
		τέρπη ὄνομα τῇ ὀγδοάδι ἐπιτρέπειν ἔλεγον, παρ’ ὅσον εὔτρε-
		πτος μάλιστα τῶν ἐντὸς δεκάδος, ἀρτιάκις ἄρτιος οὖσα καὶ
		μέχρι τῆς φύσει ἀτόμου μονάδος αὐτῆς.

7 sq. Ph. Ῥέα

8 sq. cf. Mart. Cap. VII 740. Del. p. 174, 46

10 Φιλόλαος 32 A 12 Diels³

12 sq. ψύχ., νοῦν, φῶς cf. Procl. in Tim. 168 C 223 E

14 ἔρωτα ... ἐπίνοιαν Ph.

15 ὰλιτ. cf. Ph. Lyd. IV 162

19 sq. Εὐτέρπη Ph.

1 ψιλῶν x [= τῶν ἁπλῶς πολυπόδων] ψυλῶν p ψυλλῶν corr. Ast εἴδη B

2 τετραχή N F τέτραχα Ast

3 κατὰ τρίσεων p

4 θυλάς p

4 sq. κατανάλογον N F

5 μητέραν P p τε post μητέρα add. M

6 θῆλυς p

7 sq. περματικῶς M L N B

8 κατὰ p Ast ἐπέκτασιν y (κατεπέκτασιν N F) ἐπίκτασιν P p ἐπίτασιν Ast

9 ἑκδυάδος F P

10 μετὰ τὸ bis N διεξιέναι post τὸ add. Ast in adn. μαθητικὸν N F

11 διαστάν p ἔν add. Ast Boeckh Diels ὁρᾶσθαι post τετράδι add. Ast in adn. ποιότητι x p corr. Ast

11 sq. ἐπιδεξαμένης mavult Ast

15 ἐπογδοάδι N F p ἁλιτόμηνα P

18 ὄγδον F ἠλιτόμηνοι x ἀλιτόμηνοι p Ast

19 διατοῦτο B

20 ἐπιπρέπειν M L B ἐπιτρέπειν N F πρέπειν P p Ast παρόσον M L P Meurs.

20 sq. εὔτρεπος M L B P p εὔτρεπτος N F Meurs. Ast

Seite 75

		75
Ἀνατολίου.
ἡ ὀγδοὰς ἀσφάλεια καλεῖται καὶ ἕδρασμα, \| ἄγονος οὖσα		56
παρὰ τὸ δύο ἄγειν· σπέρμα αὐτῆς ὁ πρῶτος ἄρτιος. τετράδι
πολλαπλασιασθεῖσα ποιεῖ τὸν λβʹ, ἐν ᾧ φασι χρόνῳ τὰ ἑπτά-
μηνα διατυποῦσθαι· ἡ περιέχουσα τὰ πάντα σφαῖρα ὀγδόη,		5
ὅθεν ἡ παροιμία ‘πάντα ὀκτώ’ φησι. ‘[συν] ὀκτὼ δὴ
σφαίρῃσι κυλίνδετο [δ] κύκλῳ ἰόντα \| … ἐνάτην περὶ
γαῖαν’, Ἐρατοσθένης φησί. ἀρχὴ τῶν μουσικῶν λόγων ἐστὶν
ὁ ηʹ ἀριθμός, καὶ εἰσὶν οἱ ὅροι τοῦ κοσμικοῦ συστήματος οὕ-
τως· ὁ ηʹ ἀριθμὸς ἐπόγδοον ἔχων τὸν θʹ ἀριθμόν (ὑπερέχει δὲ	10
μονάδι ὁ θʹ τοῦ ηʹ), ὁ ιβʹ ἡμιόλιος τοῦ ηʹ, ἐπίτριτος τοῦ θʹ,
ὑπερέχει τριάδι τοῦ θʹ· ὁ ιςʹ ἐπίτριτος τοῦ ιβʹ, ὑπερέχει
δʹ. ὁ ιηʹ ἡμιόλιος τοῦ ιβʹ, ὑπερέχει ἑξάδι· ὁ καʹ τοῦ θʹ
διπλασιεπίτριτος, ὑπερέχει ιβʹ. ὁ κδʹ ἐπίτριτος τοῦ ιηʹ,
ὑπερέχει ςʹ. ὁ λβʹ ἐπίτριτος τοῦ κδʹ, ὑπερέχει ηʹ. ὁ λςʹ δι-	15
πλάσιος τοῦ ιηʹ, ἡμιόλιος τοῦ κδʹ, ὑπερέχει ιβʹ· καὶ ἔστιν ὁ
μὲν θʹ ἐπόγδοος τοῦ ηʹ Σελήνης, ὁ ιβʹ ἡμιόλιος τοῦ ηʹ Ἑρ-
μοῦ, ὁ ιςʹ διπλάσιος τοῦ ηʹ Ἀφροδίτης, ὁ ιηʹ διπλάσιος τοῦ
θʹ ἐν ἐπογδόῳ τοῦ ιςʹ Ἡλίου, ὁ καʹ διπλασιεπίτριτος τοῦ θʹ
Ἄρεος, ὁ κδʹ διπλάσιος τοῦ ιβʹ ἐν ἡμιολίῳ τοῦ ηʹ Διός, ὁ λβʹ	20
τετραπλάσιος τοῦ ηʹ Κρόνου, ὁ λςʹ τετραπλάσιος τοῦ θʹ ἁπλα-

2—8 = An. p. 38, 7—14

3 cf. Del. p. 174, 46 sq.

6 cf. Theo p. 105, 12. Poll. IX 100. Zenob. V 78. Phot. et Suid. s. v. πάντα ὀκτώ.

6 sqq. cf. Erat. fr. 17 Hiller; Theo p. 106, 1 sq.

2—3 ἀγωγ. . . . ἄγειν om. An.

3 σέρπα F αὐτῇ x p σπέρματα ἐν αὐτῇ Ast in adn. αὐτῆς scripsi cl. An.

3—4 τετρ. . . . λβʹ] ἀπὸ μονάδος συντεθεῖσα ποιεῖ τὸν λςʹ An.

4 sq. ἑπτάμονα N F

5 περιέχουσα P

6 φησιν M L B σύν seclusi ὀκτὼ δὴ] ὁ. δʹ ἐν Theo apud quem v. antec. inc. ὁ. δὴ

7 κυλίνδεται x Ast κυλίνδετο An. Theo ὁ secl. Ast κυκλώων x p κυκλόεντα vel κύκλῳ ἰόντα (Theo) Ast ἐνάτην M L B P p ἐννάτην N F Ast ἐννέα τὴν An.

8 γαίην x An. γαῖαν Theo γῆν Ast in adn.

9 ηʹ] ὄγδοος B

10 ἔχων x p ἔχει Ast θʹ] ἐννέα B N F

11 ὁ θʹ M L B P ὁ ἐννέα N F ὁ ἔνατος p ὁ ἔννατος Ast ηʹ pr.] ὀκτὼ N F

14 ιηʹ] ιβʹ F

16 ιηʹ] ιβʹ F

17 ἐπ᾽ ὄγδοος L B F ηʹ alt.] ὀκτὼ N F

18 διπλάσιος pr.] διπλασίων x p corr. Ast ηʹ] ὀκτὼ N F

19 ἐν ἐπογδόῳ x p καὶ ἐπόγδοος Ast

20 ἐν ἡμ.] ὡς ἡμιόλιος corr. Ast in adn.

21 τοῦ ηʹ Κρόνου, ὁ λςʹ τετραπλάσιος om. N F

21 sq. τοῦ θʹ ἐν ἐπογδόῳ (vel καὶ ἐπόγδοος) τοῦ λβʹ ἀπλανῶν corr. Ast in adn.

