Zum Inhalt springen

cōnātus

aus AufEinWort, der freien Forschung

cōnātus lat. versuchend, versucht habend, anstrengend, bemühend, kämpfend; 2. Versuch, Anstrengung, Bemühung, Kampf

Perfektes aktives Partizip von cōnor „versuchen, versuchen“.

Partizip cōnātus (feminin cōnāta, sächlich cōnātum); Partizip erster/zweiter Deklination

Pronunciation / Declension
(Classical Latin) IPA(key): /koːˈnaː.tus/, [koːˈnäːt̪ʊs̠]
(modern Italianate Ecclesiastical) IPA(key): /koˈna.tus/, [koˈnäːt̪us]
First/second-declension adjective.
Number Singular


Plural
Case / Gender Masculine Feminine Neuter Masculine Feminine Neuter
Nominative cōnātus cōnāta cōnātum


cōnātī cōnātae cōnāta
Genitive cōnātī cōnātae cōnātī cōnātōrum cōnātārum cōnātōrum
Dative cōnātō cōnātō cōnātīs
Accusative cōnātum cōnātam cōnātum cōnātōs cōnātās cōnāta
Ablative cōnātō cōnātā cōnātō cōnātīs
Vocative cōnāte cōnāta cōnātum cōnātī cōnātae cōnāta

Etymologie 2

cōnātus lat. Versuch, Anstrengung, Bemühung, Kampf

Von cōnor „,versuchen“ +‎ -tus.

Substantiv cōnātus m (Genitiv cōnātūs); vierte Deklination

  • Synonyme: studium, opus, opera, labor, cūra, intēnsiō, mōlīmen, mōlēs, pulvis
Declension
Fourth-declension noun.
Case Singular Plural
Nominative cōnātus cōnātūs
Genitive cōnātūs cōnātuum
Dative cōnātuī cōnātibus
Accusative cōnātum cōnātūs
Ablative cōnātū cōnātibus
Vocative cōnātus cōnātūs

cōnātus[1]

[✐ | ✎]

cōnātus, ūs, m. (conor), der Ansatz, Anlauf, a) als Anstrengung des Körpers oder seiner Glieder, conatus aliquis supra vires, Scrib.: quod in certamine saliendi fieri videmus, ut conatum longius petant (nehmen), Quint.: u. so (im Bilde) multos saepe conatus frustra capere, Liv.: primo statim conatu iuxta cubiculum alcis decidere, beim ersten Auffluge, Suet.: u. im Bilde, crebris parvisque conatibus se attollere, Quint.: nihil probantes nisi planum et humile et sine conatu, ohne Aufschwung, Quint. – b) als Anstrengung der Sinne, der Drang, Trieb, dedit natura beluis et sensum et appetitum, ut altero conatum haberent ad naturales pastus capessendos, altero secernerent pestifera a salutaribus, Cic. de nat. deor. 2, 122. – c) als geistige Anstrengung, das Beginnen, der Versuch (Ggstz. perfectio u. dgl.), nulla est enim ullo in genere laus oratoris, cuius in nostris orationibus non sit aliqua si non perfectio, at conatus tamen atque adumbratio, Cic.: nam in pueris oratio perfecta nec exigi nec sperari potest; melior autem est indoles laeta generosique conatus, Quint. – d) als milit. u. polit. Anstrengung, und zwar: α) als Kraftaufwand, Bemühen, Mühe, tumultus Gallicus haud magno conatu brevi oppressus est, Liv.: profectus magno conatu ad hostes, Liv.: quo maiore conatu studioque aguntur, eo leviora infirmioraque existimo, Cic. – β) als Beginnen, Versuch, die Absicht, die beabsichtigte, versuchte Unternehmung (Ggstz. consilium, Plan; u.factum, Tat, effectus, Ausführung), c. furiosus, Val. Max.: irritus, Sen.: conatus tam audax traiiciendarum Alpium et effectus, Liv.: in ipso conatu belli gerendi revocari (vom Konsul), Liv.: urbis amplius temptandae in praesentia (für den Augenblick) conatu absistere, Liv.: a conatu resistendi deterreri, Nep.: hoc conatu desistere, Caes.: de spe conatuque depelli, Cic.: religione ab hoc conatu repelli, Cic.: furentis hominis conatum atque audaciam comprimere, Cic.: parare omnem conatum in perniciem alcis, Cic. – im Plur., vani conatus, Liv.: magni c., Sen.: c. ingentes adversus Britanniam, Tac.: nefarii, Cic.: conatus alcis comprimere, Cic. u. Liv.: conatus adversariorum infringere, Cic.: omnes illorum conatus investigare et consequi, Cic.: conatibus alcis occurrere, Auct. b. Alex.: omnes alcis motus conatusque prohibere, Cic.: alcis conatus reprimere, Cic.: Tib. Gracchi conatus perditos vindicare, Cic.

  1. ↑ Quelle: Karl Ernst Georges: Ausführliches lateinisch-deutsches Handwörterbuch. Hannover 81913 (Nachdruck Darmstadt 1998), Band 1, Sp. 1376. Permalink: http://www.zeno.org/nid/20002296136; Lizenz: Gemeinfrei; Faksimiles: 1376