Seite 76

76
		νῶν ἐν ἐπογδόῳ λόγῳ ⟨τοῦ λβʹ⟩· αἱ δὲ ὑπεροχαί· ιςʹ ὑπερέχει
		δʹ, λβʹ ηʹ, κδʹ γʹ, ⟨καʹ γʹ⟩, ιηʹ βʹ, ιςʹ δʹ, ιβʹ γʹ, θʹ αʹ, ἢ
		ὑπερέχει [δὲ] τοῦ ηʹ ὁ θʹ μονάδι, ὁ ιβʹ τοῦ θʹ τριάδι, ὁ ιςʹ
		τοῦ ιβʹ τετράδι, ὁ ιηʹ τοῦ ιςʹ δυάδι, καὶ οἱ λοιποὶ ὁμοίως.
	IX	περὶ ἐννεάδος.
	6	Τὴν δὲ ἐννεάδα μέγιστον τῶν ἐντὸς δεκάδος ἀριθμῶν καὶ
		πέρας ἀνυπέρβλητον· ὁρίζει γοῦν τὴν εἰδοποίησιν οὕτως· οὐ
		γὰρ μόνον ἐπὶ τοῦ ἐπ’ ἐνάτου τόνου μηκέτι εἶναι συμβέ-
		βηκε λόγον περαιτέρω μουσικὸν ἐπιμορίως, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ
	10	φυσικῶς ἀναστρέφειν τὴν σύνθεσιν ἐκ φυσικοῦ τέλους εἰς τὴν
57		ἀρ \| χὴν καὶ ἀπὸ συναμφοτέρων εἰς τὸ μέσον, καθὰ ποικιλώτε-
		ρον ἀπεδείξαμεν ἐν τῷ κατὰ τὴν πεντάδα δικαιοσύνης ἐπι-
		γράμματι. κατὰ γοῦν τὸ ὄνομα τὴν συμπάθειαν καὶ ἀντιζυγίαν
		ἔοικεν αἰνίττεσθαι, εἴπερ ἐννεὰς μὲν κέκληται οἰονεὶ ἑνὰς ἢ
	15	πάντα ἐντὸς αὐτῆς κατὰ παρωνυμίαν τοῦ ἑνʹ ὅτι δὲ οὐδὲν
		ὑπὲρ τὴν ἐννεάδα ὁ ἀριθμὸς ἐπιδέχεται, ἀλλ’ ἀνακυκλεῖ πάντα
		ἐντὸς ἑαυτῆς, δῆλον ἐκ τῶν λεγομένων παλινωδιῶν· μέχρι μὲν
		γὰρ αὐτῆς φυσικὴ πρόβασις, μετὰ δ’ αὐτὴν παλιμπετής· τὰ
		γὰρ ιʹ μονὰς γίνεται κατὰ ἑνὸς ἀφαίρεσιν στοιχειώδους ποσοῦ,
		τουτέστι κατὰ ἐννεάδος μιᾶς, τὰ δὲ ιαʹ καὶ κʹ πάλιν δυὰς,
	20	ἤτοι μιᾶς ἢ δυοῖν ἀφαιρεθεισῶν, ιβʹ δὲ καὶ λʹ τριάς,

1 αὗται post ὑπεροχαί add. Ast

2 κδʹ] καʹ F 〈καʹ γʹ τοῦ ιηʹ〉 Ast ἢ] ηʹ P p

3 δὲ P p Ast om. y: seclusi

4 βʹ x p Ast δυάδι scripsi

6 ἀριθμῶν ex ἀριθμός ead. m. corr. P

7 ἀνυπέρβλυτον P

8 ὅτι post μόνον add. et ἐπὶ τοῦ [mea sententia = διὰ τὸ] secl. Ast ἐπενάτου τόνου x p (ἐπεννάτου N F) corr. Ast

9 λόγων F ἐπιμορίας x p ἐπιμόριον corr. Ast

11 ἀποσυναμφοτέρων B

11 sq. ποικιλότερον B ποικιλώτερον ex ποικιλιώτερον ead. m. corr. N

12 sq. διαγράμματι recte mavult Ast: cf. enim infra p. 77, 16

14 αἰνίτεσθαι F ά post οἰονεὶ add. F

16 ἐννάδα Meurs. ἀλλὰ p Meurs. Ast ἀνακυκλοῖ B

17 λεγομένων om. Meurs. παλινωδιῶν x (iota subscriptum om. B F) παλινωδιῶν Meurs. Ast μέν om. F

18 φυσικὴ ex φυσικῆς ead. m. corr. N

19 ιʹ] δέκα Meurs. γίγνεται N B F στοιχειώδη x p Meurs. corr. Ast

20 μονάδος x p Meurs. ἐννεάδος corr. Ast δὲ om. Meurs. ἕνδεκα N F Meurs. καὶ P p Meurs. Ast om. y κʹ om. P p Meurs.

21 δώδεκα Meurs. τριάκοντα x p Meurs. Ast λʹ scripsi

Seite 77

		77
καὶ πάλιν τὸ αʹ μονὰς, ιαʹ ἐννεάδων ἀφαιρεθεισῶν, καὶ τὸ
αὐτὸ μέχρι καὶ ἀπείρου, ὥστε μηδεμιᾷ μηχανῇ δυνατὸν εἶναι
ἀριθμὸν ἄλλον ὑπὲρ τὰ ἐννέα στοιχειῶδη συστῆναι. καὶ διὰ
τοῦτο Ὠκεανόν τε προσηγόρευον αὐτὴν καὶ ὁρίζοντα, ὅτι
ἀμφοτέρας ταύτας περιείληφεν οἰκήσεις καὶ ἐντὸς ἑαυτῆς ἔχει,	5
κατ’ ἄλλο δὲ σημαινόμενον Προμηθέα ἀπὸ τοῦ μηκέτι ἐᾶν
τινα πρόσω αὐτῆς χωρεῖν ἀριθμόν, καὶ εὐλόγως γε· τρὶς γὰρ
τέλειος ὑπάρχουσα οὐδ’ ἐπίδοσιν αὐξήσεως ἀπέλιπεν, ἀλλὰ καὶ
δύο κύβων ἅμα σύνθεσις, τοῦ αʹ καὶ τοῦ ηʹ, καὶ τετράγωνος
οὖσα τὴν πλευρὰν τρίγωνον ἔχει μόνη τῶν μέχρις αὐτῆς. διὰ	10
γοῦν τὸ μὴ ἀφιέναι σκορπίζεσθαι ὑπὲρ αὐτὴν τὴν τοῦ ἀρι-
θμοῦ σύμπνοιαν, συνάγειν δὲ εἰς ταὐτὸ καὶ συνναυλίζειν, ὁμό-
νοιά τε καλεῖται καὶ πεῖσις, καὶ ἄλλος ἀπὸ τοῦ ἁλίζειν.
Ἐκλειὰς δὲ καὶ ἀνεικία διὰ τὴν ἀνταπόδοσίν τε καὶ ἀμοιβὴν
τῶν ἀπ’ αὐτῆς μέχρι μονάδος, ὡς εἴρηται ἐν τῷ περὶ δικαιο-	15
σύνης διαγράμματι· ὁμοίωσις δὲ τάχα μὲν παρὰ τὸ πρῶτος
περισσὸς τετράγωνος ὑπάρχειν (ὁμοιωτικὸν γὰρ δι’ ὅλου
παρ’ αὐτῆς λέγεται τὸ περισσὸν εἶδος, ἀνόμοιον δὲ τὸ ἄρ-
τιον, καὶ πάλιν ὁμοιωτικὸν μὲν τὸ τετράγωνον, \| ἀνόμοιον δὲ		58
τὸ ἑτερόμηκες), τάχα δὲ κἀπειδὴ μάλιστα τῇ πλευρᾷ ὡμοι-	20
ώθη· ὡς γὰρ ἐκείνη τρίτην χώραν ἐν τῇ φυσικῇ εἴληχεν, οὕτω
καὶ ἡ ἐννεὰς τρίτη ἐν τῇ κατ’ αὐτὴν ἀναλόγῳ προβάσει. καὶ
Ἥφαιστον δὲ αὐτὴν ἐπωνόμαζον, ὅτι μέχρις αὐτῆς ὥσπερ

4sqq. Ὠκ., ὁρίζ., Προμ. Ph.

12sqq. ὁμόν., πέρασ., ἅλ., ἀνεικία, ὁμοίωσις Ph.

19sq. cf. Iambl. p. 82, 11 sq.

23sq. Ἥφαιστον, Ἥραν Ph.

1 τὸ ρʹ] τὰ ἑκατὸν Meurs. μονάς scripsi: μόνον x p Meurs. Ast ιʹ ἐννεάδων 〈ιʹ〉 ἀφ. Ast

2 μηδὲ μιᾶ B

3sq. διατοῦτο B

6 προμήθεια x p corr. Meurs. Ast ἑὰν ex ἐὰν alt. m. corr. P

7 αὐτῆς x p Meurs. Ast αὐτῆς scripsi

7sq. τρεῖς γὰρ τελείως x p (τρεῖς F) corr. Meurs. Ast

10 μόνην p

11 τὴν om. F

12sq. ὁμόνια F

13 περασία x p περσεία Meurs. cl. Ph. (qui περσείαν praebet imperitia librarii) πέρασις Ast ἅλιὸς y

14 ἀνεικεία x p (ex ἀνεικείᾳ ead. m. corr. B) corr. Meurs. Ast

16 ὁμοίως x p ὁμοίωσις Meurs. Ast

17 διόλου M L B P p Meurs.

20sq. ὁμοιώθη B

23 μέχρι M L P p Ast

Seite 78

78
		κατὰ χώνευσιν καὶ ἀναφορὰν ἡ ἄνοδος, καὶ Ἥραν παρὰ τὸ
		κατ’ αὐτὴν τετάχθαι τὴν τοῦ ἀέρος σφαῖραν ἐπὶ ταῖς ὀκτὼ
		ἐνάτην οὖσαν, καὶ Διὸς ἀδελφὴν καὶ σύνευνον διὰ τὴν
		πρὸς μονάδα συζυγίαν, ἐχέεργον ἀπὸ τοῦ εἴργειν τὴν ἐκὰς
	5	πρόβασιν τοῦ ἀριθμοῦ, νυσσήϊταν ἀπὸ τοῦ ἐπὶ νύσσαν καὶ
		ὡσανεὶ τέρμα τι τῆς προόδου τετάχθαι. Κουρῆτιδα δὲ ἰδίως
		καὶ Ὀρφεὺς καὶ Πυθαγόρας αὐτὴν τὴν ἐννεάδα ἐκάλουν, ὡς
		Κουρήτων ἱερὰν ὑπάρχουσαν τριῶν τριμερῆ, ἢ κόρην γε, ἅπερ
		ἀμφότερα τελλάδι ἐφηρμόσθη, τρὶς τοῦτο ἔχουσαν, καὶ Ὑπερίονα
	10	διὰ τὸ ὑπὲρ πάντας τοὺς ἄλλους εἰς μέγεθος ἐληλυθέναι, καὶ
		Τεφυιόρην ἀπὸ τοῦ τρέφειν καὶ ἄνω πρὸς ἀνακλεῖν τὴν
		τῶν λόγων παλιμπετίαν καὶ σύννευσιν ὡς εἰς μέσον καὶ τὴν
		ἀρχὴν ἀπὸ τέλους τινός.
		ἐννεὰς ἀπὸ περισσοῦ πρῶτος τετράγωνος.
	15	καλεῖται δὲ καὶ αὐτὴ τελεσφόρος, τελειοῖ δὲ τὰ ἐννεάμηνα.
		ἔτι τέλειος, ὅτι ἐκ τελείου τοῦ γʹ γίνεται. αἱ σφαῖραι περὶ
		ἐνάτην ⟨τὴν⟩ γῆν στρέφονται. λέγεται δὲ καὶ τοὺς τῶν συμ-

3 cf. Ph. Verg. Aen. I 46 sq.

4 sq. ἑκάεργον, νυσσηῖταν, κουρήτιδα Ph.

6 sqq. cf. Lobeck Aglaoph. I 716 Orph. fr. 149 Abel

8 sq. κόρην, Ὑπερίονα Ph.

11 Τερψιχόρην Ph.

14—p. 79, 3 = An. p. 38, 16. 19 sqq.

14 cf. Theo p. 106, 3. Lyd. III 10

15 sq. cf. Lyd. IV 26. Censor. d. die n. 8, 1 τέλειος Isidor. Migne PL 83, 190

16 sq. cf. Theo p. 105, 13

1 κατὰ χώνωσιν M L P p καταχώνωσιν N B F corr. Ast ἀνὰ φοράν F

2 ἄρεος σφαῖραν B ηʹ M L B P p Ast ὀκτώ N F Meurs.

3 ἐνάτην M L P p Meurs. ἀδελφὴ καὶ σύνενυνος x p corr. Ast

4 ἑκάεργος x p corr. Ast

5 νυσσηιόταν x p Meurs. νυσσηῖταν Ast Del. νυσσηΐδα Ph. νύσαν P

6 τέρματι F P κυρίτιδα x p corr. Ast δὲ om. Abel Roscher

7 ὀρφοὺς M αὐτήν om. Abel Roscher

7 sq. ἅτε κυρίτιν x p ἅτε κυρήτην Bullialdus ἅτε Κουρήτιδα Ast ὡς Κουρήτων Lobeck Abel Roscher

9 δι᾽ ἐφηρμόσθη L B N ἔχουσαν M N B L P p ἔχουσα F ἐχούση Ast ὑπερίονα F

11 τερψυχόρην N B F τρέπτην B ἀνακυκλοῦν P p Ast

12 παλιαπέτειαν x p corr. Ast σύνεσιν y σύνευσιν P p Meurs. σύννευσιν Ast Heiberg

13 ἀποτέλους L τινὰς L B F post τινός fort. interp.〈Ἀνατολίου〉

15 καὶ secl. Ast: at cf. An. δὲ x p γὰρ An. Ast in adn.: at cf. supra p. 71, 9

16 ἐκ τελείου y An. ἀτελείου P p ἀπὸ τελείου Ast γίγνεται N B F fort. leg. αἱ 〈ηʹ〉 σφ. ut praebet

An. σφαῖρε L

17 ἐνάτην M L N P p τὴν addidi cl. An. 17 sq. συμφωνιῶν p

Seite 79

		79
φωνῶν λόγους ἔχειν ⟨ὁ⟩ θʹ, δʹ γʹ βʹ, ἐπίτριτον τὸν δʹ πρὸς
[τὸ] γʹ, ἡμιόλιον τὸν γʹ πρὸς βʹ, διπλάσιον τὸν δʹ πρὸς βʹ·
πρωτός ἐστιν ἐπόγδοος.
περὶ δεκάδος.	X
Πολλάκις ἐφθήμεν εἰπόντες τὸν τεχνικὸν νοῦν πρὸς τὰς	5
ἀριθμοῦ ἐμμερείας καὶ ἀφομοιώσεις ὡς πρὸς παράδειγμά τι
παντελὲς ἀπειργάσασθαι τὴν τοῦ κόσμου καὶ τῶν ἐν κόσμῳ πάν-
των κατασκευήν τε καὶ σύστασιν· ἐπεὶ δὲ ἄριστον τὸ ὅλον
πλῆθος ἦν καὶ ἀνεξέλιπτος ἡ τοῦ ἀριθμοῦ πᾶσα ὑπόστασις,
οὐκ ἦν εὔλογον οὐδ’ ἄλλως ἐπιστημονικῶς ἀπερίληπτον χρῆ \| σθαι		59
παραδείγματι, ἔδει δὲ συμμετρίας, ἵνα τῶν προκειμένων αὐτῷ	11
ὅρων καὶ μέτρων ὁ τεχνίτης θεὸς ἐν τῇ δημιουργίᾳ περιγένη-
ται καὶ περικρατήσῃ, καὶ μήτε ἐπ’ ἔλαττον μήτε ἐπὶ πλέον τοῦ
προσήκοντος ἤτοι ἐνδεῶς συστείλῃ ἢ πλημμελῶς ὑπερεκπέσῃ·
φυσικὴ δέ τις συσταθμία καὶ μετριότης καὶ ὅλασις ἐν τῇδε	15
μάλιστα ὑπῆρξε. πάντα μὲν σπερματικῶς ἐντὸς αὐτῆς περιει-
λημμένα, στερεά καὶ ἐπίπεδα, ἄρτιά τε καὶ περισσὰ καὶ ἀρτιο-
περίσσα καὶ τέλεια πάσι τρόποις, πρῶτά τε καὶ ἀσύνθετα, ἰσό-
τητά τε καὶ ἀνισότητα, τὰς δὲ δέκα σχέσεις, διαμετρικά τε καὶ
σφαιρικὰ καὶ κυκλικά, μηδεμίαν δὲ ἰδιάζουσαν ἢ φυσικὴν ἄλ-	20
λως παραλλαγὴν καθ’ ἑαυτὴν ἔχουσα, ὅτι μὴ κατ’ ἐπιδρομὴν
καὶ ἀνακύκλησιν τὴν εἰς ἑαυτήν, εἰκότως μέτρῳ τῶν ὅλων
αὐτῇ καὶ ὥσπερ γνώμονι καὶ εὐθυντηρίῳ ἐχρήσατο πρὸς τὴν
πρόθεσιν ἁρμοζόμενος· διόπερ τοῖς κατ’ αὐτὴν λόγοις συμφώ-
νως ἔχοντα τὰ ἀπ’ οὐρανοῦ μέχρι γῆς ὁλοσχερέστερόν τε καὶ	25

16 sqq. = Ph. cf. Philol. 32 B 11 Archyt. 35 B 5 Diels³. Iambl. p. 118, 12 sq. etc.

23 γνώμονι cf. Lyd. I 15

1 ὁ addidi cl. An.

2 τὸ secl. Ast

6 ἐμφερείας F ἀμφομοιώσεις L N B παράδειγματι M L B F παραδείγματι P

7 ἀπειργάσατο x p corr. Ast

13 ἐπέλαττον N F ἐπιπλέον L

16 πάντας x p corr. Ast αὐτῆς L N B F P p

17 ἐπίπεδον p

19 δέκα om. B

21 ὅ τι F κατεπιδρομὴν B ἐπιδραμὴν p

24 τοῖς x τὴν p τοὺς Ast λόγοις x p λόγους Ast

24 sq. συμφώνως M L B συμφόνως N F συμφώνων P συμφώνους Ast

25 ἔχονται F γῆς] τῆς P

Seite 80

80
		κατὰ μέρος εὑρίσκεται [καὶ] διακεκοσμημένα κατ’ αὐτήν. διόπερ
		καὶ ἐπωνόμαζον αὐτὴν θεολογοῦντες οἱ Πυθαγορικοὶ ποτὲ μὲν
		κόσμον, ποτὲ δὲ οὐρανόν, ποτὲ δὲ πᾶν, ποτὲ δὲ εἱμαρ-
		μένην καὶ αἰῶνα κράτος τε καὶ πίστιν καὶ Ἀνάγκην
	5	Ἄτλαντά τε καὶ ἀκάμαντα καὶ θεὸν ψιλῶς καὶ Φάνητα
		καὶ ἥλιον, ἀπὸ μὲν τοῦ κατ’ αὐτὴν διατετάχθαι τὰ ὅλα καθ-
		όλου τε καὶ κατὰ μέρος κόσμον, ἀπὸ δὲ τοῦ ὅρον τὸν τελει-
		ότατον ἀριθμοῦ εἶναι, παρ’ ὃ δεκὰς οἰονεὶ δεχάς, καθάπερ ὁ
		οὐρανὸς τῶν πάντων δοχεῖον, οὐρανὸν καὶ Μουσῶν γε Οὐ-
		ρανίαν· πᾶν δέ, ὅτι ἀριθμὸς φυσικῶς πλείων οὐδεὶς ἔστιν,
	10	ἀλλ’ εἰ καί τις ἐπινοεῖται, κατὰ παλινωδίαν ἐπ’ αὐτὸν πῶς
		ἀνακυκλεῖται· ἑκατοντὰς γὰρ δέκα δεκάδες καὶ χιλιὰς δέκα ἑκα-
		τοντάδες καὶ μυριὰς δέκα χιλιάδες καὶ ἄλλων ἕκαστος οὕτως
		ἢ εἰς αὐτὴν ἢ εἰς τινα τῶν ἐντὸς αὐτῆς ἀναποδισθήσεται
60		παλινωδούμενος· πάντων οὖν εἰς \| αὐτὴν ἡ ἀνάλυσις καὶ ἡ
	16	ἀναστροφὴ παντοία· ἢ πᾶν ἡ δεκὰς καλεῖται ἀπὸ τοῦ μυθευο-
		μένου Πανός· δεκάδι γὰρ καὶ οὗτος τιμᾶται καὶ ταῖς τῶν
		μηνῶν δεκατείαις παρὰ τῶν ἀγροίκων τιμᾶται καὶ ὑπὸ δέκα,
		καὶ ἐπίπαν ὑπὸ ποιμένων, αἰπόλων, βουκόλων, ἱπποφορ-
	20	βῶν, πολεμικῶν, κυνηγῶν, ἁλιέων, κηπαρῶν, ὑλοτόμων, τῶν

3—10 epitheta omnia praebet Ph.

3 κόσμον Procl. in remp. II 169 Kr. in Tim. 212 A. 269 B. 339 A. Syrian. in met. 915 B. Asclep. in met. p. 35, 17 H. οὐρανόν Iambl. p. 118, 14 πᾶν Iambl. p. 118, 13. Philo de plant. Noe 28. 29. Del. p. 172, 20

8 δεκάς cf. Philo de dec. 23. Lyd. I 15. An. p. 39, 16. Iambl. p. 118, 12. Mart. Cap. VII 742. Asclep. p. 38, 31 H. Del. p. 174, 54 etc.

10 cf. An. p. 29, 7 sq. Theo p. 99, 18 sq.

12 cf. Mart. Cap. VII 746

1 καὶ secl. Heiberg

4 utrum ἀγῶνα an αἰῶνα P praebeat incertum est ἀγῶνα p

8 δεκάς] δεκὰς F ὁ om. L N B F

10 φυσικῶς P Ast

11 εἰ καί τις M L N F P εἴκεις B p εἴ γέ τις Ast παλινῳδιῶν x p παλινῳδίαν Ast

12 δέκα pr. om. P p

15 παλινῳδούμενος x p (iota subscriptum praebet B) παλινωδ. Ast ἢ ante ἀναστροφή om. N F

16 πὰν B F P

17 Πανὸς y om. P p Ast δεκάδι y δεκάδος P p δεκὰς vel δέκατος corr. Ast οὗτος x οὕτως p Ast

18 καὶ ὑπὸ δέκα secl. Ast

19 ἀπόλων F

20 γυνηγῶν N F ἁλιέων P p κηπουρῶν p Ast καὶ ante τῶν add. Ast in adn.

Seite 81

		81
θεμελίους τινὰς καταβαλλομένων, καὶ τῷ ἀνθρωπίνῳ δὲ γένει
δέκα ζώων ἰδέας συνωκῆσθαι λέγεται, κύνα, ὄρνιν, βοῦν, ἵπ-
πον, ὄνον, ὀρέα, χῆνα [ἢ νῆτταν], αἶγα, πρόβατον, γαλήν.
εἱμαρμένην δὲ πάλιν ἔλεγον, παρ’ ὅσον οὐδεμία ἰδιότης οὔτε
ἐν ἀριθμοῖς οὔτε ἐν τοῖς οὖσι κατ’ ἀριθμοῦ σύστασίν ἐστιν, ἣ	5
οὐκ ἐν δεκάδι καὶ τοῖς ἐντὸς αὐτῆς σπερματικῶς καταβέβλη-
ται, κατὰ εἱρμὸν δὲ λοιπὸν καὶ κατ’ ἀκολουθίαν διατείνει καὶ
ἐπὶ τὰ μετ’ αὐτήν, εἱμαρμένην δὲ ὡς εἱρομένην τις καὶ εὔτακτου-
μένην ἀπόβασις· αἰῶνα δέ, ὅτι περιεκτικὸς τῶν ὅλων οὗτος
τελειότατος ὢν καὶ ἀΐδιος, τελεστικὸς τῶν ἁπάντων, ὡς ἡ δε-	10
κὰς, ἐλέχθη· κράτος δέ, ὅτι κρατύνεσθαί τε τὰ κοσμικὰ δι’
αὐτοῦ συμβέβηκε, καὶ τῶν ἄλλων κρατεῖν ἀριθμῶν ὁ δέκα φαί-
νεται πάντων τε λόγων ἕρκος τι καὶ περίκλεισις καὶ δοχεῖον
διόπερ καὶ κλειδοῦχος ἐκάλειτο πρὸς γῆ καὶ τοῦ μέχρι τε-
τράδος εἶναι σύστημα· πίστις γε μὴν καλεῖται, ὅτι κατὰ	15
τὸν Φιλόλαον δεκάδι καὶ τοῖς αὐτῆς μορίοις περὶ τῶν ὄντων
οὐ παρίργως καταλαμβανομένοις πίστιν βεβαίαν ἔχομεν. διό-
περ καὶ Μνήμη λέγοιτ’ ἂν ἐκ τῶν αὐτῶν, ἀφ’ ὧν καὶ μο-
νὰς Μνημοσύνη ὠνομάσθη. εἰ δὲ καὶ τὴν Ἀνάγκην οἱ
θεολόγοι τῇ τοῦ παντὸς οὐρανοῦ ἐξωτάτῃ ἄντυγι ἐπηχοῦσι	20
διηνεκῶς ἐλαύνουσαν καὶ κατεπείγουσαν ἀδαμαντίνῳ καὶ ἀτρύ-
τῳ μάστιγι τὴν σύμπασαν περιδίνησιν, εἴη ἂν καὶ οὕτως ἡ

14 κλειδ. cf. Lyd. I 15 (Orph. fr. 151)

15sqq. cf. Philol. I 305, 8sqq. Diels³

18 Μνήμη Ph.

19sq. cf. Plat. de rep. 616C.

1 pro τινάς fort. legend. λίθους

2 συνωνηκέναι N F

3 ἢ νῆτταν suprscr. ad ὀρέα y ἤγουν νῆτραν in marg. P om. Ast ἢ νῆτταν scripsi, transposui ac seclusi: glossema arbitror γαλήν p

4 παρόσον M L N F P p Meurs.

5 ἢ x p Meurs. ἧ Ast

7 εἱρμὸν p καὶ pr. om. P p κατ᾽ om. Meurs. Ast

8sq. εὔκτακτουμένη B

9 περιεκτικῶς p Ast οὗτος ex οὕτως ead. m. corr. L οὕτως N B F

11 δὲ] F τε M L N B P τε om. B

12 συμβέβηκεν x

13 ἔρκος N F

14 τῷ] τὸ F

14—15 haud dubio legend. ἀπὸ τοῦ (vel potius mea sententia ἐπὶ τῷ) καὶ τῶν μέχρι τετράδος εἶναι σύστημα ut coni. Ast

15 στήματος F

16 αὐτοῖς B F αὑτῆς ex αὐτοῖς ead. m. corr. N μυρίοις P

17 οὐ παρ. καταλ. corrupta diiudicat Boeckh καταλαμβανόμενοι x p corr. Ast

18 μνήμνήμη F λέγοι τ᾽ P

20 ἄντιγι P ἄν τινι p

22 σύμπασιν B περὶ δίνησιν P p

Seite 82

82
		δεκὰς ’Ανάγκη, πάντα περιορίζουσα καὶ ἀλλήλοις καταμιγνύ-
		ουσα καὶ πάλιν διστᾶνουσα καὶ κίνησιν καὶ ἀλληλουχίαν
61		ἐμποιοῦσα τοῖς οὖσιν. αἱ κατ’ αὐτὴν σφαῖραι τοῦ παντὸς \| αἱ
		δέκα. ’Ατλας δέ, παρ’ ὅσον ὁ μὲν Τιτὰν μυθεύεται φέρειν
	5	ἐπὶ τοῖς ὤμοις τὸν οὐρανόν· φησὶ γάρ·
		“ἔχει δέ τε κίονας αὐτὸς
		μακράς, αἵ γαῖάν τε καὶ οὐρανὸν ἀμφὶς ἔχουσιν”.
		ἡ δὲ δεκὰς τὸν τῶν σφαιρῶν συγκρατεῖ λόγον οἷον πασῶν
		τις διάμετρος οὖσα καὶ περιάγουσα ταύτας καὶ περικλείουσα
	10	συνεκτικώτατα. ὅτι καὶ Σπεύσιππος ὁ Πλατώνης μὲν υἱὸς τῆς
		τοῦ Πλάτωνος ἀδελφῆς, διάδοχος δὲ Ἀκαδημίας πρὸ Ξενο-
		κράτους, ἐκ τῶν ἐξαιρέτως σπουδασθεισῶν ἀεὶ Πυθαγορικῶν
		ἀκροάσεων, μάλιστα δὲ τῶν Φιλολάου συγγραμμάτων, βιβλίον
		τι συντάξας γλαφυρὸν ἐπέγραψε μὲν αὐτὸ Περὶ Πυθαγορικῶν
	15	ἀριθμῶν, ἀπ’ ἀρχῆς δὲ μέχρι ἡμίσευς περὶ τῶν ἐν αὐτοῖς γραμ-
		μικῶν ἐμμελέστατα διεξελθὼν πολυγωνίων τε καὶ παντοίων
		τῶν ἐν ἀριθμοῖς ἐπιπέδων ἅμα καὶ στερεῶν περὶ τε τῶν πέντε
		σχημάτων, ἃ τοῖς κοσμικοῖς ἀποδίδοται στοιχείοις, ἰδιότητός
		⟨τε⟩ αὐτῶν καὶ πρὸς ἄλληλα κοινότητος, ⟨περὶ⟩ ἀναλογίας τε
		καὶ ἀντακολουθίας, μετὰ ταῦτα λοιπὸν θάτερον τὸ τοῦ βιβλίου

6 sq. Hom. α 53 sq.

10 sqq. Philol. 32 A 13 Diels³

13 Φιλολάου cf. Theo p. 106, 11

17 sq. πέντε σχημ. cf. Philol. 32 A 15, B 12

1 sq. κατὰ μιγνύουσα L

4 παρόσον M L P

5 Ὅμηρος post γάρ add. Meurs.

6 τε] γε F

8 τὸν] τὸ F

10 ὑποτάγης x p ὁ Πιοτώνης Harlesius (ap. Fabr. bibl. gr. III 188) Ast ὁ Πιστώνης Lang Diels: cf. Diog. L. IV 1

11 διάδοχος] διάδος P ἀκαδημίας M L N F Ast Boeckh Tannery ἀκαδημίας B ἀκαδημείας P Lang Diels παρὰ x Ast Lang πρὸ Boeckh Tannery Diels

11 sq. Ξενοκράτου x Diels Ξενοκράτους Ast Boeckh Tannery Lang

12 ἔκ τῶν secl. Ast Tannery: cf. Porphyr. v. Pyth. p. 46, 12 N. ἑξαι-

ρέτου p

15 αὐτῷ x p αὐτοῖς edd.

16 ἐμμελέστατα M N P p

16 sq. πολυγωνίοις (πολυγονίοις N F) τε καὶ παντοίοις τοῖς ἐν ἀρ.

ἐπιπέδοις ἃ. κ. στερεοῖς x p corr. Ast 17 τι x p τε edd. πέντε] εʹ N F

19 〈τε〉 Diels 〈τ᾽〉 Lang πρὸς ἀλλήλα καὶ x p Ast transp. Tannery Diels Lang περὶ addidi: requiri iam agnoverat Tannery

20 ἀντακολουθίας x p Lang ἀνακολουθίας Ast Tannery Diels τὸ secl. Diels

Seite 83

		83
ἥμισυ περὶ δεκάδος ἀντικρὺς ποιεῖται φυσικωτάτην αὐτὴν
ἀποφαίνων καὶ τελεστικωτάτην τῶν ὄντων, οἷον εἶδός τι τοῖς
κοσμικοῖς ἀποτελέσμασι τεχνικὸν ἀφ’ ἑαυτῆς (ἀλλ’ οὐχ ἡμῶν
νομιζάντων ἢ ὡς ἔτυχεν) θεμέλιον ὑπάρχουσαν καὶ παράδειγμα
παντελέστατον τῷ τοῦ παντὸς ποιητῇ θεῷ προεκκειμένην. λέ-	5
γει δὲ τὸν τρόπον τοῦτον περὶ αὐτῆς· ‘ἔστι δὲ τὰ δέκα τέλειος
⟨ἀριθμός⟩, καὶ ὀρθῶς τε καὶ κατὰ φύσιν εἰς τοῦτον καταν-
τώμεν παντοίως ἀριθμοῦντες Ἕλληνές τε καὶ πάντες ἄνθρω-
ποι οὐδὲν αὐτὸ ἐπιτηδεύοντες· πολλὰ γὰρ ἴδια ἔχει, ἃ προ-
σήκει τὸν οὕτω τέλειον ἔχειν, πολλὰ δὲ ἴδια μὲν οὐκ ἔστιν αὐ-	10
τοῦ, δεῖ δὲ ἔχειν αὐτὰ τέλειον. πρῶτον μὲν οὖν ἄρτιον δεῖ
εἶναι, ὅπως ἴσοι ἔωσιν οἱ περιοσσοὶ καὶ ἄρτιοι καὶ μὴ ἑτερο-
μέρως· ἐπεὶ \| γὰρ ὁπότερος ἀεὶ ἔσται ὁ περισσὸς τοῦ ἀρτίου,		62
εἰ μὴ ἄρτιος ὁ συμπεραίνων, πλεονεκτήσει ὁ ἕτερος· εἶτα
δὲ ἴσους ἔχειν χρὴ τοὺς πρώτους καὶ ἀσυνθέτους καὶ τοὺς	15
δευτέρους καὶ συνθέτους· ὁ δὲ δέκα ἔχει ἴσους, καὶ οὐδεὶς ἂν
ἄλλος ἐλάσσων τῶν δέκα τοῦτο ἔπαθεν ἀριθμός, πλείων δὲ
τάχα (καὶ γὰρ ὁ ιβʹ καὶ ἄλλοι τινές), ἀλλὰ πυθμὴν αὐτῶν
ὁ δέκα· καὶ πρῶτος τοῦτο ἔχων καὶ ἐλάχιστος τῶν ἐχόν-
των τέλος τι ἔχει, καὶ ἴδιόν πως αὐτοῦ τοῦτο γέγονε τὸ ἐν	20

6 τέλειος Nicom. p. 122, 18sq. Iambl. p. 43, 16. An. p. 32, 3. Macr. I 6, 76. Chalc. p. 100, 8. Isidor. Migne PL 83, 191. Del. p. 174, 55 etc.

7 sq. cf. Arist. probl. 910 B 23sqq. Plut. de ei ap. D. 388 C. de plac. ph. I 3 (p. 281 Dox.) etc.

2 τελευτικωτάτην P p

2 sq. τῶν κοσμικῶν ἀποτελεσμάτων Ast

4 θεμένων y Lang θείλων P p ἢ, ἤθελεν Ast θεμέλιον Diels ὑπάρχουσα x p Ast ὑπάρχουσαν Diels Lang

5 προεκκειμένη M L B P p Ast προσκειμένη N F προεκκειμένην Diels Lang

7 ἀριθμός add. Diels καταφύσιν P

10 sq. πολλὰ δὲ . . . τέλειον delev. Ast Tannery Diels³ sed hoc loco plane necessaria esse demonstravit Lang

11 fort. τέλειον 〈ὄντα.〉

12 ἕνωσιν P p περιττοὶ Lang Diels τε ante καὶ pr. add. Ast Diels

12 sq. ἑτερομερώς x p Lang ἑτερομερές Ast Diels

13 περιττὸς Lang Diels

14 πλέον ἐκτήσει F εἱ x p Ast ἔτι Lang εἶτα Diels

15 ἔχει, χρὴ Ast

15 sq. καὶ τοὺς δευτ. κ. συνθ. om. N F

17 ἄλλως->ἄλλος N B ἄλλος F ἐλάττων Lang Diels

18 καὶ . . . τινές del. Tannery

19 αἱ δέκα x p corr. Ast

19 sq. ἐχόντων 〈ὧν〉 Lang in adn.

20 αὐτοῦ y Lang Diels αὐτὰ P p αὐτὸ Ast

Seite 84

84
		πρώτῳ αὐτῷ ἴσους ἀσυνθέτους τε καὶ συνθέτους ὤφθαι, ἔχων
		τε τοῦτο ἔχει πάλιν ⟨ἴσους⟩ καὶ τοὺς πολλαπλασίους καὶ τοὺς
		ὑποπολλαπλασίους, ὧν εἰσι πολλαπλάσιοι· ἔχει μὲν γὰρ ὑπο-
		πολλαπλασίους τοὺς μέχρι πέντε, τοὺς δὲ ἀπὸ τῶν ἓξ μέχρι
	5	τῶν δέκα [οἱ] πολλαπλασίους αὐτῶν· ἐπεὶ δὲ τὰ ἑπτὰ οὐδενός,
		ἐξαιρετέον, καὶ τὰ τέσσαρα ὡς πολλαπλάσια τοῦ δύο, ὥστε
		ἴσους εἶναι πάλιν [δεῖ]. ἔτι πάντες οἱ λόγοι ἐν τῷ ιʹ, ὅ τε τοῦ
		ἴσου καὶ τοῦ μείζονος καὶ τοῦ ἐλάττονος καὶ τοῦ ἐπιμορίου
		καὶ τῶν λοιπῶν εἰδῶν ἐν αὐτῷ, καὶ οἱ γραμμικοὶ ⟨καὶ⟩ οἱ
	10	ἐπίπεδοι καὶ οἱ στερεοί· τὸ μὲν γὰρ ἓν στιγμὴ, τὰ δὲ δύο
		γραμμή, τὰ δὲ τρία τρίγωνον, τὰ δὲ τέσσαρα πυραμίς· ταῦτα
		δὲ πάντα ἐστὶ πρῶτα καὶ ἀρχαὶ τῶν καθ’ ἕκαστον ὁμογενῶν.
		καὶ ἀναλογιῶν δὲ πρώτη αὕτη ἐστὶν ἡ ἐν αὐτοῖς ὀφθεῖσα ἢ
		τὸ ἴσον μὲν ὑπερέχουσα, τέλος δὲ ἔχουσα ἐν τοῖς δέκα. ἐν τε
	15	ἐπιπέδοις καὶ στερεοῖς πρῶτά ἐστι ταῦτα· στιγμὴ γραμμὴ
		τρίγωνον πυραμίς· ἔχει δὲ ταῦτα τὸν τῶν δέκα ἀριθμὸν καὶ
		τέλος ἴσχει· τετρὰς μὲν γὰρ ἐν πυραμίδος γωνίαις ἢ βάσεσιν,
		ἑξὰς δὲ ἐν πλευραῖς, ὥστε δέκα· τετρὰς δὲ πάλιν ἐν στιγμῆς
		καὶ γραμμῆς διαστήμασι καὶ πέρασιν, ἑξὰς δὲ ἐν τριγώνου
	20	πλευραῖς καὶ γωνίαις, ὥστε πάλιν δέκα. καὶ μὴν καὶ ἐν τοῖς

10 sq. cf. Procl. in Tim. 223 E. Arist. met. VII 11, 1036 B 12. Philo de op. m. 16. Theo p. 97, 19

17 cf. Lyd. IV 76

2 ἴσους add. Lang Diels

2 sq. καὶ τοὺς ὑποπολ. om. N F

3 ὑπὸ πολλαπλασίους M L B

4 τοὺς δὲ] οἱ δὲ Lang

5 δέκα] ιʹ M L N F οἱ πολλαπλάσιοι x p Lang corr. Ast Diels ἐπεὶ] ἐπὶ B ἑπτά N F ζʹ M L B P p edd. οὐδενός] sc. πολλαπλάσια

6 τέσσ. N F δʹ M L A B P edd. δύο scripsi βʹ x A edd. fort. scrib. τοῦ δύο, 〈προσθετέον〉: est à ajouter add. Tannery in interpr. gallica

7 δεῖ secl. Lang Diels δὲ post ἔτι add. Lang

9 καὶ add. Lang Diels

10 αʹ x A edd. ἕν scripsi στιγμοί B βʹ B P edd. δύο M L N A τὸ δὲ δύο F

11 τρία x Ast γʹ Lang Diels δʹ x A edd. τέσσαρα scripsi

12 καθέκαστον M L A

13 αὐτῇ p Ast

14 τὸν ἴσον P ἴσον A τῷ ἴσῳ Ast: at cf. Nicom. p. 121, 9

16 δὲ om. p Ast

17 βάσεσί p Ast Diels

18 ἐν alt.] οὐ P

18 sq. στιγμὴ καὶ γραμμῇ x A p corr. Ast

19 διαστήματι x A p Lang διαστήμασι Ast Tannery Diels πέρασι P p Ast Diels

20 δέκα] ιʹ A καὶ tert. om. F

Seite 85

		85
σχήμασι κατ’ ἀριθμὸν σκεπτομένῳ 〈ταὐτὸ〉 συμβαίνει· πρῶ-
τον γάρ ἐστι τρίγωνον τὸ ἰσόπλευρον, ὃ ἔχει μίαν πως γραμ-
μὴν καὶ γωνίαν· λέγω δὲ μίαν, διότι ἴσας ἔχει· ἄσχιστον γὰρ
ἀεί καὶ ἑνοειδὲς τὸ \| ἴσον· δεύτερον δὲ τὸ ἡμιτετράγωνον· μίαν		63
γὰρ ἔχον παραλλαγὴν γραμμῶν καὶ γωνιῶν ἐν δυάδι ὁρᾶται·	5
τρίτον δὲ τὸ τοῦ ἰσοπλεύρου ἥμισυ τὸ καὶ ἡμιτρίγωνον· πάν-
τως γὰρ ἄνισον καθ’ ἕκαστον, τὸ δὲ πάντη αὐτοῦ τρία ἐστί.
καὶ ἐπὶ τῶν στερεῶν εὑρίσκοις ἂν ἄχρι τῶν τεττάρων προϊὸν
τὸ τοιοῦτο, ὥστε δεκάδος καὶ οὕτως ψαύει· γίνεται γάρ πως ἡ
μὲν πρώτη πυραμὶς μίαν πως γραμμὴν τε καὶ ἐπιφάνειαν ἐν	10
ἰσότητι ἔχουσα, ἐπὶ τοῦ ἰσοπλεύρου ἱσταμένη· ἡ δὲ δευτέρα
δύο, ἐπὶ τετραγώνου ἐγηγερμένη, μίαν παραλλαγὴν ἔχουσα
παρὰ τῆς ἐπὶ τῆς βάσεως γωνίας, ὑπὸ τριῶν ἐπιπέδων περιε-
χομένη, τὴν κατὰ χορυφὴν ὑπὸ τεττάρων συγκλειομένην, ὥστε
ἐκ τούτου δυάδι ἐοικέναι· ἡ δὲ τρίτη τριάδι, ἐπὶ ἡμιτετρα-	15
γώνου βεβηκυῖα καὶ σὺν τῇ ὀρθείσῃ μιᾷ ὡς ἐν ἐπιπέδῳ
τῇ ἡμιτετραγώνῳ ἔτι καὶ ἄλλην ἔχουσα διαφορὰν τὴν τῆς
κορυφαίας γωνίας, ὥστε τριάδι ἂν ὁμοιοῖτο, πρὸς ὀρθὰς τὴν
γωνίαν ἔχουσα τῇ τῆς βάσεως μέσῃ πλευρᾷ· τετράδι δὲ ἡ
τετάρτη κατὰ ταὐτά, ἐπὶ ἡμιτριγώνῳ βάσει συνισταμένη, ὥστε	20
τέλος ἐν τοῖς δέκα λαμβάνειν τὰ λεχθέντα. τὰ αὐτὰ δὲ καὶ ἐν
τῇ γενέσει· πρώτη μὲν γὰρ ἀρχὴ εἰς μέγεθος στιγμή, δευτέρα
γραμμή, τρίτη ἐπιφάνεια, τέταρτον στερεόν.’

1 σκεπτωμένω P ταὐτὸ add. Lang in adn.

4 ἴσον A N F

5 γονιῶν P

7 καθέκαστον M L A N F P p πάντη x A p Lang πᾶν Ast Diels: fort. τὰ δὲ πάντα ut mavult Lang

8 εὑρίσκοις ex εὑρίσκεις ead. m. corr. N εὑρίσκεις p τεττάρων ex τετάρων alt. m. corr. P προϊὼν x A p Ast προιον Lang Diels

9 γίγνεται M L P A γίγνεται B N F τριάς p Ast μονὰς Tannery

11—12 ἐπὶ τοῦ . . . ἔχουσα solus A praebet: om. x p Ast: ἔχουσα 〈δυὰς δὲ ἢ δευτέρα〉 Tannery ἔχουσα, παρ᾽ ὃ (pro παρὰ) 〈μονάδι〉 ἔοικε, ἢ δὲ δεύτερον (sc. γίνεται]) τὰς (pro τῆς) Lang παρα〈πλησία μονάδι· ἢ δὲ δευτέρα γίνεται〉 τὰς Diels

14 τὴν 〈δὲ〉 Lang Diels: sed locus nulla fort. emendatione indiget κατακορυφὴν N B τε post ὑπὸ add. F

16 ἐν om. B

18 γωνίαν x A p Ast γωνίας Lang Diels

20 ταῦτα x A p Ast ταὐτά Lang Diels ἡμιτετραγώνω x A p Ast Diels ἡμιτριγώνω Tannery Lang

22 γενέ->γενσ P 22sqq. cf. supra p. 29, 11sq.

Seite 86

86
		Ἀνατολίον
		ἡ δεκὰς γεννᾶται δυνάμει ἐξ ἀρτίου καὶ περιττοῦ· πεντάκις
		γὰρ δύο δέκα. κύκλος ἐστὶ παντὸς ἀριθμοῦ καὶ πέρας· περὶ
		αὐτὸν γὰρ εἰλούμενοι καὶ ἀνακάμπτοντες ὥσπερ καμπτῆρα
	5	δολιχεύουσιν. ἔτι ὅρος ἐστὶ τῆς ἀπειρίας τῶν ἀριθμῶν. κα-
		λεῖται δὲ κράτος καὶ παντέλεια, ἐπεὶ πάντα περαίνει τὸν
		ἀριθμὸν περιέχουσα πᾶσαν φύσιν ἐντὸς ἑαυτῆς, ἀρτίου τε
		καὶ περισσοῦ, κινουμένου τε καὶ ἀκινήτου, ἀγαθοῦ τε καὶ κα-
		κοῦ. ἔτι γέγονεν ἐκ τῶν πρώτων ἀριθμῶν τῆς τετρακτύος συν-
	10	τεθέντων, αʹ βʹ γʹ δʹ, καὶ ὁ κʹ ἐκ δις ἑκάστου αὐτῶν. ἔτι ἡ
64		δεκὰς ἀριθμὸν γεννᾷ τὸν εʹ καὶ νʹ θαυμαστὰ περὶ \| ἔχοντα
		κάλλη· πρῶτον μὲν γὰρ συνέστηκεν ἐκ τοῦ διπλασίου καὶ τοῦ
		τριπλασίου τῶν κατὰ τὸ ἑξῆς συντεθειμένων, διπλασίων μὲν
		αʹ βʹ δʹ ηʹ· (ταῦτα δέ ἐστι ιςʹ), τριπλασίων δὲ αʹ γʹ θʹ·
	15	κζʹ (ἅπερ ἐστὶ μʹ). ταῦτα δὲ συντιθέμενα ποιεῖ τὸν νεʹ·
		ὧν καὶ Πλάτων μέμνηται τῆς ψυχογονίας ἀρχόμενος οὕτως·
		‘μίαν ἀφεῖλεν ἀπὸ παντὸς μοῖραν’ καὶ τὰ ἑξῆς. δεύ-
		τερον ὁ μὲν νεʹ ἀριθμὸς δεκάδος ἐστὶ σύνθεσις, ὁ δὲ τπεʹ
		τῆς δυνάμει δεκάδος· ἐὰν γὰρ ἐκ τῶν ἀπὸ μονάδος μέχρι
	20	δεκάδος πολλαπλασιάσῃς, συνθήσεις τὸν προειρημένον ἀρι-
		θμὸν τὸν τπεʹ, τὰ δὲ τπεʹ τοῦ νεʹ τὸ ἑπταπλάσιον. ἔτι ἐὰν
		ψηφίσῃς τὸ ἓν ἐν γράμμασιν, εὑρήσεις κατὰ σύνθεσιν τὸν
		νεʹ· ἔτι δὲ ἡ γονιμωτάτη ἑξὰς ἐφ’ ἑαυτὴν πολλαπλασιασθεῖσα

2sqq. = An. p. 39, 4sqq.

3—5 = Lyd. III 4. Philo de op. m. 15

6 παντέλεια Philo l. l. de vita Mos. III 4. 5. IV 26. quaest. et sol. in Gen. II 32. IV 110. Hierocl. FPhG. I 464. Lyd. I 15. Isidor. Migne PL. 83, 190 sq. etc.

6sqq. = Theo p. 106, 7sqq.

15 cf. Philo de vita Mos. III 4

16 Πλάτων Tim. 35 B cf. [Soter.] in Nicom. Ar. p. 3, 9 sq. Hoche

23 γονιμ. cf. Lyd. I 17.Clem. Al. strom. V 14, 93, 4.

2 περισσοῦ x p Ast περιττοῦ A

4 αὐτὴν malim: cf. Lydum κάμπτεραν A M P p κάμπτεραν L N B F corr. Ast

5 ὅτι x A p Ast ἔτι scripsi cl. An.

9 sq. συντεθέντων y A συνθέτων P p Ast

15 εἰσί x A p Ast ἐστί scripsi: cf. An. et v. 14 συντεθέμενα B

16 μέμνηται F

19 ἐκ τῶν corrupta videntur: om. An.: ἑξῆς τοὺς corr. Ast: ἐφ᾽ ἑαυτοὺς τοὺς correxerim

20 συνθείσης B malim〈καὶ〉 συνθῇς, 〈ποιήσεις〉

21 τὰ δὲ τπεʹ om. F τοῦ] A τὸ M τὸν L N B F P

23 ἑαυτὴν x A An. ἑαυτῇ p Ast (at cf. adn.)

Seite 87

		87
δυνάμει ἐπιγεννᾷ τὸν λςʹ· ἔστι δὲ ἑπτὰ τούτου μέρη γεν-
νώμενα οὕτως, δὶς ιηʹ, τρὶς ιβʹ, τετράκις θʹ, ἑξάκις ςʹ, ἐν-
νεάκις δʹ, δωδεκάκις γʹ, ὀκτωκαιδεκάκις βʹ· γίνεται μέρη μὲν
⟨ἑπτά⟩, ἀριθμὸς δὲ ὁ κεʹ. ἔτι τρίγωνοι πέντε κατὰ τὸ ἑξῆς
γεννῶσι τὸν νεʹ, γʹ ςʹ ιʹ ιεʹ καʹ (γίνονται νεʹ)· πάλιν τετρά-	5
γωνοι πέντε κατὰ τὸ ἑξῆς, αʹ δʹ θʹ ιςʹ κεʹ (γίνονται νεʹ), ἐκ
δὲ τριγώνου καὶ τετραγώνου ἡ τοῦ ὅλου γένεσις κατὰ Πλά-
τωνα· ἐκ μὲν ⟨γὰρ⟩ ἰσοπλεύρων τριγώνων τρία σχήματα συν-
ίσταται, πυραμὶς ὀκτάεδρον εἰκοσάεδρον, ἡ μὲν πυρὸς σχῆμα,
τὸ δὲ ἀέρος, τὸ δὲ ὕδατος, ἐκ δὲ τετραγώνων ὁ κύβος, τοῦτο	10
δὲ σχῆμα γῆς ἐστιν.

7 sq. Πλάτωνα Tim. 64sqq.

1 sq. γινόμενα x A p Ast γεννώμενα scripsi cl. An.

2 ςʹ] ἕξ N F

3 γʹ] τρία B ὀκτωκαὶ δεκάκις P γίνονται x A p An. Ast γίνεται scripsi μέρῃ] μέχρι P

4 ἑπτὰ add. Ast; λείπ〈ει〉 ἀριθμός τις add. marg. manus rec. P τρίγωνα x A p Ast τριγώνου scripsi: cf. v. 5 sq. et An.

5 γίγνονται N F γίγνεται A γίγνονται γέ om. An.

6 γίγνονται N F

7 sq. πλείονα x A p Ast Πλάτωνα correxi cl. An.

8 γὰρ addidi cl. An.

8 sq. συνίστανται x A p Ast συνίσταται scripsi: cf. An.

9 πυραμὶς ex πυραμίς alt. m. corr. P

9—11 cf. supra p. 31, 5 sqq.

11 τέλος add. A L N B F τέρμα] τέλος M P

↑ Im Druck über dem ο von τοῖς ein unlesbares Zeichen
↑ über ω von μετωιν ein ὸ
↑ Über τ von τὴν steht αὐ
↑ über erstes ν von νῦν steht τὸ
↑ ε mit Qeerstrich drüber
↑ diese Figur fügen die Codices M, L, B, N, F hinzu

[1] Im Druck über dem ο von τοῖς ein unlesbares Zeichen

[2] über ω von μετωιν ein ὸ

[3] Über τ von τὴν steht αὐ

[4] über erstes ν von νῦν steht τὸ

[5] ε mit Qeerstrich drüber

[6] se Figur fügen die Codices M, L, B, N, F hinzu

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]